(SKKN HAY NHẤT) một vài kinh nghiệm và giải pháp giúp nâng cao chất lượng dạy học các tư thế vận đổng cơ bản trên chiến trường cho học sinh lớp 12 trường THCSTHPT quan hóa

Đổi mới mạnh mẽ sâu rộng phương pháp dạy và học, phương pháp kiểm tra, đánh giá: Giáo viên cần phải đổi mới phương pháp theo hướng tích cực hóa hơn trong quá trình học tập của học sinh,

MỤC LỤC

1 Mở đầu 1

1.1 Lí do chọn đề tài 1

1.2 Mục đích nghiên cứu 2

1.3 Đối tượng nghiên cứu 2

1.4 Phương pháp nghiên cứu 2

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm 2

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 2

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm 3

2.2.1 Thuận lợi: 3

2.2.2 Khó khăn 4

2.2.3 Năng lực thực tế của học sinh 2 lớp 12B và 12D: 4

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 4

2.3.1 Đối với giáo viên 4

2.3.2 Đối với học sinh 5

2.3.3 Các bước thực hiện 5

2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm 11

3 Kết luận, kiến nghị 12

1 Mở đầu

1.1 Lí do chọn đề tài

Giáo dục quốc phòng – an ninh là một bộ phận của nền giáo dục quốc dân, nhằm thống nhất nhận thức về nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc, xây dựng con người mới XHCN có sự phát triển toàn diện Việc GDQP-AN cho học sinh là nhiệm vụ hết sức quan trọng trong hệ thống giáo dục quốc gia, góp phần bồi dưỡng cho thế hệ trẻ những kiến thức cơ bản về đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng ta và kĩ năng quân sự để sẵn sàng tham gia lực lượng vũ trang khi cần thiết, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới GDQP-AN

là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách trong chiến lược đào tạo con người mới XHCN, nhằm giáo dục cho thế hệ trẻ nói chung, học sinh nói riêng lòng yêu nước, yêu CNXH, ý thức tổ chức kỉ luật, tinh thần tập thể, tư duy và kiến thức quân sự, chuẩn bị nhân lực và đào tạo nhân tài cho nhiệm vụ bảo vệ tổ quốc là một trong những nội dung giáo dục toàn diện trong nhà trương góp phần hình thành nhân cách con người mới XHCN Mặt khác, GDQP-AN còn trang bị kiến thức, ý thức xây dựng bảo vệ Tổ quốc, góp phần nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài cho đất nước

Sau nhiều năm giảng dạy GDQP-AN theo phương pháp mới, bản thân tôi nhận thấy trong một tiết dạy giáo viên phải chuyển tải nhiều kiến thức đồng thời phân chia thời gian học lí thuyết cũng như thực hành phải hợp lí khoa học mới giải quyết được hết trọng tâm nội dung bài dạy Mặt khác không để học sinh học phần lí thuyết cũng như thực hành một cách thờ ơ, xem thường và cũng tránh sự nhàm chán trong tập luyện đó là yếu tố chủ quan, đòi hỏi giáo viên phải vận dụng phát huy tốt việc đổi mới phương pháp giảng dạy Mặt khác đối với giáo viên GDQP-AN, công việc giảng dạy phải gắn liền với nghiên cứu khoa học

Đây là con đường ngắn nhất để không ngừng tích lũy kiến thức, nâng cao trình

độ, phần tìm ra những hình thức, biện pháp thích hợp truyền đạt tri thức tới người học Đổi mới mạnh mẽ sâu rộng phương pháp dạy và học, phương pháp kiểm tra, đánh giá: Giáo viên cần phải đổi mới phương pháp theo hướng tích cực hóa hơn trong quá trình học tập của học sinh, phải tạo ra được cơ chế buộc học sinh phải tham khảo tài liệu, chủ động nắm bắt nội dung môn học, nhằm hiểu sâu hơn nữa kiến thức Đồng thời cải tiến phương pháp học tập của học sinh, bởi hoạt động của giáo viên trên lớp đã bao hàm hoạt động của học sinh; cũng như vậy, hoạt động của học sinh luôn chứa đựng vai trò giảng dạy của giáo viên Để

