VẤN ĐỀ BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐỒNG HỚI, TỈNH QUẢNG BÌNH

LỜI NÓI ĐẦU TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢNG BÌNH KHOA LUẬT ((( VÕ ANH TUẤN VẤN ĐỀ BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐỒNG HỚI, TỈNH QUẢNG BÌNH NGÀNH ĐÀO TẠO LUẬT TRÌNH ĐỘ Đ.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢNG BÌNH

KHOA LUẬT - -

TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢNG BÌNH

KHOA LUẬT - -

KHOÁ LUẬN TỐT NGHIỆP

GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN:

ThS PHAN PHƯƠNG NGUYÊN

QUẢNG BÌNH, NĂM 2022

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu và kết quả nghiên cứu nêu trong khóa luận tốt nghiệp là trung thực, được các đồng tác giả cho phép sử dụng và chưa từng được công bố trong bất kỳ một công trình nào khác.

Tác giả

Võ Anh Tuấn

LỜI CẢM ƠN

Trong khóa luận tốt nghiệp này, tôi muốn gửi lời cảm ơn đến thầy côgiáo trong trường Đại học Quảng Bình đã giảng dạy hết tất cả kiến thức, truyềndạy tất cả những tri thức của cuộc đời mình đến những lứa học sinh Tôi xinchân thành cảm ơn thầy cô trong Khoa Luật đã giảng dạy những đạo đức, nhữngkinh nghiệm làm nghề để sinh viên Khoa Luật có thể vững bước tiếp trên conđường lập nghiệp của mình Cám ơn thầy giáo Th.S Phan Phương Nguyên đãhướng dẫn khoa học, góp ý về nội dung và hình thức để tôi hoàn thành khoáluận này

Đồng thời tôi cũng xin chân thành gửi lời cảm ơn đến Công an thành phốĐồng Hới đã hỗ trợ cung cấp số liệu, thông tin và tạo điều kiện thuận lợi để tôihoàn thành khóa luận tốt nghiệp

Mặc dù có nhiều cố gắng nhưng khoá luận vẫn không thể tránh khỏinhững hạn chế Kính mong thầy – cô giáo Các bạn sinh viên đóng góp ý kiến đểkhoá luận được hoàn thiện hơn

Lần nữa tôi xin chân thành cảm ơn!

Tác giả

Võ Anh Tuấn

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Tình hình nghiên cứu đề tài 2

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 4

3.1 Mục đích nghiên cứu 4

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 5

4.1 Đối tượng nghiên cứu 5

4.2 Phạm vi nghiên cứu 5

5 Phương pháp nghiên cứu 5

5.1 Phương pháp luận 5

5.2 Phương pháp nghiên cứu 5

6 Ý nghĩa của việc nghiên cứu 5

6.1 Ý nghĩa lý luận 5

6.2 Ý nghĩa thực tiễn 5

7 Kết cấu khóa luận 6

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG 7

1.1 Khái niệm bạo lực và bạo lực học đường 7

1.1.1 Bạo lực và phân loại bạo lực 7

1.1.2 Bạo lực học đường và phân loại bạo lực học đường 8

1.2 Đặc điểm tâm sinh lý của học sinh trung học phổ thông 11

1.3 Cơ sở lý luận của việc nghiên cứu vấn đề bạo lực học đường 12

1.4 Cơ sở thực tiễn của việc nghiên cứu bạo lực học đường 14

1.5 Hậu quả của bạo lực học đường 16

1.6 Một số quy định xử phạt hành vi bạo lực học đường hiện nay 17

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 24

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG Ở THÀNH PHỐ ĐỒNG HỚI –TỈNH QUẢNG BÌNH 25

2.1 Đặc điểm kinh tế - xã hội của thành phố Đồng Hới tác động trực tiếp đến bạo lực

học đường 25

2.2 Thực trạng bạo lực học đường ở thành phố Đồng Hới tỉnh Quảng Bình 28

2.3 Nguyên nhân dẫn đến bạo lực học đường trên địa bàn thành phố Đồng Hới 31

2.3.1 Nguyên nhân từ gia đình 32

2.3.2 Nguyên nhân từ nhà trường 34

2.3.3 Nguyên nhân từ xã hội 36

2.3.4 Nguyên nhân từ bản thân các em học sinh 37

2.3.5 Nguyên nhân từ công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật 39

TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 40

CHƯƠNG 3 CÁC GIẢI PHÁP NHẰM HẠN CHẾ VẤN ĐỀ BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐỒNG HỚI 41

3.1 Các giải pháp chung 41

3.1.1 Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến về phòng, chống bạo lực học đường 41

3.1.2 Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật trong công tác phòng ngừa, ngăn chặn, xử lý, các hành vi bạo lực học đường 42

3.1.3 Nâng cao năng lực quản lý, phẩm chất và đạo đức nghề nghiệp, củng cố nề nếp kỷ cương tổ chức kỷ luật nhà trường cùng với đội ngũ giáo viên, tổ chức đoàn thể tham gia vào quá trình ngăn chặn, phòng ngừa, xử lý hành vi bạo lực học đường 43

3.1.4 Phối hợp chặt chẽ ba môi trường: gia đình – nhà trường – xã hội để giáo dục các em học sinh thành người có ích cho xã hội 44

3.2 Các giải pháp cụ thể 45

3.2.1 Đối với gia đình 45

3.2.2 Đối với nhà trường 47

3.2.3 Đối với xã hội 51

3.2.4 Các biện pháp xử lý học sinh vi phạm 52

3.2.5 Giải pháp đối với bản thân học sinh 54

TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 56

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 57

KẾT LUẬN 57

KIẾN NGHỊ 59

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 60

DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT BLHS: Bộ luật Hình sự

DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH

Hình 2.1 Bản đồ hành chính thành phố Đồng Hới

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Vấn đề bạo lực học đường hiện nay là một trong những vấn đề nóng luônđược xã hội và Nhân dân rất quan tâm Đây là vấn đề gây nhức nhối và gây bứcxúc cho toàn xã hội cũng như các cơ quan quản lý liên quan trực tiếp, vấn đề bạolực học đường xảy ra xuyên suốt ở khắp mọi nơi nói chung và tại tỉnh QuảngBình nói riêng Trong những năm gần đây tại Quảng Bình, đã xảy ra rất nhiều vụviệc bạo lực học đường được ghi nhận, có thể kể đến năm 2018 em Ngô VănCông học sinh trường THPT Trần Hưng Đạo đã dùng dao đâm chính thầy giáochủ nhiệm của mình là thầy giáo Nguyễn Văn Tiến và hậu quả xảy ra là thầyTiến đã phải phẫu thuật cấp cứu, cũng tại huyện Lệ Thủy, đã xảy ra vụ bạo lựchọc đường giữa những em nữ sinh mới chỉ học lớp 10 và lớp 11 xảy ra vào năm

2019 khiến cho hai em nữ sinh ấy phải nghỉ học và làm ảnh hưởng trực tiếp đếntâm lý và làm gián tiếp gián đoạn việc tiếp thu học tập của hai em ấy

