Tap chi KHKT Mo Bia chdt, sd30, 4/2010 S 52 XAC DINH CAC THONG S6 CO BAN CUA MANG CAO TRONG TO HOfP THIET BI KHAI THAC THAN LO CHO MO HAM LO DANG TRAN VIET, Truong Dgi hgc Md Dia chdt TA THI THUY LINH[.]
Trang 1Tap chi KHKT Mo - Bia chdt, sd30, 4/2010 S-52
XAC DINH CAC THONG S 6 CO BAN CUA MANG CAO TRONG
TO HOfP THIET BI KHAI THAC THAN LO CHO MO HAM LO
DANG TRAN VIET, Truong Dgi hgc Md - Dia chdt
TA THI THUY LINH, Cdng ty Cd phdn V-TRAC Tdm tat: Dua tren nguyin tdc ddng bg hod td hgp thiit bi khai thdc than Id cho md hdm Id
di xudt phirong phdp xdc dinh cdc thdng sd co' ban eua mdng edo nhu ndng sudt yen can kich thudc cdu mdng, cdng sudt trgm ddn dgng, chiiu ddi mdng edo Kit qua tinh todn lao thuan Igi cho cdng tdc thiit ki ehi tgo hoac lira chgn su dung mdng edo trong td hgp thiet hi khai thdc than Id ehg phii hgp vdi diiu kiin khai thdc mo hdm Id Viet Nam
I Mddau
Mang cao dugc diing chu yeu de van tai
than trong Id ehg Id ndi va Id dgc via trong be
thdng khai thac ham Id via ddc thoai va
nghieng Mang cao dung trong td hgp thiet bi
khai thac than Id ehg ggi la mang cao td hgp
(hinh 1) Mang cao td hgp cd cac doan cau
mang quay tuong ddi vdi nhau khdng can thao
rdi va khdng phai diing may khi di chuyen tien
guong theo tiing dai khau, nen thudng dugc ggi
la mang cao udn
1 Tram dan dong; 2 Thiet bi keo cang ,\ich:
3 Xich keo; 4 Thanh gat; 5 Cau mang
Hinh 1 Mang cao dimg trong md ham Id
Ngoai chirc nang van tai, mang cao udn cdn
cd the dugc diing lam khung dan hudng cho
may lien hop di chuyen dgc Id ehg Co gidi hoa
di chuyen mang cao tien guong nhd he kich
thuy luc nam ngang tac dung dgc theo than
mang cao hoac nhd vi chdng thuy luc tu hanh
di chuyen kieu co' cau buoc
Td hgp thiet bj khai thac than Id ehg dugc
thiet ke che tao theo nhieu chung loai, dua tren
dieu kien dja chat md, the nam va chieu day via
khoang sang Hieu qua su dung td hgp thiet bi
khai thac than de tang san lugng va an toan san
xuat d cac md ham Id Viet Nam phu thuge vao
su ddng bd cac thilt bj thanh phan trong td hgp Tinh toan cac thdng sd co ban ciia mang cao la cdng viec can thiet trong thiet ke che tao hoac lua chgn sir dung mang cao lam viec trong
td hgp thiet bj khai thac than Id ehg Xac djnh cac thdng sd co' ban ciia mang cao can can cir vao dac tinh ky thuat cua may lien hgp, vao loai
vi chdng sir dung trong td hgp, vao so' dd lam viec cua may lien hgp la mdt chieu hay con thoi
2 Dac diem co' ban ciia cac to hgp thiet bj khai thac Id ehg' cd mang cao udn
Tuy thudc vao loai thiet bj chdng do vach via ma td hgp thiet bj khai thac Id ehg cd the thuc hien co' gidi boa tiing phan hoac co' gidi hoa toan bd qua trinh khai thac md Td hgp thiet
bj khai thac Id ehg cd may lien hgp - mang cao udn dugc diing de co' gidi hoa khai thac md, via ddc thoai va nghieng 25°, than cd do kien co trung binh, pha boa toan phan May lien hgp hien nay cd kha nang thay ddi do cao lam viec theo hai loai, loai khai thac via mdng chieu day til' 0,5 1,3 m, loai khai thac via day tir 1,3 -3,5 m va tuy theo do kien cd ciia than khai thac
