Tóm tắt luận văn Thạc sĩ Kinh tế: Đào tạo cán bộ, công chức cấp xã phường người Khmer ở tỉnh Trà Vinh

Luận văn Đào tạo cán bộ, công chức cấp xã phường người Khmer ở tỉnh Trà Vinh trình bày cơ sở lý luận về đào tạo cán bộ, công chức cấp cấp xã, phường tỉnh Trà Vinh; thực trạng đào tạo cán bộ, công chức cấp xã, phường là người Khmer ở tỉnh Trà Vinh; cịnh hướng và một số giải pháp để đào tạo cán bộ, công chức cấp xã, phường là người Khmer ở tỉnh Trà Vinh.

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS BÙI QUANG BÌNH

Phản biện 1: PGS.TS VÕ XUÂN TIẾN

Phản biện 2: TS ĐOÀN HỒNG LÊ

Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm Luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ Kinh tế họp tại Đại học Đà Nẵng vào ngày 17 tháng 12 năm 2013

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

- Trung tâm Thông tin - Học liệu, Đại học Đà Nẵng

- Thư viện trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Việt Nam từ điểm xuất phát thấp về kinh tế - xã hội, nước ta phải khai thác, phát huy mọi tiềm năng, nhân tài, vật lực của tất cả các giai cấp, các tầng lớp xã hội, các thành phần kinh tế, các tổ chức chính trị - xã hội, các dân tộc, các vùng của đất nước Đặc biệt từ Đại hội VI đến nay, Đảng và Nhà nước ta đã nhấn mạnh việc tạo ra sự phát triển mọi mặt của từng dân tộc, gắn quá trình này với việc củng

cố, phát triển cả cộng đồng các dân tộc trên lãnh thổ Việt Nam Phấn đấu để đạt được những mục tiêu trên là sự nghiệp của toàn dân, dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam, mà nòng cốt là đội ngũ cán bộ, công chức, đảng viên của Đảng trong các đơn

vị hành chính Nhà nước Các cơ quan hành chính Nhà nước thực thi quyền lực Nhà nước thông qua đội ngũ công chức Đòi hỏi người công chức phải hội tụ cả hai tiêu chuẩn cơ bản là: năng lực và phẩm chất Muốn có những con người như vậy, nhất thiết phải xây dựng một chiến lược với các giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức Để phát triển đồng đều và đạt được tri thức nhất định đủ tầm để lãnh đạo, quản lý tốt công việc chuyên môn của từng lĩnh vực, từng cấp ngành, cơ sở ở các cộng đồng dân tộc sống cùng lãnh thổ nước Việt Nam Đào tạo đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số được xem là những chiến sĩ xung kích của Đảng và Nhà nước ở vùng đông đồng bào dân tộc sẽ góp phần đảm bảo cho sự phát triển đất nước

Trà Vinh là tỉnh nghèo thuộc vùng duyên hải Đồng bằng Sông Cửu Long có diện tích tự nhiên là 2.292 km2, dân số trên 1 triệu người Trên địa bàn Trà Vinh có 3 dân tộc, đó là người Kinh (64%), người Khmer (32%) và người Hoa chiếm phần còn lại Theo báo cáo

dân số tỉnh Trà Vinh năm 2012, trên địa bàn Trà Vinh có trên 321.084 nghìn người Khmer, chiếm 31,7% dân số toàn tỉnh và chiếm 27,6% số người Khmer của cả nước Đây là địa bàn cư trú lâu đời của cộng đồng dân tộc người Khmer có nền văn hóa dân tộc đặc trưng tiếng nói, chữ viết, món ăn và đặc biệt là hệ thống chùa rất đặc thù