Tại thành phố Đồng Hới từ năm 2010 đến nay tại tỉnh ta đã xảy ra các vụbạo lực học đường từ đặc biệt nghiêm trọng cho đến những vụ ít nghiêm trọng.Những vụ việc khiến dư luận xôn xao trong khoảng thời đó như vụ việc xảy racách đây 12 năm về trước tức là năm 2010 đã xảy ra vụ án thương tâm ở trườngTHPT Bán công Đồng Hới (nay là trường THPT Phan Đình Phùng), chỉ vì mâuthuẫn nhỏ mà học sinh Phạm Văn Hoàng đã dùng dao đâm học sinh Võ NhậtHoàng hậu quả làm Võ Nhật Hoàng tử vong tại chỗ rồi đến các năm gần đây các

em học sinh thường có hành vi sử dụng bạo lực để giải quyết mâu thuẫn cùngvới đó là quay trực tiếp phát lên các trang mạng xã hội khoe như một “thànhtích” Hay vào năm 2015 em Nguyễn Ngọc Huyền học sinh trường THPT ĐồngHới đã có những lời lẽ xúc phạm, rồi đánh luôn cô giáo của mình ngay trên bụcgiảng Huyền được cô giáo Lê Thị Lệ Hiền gọi đứng dậy đọc bài môn Vật lýnhưng nữ sinh này tỏ thái độ chống đối và văng tục, chửi cô giáo Quá bức xúc,

cô Hiền liền nói cho cả lớp biết sẽ ghi tên Huyền vào sổ đầu bài Trong khi côHiền đang ghi sổ, Huyền liền lao lên bục giảng, túm búi tóc và đánh liên tiếp vàođầu, mặt của cô giáo mình Sự việc dừng lại khi một số nam sinh bất bình nên đã

đến can ngăn Xuất phát từ những vấn đề, sự kiện vụ án đó đã làm xấu đi hìnhmẫu học sinh trong mắt mọi người Đó chỉ là phần nổi trên tảng băng chìm, và

có thể còn rất nhiều vụ bạo lực học đường đã và đang xảy ra mà chúng ta chưathể biết được Việc xảy ra những vụ bạo lực như vậy nguyên nhân có thể bắtnguồn từ động cơ thúc đẩy sâu sắc nhất trong bản chất con người là sự khao khátđược thể hiện mình, môi trường xung quanh hay từ những trang mạng xã hội.Qua đó các em hình thành nên tính cách bạo lực nghiêm trọng Vấn đề bạo lựchọc đường này như một bài toán mà bắt buộc mỗi con người trong xã hội chúng

ta cần xem xét và đưa ra những ý kiến cá nhân để giải quyết vấn đề này sao chotốt nhất để các em học sinh hiện tại và sau này có ký ức thời học sinh thật sự vui

vẻ và không bị những ký ức về bạo lực ở học đường gây ảnh hưởng xấu đến các

em sau này, hoặc từ những vấn đề như bạo lực học đường làm cho các em cónhững suy nghĩ lệch lạc về sau phát triển thành những loại tội phạm ảnh hưởngxấu đến an ninh trật tự xã hội

Xuất phát từ những lí do trên tôi đã lựa chọn đề tài nghiên cứu: “Vấn đề

bạo lực học đường ở các trường trung học phổ thông trên địa bàn thành

phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình” làm đề tài cho khóa luận tốt nghiệp của

mình

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

- Vấn đề này không còn là hiện tượng mà nó đã xuất hiện song hành cùngvới sự ra đời của giáo dục, vấn đề bạo lực học đường được chia làm hai mốiquan hệ chính đó là giữa giáo viên với học sinh, và giữa học sinh với học sinh

- Bài viết về “Thực trạng bạo lực học đường hiện nay” của TS Phan Mai

Hương trong kỷ yếu hội thảo khoa học Quốc tế tháng 08/2009 về chủ đề: Nhucầu, định hướng và đào tạo tâm lý học đường tại Việt Nam đã trình bày khảo sátcủa tác giả về thực trạng bạo lực học đường bằng phương pháp phân tích tài liệu

và các số liệu thứ cấp được công bố trên diễn đàn

- Trong luận văn thạc sĩ giáo dục học với đề tài: Nghiên cứu thực trạng bạo lực học đường ở các trường trung học phổ thông tỉnh Thái Nguyên của tác giả

Hoàng Thị Hoài Thư được thực hiện nghiên cứu vào năm 2011

- Trong luận văn thạc sĩ ngành tâm lý học với đề tài: Một số yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến hành vi bạo lực học đường của học sinh THPT của tác giả Lê

Thị Lan Anh được thực hiện nghiên cứu và bảo vệ năm 2012

- Bên cạnh đó cũng trong bài nghiên cứu của tiến sĩ Nghiêm Thị Phiến với

đề tài “Ảnh hưởng của nhóm bạn bè tới hành vi lệch chuẩn của học sinh” trên 31học sinh thiếu niên cá biệt tại trường trung học cơ sở Thịnh Quang(Hà Nội), đãliệt kê những hành vi lệch chuẩn của nhóm học sinh này và chỉ ra những nguyên

dẫ đến các hành vi đó Tác giả kết luận, hiện tượng bạn bè xấu rủ rê, lôi kéo làmột trong những nguyên nhân khá chủ yếu dẫn trẻ tới những hành vi lệch chuẩn

- Hay tác giả Nguyễn Thị Hoa với công trình nghiên cứu “hành vi có vấn

đề của trẻ vị thành niên: những ảnh hưởng của bố mẹ” cho thấy: nhân cách vàmối quan hệ của bố mẹ có ảnh hưởng sâu sắc đến hành vi có vấn đề của trẻ vịthành niên Bên cạnh đó, tác giả đã chỉ ra rằng các ứng xử của bố mẹ với con cáitrong xã hội hiện nay chủ yếu theo hai xu hướng: bố mẹ thiếu quan tâm, chămsóc con cái hoặc quá nuông chiều con cái Tác giả kết luận rằng, trong nhữngnguyên nhân dẫn đến hành vi có vấn đề của trẻ ở lứa tuổi này, bố mẹ phải chịumột phần trách nhiệm Vấn đề đặt ra là cần có sự quan tâm và giáo dục đúngmực từ phía cha mẹ của các em

Và còn rất nhiều những nghiên cứu, luận văn liên quan đến vấn đề bạo lựchọc đường tất cả những nghiên cứu, luận văn ấy đều cùng hướng tới mục đíchlàm sao để ngăn chặn được tình trạng bạo lực học đường ngày càng ít đi, hậuquả ít nghiêm trọng để cho chúng ta bớt sự đau lòng khi nhắc tới hay nghe tới.Tuy nhiên hiện nay trên địa bàn thành phố Đồng Hới cũng chưa có công trìnhnghiên cứu nào nghiên cứu về đối tượng này Vì vậy việc nghiên cứu vấn đề bạolực học đường ở thành phố Đồng Hới là hết sức cần thiết xét cả về lý luận vàthực tiễn

Từ những công trình trên tôi nhận thấy:

- Những số liệu, công trình nghiên cứu đã đóng góp một phần lớn, làmnền tảng cho việc nghiên cứu vấn đề bạo lực học đường trên địa bàn thành phốĐồng Hới

- Bước đầu đã nêu và đi sâu phân tích những vấn đề cơ bản liên quan đếnvấn đề bạo lực học đường trên các phương diện cụ thể như tâm lý học, hành vi,tác động của nhà trường, gia đình và xã hội

- Đưa ra các giải pháp nhằm hạn chế vấn đề bạo lực học đường ở cáctrường trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Đồng Hới nói riêng và toàntỉnh Quảng Bình nói chung