ma tdc do di chuyen may lien hgp dugc thay ddi trong pham vi rdng tii' 0,3 - 0,8 m/s [4] Thiet bj chdng giu' Id ehg cd the la he vi chdng don thao tac tbii cdng, hoac la vi chong co khi hoa tu hanh
2.1 Khi Id ehg dugc chdng giu hiing vi chdng don
Khi Id ehg dugc chdng giu bSng vi chdng don thi chi co gidi hoa khau tach than khdi via dap vd cue Idn va chit len many cao May lien hgp khai thac than Id ehg dugc pi, ihanh mav
Trang 2khau rdng va ma} khau hep Loai ma}' lien hgp
cd the khau mdt dai than rdng hon 1 m ggi la
may khau rdng nho hon 1 m ggi la may khau
hep Di chuyen mang cao vao guong Id theo
chieu rdng dai khau tuong ung vdi bude lap dat
vi chdng Id ehg bang thii cdng So dd td hgp
thiet bj khai thac than Id ehg diing may lien hgp
- mang cao udn lap dat vi chdng don neu d
hinh 2
a Khi khau rong: b Khi khau hep: I May lien htrp;
2 Mang cao uon: 3 Col chong pha hoa
Hinh 2 So dd td hgp thilt bj khai thac than
Id ehg diing may lien hgp - mang cao udn lap
dat vi chdng do'n
Khi dimg may lien hgp khau rdng cd dai
khau cang Idn thi dien tich Id vach viing udn
ciia mang cao (phan gach cheo) khdng dugc dat
cdt chdng cang Idn cdng viec lap dung cac vi
chdng thii cdng cang nang nhgc va nguy hiem
Khi dimg may lien hgp khau hep thi tdc do tiln
guang nhanh dien tich Id vach nhd se dugc
chdng giu nhanh chdng va de dang hon khiu
rdng nhd lap cac xa cdngson tua tren cdt chdng
phia sau mang cao Do dd, td hgp thilt bj khai
thac cd may lien hgp khau hep vdi bude di
chu}en tien guong nhanh ngay cang dugc diing
rdng rai va da thay the dan ma} lien hgp khau
rdng
Ma}' bao dugc xem nhu may lien hgp khau
hep lam viec iheo so' dd hai chieu len va xudng
ddc, cd mang ciio udn ket hgp vdi vi chdng co
khi hoa Khi chusen ddng dgc theo khung mang
cao Id ehg, ludi bao rach vao guong id de hot mdt Idp than mdng, vdi dai khau trong khoang 0,05 - 0,15 m Mang cao dich chu}en vao guong Id ehg nhd he kich thuy luc da} cac doan cau mang theo toan bd chieu dai sau mdt dai khau Khi Id ehg da cd chieu rdng bang mdt bude pha hoa can dung cdt chdng gan guong di chuyen cac cdt chdng pha boa va thu hdi cac cdt chdng lgt vao khoang trdng da khai thac
2.2 Khi Id ehg dugc chdng giir bdng vi chdng
CO khi hod tu hdnh
Khi diing vi chdng co' khi hoa (vi chdng thuy luc) tu hanh ket hgp vdi ma} lien hgp khau hep lam viec hai chieu khdng can dao budng khau dau Id ehg thi td hgp thiet bj thuc hien co' gidi hoa toan bd qua trinh khai thac than Day la cdng nghe khai thac md tien tien cd nang suat cao va an toan Mang cao udn di chuyen tien guong ngay dang sau ma} khau nhd vi chdng thuy lire, tuong irng vdi chieu rdng dai khau trong khoang 0,4 - 0.63 m
Td hgp thiet bj khai thac than Id ehg diing may bao - mang cao udn ket hgp vi chdng thu} luc tu hanh cho phep co' khi hoa toan bd qua trinh khai thac than (hinh 3)
Hinh 3 Td hgp thilt bj khai thac than Id ehg diing may bao - mang cao udn ket hgp vi chdng
thiiy lire tu hanh
3 Cac thdng sd co' ban ciia mang cao trong td hgp thiet bj khai thac than Id ehg
Cac thdng sd co ban cua mang cao lam viec trong td hgp thiet bj khai thac Id ehg md hSm Id gdm cd nang suat yeu cau kich thudc c§u mang, cdng suat tram dan ddng, chilu dai lam viec ciia mang cao