Cùng với cộng đồng dân tộc anh em, người Khmer tỉnh Trà Vinh, đội ngũ cán bộ và đội ngũ tri thức, sư sãi trong hệ thống chùa Khmer ở Trà Vinh tiếp túc phát huy truyền thống cách mạng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Đội ngũ cán bộ, công chức người dân tộc Khmer đã từng bước được củng cố và trưởng thành nhanh chóng, trở thành một bộ phận quan trọng trong hệ thống chính trị của cả nước và ở từng địa phương, đã đóng góp tích cực vào sự phát triển về kinh tế - xã hội, giữ vững ổn định chính trị, an ninh, trật

tự ở từng địa phương trong toàn tỉnh Trà Vinh

Tuy vậy, nhiều nguyên nhân chủ quan và khách quan, đội ngũ cán bộ, công chức người dân tộc Khmer ở cấp cơ sở còn ít về số lượng và hạn chế về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ nên đã ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình phát triển kinh tế xã hội ở tỉnh Trà Vinh Đảm bảo sự ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội để phát triển, việc chăm lo đào tạo và phát triển đội ngũ cán bộ công chức cấp cơ sở là một công việc rất cấp thiết Trong đó, việc đào tạo cán

bộ công chức cấp xã phường là người dân tộc Khmer tỉnh Trà Vinh

là một phần quan trọng trong đào tạo nguồn nhân lực cho phát triển kinh tế xã hội tỉnh Trà Vinh đến năm 2020 và những năm tiếp theo là nhiệm vụ cấp bách và là cơ sở thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Trà Vinh lần thứ IX nhiệm kỳ 2011-2015

và các năm tiếp theo, không những có ý nghĩa về lý luận khoa học

mà còn là đòi hỏi bức xúc của cuộc sống Chính vì vậy, tôi chọn đề

tài: "Đào tạo cán bộ, công chức cấp xã phường người Khmer ở

tỉnh Trà Vinh" làm luận văn cao học, đồng thời qua đó đề xuất

những giải pháp đào tạo cán bộ, công chức cấp xã, phường là người

dân tộc Khmer ở tỉnh Trà Vinh

2 Mục đích của nghiên cứu đề tài:

- Hệ thống hóa được lý luận về đào tạo CBCC cấp xã, phường

để hình thành khung nội dung và phương pháp nghiên cứu

- Phân tích thực trạng đào tạo cán bộ, công chức cấp xã, phường của tỉnh Trà Vinh trong thời gian qua

- Đề xuất một số giải pháp về đào tạo và phát triển đội ngũ cán

bộ, công chức cấp xã, phường là người Khmer ở tỉnh Trà Vinh cho phù hợp và thực sự vững mạnh nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh

tế - xã hội của tỉnh hiện nay

3 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Gồm những vấn đề lý luận và thực tiễn về đào tạo cán bộ, công chức cấp xã, phường là người dân tộc Khmer ở tỉnh Trà Vinh

Các số liệu thống kê sử dụng trong đề tài được thu thập trong giai đoạn 2007 – 2012; tầm xa của các giải pháp trong đề tài đến năm

2020

4 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp thống kê, thu thập thông tin qua phiếu khảo sát và các tổng hợp từ các báo cáo của Tỉnh ủy, Ủy ban Nhân dân tỉnh và Sở Nội vụ: Sẽ tiến hành khảo sát, điều tra thực trạng NNL qua hệ thống bảng hỏi đối với các đơn vị xã, phường trên địa bàn tỉnh Trà Vinh Trên cơ sở các kết quả điều tra, sẽ tiến hành thống kê xã hội học

và thống kê toán học để phân loại số liệu, tài liệu theo các vấn đề, chủ đề

có liên quan

- Phương pháp phân tích tổng hợp: Trên cơ sở hệ thống tài liệu

từ kết quả số liệu thống kê thực trạng thu thập được, các tài liệu lý thuyết, các quy hoạch, Nghị quyết, nghiên cứu sẽ tiến hành phân tích, tổng hợp, phân loại theo mục đích và cấu trúc đề cương đã được duyệt để tiến hành xây dựng luận văn

- Cuối cùng đề xuất một số giải pháp để hoàn thiện việc đào tạo và phát triển đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã, phường là người Khmer cho phù hợp với địa phương trong thời gian tới

5 Kết cấu của Luận văn:

Gồm phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và

phụ lục, nội dung luận văn gồm ba chương:

Chương 1: Cơ sở lý luận về đào tạo cán bộ, công chức cấp cấp

6 Tổng quan tài liệu nghiên cứu

Trong thời gian qua, đã có nhiều công trình khoa học nghiên cứu, hội thảo, các bài viết về đào tạo, phát triển nguồn nhân lực hành chính công như một số công trình sau:

