(SKKN HAY NHẤT) thiết kế và sử dụng trò chơi trên powerpoint trong dạy học tin học lớp 10 nhằm tạo hứng thú học tập cho học sinh trường THPT như thanh II

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁTRƯỜNG THPT NHƯ THANH II SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TÊN ĐỀ TÀI THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG TRÒ CHƠI TRÊN POWERPOINT TRONG DẠY HỌC TIN HỌC LỚP 10 NHẰM TẠO HỨNG THÚ HỌC

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRƯỜNG THPT NHƯ THANH II

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TÊN ĐỀ TÀI THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG TRÒ CHƠI TRÊN POWERPOINT TRONG DẠY HỌC TIN HỌC LỚP 10 NHẰM TẠO HỨNG THÚ HỌC TẬP CHO HỌC SINH

TRƯỜNG THPT NHƯ THANH II.

Người thực hiện: Nguyễn Thị Huyền Chức vụ: Giáo viên

SKKN thuộc lĩnh mực (môn): Tin học

MỤC LỤC

Trang

1. Mở đầu 2

1.1 Lý do chọn đề tài 2

1.2 Mục đích nghiên cứu 2

1.3 Đối tượng nghiên cứu 3

1.4 Phương pháp nghiên cứu 3

2. Nội dung 3

2.1 Cơ sở lý luận 3

2.2 Thực trạng trước khi áp dụng SKKN 4

2.3 Các giải pháp sử dụng 4

2.4 Hiệu quả của SKKN 14

3. Kết luận 15

3.1 Kết luận 15

3.2 Kiến nghị 15

Tài liệu tham khảo 17

1 MỞ ĐẦU 1.1 Lí do chọn đề tài:

Hiện nay nền giáo dục Việt Nam đang đẩy mạnh việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học và ứng dụng công nghệ thông tin nhằm phát huy tính tích cực tự giác của học sinh trong quá trình dạy học Luật giáo dục Việt Nam cũng khẳng định phương pháp dạy học phải phát huy được tính tích cực, tự giác, chủ động sáng tạo của học sinh, lấy học sinh làm trung tâm Để tích cực hoá hoạt động học tập của học sinh học môn Tin cần có phương pháp dạy học phù hợp Ở đây nói đến sự phù hợp nhiều mặt với nội dung kiến thức tin học, với đặc điểm tâm lí và sinh lí của học sinh, với điều kiện dạy học cụ thể ở từng trường Bản thân tôi nhận thấy muốn đổi mới cách học thì phải đổi mới cách dạy học Cách dạy quyết định cách học, tuy nhiên để có kết quả học tập cao thì phải có sự kết hợp của cả thầy và trò

Là giáo viên giảng dạy môn tin học tôi nhận thấy tin học là môn học khô khan rất nhiều thao tác, câu lệnh Để học sinh nắm được bài, giáo viên

bộ môn tin học trường Trung học phổ thông Như Thanh 2 cũng như các trường khác, đã biết vận dụng nhiều phương pháp và kĩ thuật dạy học Chẳng hạn người giáo viên phải biết cách theo dõi từng học sinh trong quá trình giải bài tập, để kịp thời giúp đỡ học sinh yếu, giao thêm bài tập cho học sinh giỏi, phải biết chia lớp thành các nhóm nhỏ để tổ chức làm bài tập Và qua quá trình giảng dạy Tôi đã rút ra được một số kinh nghiệm mà tôi thấy rất hiệu quả về việc tạo hứng thú học tập bộ môn cho học trò để đạt được kết quả cao

trong học tập đó là sử dụng trò chơi như trò chơi ô chữ, trò chơi vòng quay may mắn trong giảng dạy Tin học Cách làm này đặc biệt có hiệu quả trong

các tiết bài tập Việc sử dụng trò chơi ở đầu bài học hoặc cuối bài học đều có thể cho hiệu quả tốt Nếu sử dụng ở đầu bài để các em thoải mái khi lĩnh hội kiến thức mới thay vì các câu hỏi khô khan, tạo hứng thú để học sinh làm tốt các bài tập ở phía sau Nếu sử dụng ở cuối bài học thì có tác dụng tổng hợp lại kiến thức, tạo hứng thú bộ môn để học sinh học tốt hơn Việc sử dụng trò chơi

ở đầu hay cuối bài phụ thuộc vào đặc điểm của từng bài Để thể hiện trò chơi trong bài học một cách sinh động giáo viên có thể kết hợp các phương tiện dạy học là máy chiếu, tivi, loa Với việc vận dụng này đã tạo được hứng thú học tập cho học sinh và đã đạt được hiệu quả tốt hơn

Xuất phát từ các cơ sở trên nên tôi đã chọn đề tài “Thiết kế và Sử

dụng trò chơi trên Powerpoint trong dạy học tin học lớp 10 nhằm tạo hứng thú học tập cho học sinh trường THPT Như Thanh II.”