dự báo năng lực học tập, tự giáo dục của học sinh, năng lực giảng dạy của giáo viên, từ đó điều chỉnh, cải tiến phương pháp học tập của học sinh, phương pháp giảng dạy của thầy Có như vậy, chúng ta mới thực sự biến quá trình đào tạo thành quá trình tự đào tạo Qua đó tôi mạnh dạn viết đề tài sáng kiến kinh

nghiệm “Một vài kinh nghiệm và giải pháp giúp nâng cao chất lượng dạy học các tư thế vận động cơ bản trên chiến trường cho học sinh lớp 12 trường THCS&THPT Quan Hóa đáp ứng mục tiêu giáo dục quốc phòng”

1.2 Mục đích nghiên cứu

- Nêu rõ được tầm quan trọng của công tác giáo dục quốc phòng toàn dân góp phần giáo dục thế hệ tương lai của đất nước, có đạo đức trong sáng, có ý chí kiên cường trong xây dựng và bảo vệ tổ quốc Qua đó tạo sự đam mê cho các em và nâng cao chất lượng môn học

- Nhằm đổi mới hình thức dạy học, làm cho giờ học hấp dẫn hơn, có ý nghĩa hơn, học sinh chủ động trong việc tiếp nhận kiến thức, chủ động trong việc rèn luyện

kĩ năng

- Giúp học sinh nhanh chóng hình thành được các kỹ năng cơ bản của các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường

- Từ kết quả đạt được đúc rút kinh nghiệm để áp dụng vào quá trình giảng dạy nội dung các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường cho học sinh lớp

12 của nhà trường

1.3 Đối tượng nghiên cứu

Học sinh lớp 12 THPT:

- Lớp 12D: 33 học sinh (nhóm thực nghiệm)

- Lớp 12B: 33 học sinh (nhóm đối chứng) Phạm vi nghiên cứu: học sinh trường THCS&THPT Quan Hóa Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 01 năm 2021 đến giữa tháng 4 năm 2021

1.4 Phương pháp nghiên cứu

- Tìm hiểu tham khảo các tài liệu liên quan đến nội dung học, các tài liệu hướng dẫn giảng dạy nội dung các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường

Các giáo trình của các trường quân sự chính quy

- Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu

- Phương pháp hướng dẫn tập luyện, sửa sai

- Phương pháp thực nghiệm sư phạm

- Phương pháp kiểm tra, quan sát sư phạm

- Phương pháp thống kê

- Kiểm tra, đánh giá kết quả

- Kết hợp phương pháp nghiên cứu lý thuyết và thực tiễn giảng dạy thực hành nhằm giúp các em hiểu được tầm quan trọng của môn học từ đó các em nêu cao

ý thức trách nhiệm của mình vào công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm

- Thực hiện chỉ thị 12-CT/TW ngày 03/5/2007 của Bộ Chính trị về Tăng cường sự lãnh đạo của đảng đối với công tác GDQP-AN; Chỉ thị số 417/CT-TTg ngày 31/3/2010 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường, thực hiện công tác GDQP-AN năm 2010 và những năm tiếp theo; Nghị định số

116/2007/NĐ-CP ngày 10/7/2007 về GDQP-AN cùng nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác làm cơ sở pháp lí để thực hiện nhiệm vụ GDQp-AN trong các nhà trường THPT

- Với mục tiêu giáo dục phổ thông là: “giúp học sinh phát triển toàn diện

về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kĩ năng cơ bản, phát triển phẩm

chất: yêu nước, nhân ái, trung thực, trách nhiệm; giáo dục tình yêu quê hương đất nước, tinh thần nhân ái, nhân văn, ý thức trách nhiệm của công dân trong công cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc, bảo đảm an ninh, an toàn trật tự xã hội sẵn sàng bảo vệ tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; góp phần phát triển tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ tổ quốc”; Chương trình giáo dục phổ thông ban hành kèm quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT ngày 05/5/2006 của Bộ trưởng

