T6MTAT De tien tdi muc tieu ngi dia hod theo chiin lUdc xdy diing vd phdt trien ngdnh Cong nghiep 0 to cua Chinh phu, viic tUng biidc ldm chd cdng nghe trong qud trinh thiet ke, che tao
Trang 1NGHIEN Cl]rU-TRAO Ddi
NGHIEN Ctru KHAO SAT MOT S6 THONG S6 LAM VI$C CUA HE TH6NG PHANH DAN DONG KHI NEN LAP TREN XE TAI SAN XUAT LAP RAP TAI VIET NAM
A STUDY ON EFFECTS OF STRUCTURAL PARAMETERS
OF THE PNEUMATIC BRAKE SYSTEM ON TRUCKS MADE IN VIETNAM
ThS Trdn Van Quylt', TS Dfldng Ngoc Khdnh^
'Trfldng Dai hpc Sfl pham Ky thu^t Hflng Yin
^Trfldng Dai hpc Bdch Khoa Ha Ndi
T6MTAT
De tien tdi muc tieu ngi dia hod theo chiin lUdc xdy diing vd phdt trien ngdnh Cong nghiep 0 to cua Chinh phu, viic tUng biidc ldm chd cdng nghe trong qud trinh thiet ke, che tao vd tien tdi xdy diing ddy chuyin sdn xudt cdc cum vd he thong tren 6 to Id viec ldm rdt cdn thiet Bdi bdo ndy, tien hdnh mo phong he thong phanh ddn dong khi nen trin 6 td tdi diictc sdn xudt, lap rdp tqi Viit Nam Sau dd, md hinh md phdng dUdc sii dung di khdo sdt dnh hudng cua mgt so thong so ket cdu tdi khd ndng ldm viec cda hi thSng Tii do, dUa ra cdc thong so kit cdu toi Uu, phu hdp vdi he thong phanh ddn dgng khi nen trang bi tren xe tdi Ddy co the coi Id mdt bUdc quan trgng trong qud trinh tinh todn thiet ke vd tien tdi che tao he thong phanh ddn dgng khi nen cho cdc xe tdi dUOc sdn xudt, lap rdp tqi Viit Nam
Tfl khoa: Mo phong phanh khi nen, xe tdi 8 tdn
ABSTRACT
In order to achieve localization goal according to automobile industry development strategy ofthe government, gradually build concrete steps of owning technology in the design and manufacture process,
as well as approach building automobile parts and systems production line In this paper, performance of air brake system in trucks manufactured and assembled in Vietnam And then, the simulation model will
be used to investigate the effect of some vehicle structures specifications to air brake system performance Thus, the optimal structures specifications were proposed to appropriate for truck air brake system This
is an important step in the analysis and design process, as well as toward manufacture for large trucks are manufactured and assembled in Vietnam
Keywords: Simulation, the pneumatic brake, large tucs of 8 tanes
Trang 2NGHIEN CLJfU - TRAO D O I
l.DATVANDE
Hien nay, trin hau hit cdc xe tdi deu sfl
dung he thdng phanh dan ddng khi nen va he
thdng phanh ddng vai trd rat quan trpng ddi vdi
an toan chuyen ddng cua d td Theo thdng kl,
edc vu tai nan xay ra do he thdng phanh la 52,2
- 74,4% [6] Vi v^y, viec nang eao chat Ifldng cua
he thdng phanh khi nen lap tren d td tai la rat can
thiet
Trfldc kia khdng cd sfl ho trd cua may tinh
thi viec thiet ke cac he thdng trin d td ndi chung va
he thdng phanh khi nen ndi rieng gap nhilu khd
khan Qua trinh thiet ke phai trai qua nhieu giai
doan thiet ke thfl, thi nghiem do dae nhieu mdi