1.2 Mục đích nghiên cứu:

- Tạo hứng thú học tập bộ môn Tin học để phát huy tối đa tính tích cực hoạt động của học sinh từ đó để đạt được kết quả học tập tốt nhất cho học trò Là năm học đầu tiên của cấp học THPT, học sinh có được hứng thú học tập thì những năm học tiếp theo các em sẽ có được cơ sở vững chắc để hoàn thành khóa học với kết quả cao nhất

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

- Đề tài được tiến hành nghiên cứu và thực nghiệm đối với phương pháp dạy học môn Tin học lớp 10 các tiết bài tập

Đối tượng thực hiện: học sinh lớp 10C1, 10C2 trường THPT Như Thanh 2 (năm học 2020 - 2021)

1.4 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu:

+ Nội dung chương trình Sách giáo khoa

+ Phương pháp giảng dạy bộ môn

+Thông tin trên Internet

- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Theo dõi việc kiểm tra đánh giá học sinh trên lớp; tổng kết kinh nghiệm sư phạm; học tập kinh nghiệm qua dự giờ đồng nghiệp

- Phương pháp so sánh

- Phương pháp hoạt động nhóm

2 NỘI DUNG 2.1 Cơ sở lí luận:

Căn cứ công văn số 3946/BGDĐT-CNTT về việc hướng dẫn nhiệm vụ công nghệ thông tin năm học 2019- 2020 của Bộ Giáo dục và Đào tạo.

Căn cứ kế hoạch số 345/KH- BGDĐT ngày 23/5/2017 thực hiện đề án “

Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và hỗ trợ các hoạt động dạy- học, nghiên cứu khoa học góp phần nâng cao chất lượng giáo dục

và đào tạo giai đoạn 2016- 2020, định hướng đến năm 2025”.

Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 của Ban chấp hành Trung ương khóa VIII

về những giải pháp chủ yếu trong giáo dục và đào tạo chỉ rõ: “Đổi mới mạnh

mẽ phương pháp giáo dục- đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy- học, bảo đảm điều kiện và thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh ” (Nghị quyết

Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VIII về định hướng chiến lược phát triển giáo dục- đào tạo)

Chỉ thị số 56/2008/CT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo ngày

3/10/2008 đã nêu: “tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để hỗ trợ đổi mới phương pháp dạy và học: triển khai áp dụng công nghệ thông tin trong mỗi môn học một cách hiệu quả và sáng tạo ”(trang 7 mục 1.8).

Hiện nay đổi mới phương pháp dạy học và ứng dụng công nghệ thông tin theo hướng tích cực hóa hoạt động của học sinh lấy học sinh làm trung tâm đang là một xu thế tất yếu Việc đổi mới phương pháp dạy học phải phù hợp với đặc trưng bộ môn nhưng phải đảm bảo đạt được hiệu quả cao trong học tập Với xu thế phát triển của xã hội ngày nay thì những phương pháp dạy học

cũ đã không còn phù hợp Vì vậy đòi hỏi phải có những phương pháp dạy học mới để phát huy tích cực của học sinh, lấy học sinh làm trung tâm và đề tài

sáng kiến kinh nghiệm “Thiết kế và Sử dụng trò chơi trên Powerpoint

trong dạy học tin học lớp 10 nhằm tạo hứng thú học tập cho học sinh trường THPT Như Thanh II.” đã được tôi viết trên cơ sở đó.