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

- Nắm bắt được thực trạng bạo lực học đường ở các trường trung học phổ

thông trên địa bàn thành phố Đồng Hới

- Xác định những nguyên nhân chính, những yếu tố làm xảy ra vấn đề bạolực học đường ở các trường trung học phổ thông trên địa bàn thành phố ĐồngHới

- Trên cơ sở nghiên cứu thực tiễn và lý luận, khóa luận đưa ra khuyến nghị,giải pháp nhằm giảm thiểu tình trạng bạo lực học đường có thể xảy ra

- Làm rõ được vai trò của gia đình, nhà trường và xã hội về cách xử lý khixảy ra vấn đề bạo lực học đường

- Nêu cao vai trò của giáo dục pháp luật, tuyên truyền pháp luật trong nhàtrường, gia đình, xã hội về hậu quả khi bạo lực học đường có thể xảy ra

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu thực trạng bạo lực học đường do các học sinh của các trườngtrung học phổ thông trên địa bàn thành phố Đồng Hới mô tả, phân tích các tínhchất, đặc điểm, yếu tố tác động

- Trên cơ sở tiếp cận các yếu tố tác động làm rõ nguyên nhân và điều kiệnphát sinh vấn đề bạo lực học đường

- Đánh giá tình hình vấn đề bạo lực học đường trên địa bàn thành phố ĐồngHới và thực trạng xử lý vấn đề này

- Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, khoá luận cũng đánh giá tình hình từ đó đề

ra một số kiến nghị, giải pháp hiệu quả góp phần giảm thiểu vấn đề bạo lực họcđường có thể xảy ra

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Là vấn đề bạo lực học đường tại các trường trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình

+ Trường THPT Đào Duy Từ

+ Trường THPT Chuyên Võ Nguyên Giáp

+ Trường THPT Đồng Hới

+ Trường THPT Dân tộc Nội trú tỉnh Quảng Bình

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Phương pháp luận

Cơ sở phương pháp luận của việc nghiên cứu đề tài là hệ thống các quan điểmcủa chủ nghĩa Mác Lê-nin và tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm của ĐảngCộng sản về pháp luật nói chung, pháp luật hình sự, pháp luật dân sự và phápluật hành chính nói riêng, đặc biệt là các tư tưởng về tuyên truyền, giáo dục,nhằm giảm thiểu vấn đề bạo lực học đường

5.2 Phương pháp nghiên cứu

Đối với phương pháp nghiên cứu tôi sẽ sử dụng các phương pháp như:

+ Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết

+ Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Được xây dựng dựa trên cấu trúccủa hành vi như: nhận thức, thái độ và năng động

những giải pháp được đưa ra từ chính những người trong cuộc là các em họcsinh về vấn đề bạo lực học đường

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

Những nội dung của khoá luận này mang lại những thông tin về thực trạng,nguyên nhân một cách chân thực nhất và có góc nhìn toàn diện và sâu sát về tìnhtrạng bạo lực học đường hiện nay Cũng như mong muốn được góp phần côngsức nhỏ bé trong việc giảm thiểu, hạn chế tối đa về tình trạng bạo lực học đườngtại tỉnh Quảng Bình nói riêng và cả nước nói chung

7 Kết cấu khóa luận

Ngoài phần mở đầu, phần kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung củakhóa luận gồm 3 chương:

Chương 1: Những vấn đề cơ bản về bạo lực học đường

Chương 2: Thực trạng bạo lực học đường ở thành phố Đồng Hới – tỉnhQuảng Bình

Chương 3: Các giải pháp nhằm hạn chế vấn đề bạo lực học đường trên địabàn thành phố Đồng Hới

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG

1.1 Khái niệm bạo lực và bạo lực học đường

1.1.1 Bạo lực và phân loại bạo lực

Trước khi nói đến vấn đề bạo lực thì chúng ta cùng tìm hiểu học đường làgì! thì học đường được hiểu thông qua khái niệm sau: Là danh từ chỉ môi trườnggiáo dục trong nhà trường hay các cơ sở giáo dục khác Môi trường học đườnggồm các thành viên: cán bộ quản lý, giáo viên, cán bộ, nhân viên khác và họcsinh

Khái niệm về bạo lực: Trước khi đi sâu vào khái niệm bạo lực học đường thìchúng ta phải tìm hiểu khái niệm bạo lực là gì? Theo từ điển Tiếng Việt – Việnngôn ngữ học năm 2003 thì “Bạo lực chính là dùng sức mạnh để trấn áp hoặc lậtđổ”[15,tr41] Theo định nghĩa trên thì có thể hiểu rằng là hành động thiên vềviệc dùng sức mạnh để tấn công, đàn áp hoặc lật đổ một cá nhân hay tổ chức nàođó

Phân loại theo phạm vi bạo lực: Theo báo cáo của Tổ chức Y tế thế giới WHOnăm 2002

Phạm vi bạo lực:

- Bạo lực tự thân: Là những hành vi tự lạm dụng bản thân hay hành vi tự tử

- Bạo lực giữa các cá nhân được chia thành hai loại:

+ Bạo lực gia đình là bạo lực xảy ra giữa các thành viên trong gia đình,thường xảy ra tại nhà trong đó bao gồm lạm dụng trẻ em, bạo lực bạn tình vàlạm dụng người cao tuổi

+ Bạo lực cộng đồng là bạo lực gây ra giữa những người không có mối quan

hệ gì với nhau, những người lạ hay những người có thể chỉ quen biết, thườngxảy ra bên ngoài gia đình, bao gồm bạo lực thanh thiếu niên, hãm hiếp hoặc tấncông tình dục bởi người lạ và bạo lực trong các cơ sở thể chế như trường học,nơi làm việc, nhà tù và nhà dưỡng lão

- Bạo lực chung: Là việc sử dụng vũ lực để đạt được các mục tiêu chính trị, kinh

tế hoặc xã hội Có nhiều dạng khác nhau như xung đột vũ trang, diệt chủng, đàn

áp quyền lợi của người khác, khủng bố

Phân loại theo hành vi bạo lực:

- Bạo lực thể chất: Là hành vi ngược đãi, đánh đập bạn tình, làm tổn thương tớisức khỏe, tính mạng của họ Bao gồm các hành vi: Tát hoặc ném vật gì đó làmtổn thương người khác Đẩy hoặc xô bạn nào đó, kéo tóc họ Đánh, đấm hoặcđánh bằng vật có thể làm bạn học bị tổn thương Đá, kéo lê, đánh đập bạn họctàn nhẫn Bóp cổ, làm nghẹt thở, làm bỏng người, đe dọa sử dụng hoặc đã sửdụng súng, dao, hoặc các vũ khí khác làm hại bạn học

- Bạo lực tinh Thần: Là những lời nói, thái độ, hành vi làm tổn thương tới danh

dự, nhân phẩm, tâm lý của bạn mình Bao gồm các hành vi: Sỉ nhục, lăng mạhoặc làm cho bạn học cảm thấy tồi tệ Coi thường hoặc làm bạn học bẽ mặttrước người khác Đe dọa, dọa nạt bạn học bằng bất cứ cách nào như quắc mắt,quát mắng, đập phá đồ đạc