Đề tài khoa học: "Các giải pháp nhằm xây dựng đội ngũ công chức hành chính nhà nước ở nước ta trong giai đoạn hiện nay" của Học viện Hành chính Quốc gia, do Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Văn Nhơn làm chủ nhiệm, đã đề cập vị trí, vai trò của đội ngũ công chức hành chính trong bối cảnh CNH-HĐH đất nước đang diễn ra mạnh mẽ với những thời cơ, vận hội và thách thức mới đang nảy sinh, đòi hỏi công tác cán bộ phải có những chuyển biến mới

Đề tài khoa học “ Xây dựng đội ngũ cán bộ người dân tộc Khmer ở các cơ sở xã, phường, thị trấn khu vực Tây Nam Bộ” của NXB Chính trị Quốc gia, do Nguyễn Thái Hòa chủ biên, chủ tịch Hội đồng chỉ đạo xuất bản, Tiến sĩ Nguyễn Thế Kỷ

Phó giáo sư, Tiến sĩ Võ Xuân Tiến cũng đã hoàn thành đề tài khoa học: "Xây dựng và phát triển nguồn nhân lực trong các cơ quan hành chính cấp quận (huyện), phường (xã) trên địa bàn thành phố Đà Nẵng"

Tại tỉnh Trà Vinh, đến nay vẫn chưa có một công trình nghiên cứu về đào tạo nguồn nhân lực hành chính công tập trung về cán bộ công chức cấp xã, phường, thị trấn là người dân tộc hmer một cách

có hệ thống và toàn diện dưới góc độ kinh tế phát triển

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC ĐÀO TẠO CÁN BỘ,

CÔNG CHỨC CẤP XÃ PHƯỜNG 1.1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ ĐÀO TẠO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC CẤP XÃ PHƯỜNG

1.1.1 Khái niệm chung về cán bộ, công chức ở Việt Nam

- Khái niệm “cán bộ” dùng để chỉ những người được biên chế vào làm việc trong bộ máy chính quyền, đảng, đoàn thể, doanh nghiệp nhà nước và sĩ quan trong lực lượng vũ trang Ngoài ra, cán

bộ được coi là những người có chức vụ, vai trò nòng cốt trong một

cơ quan, tổ chức, có tác động ảnh hưởng đến hoạt động của cơ quan,

tổ chức và liên quan đến vị trí lãnh đạo, chỉ huy, quản lý, điều hành, góp phần quyết định xu hướng phát triển của cơ quan, tổ chức

- Khái niệm “công chức” là những người được Nhà nước tuyển dụng, bổ nhiệm giữ một công vụ thường xuyên làm việc liên tục trong cơ quan Nhà nước (hoặc cơ quan, đơn vị thuộc quân đội nhân dân hay công an nhân dân), được phân loại theo trình độ đào tạo, ngành chuyên môn được xếp vào một ngạch hành chính, sự nghiệp, trong biên chế được hưởng lương từ ngân sách Nhà nước

1.1.2 Khái niệm cán bộ công chức cấp xã, phường

Cán bộ, công chức cấp xã gồm có: cán bộ chuyên trách cấp xã, công chức cấp xã và cán bộ không chuyên trách cấp xã Cán bộ chuyên trách cấp xã là phải dành phần lớn thời gian lao động làm việc công để thực hiện chức trách được giao là cán bộ giữ chức vụ qua bầu cử gồm cán bộ chủ chốt cấp ủy Đảng, Hội đồng nhân dân,

ủy ban nhân dân, những người đứng đầu

1.1.3 Đặc điểm cán bộ, công chức cấp xã phường

a Đặc điểm cán bộ cấp xã, phường:

Về tiêu chuẩn, cán bộ cấp xã có tiêu chuẩn chung được quy định tại Quyết định số 04/2004/QĐ-BNV ngày 16/01/2004 Nên tiêu chuẩn về chính trị là một trong những tiêu chuẩn quan trọng nhất Nguồn hình thành cán bộ cấp xã rất đa dạng, thường xuyên biến động, thay đổi vị trí công tác do yêu cầu thực hiện nhiệm vụ chính trị tại địa phương

b Đặc điểm công chức cấp xã, phường:

Công chức xã trực tiếp tham mưu cho lãnh đạo Ủy ban nhân dân cấp xã trong việc điều hành, chỉ đạo công tác Chất lượng của công chức cấp xã sẽ góp phần quyết định đến hiệu lực, hiệu quả quản

lý hành chính nhà nước ở cấp xã Đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã đặc biệt quan trọng trong việc thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và là lực lượng chiếm số lượng hết sức đông đảo trong tổng số biên chế hiện nay