2.2 Thực trạng trước khi áp dụng SKKN:

2.2.1 Thực tế giảng dạy của giáo viên.

- Trong những năm qua, việc đổi mới phương pháp dạy học và ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học ngày càng được chú trọng và đầu tư đúng mức

Trong quá trình giảng dạy, giáo viên luôn chú ý sử dụng công nghệ thông tin nhằm giúp học sinh quen dần với phương pháp học tập chủ động và tự học, tự tìm tòi Tuy nhiên tôi nhận thấy giáo viên sử dụng công nghệ thông tin vào dạy học còn nhiều hạn chế, bài giảng của giáo viên thường là các Slide của PowerPoint đơn giản chưa tạo được hứng thú cho học sinh

2.2.2 Khảo sát học sinh.

- Qua nghiên cứu khảo sát đầu năm ở các lớp khối 10 được phân công giảng dạy

là lớp 10C1 và lớp 10C2 về hứng thú học tập bộ môn và kết quả học tập ở hai lớp này thì thu được kết quả như sau:

Bảng khảo sát thái độ và kết quả học tập của học sinh trước khi sử dụng các trò chơi vào trong các tiết dạy

* Thái độ:

Lớp Sĩ số Số HSHứng thúTỉ lệ % Số HSBình thườngTỉ lệ % Số HSKhông hứng thúTỉ lệ % 10C1 37 5 13,5 12 32,4 20 54,1

* Kết quả học tập:

Lớp sốSĩ

Giỏi (8-10)

Khá (từ 6,5 đến dưới 8)

Trung bình (từ 5 đến dưới 6,5)

Yếu (từ 3,5đến dưới 5)

Kém (dưới 3,5)

Số HS

Tỉ lệ

%

Số HS

Tỉ lệ

%

Số HS

Tỉ lệ

%

Số HS

Tỉ lệ

%

Số HS

Tỉ lệ

% 10C1 37 5 5,4 10 27,2 15 40,5 7 24,3 0 0 10C2 43 2 6,8 6 13,63 18 34,1 17 38,63 0 0

2.3 Các giải pháp sử dụng:

- Từ thực trạng trên khi giảng dạy chương trình tin học lớp 10 ở các tiết bài tập của mỗi chương tôi đã sử dụng trò chơi ô chữ hay vòng quay may chữ nhằm tạo hứng thú học tập cho học sinh cụ thể là:

- Chương trình Tin học lớp 10 có 4 chương, cứ trong mỗi chương lại có một tiết bài tập, và cứ đến các tiết bài tập chương tôi sử dụng trò chơi ô chữ tin

học và trò chơi vòng quay may mắn Tôi xin được trình bày cách thức thực

hiện:

2.3.1 CHƯƠNG I: MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN CỦA TIN HỌC

Tiết 25: CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP

* Tên trò chơi: Ô chữ tin học

* Thời gian thực hiện: Đưa vào hoạt động 1 của bài nhằm mục đích:

- Củng cố kiến thức lí thuyết trong chương

- Tạo hứng thú học tập để các em tham gia tích cực ở các hoạt động giải bài tập phía sau nhằm đạt được kết quả tốt

- Tạo tinh thần đoàn kết trong lớp, tạo môi trường sư phạm trong đó tất cả học sinh đều được tham gia học tập

* Phương tiện sử dụng: Máy chiếu, smart tivi

* Chuẩn bị:

- Giáo viên chuẩn bị 10 cây bút làm phần thưởng cho học sinh

* Cách thức thực hiện:

a Giáo viên phổ biến luật chơi:

- Ô chữ tin học gồm có 10 từ hàng ngang và 1 ô chữ chìa khoá, 10 ô hàng ngang cũng chính là 10 gợi ý để học sinh tìm ra ô chữ chìa khoá Ô chữ chìa khoá là 1 từ gồm 10 chữ cái Học sinh được lựa chọn các ô hàng ngang bất kì

để nhận được câu hỏi Thời gian suy nghĩ: 15 giây/câu Mỗi ô hàng ngang trả lời đúng sẽ nhận dc 1 chữ cái gợi ý để tìm ô chữ chìa khoá Học sinh có thể trả lời ô chữ hàng dọc bất cứ lúc nào

- Học sinh giải đúng ô chữ chìa khóa khi mới mở được 1 đến 3 ô hàng ngang phần thưởng là 10 cây bút

- Học sinh giải đúng ô chữ chìa khóa trước khi mở ô chữ hàng ngang cuối phần thưởng là 5 cây bút