- Bạo lực tình dục: Là bất kỳ hành vi nào mang tính chất cưỡng ép trong cácquan hệ tình dục, kể cả việc cưỡng ép sinh con Bao gồm: Dùng vũ lực cưỡng épbạn nữ phải quan hệ tình dục khi họ không muốn Có các hành vi sờ soạngnhững chỗ bộ phận sinh dục của các bạn nữ

- Bạo lực kỳ thị/ Phân biệt đối xử: Là các hành vi chiếm đoạt, hủy hoại, làm hưhỏng tài sản riêng

1.1.2 Bạo lực học đường và phân loại bạo lực học đường

- Khái niệm về Bạo lực học đường:

+ Theo định nghĩa của tổ chức y tế thế giới WHO đưa ra thì “Bạo lực làhành vi cố ý sử dụng hoặc đe doạ sử dụng vũ lực hoặc quyền lực để huỷ hoạimình chống lại người khác hoặc một nhóm người, một tập thể cộng đồng làm họ

bị tổn thương hoặc có nguy cơ tổn thương, hoặc tử vong hoặc sang chấn tâm lý,ảnh hưởng đến sự phát triển của họ hoặc gây ra các ảnh hưởng khác”

+ Theo Khoản 5 Điều 2 Nghị định 80/2017/NĐ-CP ngày 17/7/2017 củaThủ tướng Chính phủ về xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân

thiện, phòng, chống bạo lực học đường quy định: “Bạo lực học đường là hành vihành hạ, ngược đãi, đánh đập; xâm hại thân thể, sức khoẻ; lăng mạ, xúc phạmdanh dự, nhân phẩm; cô lập, xua đuổi và các hành vi cố ý khác gây tổn hại vềthể chất, tinh thần của người học xảy ra trong cơ sở giáo dục hoặc lớp độc lập”.Nhìn chung, hành vi bạo lực học đường là việc sử dụng vũ lực hay quyền lựcmột cách có ý thức để hành hung hay hù doạ bất kỳ một cá nhân hay một nhómngười nào nhằm mục đích kìm hãm sự phát triển hay gây tổn thương về thể xáchoặc tinh thần của cá nhân, nhóm người đó.

Từ đó chúng ta có thể hiểu, hành vi bạo lực học đường là hành vi sử dụng sứcmạnh để gây sức ép, uy hiếp, đe dọa từ khách thể này đến khách thể khác (cụ thể

là chính là các học sinh) nhằm đạt được mục đích nhất định nào đó Hành vi nàydiễn ra trong phạm vi học đường cụ thể là trong quan hệ giữa các học sinh hayhọc sinh với giáo viên và những mối quan hệ giữa khách thể tồn tại trong họcđường với khách thể khác liên quan Hành vi này về cơ bản gần như có đầy đủnhững dấu hiệu của hành vi bạo lực và gây ra những hậu quả cả về thể chất lẫntinh thần từ hai phía trong mối quan hệ bạo lực học đường, đặc biệt là với người

bị bạo lực học đường

Bạo lực học đường có thể xảy ra dưới nhiều hình thức như: dùng sức mạnh vũlực để thực hiện hành vi tác động lên người khác mà họ không mong muốn như:đấm, đá, dùng hung khí tấn công, dọa nạt, mắng chửi, đổ tội oan, vu khống, tungtin đồn thất thiệt, và còn nhiều hình thức khác nữa Các hình thức bạo lực họcđường này thường diễn ra với những mức độ và quy mô khác nhau, xuất phát từnhững mâu thuẫn và xung đột vấn đề khác nhau xoay quanh phạm vi trườnghọc Điều này tạo ra những thương tổn nhất định hoặc những thương tổn lâu dàikhông thể lường trước được

Như vậy, hành vi bạo lực học đường được hiểu là hành vi sử dụng sức mạnh từmột người hay nhóm người tác động đến người khác hay nhóm người khác vềvật chất, thể chất, tinh thần bằng những hình thức khác nhau diễn ra trong môitrường học đường Từ đây, bạo lực học đường và hành vi bạo lực học đườngthường được xuất phát từ phía học sinh đến học sinh là chủ yếu

Bạo lực học đường các hành vi bạo lực về thể chất, gồm đánh nhau giữa các họcsinh, giữa giáo viên với học sinh hoặc các hình phạt thể chất của nhà trường; bạolực tinh thần, bao gồm cả việc tấn công bằng lời nói; các dạng bắt nạt bạn học;

- Bạo lực về tinh thần:

Bạo lực về tinh thần là một hiện tượng cũng không kém phần nghiêmtrọng và có thể nói rằng bạo lực về tinh thần là hình thức bạo lực xảy ra thườngxuyên trong môi trường học đường Xuất phát từ những hành vi xúc phạm, bôinhọ, sỉ nhục, bắt người khác làm theo ý mình Nhằm mục đích đè nén khách thểkhác cố ý làm tổn thương về mặt tinh thần đối với khách thể bị bạo lực về tinhthần Từ những hành vi trên có thể dẫn đến những hậu quả không thể lườngtrước được Ví dụ như: sự lạm dụng về lời nói như dùng những lời nói châmchọc, giễu cợt, nguyền rủa, dùng từ ngữ cay nghiệt, lời nói thô tục, nói xấu/tungtin đồn nhảm…giữa các học sinh/bạn cùng học/đồng trang lứa với nhau trongmôi trường học đường

- Bạo lực về xã hội:

Bạo lực về xã hội là hình thức bạo lực có thể nói là hình thức khó nhậnbiết bởi vì hình thức này hầu như chỉ xảy ra giữa khách thể này và khách thểkhác cụ thể là học sinh này và học sinh khác hoặc một nhóm học sinh này với

một cá nhân học sinh khác qua các hình thức như: phân biệt đối xử, cô lập, tẩychay, nói xấu, bêu rếu xung quanh hay thậm chí là trên mạng xã hội.

- Bạo lực về điện tử:

Hiện nay bạo lực về điện tử là hình thức thường thấy cũng là nguyên nhân

để dẫn tới hành vi đánh nhau giữa các học sinh Bạo lực về điện tử thường cócác hình thức như: uy hiếp bằng các phương tiện điện tử như gọi điện, nhắn tin,

đe dọa, sử dụng các thiết bị điện thoại di động/internet, trang mạng xã hội đểhăm dọa, nói xấu, dựng chuyện, phát tán các hình ảnh hoặc video nhằm tổn hạidanh dự cá nhân của nạn nhân

1.2 Đặc điểm tâm sinh lý của học sinh trung học phổ thông

Các em ở tuổi thanh niên học sinh đã đạt đến mức trưởng thành phát dục

để chuyển sang thời kỳ ổn định hơn, cân bằng hơn xét trên diện hoạt động hưngphấn hơn cùng với đó là sự phát triển về thể chất Tuy nhiên không chính vì sự

ổn định hơn này mà chúng ta không xem trọng, độ tuổi này cũng vô cùng nhạycảm Có thể nói đây là giai đoạn hoàn thành nhân cách con người Vì thế mà nóđược xem là giai đoạn khá nhạy cảm, tâm lý không được ổn định và có xuhướng với một cái tôi vị kỷ

Các em bắt đầu cảm nhận rõ rệt rằng mình đã lớn hay mình cũng gầngiống với người lớn Qua đó có xu hướng cố gắng thể hiện mình, mong muốnđược tự lập tự chủ trong việc giải quyết các vấn đề của riêng họ