rut ra dflpc cac thdng sd kit cau phu hdp vdi yeu
cau vd tilu chuan dat ra Ngay nay, vdi sfl hd trd
cfla cac phan mem chuyen dung, viec md phdng
cac he thdng tren d td trong qua trinh thiet ke trd
nin ddn gian hdn va dat kit qua vdi dp chinh xac
cao
2 M 6 PHONG HE THONG PHANH KHi N £ N
Dl nghien cflu ddng lflc hpc efla he thdng
phanh can phai thilt lap dfldc cac phfldng trinh
md ta qua trinh lam viec cua nd Tuy nhien, do bdn chdt vat ly efla cac hien tfldng xay ra trong
he thdng ddn ddng khi nen rdt phflc tap Cho t6i nay, vile md phdng mdt each hoan toan chinh xac Id khdng the thflc hien dUde, dac bilt la cac qua trinh qua dd Do vay, ngUdi ta thfldng sil dung cdc phfldng phap md phdng gdn dflng de gidi quyet bai toan nay Hien nay, cd kha nhieu phfldng phap md phdng cdc he thdng khi nen va ndi chung chung deu cd flu nhfldc dMm rieng Mdt trong eac phfldng phap md phdng pho biln hiln nay la phUdng phap rad phdng tap trung cua Metliuk Ban chat cfla phUdng phdp ndy la difa trin nguyen tac: i) Thi tich khi tat ca cac phan
tfl eua he thdng (van, dfldng dng, ca cau ch£p
hanh, ) dfldc coi la tap trung t^i mdt dung tich
va sflc can cfla cdc phan tfl nay tap trung t^ mfit tilt lflu; ii) Lflu Ifldng di qua cac diem nut trlnscf
dd md phdng dfldc tinh theo quy tac tinh dong diln di qua dilm nut
Hiln nay, nhilu xe tai dang dfldc san xu&
va lap rdp t ^ Viet Nam Mpt trong sd do la lo?i
xe tai 8 tdn sfl dung phanh ddn ddng khi nen hai ddng ddc l^p nhfl tren hinh 1
^€31
=G:
P max
II Mf
m
II It
J P max
^ ^ P „ n x
c:C^DiiiJ^^2t^l^
i^i^Cxlh
a, Ddn dgng phanh cdu trUdc b, Ddn ddng phanh cdu sau
V: dung tich nut thie i (i = 1,2 14); fi: he so lUu lUdng;
f tiit diin cda tiit lUu; P : dp sudt binh chiia khi nen;
Hinh 1 Sd do md phong hi thong ddn ddng phanh khi nen
Trang 3NGHIEN CUTU - TRAO eOl
Ddi vdi h i thdng phanh khi nen cd n h i l u Tfl hinh 2, ta nhdn thdy ed ba thdng sd thdng sd lam viec, va cdc thdng s6 ldm viec chu chinh can dfldc nghien cflu va khao sat: Van gia yeu dfldc t h i h i l n t r i n hinh 2 tdc, tilt dien cac dng dan khi va tilt d i l n cdc bdu
phanh Xet d i n sfl dnh hfldng cua ba thdng sd nay tdi thdi gian c h ^ tae dyng eua he thdng va quang dfldng phanh He phfldng trinh vi phdn
md ta d i n ddng phanh dfldc md td d t r i n cd dang nhfl sau:
TrgdghipDi 1 Cblti«u 4Utlh|tt
ISnh 2 Sd do cdc thong s6 ldm viic cda hi thong
phanh khi nin
H^ phfldng trinh vi phan md ta ddn dpng phanh eau trfldc:
^ *»'(-"/},/'
fv,+Fy ^ F'
dy _F dp^
dl~ C dt
He phl^Oi^ trinh vi plian mo ta dan dpng phanh cau sau:
Pt -Pu
p- - Pll
Bp.-p,,
dy _F dpf
(1)
(2)
(3)
(4)
(5)
(6)
(7)
(8)
(9)
(10)
(11)
(12)
(13)
(14)
Trang 4NGHIEN CIJlU - TRAO D O I
Quang ditdng phanh diicfc tinh theo coi^
thijCc sau:
dt' GS, J(K,P,*JG*C^^A/V'
Trong do:
A,B: Xdc dinh bdng thUc nghiem, doi vdi he
thong khi nen tren 6 to ta co: A= 0,654; B =1.13;