Bộ Giáo dục Đào tạo cũng đã nêu: “Phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc trưng môn học, đặc điểm đối tượng học sinh, điều kiện của từng lớp học; bồi dưỡng cho học sinh phương pháp tự học, khả năng hợp tác; rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú và trách nhiệm học tập cho học sinh”

- Năm học 2020-2021 Trường THCS&THPT Quan Hóa tiếp tục chỉ đạo triển khai thực hiện Kế hoạch số 134/KH-UBND ngày 17/6/2020 của UBND tỉnh Thanh Hóa về Kế hoạch triển khai Chương trình giáo dục phổ thông mới trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa; Kế hoạch số 185/KH-UBND ngày 27/8/2020 của UBND tỉnh về Kế hoạch thực hiện Quyết định số 628/QĐ-TTg ngày 11/5/2020 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch hành động thực hiện Kết luận số 51-KL/TW ngày 30/5/2019 của Ban Bí thư về tiếp tục thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ướng 8 khóa XI về đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đạo tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiêp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế

- Nói đến GDQP-AN Trường THCS&THPT Quan Hóa là trường thành lập chưa lâu điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị, điều kiện sân bãi còn hạn chế, tiết học GDQP-AN chính khóa đã truyền thụ cho các em những tri thức cơ bản của nền Giáo dục quốc phòng toàn dân, những hiểu biết về tổ chức QĐND Việt Nam, về nhà trường quân đội, về lịch sử QĐND Việt Nam, truyền thống đấu tranh dựng nước - giữ nước của dân tộc và Luật biên giới Quốc gia Đó là những kiến thức rất bổ ích, thiết thực với học sinh phổ thông trước ngưỡng cửa cuộc đời Học sinh còn được làm quen với tác phong quân đội qua các bài học

về điều lệnh, đội ngũ, các tư thế vận động cơ bản trong chiến đấu, băng bó, cứu thương….làm quen với các phương tiện chiến đấu như ném lựu đạn, cách bắn súng tiểu liên AK….Qua học tập môn GDQP-AN đã giáo dục cho học sinh lòng yêu nước – tự hào dân tộc, nâng cao tinh thần cảnh giác, chống mọi âm mưu diễn biến hòa bình của kẻ thù Toàn bộ Chương trình học tập của từng khối được xây dựng theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT, đảm bảo dạy đủ bài, đủ tiết, có vậy mới đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng hiện tại và tương lai

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

2.2.1 Thuận lợi:

- Được sự quan tâm của BGH nhà trường tạo điều kiện tham gia các lớp tập huấn do Sở Giáo Dục và Đào Tạo Thanh Hóa tổ chức

- Bên cạnh đó, tôi được sự giúp đỡ, động viên của Ban Giám Hiệu nhà trường, bạn bè và đồng nghiệp

- Giờ dạy môn Giáo dục Quốc phòng mang lại cho tôi cảm hứng và muốn tìm tòi, học hỏi nhiều hơn nữa

- Học sinh hầu hết các em đều ngoan lễ phép với thầy cô giáo

2.2.2 Khó khăn.

- Bô môn GDQP-AN chỉ có mình nên công việc chuyên môn phải tìm tòi qua mạng, trao đổi với đồng nghiệp của trương khác đó cũng là một trở ngại

- Kinh nghiệm dạy còn ít, chủ yếu tự tìm tòi, học hỏi qua tài liệu qua bạn bè đồng nghiệp

- Khuôn viên của trường nhỏ hẹp, thao trường bãi tập, trang thiết bị bộ môn còn thiếu thốn hạn chế

- Học sinh đầu vào thấp, chưa có ý thức tự giác trong những môn học mang tính

lí luận, chính trị

2.2.3 Năng lực thực tế của học sinh 2 lớp 12B và 12D:

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

2.3.1 Đối với giáo viên.

a Nâng cao chất lượng và hiệu quả giảng dạy các tư thế, động tác cơ bản vận động trên chiến trường bằng việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy

