TCr kh6a: Yiu td dnh hudng, Mdi trudngven bien, nude biin, Bai Chdy, Hg Long DAT VAN DE 0 nhiem bien la hien tugng lam biin ddi, xao trpn cac thanh phan hda hgc cua nude bign gay ra dg
Trang 1M O P H O N G M i r c D O 6 N H I E M M O I TRU'OfNG NU*6fC BIEN K H U VU'C VEN BIEN P H i r d N G BAI C H A Y , T H A N H P H O HA L O N G , T I N H QUANG NINH
D3ng XuSn Thiro-ng', Bam Thj H^nh', D6 Van Hai^ Hodng VSn Hung^'
' Trudng Dgi hoc Nong Idm - DM Thdi Nguyin 'Trudng Cao ddng Cgng ddng Lao Cai
TOM T A T
Nuac ta co viing biin r6ng han ba lin dien tich dit liin, la noi co nguon tai nguygn sinh vat vo ciing quy gid dong vai tro het siic quan trong doi vdi su ton tai va phat trien ciia dat nuac Tuy nhien, trong nhiing ndm gan ddy moi trudng nude viing ven bien phai doi mdt vdi tinh trang 6 Chdy la trung tam luu trii vd cac djch vu ven bd vdi quy mo quoc te, 6 nhilm m6i trudng nude bien da trd nen ngdy cdng nghiem trgng Nghien cim yeu to anh hudng dgn chdt lugng nude bien
vd mo phong mirc do 6 nhilm tai khu vuc ven bd phuong Bdi Chay, thanh pho Ha Long c6 :? nghTa quan trgng cho cong tdc quan ly moi trudng vd 1dm co sd cho sir phat trien du lich - dich vu Ket qua nghien ciiu da xac djnh dugc mgt so yeu to dnh huong tdi moi trudng nude va md phdng su lan truygn 6 nhilm tii cac diim quan trie
TCr kh6a: Yiu td dnh hudng, Mdi trudngven bien, nude biin, Bai Chdy, Hg Long
DAT VAN DE
0 nhiem bien la hien tugng lam biin ddi, xao
trpn cac thanh phan hda hgc cua nude bign
gay ra dg cac hoat ddng cua con ngudi nhu
van tai bien hoac do cac ngudn 6 nhidm phat
sinh tii dat lign anh hudng true tiep tdi ddi
song cua cac loai sinh vat dudi bign va tac
dgng xiu dgn su tang trudng va phat trign cua
chung Bign va ven bign con la noi nhiiu
nganh kinh te cimg khai thac, nhieu do thi, du
lich va giai tri ven bign ke ca thg thao ciing
anh hudng tdi da dang sinh hgc bien
(Lg.V.khoa)
Nam trong viing du lich - thuong mai cua
vinh Ha Long, Bai Chay la trung tam luu trii
va cac dich vu ven bd vdi quy md quoc t i vdi
rit nhigu loai hinh khac nhau, van de d nhigm
mdi trudng nude bien trd nen ngay cang
nghigm trgng, gay anh hudng din sir phat
triin kinh te ciing nhu canh quan viing du
lich Nghien ciiu nay tien hanh xac dinh mgt
sd ygu td anh hudng den chat luang nude
bign va md phdng mirc dp lan truygn d nhigm
tai khu vuc nghign ciiu va dg xuat bien phap cai
thien chit lugng nude, bao ve moi trudng vjnh
Ha Long theo hudng phat trien bin virng
* Tel 0989 372386 Email hvbungin74@yahoo com
VAT LIEU, PHUONG P H A P NGHIEN CUtl Vat lieu nghien cuu
- Ban dd nen Bai Chay va cac tai lieu quan trac lien quan;