3.1 Ndng sudt yeu cdu Mang cao lam viec trong td hgp chn dam
bao nang suat yeu cau bang nang suit Idn nhit ciia may lien hgp theo so dd lam viec thuc tl
Trang 3Nang suat thuc te cua may lien hop tinh
theo [4]
Qm = 60 m B Vm Y- ksd, t/h (1)
trong dd: m - chieu day ldp than dugc ma} lien
hgp tach pha khoi via m; B - chieu rdng dai
khau, m; Vm - tdc do di chuyen ciia may lien
hgp, m/ph; -/ - khdi lugng rieng cua than khai
thac t/m^; ksd - he sd dac trung cho muc do su
dung may lien hgp theo thai gian, tinh theo [4]
1
- (2)
I T„, + T,+T,+T,,
L .v
vdi: kki - he sd ky thuat dac trung cho do tin cay
lam viec ciia ma} lien hgp gia tri trong khoang
0.82 - 0,93; Tmn - thdi gian thuc hien cac thao
tac mano' nha cap chuyen cdt neo cap keo cang
cap di chuyen may lien hgp; Td - thai gian thuc
hien cac thao tac dau cudi Id ehg, gdm cd
chu}en may tir trang thai khau sang chay khdng
tai va ngugc lai quay vdng may, thay ddi chieu
tac ddng bd phan cat than, dich chuyen may vao
ham khau: Ttr - thdi gian thuc hien thay the cac
rang mdn hong ciia bd phan cat than; Tsc - thdi
gian sira chua khac phuc su cd hu hdng may
lien hgp va cac thiet bi trong td hgp (ph);
L - chieu dai Id ehg m; v,,, - tdc do di chuyen
maylien hgp m/ph
Vdi td hgp cd may lien hgp lam viec theo
SO' dd con thoi tach pha than va chat tai len
mang cao thi khdi lugng than dugc mang cao
dua ra khoi Id ehg se thay ddi tuong ung vdi
hanh trinh thuan va nghjch ciia may Khdi
lugng dd phu thudc vao tdc do chuyen ddng
tuong ddi giua ma} lien hop va xich mang cao
Tdc do chu}en ddng tuong ddi giua may
lien hgp va xich mang cao tinh theo
v = v,±v,^ = v „ ( k v ± 1) , (3)
trong dd: v^ - tdc do xich mang cao, m/s
Vm - tdc do di chuyen may lien hgp, m/s
k\ = Vx/ Vm he sd tdc do chuyen ddng tuong doi
ddng vat lieu tren mang cao
Dau (+) trong (3) tuong u'ng vd'i hanh trinh
thuan CLia may lien hgp (hudng chuyin ddng
ciia may ngugc vdi xich mang cao), cdn dau (-)
tuong ung vdi hanh trinh nghjch cua may
Neu nang suat cua may lien hgp trong dieu
kien san xuat da cho la Q^ (t/ph), thi nang suat
van tai bang mang cao khi ma} lain \i
- hanh trinh thuan QVC = 60Q,„.—'— '•
k
hanh trinh nghjch Q'\c = 60Q„
1
iheo
[1]
Thiy rang Q\c < Q V "^" nang suat yeu ciu CLia mang cao lam viec trong td hgp thiet bj khai thac Id ehg cin liy theo gia trj d hanh trinh khau nghich
Q = Q " c = 6 0 Q „ , - ^ t / h (4)
k, - 1 Tir (4) nhan thiy ring td hgp cd may khau chuyen ddng con thoi chi cd kha nang lam viec binh thudng khi gia trj kv Idn (may khau chain)
Trong trudng hgp gia trj kv nhd nang suat yen
cau ciia mang cao tang rat Idn Dac biet neu k^
= 1 thi d hanh trinh khau nghjch tdc do tuong
ddi V = 0 td hgp khdng lam viec dugc binh thudng vi diem chat tai di chuyen cirng tdc do vdi xich mang cao, vat lieu ddn ddng lai va tran
ra ngoai mang Khi td hgp cd may khau tdc do nhanh (may bao than) thi kv < 1, d hanh trinh khau nghich than dugc chat len mang cao thanh nhieu ldp Qua nghien cuu cho thay rang gia tri
he sd tdc do tuong ddi kv = 1/3 la tdi uu, vi khi
dd nang suat yeu cau ciia mang cao bang nang suat may khau
3.2 Kich thudc cdu mdng