Giáo dục Quốc phòng-An ninh trong ngành giáo dục đã có những chuyển biến mạnh mẽ từ nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý các cấp đến việc tổ chức thực hiện ở từng cơ sở, nhà trường, đơn vị Các cơ quan quản lý giáo dục đã có

sự chỉ đạo kiên quyết để thực hiện tốt nhiệm vụ giáo dục quốc phòng - an ninh trong toàn ngành việc tổ chức học theo phân phối chương trình, kiểm tra, đánh giá kết quả học tập cho từng học sinh đã được thực hiện ở nhiều trường trong toàn tỉnh Giáo dục quốc phòng, an ninh cho học sinh các trường ngày càng có chất lượng, hiệu quả đã tạo ra môi trường học tập, rèn luyện cho học sinh

Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước về công tác giáo dục quốc phòng - an ninh; Định hướng đổi mới phương pháp dạy học là hướng tới hoạt động tích cực, chủ động, chống lại thói quen học tập thụ động, đối với giáo viên tăng cường sử dụng các phương tiện dạy học, thiết bị dạy học, khả năng vận dụng và truyền đạt kiến thức một cách linh hoạt

và đặc biệt là ứng dụng của công nghệ thông tin Ngoài ra trong quá trình giảng

dạy cần phải lồng ghép một số nội dung GDQP về các cuộc thi, hôi thao quốc phòng các cấp qua đó học sinh được ứng dụng thực tế và tiếp thu kiến thức đạt hiệu quả cao

Để đạt được mục tiêu đề ra đòi hỏi giáo viên cần phải nghiên cứu, tìm hiểu các tài liệu có liên quan để nắm được nội dung chương trình một cách chặt chẽ, khoa học ngoài ra còn phải biết nắm bắt được tâm sinh lí học sinh để có cách tổ chức hợp lí cho từng hoạt động học tập và đưa ra phương pháp tập luyện hợp lí đạt hiệu quả cao

b Nâng cao chất lượng và hiệu quả giảng dạy các tư thế, động tác cơ bản vận động trên chiến trường bằng việc sử dụng các tư liệu tranh ảnh, mô hình, trò chơi thi đấu, các đoạn phim vào giảng dạy

Trên thực tế trong quá trình giảng dạy các tư thế vận động trên chiến trường ngoài phương pháp giảng dạy làm mẫu kết hợp phân tích, giáo viên cần phải sử dụng thêm các tư liệu minh họa thực tế như các đoạn phim, mô hình, tranh ảnh để học sinh nắm bắt và hình dung được tổng quát đem lại kết quả cao trong quá trình giảng dạy Ngoài ra trong quá trình giảng dạy kết hợp với trò chơi thi đấu không những nâng cao hiệu quả và thành tích trong thi đấu mà còn tạo sự hứng thú cho học sinh trong quá trình học tập

2.3.2 Đối với học sinh.

Các em được sinh ra và lớn lên khi đất nước đã được độc lập Nên những hiểu biết về chiến tranh của các em chỉ thông qua sách báo và một số môn học,

do đó các em không thể hình dung được mức độ khốc liệt của chiến tranh gây ra

vì vậy khi học tập các nội dung của môn GDQP- AN nói chung, các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường nói riêng chưa thực sự tích cực và chủ động trong việc tiếp thu những nội dung bài học Đây là thực trạng của học sinh khối 12 nói riêng và học sinh trong nhà trường nói chung khi học tập nội dung các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường

Ngày nay đa phần học sinh vốn dĩ áp đạt suy nghĩ rằng môn giáo dục quốc phòng- an ninh là môn phụ không cần thiết, các giờ học thường học xen kẽ với các tiết học nên đã dẫn đến lối suy nghĩ, học là để giải tỏa những căng trẳng ở trên lớp nên chưa xây dựng được môi trường học tập của môn học mang tính đặc thù

2.3.3 Các bước thực hiện.

+ Đối với học sinh lớp 12B khi giảng dạy nội dung các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường, khi tiến hành lên lớp Tôi thực hiện đúng các bước theo quy định khi giảng dạy bộ môn