V*; van toe gidi han: v' = •\lkRT (~330m/s:van tdc
truyin song trong khdng khi); k =1.4; F: Dien tich
tiet dien cda piston; Y- Khodng dich chuyen cUa
piston; C: do cdng quy doi; C^: He so cdn khong
khi (0,8 -i- 0,9) vdi xe tdi; p: Mat do khong khi; v:
Vdn toe cua xe; A- Diin tich cdn chinh dien; K: He
sd phu thudc vdo cdc thong so kit cdu cda cd cdu
phanh; p: Ap sudt cdp vdo bdu phanh; G: Trong
liiOng khdng tdi cua xe; S: Qudng dUdng di dUdc
E H
cita 6 td trong khi phanh; V: Van toe chuyen ddng cua xe; S: He'so ki den dnh hiidng ciia cdc kha liidng quay khi phanh
Sfl dung edng cy Matlab-Simulink ni6 phdng dan ddng phanh eau trUdc, cau sau dflOc
md ta bdi edc he phfldng trinh d tren Sd dd khffi
md phdng dfldc trinh bay trin hinh 3 vd hinh 4
3 KET QUA M 6 P H 6 N G VA PHU'ONG AN Ll^A CHON KET c X u *
* Khao sdt sU dnh hUdng cua van gia tdc
De khao sdt vai trd efla van gia tdc troi^ ddn ddng phanh ta xet hai trfldng hdp: i), cau sau khdng ldp van gia tdc; ii) eau sau cd lap van gia tde Ket qua md phdng dUde thi hiln trin hmh 5
- < « ]
[E>-Hinh 3 Sd dd khSi md phong ddn ddng phanh edu trUdc
Hinh 4 Sd do khSi mo phong ddn ddng phanh cdu sau
Trang 5NGHIEN CUfU-TRAODdi
[ 4- /^P ^ ^ c 6 vangia toe
^^^khong CO van gja toe
-a, Ap sudt d hdu phanh trUde; b, Ap sudt d bdu phanh sau;
ISnh 5 Ap sudt tqi cdc bdu phanh xet din dnh hudng van gia toe
Theo TCVN 6822 : 2001 v l thdi gian eh^m tae dyng eua he thdng phanh khi nen, tai thdi diem
t = 0,6s thi dp suat tai bau phanh P phdi dat t r i n 90% gid tri P (trin cac xe h i l n nay P^^ phd biln la 7N/m^)
Tfl hinh 5-a ta thdy dp sudt bdu phanh eau trfldc dat tilu chuan v l thdi gian cham tdc dung (tai
t = 0,6s thi P = 95,7% P^^) Hinh 5-b chp thdy dp suat bdu phanh cdu sau ed sfl khdc bilt rd ret trong hai trUdng hdp cd va khdng cd van gia tdc TrUdng hdp cd lap van gia tdc thi dp suat bau phanh cau sau tang nhanh hdn so vdi trUdng hdp khdng lap van gia tde va dat tieu chuan ve thdi gian cham tac dimg (t^i t = 0,6s thi P = 94,28%P^^) TrUdng hdp khdng lap van gia tdc thi h i thdng khdng d^it tilu chuan
ve thdi gian eh$m tdc dyng (tai t = 0,6s thi P = 81,42% P ^ )
* Khdo sdt sU dnh hiidng cua thdng so tiet diin cdc ong ddn khi nen
Bdng 1 Dudng kinh cdc doan 6ng ddn khi nen (chgn theo tiiu ehudn cda nhd sdn xudt)
Cac niit
Diidng ldnh Dl (mm)
D\ldng ldnh D2 (mm)
Dil6ng kinh D3 (mm)
2
10
12
14
3,4
6
8
10
6
10
12
14
8
10
12
14
9,12
10
12
14
10,11,13,14
6
8
10
De khao sat vai trd cua dfldng kinh dng ddn trong dan ddng phanh, ta thay ddi kich thflde dfldng dng nhfl bdng 1 Kit qud md phdng dfldc the hien t r i n hinh 6
„X10'
13
0 O i 04 0,6 08 1
Tluii]ian(si
a, Ap sudt bdu phanh trUdc;
1,4 16
'0 0.2 0 4 0 ^
D2 r •
^ ^ ^ D l
0 8 1 i : 1 4 16 Thoiqianist
6, Ap sudt bdu phanh sau;
Hinh 6 Ap sudt tqi cdc bdu phanh xit den dnh hUdng cua tiet diin 6ng
Trang 6NGHIEN cflu - TRAO Ddi
Til hinh 6 va hinh 7 ta thay trong ba