Nang suat van tai ciia mang cao tinh theo [I]
Q = 3600 Fvi y v , t/h , (5) trong dd: Fvi - dien tich tiet dien ngang ciia ddng
vat lieu trong mang, m"; -y- khdi lugng rieng ciia vat lieu van tai, t/m^ v- tdc do chuyen ddng tuong ddi giua may lien hgp va xich mang cao
d hanh trinh khiu nghjch, tinh theo (3)
Tdc do xich mang cao thudng khdng qua 1,1 m/s de giam tai trgng va dap trong qua trinh
an khdp vdi d7a xich [1]
Dien tich tiet dien ngang eua ddng vat lieu trong mang
Fvi = Bm h,T, kcd.Cp, m^ , (6) vdi: Bn, va h^ - Chilu rdng va chilu cao mang
chira vat lieu, m; kcd- He sd chit diy mang, thudng trong khoang 0,5 - 0,8: C|j- He sd kl din anh hudng cua do ddc dat mang din nang suit van tai, len ddc 30" lay 0,5 va xudng ddc 20° liy 1,5 [1]
Trang 4Tir dd, chieu cao cau mang can thiet la
Hm = 2 hm- vdi
'3600.k,,.k,,.Cp.Y.v
va chieu rdng mang can thiet
Bm = k,T, h,T,, m • _ ( 8 )
vdi: km = 3 - 4 [1] - he so ty le chieu rdng vd'i
chieu cao mang
Chieu dai phan mang bj udn cong khi di
chuyen tien guong (Hinh 4) tinh theo [1]
L„ = J4b.fR + | V b ' ,m
I Mang cao uon; 2 Vi chong; 3 May lien hcfp
Hinh 4 So' dd tinh toan chieu dai phan udn
cong ciia mang cao lam viec trong td hgp
trong dd: b- bude di chuyen ciia mang cao vao
guong Id ehg (chieu rdng dai khau cua may lien
hgp), m; R - ban kinh cung udn cong tao bdi
cac doan cau mang quay tuong ddi vdi nhau;
I - chieu dai doan cau mang quy chuan, m;
B - chieu rdng doan cau mang d khoa ndi
(khoang 1,2 Bm), m; Al - khe hd tai khoa ndi,
khoang 2 0 - 3 0 mm [1]
I R Ban kinh cung udn cong R = ^ (10)
Khi cho trudc chieu dai phan udn cong ciia
mang cao (Lu = 8 - 15 in [4]) cd the xac djnh
dugc chieu dai thich hgp ciia mdt doan cau
mang
3.3 Cdng sudt dpng co trgm ddn dpng mdng
edo
Trong trudng hgp thiet ke mang cao hoac
kiem tra kha nang lam viec ciia mang cao cu
the cin tinh chinh xac cdng suat ddng co tram
dan ddng mang cao Cdng suat ddng co tuong
irng vdi do ben cho phep ciia xich keo dugc
\ac dinh theo cdng thirc
_ ( S , - S , + W, + W,).v
Ndc-kd ^^^ , k \ \ ( l l )
trong dd: S, - su'c cang xich tai diem tdi tram dan ddng, tinh theo
S, = Z,.[S],N , (12) vdi : Zx - sd xich keo ciia mang cao; [S] - siic
cang cho phep theo do ben cua mdt xich mang cao, [S] = Sd /nb; vdi Sd - tai trgng pha buy xich theo tieu chuan cua nha che tao, trong khoang
70 - 320 kN (bang 4.4 [1]); n^ - he sd du trir
ben cua xich, ke tdi tai trgng ddng lay 5 - 7 [ 1 ];
Sr = Zx.(2500 - 3000), N - su'c cang xich tai diem rdi dTa dan ddng, theo dieu kien an khdp cua xich vdi dTa xich; Wc - sue can vimg mang cao udn cong khi di chuyen tien guong;
Wd - sue can khi xich udn qua dTa xich dan ddng, tinh gan dung Wd = 0,05 (St + Sr);
V - tdc do xich mang cao, m/s; r| - hieu suat bd truyen ddng, trong khoang 0,8 - 0,85; kdi - he
sd du tru' cdng suat dan ddng, trong khoang 1,1-1,2 [1]
Sue can vimg mang cao udn cong khi di chuyen tinh theo [1]
Wc= Sva.(e''" -1) , (13) vdi: Sva - sue cang cua xich tai diem vao doan
cong, gia trj Idn nhat bang St theo (12); f- he
sd ma sat giu'a xich thanh gat vdi thanh mang;
a - gdc quay cua doan mang udn cong (hinh 4),
tinh theo 111 a = arc sin—- ; (14)