- Phieu dieu tra ve mot s6 ygu td anh hudng dgn chat lugng nude bien;
- Phin mim PRIMER version 5.0 va ArcGIS version 10.1
PhuoTig phap nghien cuu
- Phuang phdp thu thdp so lieu vd tdi lieu sa cdp: Thu thap thdng tin dir lieu khdng gian va
dir lieu thudc tinh vi cac mat digu kien tu nhign - kinh te xa hdi, cac sd lieu hien trang quan trac va van ban phap luat, cac dinh hudng quy hoach cua dia ban nghign ciiu Kgt hgp phuong phap diiu tra, phdng vin va diiu tra thuc dia dg thu thap day dii thdng tin bign dgng tren thuc dia
- Phucmg phdp tong hap vd xir ly so lieu: Bao
gdm xu ly sd lieu trgn phan mim Excel va xir
ly sd lieu dieu tra tren phan mgm chuyen dung PRIMER 5.0 Cac sd lieu khac de kit ndi duoc trgn ArcGIS 10.1 cin xay dung theo cac trudng thudc tinh va cd trudng thugc tinh lam chia khda de ndi dii lieu khdng gian va giira lieu thugc tinh
Trang 2- Phutmg phdp diiu tra thuc dia: Khao sat
thuc dia vi dac diim dia hinh khu virc nghign
ciiu va dieu tra vg cac ngudn thai ra khu vuc
nghien ciiu
- Phuang phdp bdn dd: Tdng hgp cac dif lieu
thu thap duoc va td chiic theo cac trudng cu
thi: ID, pH, do mudi, do due, diu ma, TSS,
amoni, Fe v.v su dung Kriging trong Arcgis
md phdng lan truyen d nhigm
KET QUA NGHIEN CUtJ
Bang 1: Ket qud quan trdc tgi khu vuc
Hien trang moi trirdng nude ven hien
p h u ^ g Bai Chay nam 2014 Tai khu vuc phudng Bai Chay tign hanh quan trie tai 5 diem Dudi day la vj tri cua 5 diim quan trie: Diem Dl (Bgn tau du lich Bai chay: 107° 1'48.43"E va 20°56'37.65"N); diem D2 (Bai tim Bai Chay: 107° 2'5].44"E
va 20°57'5.11"N); diim D3 (GiiJa ciu Bai Chay: 107° 3'58.17"E va 20°57'32.99"N); diim D4 (Cang B12: 107° 3'46.76"E va 20''57'5I.70"N); diim D5 (Cang Cai Lan: 107° 3'20.37"E va 20°58'27.50"N),
Bai Chdy, thdnh phd Hg Long 2014
TT
1
2
4
( 7
9
10
ThBng s6
P "
D9 muoi
D9diic
Dau md'
TSS
Amdni
Fe
Mn
BODS
Conform
BoTi vi
-(%.)
NTU
mg/1
mg/1
mg/1
mg/1
(mg/l)
(MNP/100ml)
Dl 8,19
25 13,1
20 0,17 0,1 0,07 1,9
150
Vi tri quan D2 7,09
30 0,036
21 0,12 0,09 0,8
90
D3 8,18 20,1 0,322
16 0,11 0,08 6,9
20
trie
D4 7,98 27.1 24,05 0,8
18 0,145 0,09 0,1 1.35
135
D 5 7,78
24
28 0,405
20 0,18 0,1 0,07 6,9 2,1
250
QCVN 08:2008/BTNMT Bai t a m
6 , 5 - 8 , 5
-0,1
50 0,1 0,1
>4
-1000
C i e noi khac
6 , 5 - 8 , 5
0,2
50 0,3 0,1
1000
So sanh cac chi tieu quan trac
Tdng hgp ket qua phan tich cua cac nam 2011, 2012, 2013, va quy I - 2014 cho thay 11 chi tieu quan trie eg su bien ddng qua cac nam rat khac nhau Trong dd chu y nhit la sir biin dpng ve diu
md, amoni tang len dang ke va gip nhigu lin so vdi tieu chuan cho phep
STT
1
2
4
6
8
10
11
Ten chi tieu
pH
D9 muoi
TSS
DSumS
Amoni
Zn
Mn
Conform
DO
BOD5
Don vj
(%.)