- Học sinh giải đúng ô chữ chìa khóa trước khi mở ô chữ hàng ngang cuối phần thưởng là 2 cây bút

- Học sinh trả lời đúng 1 ô chữ dữ kiện hàng ngang nhận được phần thưởng là một cây bút

Ô chữ tin học có dạng

Dữ kiện 1

Dữ kiện 2

Dữ kiện 3

Dữ kiện 4

b Cách tiến hành

- Giáo viên là người dẫn chương trình

- Học sinh chọn dữ kiện nào thì giáo viên đọc dữ kiện đó và lật mở các chữ chìa khóa thông qua dữ kiện đó

Các dữ kiện trong ô chữ dữ kiện gồm:

Đơn vị đo lường thông tin cơ bản của máy tính theo hệ nhị phân?

Đáp án: BIT Lật mở được ô số 1 là chữ I

Hai máy tính ở rất xa nhau có thể kết nối với nhau thông qua mạng gì?

Đáp án: INTERNET Lật mở được ô số 2 là chữ N

Các chương trình được sử dụng trên máy tính tên tiếng anh

là gì?

Đáp án: SOFTWARE Lật mở được ô 3 là chữ F

Bộ nhớ chỉ đọc trên máy tính có tên gọi là gì?

Dữ kiện 5

Dữ kiện 6

Dữ kiện 7

Dữ kiện 8

Dữ kiện 9

Dữ kiện 10

Đáp án: ROM Lật mở được ô số 4 là chữ O

Dữ liệu trên máy tính được lưu vào đâu?

Đáp án: MEMORY Lật mở được ô số 5 là chữ R

Muốn đọc dữ liệu đĩa quang ta dùng thiết bị nào trên máy tính?

Đáp án : CDROM Lật mở được ô số 6 là chữ M

Bộ nhớ truy xuất ngẫu nhiên của máy tính?

Đáp án: RAM Lật mở được ô số 7 là chữ A

Hảng sản xuất CPU nổi tiếng nhất thế giới?

Đáp án: INTEL Lật mở được ô số 8 là chữ T

Hệ điều hành được sử dụng phổ biến nhất hiện nay?

Đáp án: WINDOWS Lật mở được ô số 9 là chữ I

Bộ phận quan trọng nhất của máy tính là bộ phận nào?

Đáp án: CPU Lật mở được ô số 10 là chữ C

Sau khi trả lời hết các dữ kiện các ô chữ tin học có dạng sau:

2.3.2 CHƯƠNG II: HỆ ĐIỀU HÀNH

Tiết 25: BÀI TẬP

* Tên trò chơi: Tìm ô chữ chìa khóa

*Thời gian thực hiện: Ở hoạt động cuối của bài nhằm mục đích

- Củng cố, nhấn mạnh kiến thức tổng hợp trong chương

- Tạo hứng thú để học sinh học tập chương mới tốt hơn

* Phương tiện sử dụng:

- Máy chiếu đa năng Smart Tivi

* Chuẩn bị:

- Giáo viên chuẩn bị phần thưởng cho học sinh là 15 thỏi kẹo anphelibe

* Cách thức thực hiện:

a Giáo viên phổ biến luật chơi và cách chơi.

- Trò chơi chia lớp thanh 4 đội Đại diện các thành viên trong đội lần lượt chọn câu hỏi cho đội mình và quay vòng quay may mắn để lựa chọn số điểm tương ứng với câu hỏi Sau khi đọc xong câu hỏi mỗi câu có thời gian 15s để suy nghĩ, các đội cùng trả lời theo hình thức viết ra bảng

- Lần lượt các đội có điểm từ cao đến thấp sẽ nhận các giải nhất, nhì, ba

- Phần thưởng giành cho 4 đội là giải nhất 5 thỏi anphelibe, giải nhà 4 thỏi, giải ba 3 thỏi

b Cách tiến hành

- Giáo viên là người dẫn chương trình

- Đại diện các đội lựa chọn các gói câu hỏi nào thì giáo viên mở gói câu hỏi

đó ra và quay vòng quay may mắn để lựa chọn điểm tương ứng với câu vừa chọn

- Các dữ kiện gồm:

Câu1: Hai thư mục trên cùng 1 đĩa có thể cùng tên được không? Vì sao ?