+ Đối với học sinh lớp 12D thì khi giảng dạy nội dung các tư thế động tác vận động cơ bản trên chiến trường bên cạnh việc áp dụng các phương pháp theo quy định của bộ môn Tôi căn cứ vào từng nội dung kĩ thuật cụ thể để tiến hành một số biện pháp để tăng thời lượng luyện tập của học sinh như tiến hành luyện tập theo hàng ngang, để Giáo viên quan sát sửa sai cho học sinh, hàng nào tập tốt được giảm khối lượng để khuyến khích học sinh hăng say tập luyện, bên cạnh đó tôi tăng cường cho học sinh xem những đoạn phim tư liệu, có liên quan trực tiếp

đến bài học Cuối mỗi tiết học tôi đều dành một khoảng thời gian nhất định để các tổ, nhóm hội thao rút kinh nghiệm nên đã kích thích học sinh hăng say tập luyện thi đua với nhau

1 Khi giảng dạy thực hiện nội dung bài học giáo viên phải nêu rõ những

yêu cầu sau.

- Giáo viên sử dụng phương pháp thuyết trình kết hợp làm mẫu xem tranh ảnh

để nêu rõ khái niệm: Như thế nào là đi khom, chạy khom, bò cao, lê, trườn, vọt tiến, thực hiện đúng động tác kỹ thuật, chỉ ra động tác yêu cầu sửa sai

- Giáo viên sử dụng phương pháp thuyết trình kết hợp làm mẫu động tác theo 03 bước: Làm nhanh, làm chậm có phân tích và làm tổng hợp để học sinh quan sát hiểu được yếu lĩnh kĩ thuật động tác khi thực hiện

- Trong quá trình giảng dạy để học sinh thực hiện tốt các tư thế động tác thì giáo viên phải thực hiện tốt các phương pháp sau

Thứ nhất: Khi giới thiệu nội dung và tư thế, động tác giáo viên phải nêu rõ

ý nghĩa của từng động tác trong học tập, chiến đấu và trường hợp vận dụng động tác để người học thấy được mức độ cần thiết: tư thế, động tác thường được vận dụng trong địa hình, địa vật nào

* Cách thực hiện:

- Với tính thực dụng cao của công nghệ thông tin trong dạy học tôi áp dụng như sau: Tất cả những nội dung học thực hành các tư thế vận động cơ bản trên chiến trường đều áp dụng bằng giảng dạy công nghệ thông tin Nên áp dụng vào đầu của mỗi nội dung học Mỗi nội dung áp dụng khoảng 10-15 phút là đủ (cho học sinh tập trung xem video về tư thế động tác chuẩn bị học) Mỗi tiết học chỉ nên dạy một tư thế động tác mới sau đó cho học sinh ra thực hành ngay Với điều kiện như hiện nay thì việc bố trí một chiếc laptop để giáo viên GDQP-AN có thể đem ra sân thực hành để hỗ trợ cho việc dạy và học được thực tế, tăng cường khả năng trực quan sinh động, kích thích hứng thú cho học sinh trong quá trình học là

có thể làm được

Thứ hai: Khi thực hiện giới thiệu động tác cho học sinh, giáo viên phải làm

mẫu theo 3 bước

+ Bước 1: Làm nhanh Mục đích làm cho học sinh khái quát được động tác, liên hệ, vận dụng thực tế trong chiến đấu Trong quá trình giảng dạy, giáo viên cần mang đầy đủ về vũ khí, trang bị như một quân nhân để định hướng cho học sinh quan sát động tác, sau đó ở cương vị người thực hiện làm nhanh động tác một lần

+ Bước 2: Làm chậm có phân tích động tác Giáo viên vừa làm mẫu vừa phân tích động tác, vừa nói vừa làm, nói đến đâu làm đến đó, nói và làm phải ăn khớp nhịp nhàng để học sinh tiếp thu chính xác,

cụ thể tỉ mỉ toàn bộ động tác + Bước 3: Làm tổng hợp Giáo viên làm lại toàn bộ các cử động của động tác với tốc độ chậm để học sinh tổng hợp động tác đã được giới thiệu Đây là bước quan trọng để cho học sinh thấy được sự liên hoàn của động tác từ đó hình dung được động tác hoàn chỉnh

Thứ ba: Giới thiệu xong động tác, giáo viên nêu những điểm chú ý để học

sinh lưu ý làm sao khi thực hiện động tác không bị gò bó, tạo tư thế động tác phù hợp