mg/l mg/l mg/l mg/l MPN/lOOmI mg/l mfi/1
2011 8.15 25.7 35.07 0,018 0.095 0.093
103 6.24 8.4
K i t q
2012
8.11 27.4
30 0.871 0.15 0.035 0.08 0.08
154 6.64 2.88
ua p h a n
2013 8.18 30.1
20 0.704 0.15 0.035 0.08 0.087
150 6.55 1.9
tich Quy 1-2014
8.05 30.4
18 0,81 0.17 0.032 0.09 0.087
150 6.64 4.03 Mot so yeu to anh den chat lugng moi truong nude biin khu virc phuang Bai Chay
Tong hgp 100 phieu dieu tra bao g6m: 40 philu di6u tra vS ddi tugng Idiich du lich, 40 phieu 46i tugng nguoi dan dja phuong, 20 phi6u d6i tugng quan ly Ti6n hanh x i ly so lieu va dung Primer phan tich dQ lieu ta thu dugc ket qua sau;
130
Trang 3Bieu do 01: Mdi quan hi giiia cdc yiu td dnh hudng
din 0 nhiem nude bien khu vw-c nghien cuu (MDS)
Bieu dd tren ndi len ty le ddng dang ciia mdt
sd ygu td anh hudng dgn chat lugng nude
bien qua diiu tra nhdm ddi tugng khach du
Ijch tai khu vuc nghign ciiu cho thay he sd
tuong ddng cua cac ygu td bien dgng tu
83-100% (similarity) Trong do cao nhat la ygu
td ddng gdp tai chinh va xu ly nude thai cd h?
so tuang dong dat 99 %
Bilu 6b 02: Mdi quan hi giiia cdc yeu to dnh
hudng din d nhiem nude bien (PCA)
Qua 2 biiu do trgn cho thay yeu to trinh dp,
nghi nghiep va gidi ti'nh ciia khach du Hch rat
it anh hudng tdi su danh gia cac yiu td d
nhiem Vi ddi tuang dieu tra mang ti'nh chat
khach quan, nhirng cau tra Idi ciia cac ddi
tugng thudng dung vdi cam nhan, hg cd
nhung hiiu biet nhat dinh ve van de d nhigm
nude viing ven bign Tu bigu dd 02 cho thiy
cac yiu td cd mdi quan he khang kbit, anh hudng qua lai lan nhau Dac biet cac ygu td tren rit cd y nghTa, digu nay dugc the hien tren bieu dd 03 cac ygu td cd xu hudng gan nhau va hudng gin vao vi tri ciia gia tri 0 Tir thuc tiln qua trinh diiu tra va theo nhieu ngudi dSn tren dia ban, sd di d nhiem diu va rac nhu hien nay la do chinh quygn da cap phep cho qua nhigu tau du lich hoat dgng, trong khi kha nang thu gom, xu ly diu thai, chit thai cCia cac tau khdng dam bao Ben canh do khach du lich va ngudi dan cd y thiic kem viit rac biia bai Vi vay de bao ve mdi trudng dugc tdt ban can cd sir tham gia, ddng gdp cua ngudi dan, y thiic khach du lich va cdng tac quan ly tdt di san
Chinh vi vay, dg cai thien va dam bao mdi trudng viing nude ven bign sach dep, dam bag
he sinh thai thiiy sinh phat trien bgn virng, can phai cd nhirng bien phap thiet thuc tac dpng vao mot sd yeu td quan trpng cd anh hudng Idn trong so cac ygu td digu tra trgn
Md phong sir lan truyen 5 nhiem tu cac
diem quan trac
Qua qua trinh digu tra phan tich ta xac dinh dugc mdt sd ygu td quan trpng anh hudng tdi d nhiem ciia viing bien ven bd phudng Bai Chay Tii ket qua thu dugc ciia diim quan trie, tign hanh xay dung ban do lan truygn d nhigm SAN 06 VI r d QUAN TRAC VEN BIEN PHUONG BAI CHAY
Hinh 01: Vi tri 5 diem quan trdc tren viing biin phudng BSi Chdy
Trang 4Kit hop vdi sd lieu thudc tinh cho cac diim quan fric, ta xay dung dugc ban dd sir lan truyin diu
md nhu sau:
BAN 0 0 MO PHONG LAN T R U Y E N DAU MO VEN B I £ N PhUONG BAI C H A Y