1.1.4 Khái niệm và đặc điểm đào tạo cán bộ, công chức cấp xã phường là người dân tộc Khmer

a Khái niệm về đào tạo cán bộ, công chức cấp xã phường:

Đào tạo là quá trình trang bị một cách có hệ thống kiến thức

cơ bản theo một chương trình có mục tiêu nhất định, nhằm hình thành và phát triển các tri thức, kỹ năng, kỹ sảo, nghề nghiệp của mỗi cá nhân Đào tạo được xem là quá trình làm cho người ta trở thành có năng lực theo tiêu chuẩn nhất định và có khả năng nhận được một sự phân công lao động Quá trình đào tạo, tùy theo mỗi cấp học mà mục tiêu đào tạo phải có một chương trình, nội dung và thời gian tương ứng, cuối khóa học, nếu người được học đáp ứng những yêu cầu thì được cấp bằng tốt nghiệp

b Đặc điểm về đào tạo cán bộ, công chức cấp xã là người Khmer:

Thứ nhất, đặc điểm của người CBCC cấp xã người dân tộc

Khmer với tư cách là đối tượng của công tác đào tạo CBCC cấp xã: Đào tạo CBCC cấp xã là người dân tộc hmer là đối tượng chính trong công tác đào tạo, bồi dưỡng CBCC ở cấp xã Đào tạo cho đối tượng này có những điểm khác và đặc thù riêng so với đào tạo, bồi dưỡng CBCC chung ở các ngành, các cấp khác Là đối tượng và nguồn đào tạo duy nhất lấy ra riêng để làm mục tiêu, định hướng để đào tạo, bồi dưỡng đạt hiệu quả cao;

Thứ hai, đặc điểm về nội dung đào tạo, bồi dưỡng: Phần lớn

CBCC cấp xã là người dân tộc Khmer trình độ học vấn còn thấp hoặc có những người chưa có học Nên cần phải chuẩn hóa kiến thức học vấn phổ thông mới đào tạo, bồi dưỡng về lý luận chính trị và chuyên môn nghiệp vụ khác Các nội dung đào tạo, bồi dưỡng về chính trị, kinh tế, văn hóa chuyên môn nghiệp vụ phải phù hợp với đối tượng này;

Thứ ba, đặc điểm hình thức đào tạo, bồi dưỡng: cán bộ, công chức cấp xã là người dân tộc Khmer thì có các hình thức đào tạo, bồi dưỡng đặc thù riêng cho phù hợp với trình độ của dân tộc mình

1.2 NỘI DUNG ĐÀO TẠO CÁN BỘ CÔNG CHỨC CẤP XÃ PHƯỜNG

1.2.1 Xác định nhu cầu đào tạo

Xác định nhu cầu là việc xác định số lượng, kiến thức kỹ năng cần được đào tạo, cơ cấu đào tạo và nội dung chương trình phù hợp với mục tiêu đề ra Như vậy, ứng với từng mục tiêu nhất định sẽ cần có những loại kiến thức nhất định gắn với nhu cầu về nhân lực cho quản lý để phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh, phù hợp với đặc điểm của dân cư, chuyển dịch cơ cấu, tăng trưởng kinh tế của Tỉnh, phải gắn kết chặt chẽ với nhu cầu về nhân lực trong tương lai

của Tỉnh trong điều kiện nền kinh tế mở, thực hiện hợp tác với các tỉnh trong và ngoài nước

1.2.2 Xác định mục tiêu đào tạo

Việc đầu tiên, quan trọng nhất của quá trình đào tạo là xác định mục tiêu cho các chương trình đào tạo Mục tiêu đào tạo là những thái độ, kiến thức, kỹ năng nhất định mà người lao động cần đạt tới Mục tiêu là cơ sở để định hướng các nỗ lực đào tạo, là cơ sở để xác định các chương trình, nội dung đào tạo, các hình thức tiến hành, thời gian và đối tượng tham gia