trddng hop dddng kinh ong dan, tif ket qua d6
thi cho thay trddng hdp dddng kinh ong (D^) la
phu hdp vdi cac tieu chuan v^ thdi gian cham tac
dung (tai t = Q,6s thi P = 9 0 % P „ J , quang dddng
phanh (S^„ < 20m vdi van tdc v = 60km/h
-TCVN 6822:2001 v^ danh gia h i t a qua quang
dddng phanh)
phanh trong dan dpng phanh, ta thay ddi kich thddc dddng kinh bau phanh n h d bang 2 Ket qui
md phdng dddc the hien tren hinh 9
Td hinh 8 va hinh 9, trong ba trUdng h(lp thay ddi dddng kinh ban phanh cho thJy trddng; hdp dddng kinh ban phanh (D^) la phu hdp vdi
cac tilu c h u i n ve thdi gian ch^m tac di,mg vi hiSu
q u i quang dddng phanh
0 2 0 4 0,6 0.8 1 1,2 1.4 1.« Thoi 9an (s>
cl, Ap sudt bdu phanh tnidc; Hinh 7 Hi$u qud qudng dudng phanh xet den hUdng
cua tiet dien
Hinh 8 HiSu qud qudng dudng phanh xet den dnh
hudng cua tiet dien bdu phanh
* Khao sdt stf anh hiidng cua ihdng so tiet di&n
cdc hdu phanh
Bdng 2 Dudng kinh cdc bdu phanh (chon theo tiiu
chudn cua nhd sdn xudt)
b, Ap sudt bdu phanh sau; ;-Hinh 9 Ap sudt tai cdc bdu phanh xet den anh hUdng
cua tiet dien bdu phanh
V^y td ket qua nghien cdu ta rut ra cac
thdng sd k i t cau tdi du ddi vdi dan ddng phanh khi nen tren xe tai 8 tan n h d sau:
Bdng 3 Thdng sS kit cdu
Cac bSu phanh
Dddng kinh Dl (mm)
Dddng kinh D2 (mm)
Dddng kinh 03 (mm)
Trddc
120
140
160
Sau
140
160
180
Cic nut Dif ilng kinh ong
d i n khi n^n (mm)
C h i l u dai 1 (m) Cac bau phanh Diiirng kinh bau phanh (mm)
2
12
3,5 Tnfdc
140
3,4
8
1,5 Sau
160
6
12
5
8
12
1,1
9,12
12
1,5
10,11,13,14
S
1,5
i
De khao sat vai trd cua dfldng kinh bdu
Trang 7NGHIEN CUTU - TRAO B6\
4 KET LUAN
Md hinh tinh toan va khao sat da nghiin cflu dfldc sfl anh hfldng cfla edc ylu td dau vao (van gia t d c tiet d i | n dng va tilt diln bau phanh) d i n thdi gian chdm tdc dung va h i l u qua qudng dudng
phanh de tfl dd dfla ra phfldng an phu hdp
Kit qua dfla ra thdng sd ky thudt cho h i thdng phanh khi nen tren xe 8 tan la phfl hdp vdi thflc t l vd ed tinh khd thi cao
Tdi flu trong qud trinh thilt k l tinh todn Vdi each tilp can nay, hodn todn cd the dp dung cho cdc loai xe tai khdc sfl dvmg phanh khi nen Tfl dd tien tdi ndi dia hda v l thilt ke, san xuat vd ldp rap
he thdng phanh ddn ddng khi nen t r i n xe tai tgi Vilt Nam •
Ngay nhdn bai: 10/6/2013
Ngay phan biln: 15/7/2013
Ngfldi phan biln: TS Nguyin Chi Tinh, Khoa Cd diln, Trfldng Dai hpe Md - Dai chat
Tai li^u tham khao:
[ 1] Nguyen HQu Can, Dfl Qu6c Thinh, Pham Minh Thai, Nguyen Van Tai, Le Thi Vang, Ly thuyit d to mdy kio,
NXB Khoa hpc Ky thuat Ha Npi, 2000
[2] Nguyen Khac Trai, CO sd thiit kid td, NXB Giao thong Van tdi Ha Ngi, 2004
[3] Nguyin Trpng Hoan,'Dgng lUc hgc cdc hi thong thuy khi tren d to, Trfldng Dai hpc Bach Khoa Ha Npi, 2007 [4] Tran Van Nghia, Tin hgc dng dung trong thUt ke Cd khi, NXB Giao due
[5] Robert Bosch Gmbh, Automotive Brake Systems, 1995
[6] www.doko.vn