Hinh 02: Bdn do su lan truyin d nhiim ddu md
Tdng hgp cac chi tigu ta xay dung dugc ban dd tdng hgp cac chi tigu phan tich nhu hinh 03:
B A N B O M O P H O N G CAC CHl Tieu QUAN T R A C VEN B | £ N PHU-aNG B A I CHAY ThSnh ph6 Ha Long Tinh Quang Ninh
Hinh 03: Md hinh tdng hap cud cdc chi tieu d nhiim
Cac giai phap giam thieu 6 nhiim
Nhdm gidi phdp quan ly
- Giam sat nghigm ngat ddi vdi cac du an lan bign
- Tang cudng lire lugng kigm tra kiim soat, xu ly nghigm nh&ng trudng hgp vi pham cac quy djnh ve quan ly, bao ve Vinh Ha Long
Trang 5- Phat trign tdt mdi quan be va tranh thu sir hd
trg cua van phdng UNESCO tai Ha Ndi, Td
chiic bao tdn thign nhien quoc t i (lUCN), Td
chiic bao ton ddng thuc vEit quoc te (FFI)
Nhom gidi phdp quan ly
- Giam sat nghiem ngat ddi vdi viec thuc
hien diing cac giai phap bao ve mdi trudng da
cam ket
- Dao tao, tap huan, nang cao nang lire va
nhan thiic cho can bd, nhan vign Ban quan ly
Vinh vi bao tdn di san va trach nhiem tham
gia bao ve mdi trudng sinh thai, cac boat
dgng phat trign du lich ben vung
- Tang cudng giao luu hgp tac vdi cac td
chiic, trudng D^i hgc, Vien nghien ciiu trong
nude va qudc tg, khu Di san thign nhign the
gidi va chuyen gia de trag doi, hgc bdi kinh
nghiem khoa hgc tien tign cho quan ly Di san
Nhdm gidi phdp ky thudt vd gidm sdt chdt
luang moi truong
- Diu tu thu nghiem he thdng nha ndi xi
mang ludi thep va nha noi vdi be ndi la nhua
plastic dg khac phuc tinh trang d nhigm mdi
trudng do phao xdp
- Ung dung he thdng Biofast de xii ly cho cac
nha ve sinh tai cac diem tham quan
- Xay dung phuong an thu gom chat thai sinh
boat ciia ngudi dan va phuong an thu gom, xd
ly chat thai sinh boat con ngudi va ddi vdi cac
tau du lich
- Xay dung mang ludi diim quan trie mdi
trudng nude Da dang sinh hpc, tram tich,
phat bign-sdm cac d nhilm mdi trudng, cac
diem gay d nhigm va kign nghi xu ly
- Lign tuc diu tu, nSng cap trang thiit bi,
nhan luc de td chiic thu gom rac thai tai
nhiJng diim du Ijch trgn Vinh, tai cac lang
chai ndi va khu vuc dai ven bd Vinh
- Thuc hien cac phuang phap ly hgc, hda hgc,
sinh hgc xii ly nude thai trudc khi xa thai
KET LUAN VA KIEN NGHI
Kit luan
Qua qua trinh nghien ciiu da dat dugc ket qua sau:
- Xac dinh dugc hien trang chat lugng nude biin va cac ngudn thai khu vuc phudng Bai ndi rigng va Vinh Ha Long ndi chung
So sanh su d nhigm qua cac nam de thay dugc diin biin chat lugng nude va anh hudng cua cac ngudn thai din chit lugng nude bien
va canh quan khu vuc nghien ciiu
Tu kgt qua dieu tra phdng van tdng hgp, phan tich mdt sd cac ygu anh hudng tdi mdi trudng nude ven bien Dieu tra 100 phieu cau hdi tap trung vao 3 nhdm ddi tugng dd la nhdm cac nha quan ly khu vyc nghign cii'u, ngudi dan dia phuong va khach du Ijch Bd phieu digu tra nay giiip nhan dinh dugc mot
sd ygu td mang tinh chit cam quan anh hudng den chat lugng nude bign ven bd dd la: vg hien trang chat lugng nude, cac loai chit thai, cac ngudn thai vao khu vuc va cdng tac quan