1.2.3 Xác định đối tượng đào tạo

Đào tạo CBCC cấp xã, phường là người dân tộc hmer là đối tượng chính trong công tác đào tạo, bồi dưỡng CBCC ở cấp xã Đào tạo cho đối tượng này có những điểm khác và đặc thù riêng so với đào tạo CBCC chung ở các ngành, các cấp khác Đào tạo CBCC là người dân tộc hmer đây là đối tượng và nguồn đào tạo duy nhất lấy ra riêng để làm mục tiêu, định hướng để đào tạo đạt hiệu quả cao

1.2.4 Xác định chương trình, nội dung đào tạo

- Việc lựa chọn chương trình đào tạo phải dựa vào nhu cầu, mục tiêu, số lượng đào tạo cũng như chi phí để đào tạo Để có thể lựa chọn được những chương trình đào tạo cho mỗi địa phương thì cơ quan quản lý đào tạo CBCC phải trực tiếp lựa chọn các chương trình đào tạo kiểm soát việc cung cấp các chương trình đó

- Nội dung đào tạo, bồi dưỡng cho CBCC nói chung và CBCC

là người dân tộc Khmer phải đổi mới, cần những chuyên đề hướng dẫn kỹ năng, nghiệp vụ, chưa sát với thực tiễn Nội dung phải gắn với thực hiện chức trách, nhiệm vụ cán bộ ở cơ sở, phù hợp với đặc điểm địa lý, trình độ quản lý điều hành ở các xã vùng sâu, vùng xa,

vùng có đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống như ở các tỉnh Tây Nam Bộ

1.2.5 Xác định phương pháp đào tạo

Phương pháp đào tạo CBCC cấp xã, phường người dân tộc Khmer gồm: Đào tạo tại nơi làm việc và đào tạo ngoài nơi làm việc

1.2.6 Xác định kinh phí đào tạo

Kinh phí cần phải xác định theo từng thời kỳ, từng nhiệm vụ

và phân cấp về địa phương tổ chức thực hiện Nguồn kinh phí cho đào tạo sẽ được xem xét từ các nguồn như: kinh phí đào tạo theo đề án; kinh phí đào tạo từ Ngân sách Trung ương, Địa phương; từ nguồn tài trợ, viện trợ của các tổ chức quốc tế,

1.2.7 Đánh giá kết quả đào tạo

Việc đánh giá được thực hiện để tìm hiểu xem chương trình đào tạo đảm bảo: Lượng kiến thức, kỹ năng học viên tiếp thu, đặc biệt khả năng và mức độ ứng dụng của các kỹ năng và kiến thức đó vào trong công việc thực tiễn Muốn đánh giá chính xác hiệu quả đào tạo của một mô hình đào tạo, việc trước tiên là phải xây dựng hệ thống các tiêu chí đánh giá

1.3 CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỚNG ĐẾN ĐÀO TẠO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC CẤP XÃ PHƯỜNG NGƯỜI KHMER Ở TỈNH TRÀ VINH

1.3.1 Điều kiện tự nhiên

Điều kiện tự nhiên bao gồm các yếu tố tự nhiên bao quanh con người và tồn tại ngoài ý muốn của con người, có ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống, sản xuất, sự tồn tại và phát triển của con người

1.3.2 Điều kiện kinh tế - xã hội

Sự phát triển của kinh tế-xã hội đặt ra yêu cầu cho sự đào tạo đội ngũ cán bộ công chức phải đảm bảo chất lượng, xứng tầm là điều

kiện quyết định để khai thác có hiệu quả nguồn tài nguyên thiên nhiên ưu đãi, góp phần phát triển kinh tế-xã hội

1.3.3 Cán bộ công chức của tỉnh Trà Vinh

Cán bộ, công chức tại địa phương được xem xét trên cả hai khía cạnh số lượng và chất lượng của nó Số lượng CBCC phản ánh quy mô dân số, hoạt động kinh tế của địa phương đó, và chất lượng được thể hiện ở trình độ thể chất, trình độ học vấn, chuyên môn nghiệp vụ và cuối cùng là năng lực phẩm chất của CBCC

1.3.4 Chế độ đãi ngộ và môi trường làm việc

Tạo động cơ làm việc cho một công chức không khó khăn hơn tạo động cơ làm việc cho một người lao động thuộc khu vực tư

vì ảnh hưởng các nhân tố: tiền lương, động cơ làm việc và những lí