Ở lứa tuổi này xuất hiện một mâu thuẫn giữa ý muốn chủ quan và hiệnthực khách quan: muốn trở thành người lớn xong thanh niên ý thức được rằngmình chưa đủ khả năng Ở lứa tuổi này, các biểu hiện rối loạn nhân cách tănglên rõ rệt và trong phần lớn các trường hợp, chúng có nguồn gốc sâu xa trongcác quan hệ cha mẹ - con cái, quan hệ thầy – trò không thuận lợi

Trên cơ sở phát triển sinh lý, mức độ chín muồi của quá trình phát triểncác đặc điểm sinh lý của giới, sự cảm nhận về tính chất người lớn của bản thânmình ở thanh niên không phải là một cảm nhận chung chung mà liên quan chặtchẽ đến việc gắn kết mình vào một giới nhất định Từ nhận thức đó ở thanh niêndần dần hình thành những nhu cầu, động cơ, định hướng giá trị các quan hệ và

các kiểu hành vi đặc trưng Sự phát triển tự ý thức được thay đổi khi có sự xuấthiện của cái gọi là “vị thế xã hội” Những thay đổi trong vị thế xã hội dẫn đếnnhững nhu cầu về hiểu biết thế giới, hiểu biết xã hội và các chuẩn mực quan hệngười – người, hiểu mình và tự khẳng định mình trong xã hội.

Từ những đặc điểm đó cộng với sự tác động môi trường xung quanh đơn

cử như sự nóng giận bộc phát hay xu hướng sử dụng bạo lực để giải quyết vấn

đề đang mắc phải, đây là nhân tố có thể dẫn tới hành vi bạo lực khi các emkhông làm chủ được cảm xúc của bản thân kết hợp với một số yếu tố tâm lý tiêucực khác Sự mất cân bằng tạm thời về trạng thái cảm xúc của các em được thểhiện rõ khi các em sử dụng bạo lực để giải quyết vấn đề Phần lớn đều có tâm lýnặng nề như chán nản, mặc cảm, tự ti, bi quan, tệ hơn là tuyệt vọng và đôi khi làthờ ơ, bất cần và liều lĩnh

1.3 Cơ sở lý luận của việc nghiên cứu vấn đề bạo lực học đường

Xuất phát từ mục tiêu giáo dục phổ thông và giúp học sinh phát triển toàn diện

về đức, trí, thể, mỹ và các kỹ năng cơ bản nhằm hình thành nhân cách con ngườiViệt Nam xã hội chủ nghĩa Trong sự nghiệp trồng người nội dung chủ yếu củaviệc vun đắp cho cái gốc nhân cách là vấn đề đạo đức “Học ăn học nói” nếu chúng ta chủ trương gắn giáo dục đạo đức phải tiến hành trong suốt cuộc đời Đạo đức tồn tại trong một dạng ý thức hoạt động và giao lưu trong toàn bộ hoạt động, đời sống của con người, chúng ta khẳng định rằng đạo đức nảy sinh từ cuộc sống hiện thực, cái thiện cái ác nảy sinh từ quan hệ kinh tế, xã hội và liên quan đến việc phát triển văn hoá giáo dục thông qua các hoạt động mà đạo đức con người luôn luôn phát triển và hoàn thiện Cùng với đó là sự quan tâm của các cấp các ban, ngành thể hiện thông qua những quyết định, thông tư, chỉ thị như: Quyết định số 5886/QĐ – BGDĐT ngày 28/12/2017Ban hành chương trình hành động phòng, chống bạo lực học đường trong các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên giai đoạn 2017 – 2021, chỉ thị số 993/CT – BGDĐT ngày 12/4/2019 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc tăng cường giải pháp phòng chống bạo lực học đường trong cơ sở giáo dục, thông tư số 38/2019/TT – BLĐTBXH ngày 30/12/2019 của Bộ trưởng Bộ Lao

động – Thương binh và Xã hội hướng dẫn xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện; phòng, chống bạo lực học đường trong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp Bởi Nhà trường là nơi có điều kiện giáo dục thế hệ trẻ nên thầy cô phải được trang bị đầy đủ tri thức về giáo dục đạo đức, giảng dạy cóchất lượng, mặt khác phải cảm hoá được thế hệ trẻ Thầy cô là tấm gương sáng cho học sinh noi theo, xuất phát từ những vấn đề trên nên việc xây dựng kế hoạch quản lý giáo dục học sinh nói chung và phòng chống, ngăn ngừa bạo lực học đường nói riêng trong nhà trường là một yêu cầu của người hiệu trưởng.Bạo lực học đường là hình thức khá phổ biến ở lứa tuổi vị thành niên trongmôi trường giáo dục Bạo lực học đường là bạo lực về tinh thần, ngôn ngữ, thânthể có ý đồ giữa các học sinh trong và ngoài trường Cho dù là những hành độngthiếu tôn trọng hay trêu cợt đã làm cho người bị hại cảm thấy bất tiện cũng đượcxem là bạo lực học đường.

Bạo lực học đường ở lứa tuổi vị thành niên là những học sinh các trườngtiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông độ tuổi 10-19 tuổi (quy định của

tổ chức y tế thế giới) chưa thực sự hoàn thiện về mặt sinh lý, cũng như nhậnthức có những hành vi trái pháp luật, sai lệch các giá trị truyền thống của dân tộc

mà ở đây là những hành vi bạo lực đối với các học sinh khác trong cùng hoặc làkhác trường, hoặc là hành vi bạo lực giữa học sinh với thầy – cô

Hiện nay hiện tượng bạo lực học đường là một hiện tượng không còn xa lạđối với mỗi chúng ta, biểu hiện của hành động bạo lực học đường có thể xảy radưới nhiều hình thức như:

+ Xúc phạm, lăng mạ, sỉ nhục, đay nghiến, chà đạp nhân phẩm, làm tổnthương về mặt tinh thần con người thông qua lời nói

+ Đánh đập, tra tấn, hành hạ, làm tổn hại về sức khỏe, xâm phạm cơ thểcon người thông qua những hành vi bạo lực

Càng đau xót hơn mỗi khi chúng ta mở chiếc điện thoại thông minh lên thìxuất hiện những thông tin liên quan đến những vụ bạo lực học đường ở trênmạng xã hội hay tại các trang báo chí chính thống Và những sự việc đó diễn ra

ở nhiều đối tượng như giữa học sinh với học sinh, giữa giảng viên với học sinh,

độ tuổi diễn ra tình trạng bạo lực học đường đó ở mọi lứa tuổi gồm: học sinhtiểu học, học sinh trung học cơ sở và học sinh trung học phổ thông Và hiện naytình trạng này vẫn tiếp tục diễn ra tuy nhiên có nhiều trường hợp các cơ quanchức năng vẫn chưa thể phát hiện, tại sao lại như vậy?