ly trgn dia ban phudng Bai Chay Tir do danh gia dugc cac ygu td gay d nhiem va dua ra bien phap dg khac phuc tinh trang d nhigm dd Xay dung dugc ban dd cac chi tigu gay anh hudng dgn chat luang nude va md phdng dugc sir lan truygn d nhigm tai cac digm quan trac Kien nghi
Dg cd ket qua nghien ciiu mdi trudng nude viing ven bd bien sSu sac hon, cd ti'nh tiing dung cao ban trong thuc tign cin:
- Hgp tac chat che vdi cac chuygn gia, vien nghien ciiu trong va ngoai nude, co quan, ban nganh dia phuang lign quan trong quan ly Vjnh Ha Long dg cd ngudn thdng tin dir lieu
sd lieu cap nhat mdi nhat
- Nghign cuu bd sung them cac ygu td anh hudng tdi mdi trudng nude biin vao bg phiiu cau hdi phdng van, ddng thdi digu tra tren dien rgng de ket qua cd tinh khac quan hon
- Tang cudng cdng tac nghien ciiu kit hgp ling dung cdng nghe va cdng tac nghign cuu
de cd dugc hieu qua nghien ciiu cao hon TAI LIEU THAM KHAO
1 Michael Dennis, K Wayne Forsythe, Cameron
Hare, and Adrian Gawedzki (2012), Kriging Great Lakes Sediment Contamination Values
Trang 62 Michael A Mallin, Kathleen E WiUian^s, E ^ ^ l ^ J T ^ ) ^ ^ ^ ^ ^ T S , Cartier Esham, and R Patrick Lowe (2000) Effect p a i i,„c Xay dung Ha Npi
of human d^elopmenl on bacteriological water 4, QCVN 10 : 2008/BTNMT (2008), Quy chuin
ky thudt qudc gia vi chdt luang nude bien ven bd quality „ , coastal watersheds Ecological ^ ^^ '^^^ ^^^^ ^^^ ^hvdmg Bai Chay, thinh phd
Applications 10:1047-1056 Ha Long (2013) Bdo ado hiin trgng mdi trudng
SUMMARY
STUDY OF SOME FACTORS AFFECTING THE SEA
OF ENVIRONMENTAL QUALITY COASTAL AREAS BAI CHAY WARD,
HA LONG CITY IN QUANG NINH PROVICE
Dang Xuan Thuong', Dam Thi Hanh', Do Van Hai^, Hoang Van Hung''
'College of Agriculture and Forestry - TNU
^ Lao Cai Community College
The sea area of Vietnam occupy three times of total land area, it has precious creatures resource that play an important role for the existence and development of the country However, the coastal water environment faces serious pollution and influence on the economic and social development
of the country in recent years In the reality Ha Long Bay, Bai Chay - residence center and services with an intemational scale, the issue of sea pollution has become more serious Facing the Quang Ninh Province has important meaning for the management of the environment and has basis for tourism development Study of factors through 3 main groups' factors (resident, tourists groups Simultaneously, emulating the spread of pollution from monitoring points helps us recognize the visual pollution of coastal water Thereby, People have solution to improve water quality that protect environment of a region of Tourism and Trading in Halong Bay
Keywords • Impact factor, environment coastal sea -water Bay Chay - Ha Long
Ngdy nhdn bdi:30/10/2014; Ngayphdn biin: 15/11/2014; Ngdy duyet dang- 05/3/2015
Phdn bien khoa hpc: TS Nguyin Thanh Hdi ~ Trudng Dgi hoc Ndng Lam - DHTN
Tel 0989372386 Email hvhungtn74@yghoo.com
134