Đáp án: Được Vì cũng giống như tệp, 2 thư mục trên cùng 1 đĩa có thể cùng

tên, với điều kiện chúng thuộc các thư mục mẹ khác nhau

Câu 2: Vì sao tên thư mục thường không có phần mở rộng ? Đáp án: Phần mở rộng tên tệp được dùng với mục đích phân lại tệp Với tên

thư mục thì không có nhu cầu tương tự như vậy, bởi vậy tên thư mục không

có phần mở rộng

Câu 3: Chọn câu ghép đúng

Hệ điều hành được khởi động:

A Trước khi các chương trình ứng dụng được thực hiện

B Trong khi các chương trình ứng dụng được thực hiện

C Sau khi các chương trình ứng dụng được thực hiện

Đáp án: A Câu 4: Em hãy sắp xếp các việc sau cho đúng trình tự thực hiện:

A Máy tính tự kiểm tra các thiết bị phần cứng

B Bật máy

C Người dùng làm việc

D Hệ điều hành được nạp vào bộ nhớ trong

Đáp án: B A D C

Câu 5: Các hệ điều hành thông dụng hiện nay thường được lưu trữ ở đâu ? Đáp án : Trên bộ nhớ ngoài Tuy nhiên trong quá trình máy tính làm việc,

một phần quan trọng của hệ điều hành được nạp vào bộ nhớ trong

Câu 6 : Hệ điều hành là phần mềm gì ? Đáp án: Phần mềm hệ thống.

Câu 7: Trong Windows để xoá vĩnh viễn ngay 1 thư mục hoặc tệp (không

đưa vào Recycle Bin) ta làm thế nào?

Đáp án: Chọn tệp hoặc thư mục và bấm tổ hợp phím Shift + Delete Câu 8: Để xoá một tệp/thư mục, ta chọn tệp/thư mục cần xoá rồi.

A Nhấn phím Delete

B Chọn Edit Delete

C Nhấn tổ hợp phím Ctrl + D

D Cả A và C

Đáp án: D Câu 9: Có mấy loại hệ điều hành?

Đáp án: Đơn nhiệm 1 người dùng, đa nhiệm 1 người dùng và đa nhiệm đa

người dùng

2.3.3 CHƯƠNG III: SOẠN THẢO VĂN BẢN

TIẾT 54: BÀI TẬP

* Tên trò chơi: Vòng quay may mắn

* Thời gian thực hiện: Ở hoạt động cuối của bài nhằm mục đích

- Củng cố, nhấn mạnh kiến thức tổng hợp trong chương

- Nhấn mạnh về liên kết cho nhận

- Tạo không khí thi đua học tập trong lớp theo đúng tinh thần “ thua thầy một vạn không bằng kém bạn một li ”

- Tạo hứng thú để học sinh học tập chương mới tốt hơn

* Phương tiện sử dụng :

- Máy chiếu đa năng, smart tivi

* Cách thức thực hiện :

a Giáo viên phổ biến luật chơi và cách chơi.

- Trò chơi chia lớp thanh 4 đội Đại diện các thành viên trong đội lần lượt chọn câu hỏi cho đội mình và quay vòng quay may mắn để lựa chọn số điểm tương ứng với câu hỏi Sau khi đọc xong câu hỏi mỗi câu có thời gian 15s để suy nghĩ, các đội cùng trả lời theo hình thức viết ra bảng

- Lần lượt các đội có điểm từ cao đến thấp sẽ nhận các giải nhất, nhì, ba

- Phần thưởng giành cho 4 đội là giải nhất 5 thỏi anphelibe giải nhà 4 thỏi, giải ba 3 thỏi

b Cách thức thực hiện:

- Giáo viên là người dẫn chương trình

- Đại diện các đội lựa chọn các gói câu hỏi nào thì giáo viên mở gói câu hỏi

đó ra và quay vòng quay may mắn để lựa chọn điểm tương ứng với câu vừa chọn

Các gói câu hỏi gồm

Câu 1: Chức năng chính của Microsoft Word là gì?

A Tính toán và lập bản B Tạo các tệp đồ họa

C Soạn thảo văn bản D Chạy các chương trình ứng dụng khác

Đáp án: C Câu 2: Để thay thế một từ hay cụm từ trong văn bản ta thực hiện lệnh:

A Ctrl + H B Edit Replace

C FileReplace D A, B đúng

Đáp án: D