Bởi vì vấn đề bạo lực học đường hiện nay diễn ra một cách im lặng, giữa

cá nhân với cá nhân hoặc nhóm người với cá nhân Chúng ta chỉ có thể phát hiện

ra những sự việc đó khi xảy ra những hậu quả nghiêm trọng, do bạn bè quayvideo lại rồi đăng lên các trang mạng xã hội hoặc các em quay trực tiếp sự việctrên mạng xã hội Cũng có thể vì vấn đề thành tích thi đua của lớp hay rộng hơn

là của những thành tích từ nhà trường đã khiến những vụ việc bạo lực họcđường không đủ sức răn đe đối với các em, và cùng với đó là sự im lặng từnhững người trong cuộc, chính là những em học sinh là những nạn nhân củaviệc bắt nạt, đánh đập, uy hiếp về thể chất, vật chất, tâm lý – tình cảm, tình dục,chung quy lại là nạn nhân của bạo lực học đường Từ đó các em học sinh lànhững người bắt nạt các bạn sẽ cảm thấy đó không còn là rào cản nữa nên các

em sẽ vô tư thực hiện các hành vi về bạo lực học đường đó Nên qua đó cần sựquan tâm và sự quyết tâm của các cấp ban ngành có liên quan trong việc giảiquyết giảm thiểu tình trạng bạo lực học đường ở lứa tuổi vị thành niên này

1.4 Cơ sở thực tiễn của việc nghiên cứu bạo lực học đường

- Do hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh những năm qua có lúc có lực

lượng giáo dục chưa phát huy hết vai trò trong việc giáo dục đạo đức cho các

em Đặc biệt là phía các gia đình học sinh do mãi làm kinh tế còn con cái thì phómặc cho nhà trường, hoặc có biện pháp dạy con phản giáo dục Do tác độngmạnh của xã hội, các trò chơi bạo lực trực tuyến đã gây không ít khó khăn choviệc giáo dục quản lý của nhà trường Số các em không nghe lời thầy cô, hamchơi không chịu học bài sử dụng bạo lực trong giải quyết mối quan hệ bạn bè cóchiều hướng gia tăng nếu không có sự chỉ đạo đi vào chiều sâu của hiệu trưởng

- Về phía gia đình, chưa chú ý đến học tập tu dưỡng của con cái, mãi làm ănkinh tế chỉ biết cho con tiền mà không biết con cái sử dụng như thế nào vào mụcđích gì chính vì vậy số học sinh trốn học đi chơi có chiều hướng thay đổi theo

hướng tiêu cực Do tác động nặng nề của mặt trái kinh tế thị trường ở một địaphương có các loại hình dịch vụ phát triển đặc biệt là các trò chơi điện tử củacác quán Internet Với các trò chơi bạo lực xuất hiện nhan nhản với các nhân vậthiếu chiến sẵn sàng đâm chém nhau đã ăn sâu vào trong trí não các em.

Mặt khác hoàn cảnh gia đình một số học sinh trong gia đình cha mẹ luôn sửdụng bạo lực để giải quyết các mối quan hệ trong gia đình

Về mặt tâm lý một số em bị sức ép như sức ép trong học tập khi bị dồnnén các em không kiểm soát được cảm xúc đã bùng phát ra qua những hànhđộng bạo lực

Tác động trực tiếp từ lối sống của một bộ phận thanh niên hư hỏng từ nơikhác đến, cùng với cách giải quyết mâu thuẫn giữa các thanh niên giữa các địaphương trong thời gian qua bằng vũ lực đã tác động tiêu cực đến suy nghĩ vàhành động của các em

Công tác quản lý trong nhà trường hiện nay dường như vẫn còn thiên vềhành chính và nặng thành tích Những hoạt động giáo dục ngoại khoá chưa đượcquan tâm đúng mức, chưa đầu tư thoả đáng Phong trào “xây dựng trường họcthân thiện, học sinh tích cực” tuy đã có tác động làm tốt dần môi trường giáodục nhưng chưa thực sự đi vào chiều sâu

Hình thức xử lý học sinh vi phạm hiện nay chưa thực sự hiệu quả Việc

“Nghiêm trị” là cần thiết, nhưng phải xem xét hình thức kỷ luật sao cho vừa cótác dụng răn đe, vừa khiến cho các em cảm thấy được quan tâm thực sự

Yếu tố môi trường gia đình: Môi trường gia đình được cho là có ảnh hưởngnhiều nhất tới hành vi ở học sinh Hành vi bạo lực của cha mẹ, tính hung hãn vàhiếu chiến của họ đều được trẻ em quan sát và ghi dấu ấn khi chúng sống trongmôi trường gia đình

Việc tiếp xúc với bạo lực trên vô tuyến truyền hình và trò chơi game trựctuyến, ở mức độ nào đó làm gia tăng tính hung hãn ở các em học sinh, sự hunghãn này lại có thể được đưa vào trường học

Như vậy, môi trường gia đình, tính cách, hành vi của cha mẹ là yếu tố chủyếu tác động và có ảnh hưởng rất lớn tới hành vi, nhân cách của các em học sinhngay từ rất sớm, lúc mới sinh ra cho đến tuổi trưởng thành.

Yếu tố môi trường xung quanh và đời sống cộng đồng: Nhiều nghiên cứu

đã chỉ ra rằng môi trường xung quanh và đời sống cộng đồng cũng tạo bối cảnhcho hành vi bạo lực học đường Các cộng đồng có tỷ lệ tội phạm và sử dụng matuý cao thường tác động xấu đến nhân cách trẻ và lối sống không lành mạnh đólen lỏi vào học đường

Yếu tố môi trường trường học: Một số nghiên cứu gần đây chỉ ra sự liênquan giữa môi trường trường học với hành vi bạo lực ở trường học Đối với họcsinh, thành tích học tập của các em tỉ lệ nghịch với hành động chống lại kỷcương, quy định của nhà trường và xã hội

Ngoài những nguyên nhân xuất phát từ góc độ chủ quan của các em thì cònnguyên nhân khách quan là những nguyên nhân có thể gia đình, nhà trường và

xã hội đã tác động ảnh hưởng đến một số học sinh đó ngoài có biểu hiện chánhọc, học yếu kém, hay những em thiếu đi sự chăm lo của gia đình làm cho các

em bị lôi kéo và có những suy nghĩ lệch lạc, cứ nghĩ rằng nếu thực hiện nhữnghành vi đó sẽ có được sự kính nể từ bạn bè v.v Về phía giáo viên, một số giáoviên còn xem nhẹ công tác giáo dục đạo đức học sinh, đạo đức học đường xuốngcấp, là thứ cho mỗi chúng ta miếng cơm manh áo, đây là điều mà các thầy, côgiáo, các bậc phụ huynh và toàn xã hội chúng ta quan tâm Tuy nhiên, trên tất

cả, đó là trách nhiệm của nhà trường, nơi giáo dục và đào tạo con người từ khi

họ bắt đầu đi học cho đến khi nó có hiệu lực Việc giáo dục đạo đức cho họcsinh trong nhà trường luôn là vấn đề được quan tâm Đồng thời, nếu ngoanngoãn, siêng năng thì mới có thể học tốt, việc tiếp thu tốt kiến thức về các chủ

đề văn hóa là cơ sở để xây dựng phẩm chất tốt, đẹp ở tâm hồn Có thể kết luậnrằng, công tác giáo dục đạo đức và công tác chính trị tư tưởng trong nhà trường

là nhiệm vụ chính trị chủ yếu góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ trung tâm nhiệm vụ chuyên môn, nhất là trong tình hình hiện nay, khi các giá trị của tập

-thể nhà trường được đề cao Các giá trị xã hội truyền thống đang bị mai một, tệnạn xã hội đang len lỏi, xâm nhập vào nhà trường.