2R
3.4 Chieu ddi ldm viec cua mdng edo
Chieu dai lam viec cua mang cao [1]
1000N,,.ri 1,1 [2q^.f^.cosP + q.(f.cosP ± sin PJ.g.v m
(15) trong do: Ndc - cdng suat ddng co', kW; r] - hieu suat bd truyen ddng; g - gia tdc trgng trudng, 9,8 m/s ; V - tdc do xich keo mang cao m/s;
qo - khdi lugng bg xich lap thanh gat phan bd theo chieu dai, kg/m, trong trudng hgp thieu sd lieu chinh xac cd the tinh gin dung qo = 2500
Bm cho mang cao cd hai xi'ch keo [1]; fo - he sd
ma sat giua xich lap cac thanh gat vdi mang, liy 0,25 - 0,4; q- khdi lugng vat lieu phan bd tren rnang, kg/m, dugc xac djnh tir nang suit yeu cau q = Q/3,6 v; f - he sd ma sat giua vat lieu va mang, liy 0,4 - 0,6; P - Gdc doc dat mang do
Trang 5Lay dau (-) trong (15) khi mang cao lam
\ iec len ddc va dau (-) khi mang cao lam \ iec
xudng ddc
4 Ket luan
Can cir theo tinh nang cua may lien hgp
chung loai thiet bj dieu khien ap luc md va so
do lam viec cua td hgp thiet bj khai thac xac
djnh cac thdng sd co' ban cua mang cao theo cac
bude:
- Xac dinh nang suat thuc te Idn nhat cua
may lien hgp theo cdng thu'c (1);
- Xac djnh nang suat yeu cau cua mang cao
tuong ung vdi hanh trinh khau nghjch, ngugc
chieu chuyen ddng ciia xich mang cao theo
cdng thuc (4);
- Xac djnh thdng sd hinh hgc ciia cau mang
gdm cd chieu cao mang theo cdng thuc (7),
chieu rdng mang theo cdng thirc (8), chieu dai
doan cau mang theo cdng thiic (9);
- Xac djnh cdng suat dgng co' tram dan
ddng mang cao theo cdng thu'c (11);
- Xac djnh chieu dai lam viec ciia mang cao
theo cdng thu'c (15)
Kit qua xac dinh cac thdng so co '^cua mang cao gdp phin tao thuan Igi trong Uiiet ke chi tao hoac lam co sd cho \ iec bra chgn su dung mang cao dua tren nguyen tac ddng bo
hoa^cac xh\k bj thanh phin trong td hgp thiet bj
khai thac than Id d i g md him Id
T.\l LIEU THAM KHAO
[1] Nguyen Van Khang 2005 May va td hgp thilt bj van tai mo Nha xuit ban Khoa hgc ky thuat Ha Ndi
[2] V.N Grigoriev V.A Diakov, lu.X Pukhov 1976 May van tai va td hgp thilt bi khai thac md him Id "Nbedra"", Moskva, (tieng Nga)
[3] A.X Burtsakov, B.M Vorobiev, A.P Bobilev, 1978 Cdng nghe co' khi hda va tir ddng boa cac qua trinh san xuat khai thac mo ham Id "Nbedra"", Moskva (tieng Nga)
[4] V.I Xolod, V.N Ghetopanov, V.N Patsek
1982 Thiet ke che tao may va td hgp thiet bj khai thac md "Nhedra", Moskva (Tieng Nga) [5] A.O Spivacovski, 1983 May van tai
"Nhedra", Moskva, (tieng Nga)
SUMMARY Determining basic parameters of scraper conveyor in the coal mining equipment complex
for wall face of underground mine
Dang Tran Viet, University of Mining and Geology
Ta Thi Thuy Linh, V-Trae Joint-Stock Company
Based on principle of synchronizing the coal mining equipment complex for wall face of underground mine, this paper presents method of determining basic parameters of scraper conveyor such as request productivity, dimentions of conveying trough section, drive power, length of scraper conveyor Resuls of calculation make advantage for design, manufacture or selection of utilising scraper conveyor in accordance with mining conditions in Vietnam
Ngudi phan bien: Nguyen Vdn Khdng