1.5 Hậu quả của bạo lực học đường

Bạo lực học đường có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng, khó lườngnhư:

+ Tai hại cho gia đình, người thân, bạn bè nạn nhân: Gia đình có con em bịBLHĐ rất bàng hoàng, đau xót, học sinh bị bạo hành đã gây ảnh hưởng lớn đếncha mẹ, tổn hại về tinh thần và tài chính nguy hại, thậm chí nguy hiểm đến tínhmạng, thiệt hại về kinh tế

+ Tạo bất ổn cho xã hội: BLHĐ trong tình hình hiện nay gây tâm lý lo lắng,bất an trong gia đình, nhà trường và xã hội

- Với kẻ bạo hành:

+ Phát triển chưa hoàn thiện bản chất con người: các em gây BLHĐ cónhững hành vi lệch lạc, thể hiện sự thoái hóa đạo đức học đường, mất dần nhântính, hình thành nhân cách méo mó, không tốt

+ Xâm hại tương lai của chính mình, nguy hiểm cho xã hội và bị mọi ngườitránh xa Vì mỗi hành vi bạo lực của các em xảy ra thì tuỳ theo hành vi, tínhchất, mức độ tỷ lệ thương tật của nạn nhân thì các em có thể phải chịu tráchnhiệm hình sự trước pháp luật, từ đó lý lịch cá nhân của các em sẽ có án tích khi

đó thì xã hội sẽ nảy sinh những suy nghĩ tiêu cực đối với các em

+ Là mầm mống của tội phạm: BLHĐ dẫn đến tội ác sau này Sự bất ổn vềtinh thần của thanh thiếu niên trong độ tuổi thanh thiếu niên dẫn đến thái độsống, hành vi xấu nếu không được sửa chữa sẽ là nguyên nhân sâu xa dẫn đến

tội phạm Nhiều trường hợp chỉ vì xích mích, xô xát với bạn bè mà trẻ bị hànhhung dẫn đến thương tích, dẫn đến tử vong.

1.6 Một số quy định xử phạt hành vi bạo lực học đường hiện nay

- Thứ nhất: Việc học sinh bị đánh tập thể là hành vi vi phạm được quy

định tại Thông tư số 32/2020/TT- BGDĐT ngày 15/9/2020 của Bộ trưởng BộGiáo dục và Đào tạo ban hành Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung họcphổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học

Điều 37 Các hành vi học sinh không được làm

1 Xúc phạm nhân phẩm, danh dự, xâm phạm thân thể giáo viên, cán bộ, nhân viên của nhà trường, người khác và học sinh khác

2 Gian lận trong học tập, kiểm tra, thi, tuyển sinh

3 Mua bán, sử dụng rượu, bia, thuốc lá, chất gây nghiện, các chất kích thích khác và pháo, các chất gây cháy nổ

4 Sử dụng điện thoại di động, các thiết bị khác khi đang học tập trên lớp không phục vụ cho việc học tập và không được giáo viên cho phép

5 Đánh nhau, gây rối trật tự, an ninh trong nhà trường và nơi công cộng

6 Sử dụng, trao đổi sản phẩm văn hóa có nội dung kích động bạo lực, đồi trụy; sử dụng đồ chơi hoặc chơi trò chơi có hại cho sự phát triển lành mạnh của bản thân

7 Học sinh không được vi phạm những hành vi bị nghiêm cấm khác theo quy định của pháp luật

Nếu việc đánh bạn nếu đánh nhau có tổ chức và gây thương tích cho ngườikhác thì mức xử phạt theo Thông tư số 08/TT ngày 21 tháng 3 năm 1988 quyđịnh về việc khen thưởng và kỉ luật học sinh các trường phổ thông, Đuổi học 1năm

Mắc khuyết điểm sai phạm rất nghiêm trọng, tuy chỉ là lần đầu, song hànhđộng sai phạm này là có ý thức và chủ động (không phải bị lôi kéo), gây nênnhững tác hại rất lớn, rất nguy hiểm đến tài sản của xã hội và tính mạng của conngười như: tham gia các tổ chức trộm cắp, trấn lột, trụy lạc, phản động,… dùng

vũ khí (dao găn, lưỡi lê, súng lục, lựu đạn, …) đánh nhau có tổ chức, gây thương

tích cho người khác, can án ngoài nhà trường bị công an bắt giữ hoặc mắcnhững khuyết điểm sai phạm khác mà tính chất và mức độ tác hại tương đương.Bên cạnh đó còn có thông tư số 38/2019/TT – BLĐTBXH ngày 30/12/2019 của

Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội hướng dẫn xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện; phòng, chống bạo lực học đườngtrong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp

1 Giáo dục, trang bị kiến thức, kỹ năng về phòng, chống xâm hại học sinh, sinh viên; phòng, chống bạo lực học đường trên môi trường mạng cho học sinh, sinh viên, cán bộ quản lý, nhà giáo, nhân viên của cơ sở giáo dục nghề nghiệp và gia đình học sinh, sinh viên; giáo dục, tư vấn kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ cho học sinh, sinh viên

2 Cơ sở giáo dục nghề nghiệp thường xuyên tiến hành theo dõi, thống kê

và phân tích các nhóm đối tượng có nguy cơ bạo lực học đường Xây dựng cơ chế phối hợp với cơ quan chức năng và quy trình xử lý đối với các tình huống bạo lực học đường

3 Thiết lập kênh thông tin liên lạc giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp với gia đình học sinh, sinh viên và các tổ chức, cá nhân có liên quan để kịp thời ngăn chặn, xử lý các tình huống bạo lực học đường xảy ra.”

“Điều 8 Hỗ trợ khi có nguy cơ bị bạo lực học đường

1 Phát hiện kịp thời học sinh, sinh viên có nguy cơ bị bạo lực học đường thông qua các biện pháp quản lý, theo dõi và các kênh thông tin

2 Đánh giá mức độ nguy cơ, hình thức bạo lực có thể xảy ra để có biện pháp ngăn chặn, hỗ trợ cụ thể đối với học sinh, sinh viên

3 Tổ chức gặp gỡ, tìm hiểu, cảnh báo đối với học sinh, sinh viên về nguy

cơ bạo lực học đường có thể xảy ra Tư vấn các biện pháp cần thiết để học sinh, sinh viên có thể phòng, tránh bạo lực học đường

4 Phối hợp chặt chẽ với gia đình học sinh, sinh viên và tổ chức, cơ quan liên quan trong việc hỗ trợ học sinh, sinh viên có nguy cơ bị bạo lực học

đường.”

“Điều 9 Xử lý khi xảy ra bạo lực học đường

1 Có biện pháp cô lập, khống chế kịp thời các đối tượng gây ra bạo lực học đường, không để đối tượng tiếp tục gây các hậu quả không mong muốn

2 Liên lạc, báo cáo ngay với cấp thẩm quyền để xử lý vụ việc theo quy định Trường hợp vụ việc vượt quá khả năng giải quyết của cơ sở giáo dục nghề nghiệp thì thông báo kịp thời với chính quyền hoặc cơ quan chức năng để phối hợp xử lý theo quy định của pháp luật

3 Đánh giá sơ bộ về mức độ tổn hại của nạn nhân Thực hiện ngay các biện pháp trợ giúp, chăm sóc y tế đối với nạn nhân Theo dõi, đánh giá và có biện pháp hỗ trợ thiết thực bảo vệ an toàn cho nạn nhân trong thời gian tiếp theo

4 Thông báo kịp thời với gia đình nạn nhân để phối hợp xử lý.”

- Thứ hai: Về trách nhiệm hình sự nếu hành vi cố ý gây thương tích gây

tổn hại đến sức khỏe người khác nếu thuộc các hành vi như:

“Điều 134 BLHS năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017 Tội cố ý gây

thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác

1 Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe củangười khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 11% đến 30% hoặc dưới 11% nhưngthuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữđến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Dùng hung khí nguy hiểm hoặc thủ đoạn gây nguy hại cho từ 02người trở lên;

b) Dùng a-xít sunfuric (H2SO4) hoặc hóa chất nguy hiểm khác gâythương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác;

c) Gây cố tật nhẹ cho nạn nhân;

d) Phạm tội 02 lần trở lên;

đ) Phạm tội đối với 02 người trở lên;

e) Đối với người dưới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu,

ốm đau hoặc người khác không có khả năng tự vệ;

g) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng mình, thầy giáo, cô giáocủa mình;

h) Có tổ chức;

i) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

k) Phạm tội trong thời gian đang bị tạm giữ, tạm giam, đang chấp hànhhình phạt tù hoặc đang bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc,đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở cai nghiện bắt buộc;

l) Thuê gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe hoặc gây thương tíchhoặc gây tổn hại sức khỏe do được thuê;

m) Có tính chất côn đồ;

n) Tái phạm nguy hiểm;

o) Đối với người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạnnhân

2 Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của ngườikhác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 11% đến 30% nhưng thuộc một trong cáctrường hợp quy định tại các điểm a, b, d, đ, e, g, h, i, k, l, m, n và o khoản 1Điều 134 BLHS 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2017, thì bị phạt tù từ 02 năm đến

5 Phạm tội gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của ngườikhác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên, nếu không thuộc trường hợp quyđịnh tại điểm c khoản 6 Điều này hoặc dẫn đến chết người, thì bị phạt tù từ 10năm đến 15 năm

6 Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau, thì bị phạt tù từ 12 nămđến 20 năm hoặc tù chung thân:

a) Làm chết 02 người trở lên;

b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại sức khỏe cho 02 người trở lên mà tỷ

lệ tổn thương cơ thể của mỗi người 61% trở lên;

c) Gây thương tích vào vùng mặt của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơthể 61% trở lên

7 Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến

02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.”

Ngoài ra các biện pháp được áp dụng đối với các trường hợp được miễntrách nhiệm hình sự như “Điều 93 Khiển trách

1 Khiển trách được áp dụng đối với người dưới 18 tuổi phạm tội trongnhững trường hợp sau đây nhằm giúp họ nhận thức rõ hành vi phạm tội vàhậu quả gây ra đối với cộng đồng, xã hội và nghĩa vụ của họ:

a) Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi lần đầu phạm tội ít nghiêmtrọng;

b) Người dưới 18 tuổi là người đồng phạm có vai trò không đáng kểtrong vụ án.”

Hay “Điều 94 Hòa giải tại cộng đồng

1 Hòa giải tại cộng đồng được áp dụng đối với người dưới 18 tuổi phạmtội trong những trường hợp sau đây:

a) Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi phạm tội ít nghiêm trọng hoặcphạm tội nghiêm trọng;

b) Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội rất nghiêm trọng quyđịnh tại điểm b khoản 2 Điều 91 của Bộ luật này

2 Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát hoặc Tòa án phối hợp với Ủy bannhân dân cấp xã tổ chức việc hòa giải tại cộng đồng khi người bị hại hoặcngười đại diện hợp pháp của người bị hại đã tự nguyện hòa giải và đề nghịmiễn trách nhiệm hình sự

3 Người được áp dụng biện pháp hòa giải tại cộng đồng phải thực hiệncác nghĩa vụ sau đây:

a) Xin lỗi người bị hại và bồi thường thiệt hại;”

Điều 1 Luật Trẻ em năm 2016 quy định: “Trẻ em là người dưới 16 tuổi”.Nếu trường hợp các em chưa đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự nhưng đã đủ 12tuổi thì tùy trường hợp có thể bị áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, thịtrấn theo Điều 89; hoặc đưa vào trường giáo dưỡng theo Điều 91 Luật Xử lý viphạm hành chính 2012.

Cụ thể, theo khoản 1, 2 Điều 90 của Luật Xử lý vi phạm hành chính năm

2012 thì đối tượng áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn là:

Điều 90 Đối tượng áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, thị trấn

1 Người từ đủ 12 tuổi đến dưới 14 tuổi thực hiện hành vi có dấu hiệu củamột tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý quy định tại Bộ luật Hình sự

2 Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi thực hiện hành vi có dấu hiệu củamột tội phạm nghiêm trọng do cố ý quy định tại Bộ luật Hình sự

Để cải tạo, giáo dục người chưa thành niên phạm tội, cần có sự phối hợpgiữa nhà trường, gia đình, xã hội, trong đó vai trò của gia đình hết sức quantrọng Việc tuyên truyền quy định pháp luật để các em hiểu và tránh vi phạm làđiều cần thiết

- Ngoài ra cũng có thể thuộc tội làm nhục người khác:

"Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác,

thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc

phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm” (Điều 155 BLHS 2015 sửa đổi, bổ

sung năm 2017).

Tuy nhiên, những em này có thể bị áp dụng biện pháp xử phạt hành chính:

"Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi bị xử phạt vi phạm hành chính về vi

phạm hành chính do cố ý” (điểm a khoản 1 Điều 5 LXLVPHC 2012 sửa đổi năm 2020) với hình thức Cảnh cáo "Cảnh cáo được áp dụng đối với cá nhân, tổ

chức vi phạm hành chính không nghiêm trọng, có tình tiết giảm nhẹ và theo quy định thì bị áp dụng hình thức xử phạt cảnh cáo hoặc đối với mọi hành vi vi phạm hành chính do người chưa thành niên từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi thực

hiện” (Điều 22 LXLVPHC năm 2012 sửa đổi năm 2020).

Bên cạnh đó, hành vi này cũng xâm phạm tới sức khoẻ, danh dự, nhân

phẩm nên có thể phải bồi thường thiệt hại dân sự do xâm phạm sức

khoẻ Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm bao gồm:

- Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, phục hồi sức khỏe và chứcnăng bị mất, bị giảm sút của người bị thiệt hại;

- Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút của người bị thiệt hại; nếu thunhập thực tế của người bị thiệt hại không ổn định và không thể xác định được thì

áp dụng mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại;

- Chi phí hợp lý và phần thu nhập thực tế bị mất của người chăm sóc người

bị thiệt hại trong thời gian điều trị; nếu người bị thiệt hại mất khả năng lao động

và cần phải có người thường xuyên chăm sóc thì thiệt hại bao gồm cả chi phíhợp lý cho việc chăm sóc người bị thiệt hại;

- Thiệt hại khác do luật quy định

Việc đánh đập này cũng gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự, nhânphẩm của con chị nên chúng có trách nhiệm bồi thường thiệt hại do danh dự,nhân phẩm bị xâm phạm Thiệt hại được xác định như sau:

- Chi phí hợp lý để hạn chế, khắc phục thiệt hại;

- Thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút;

- Thiệt hại khác do luật quy định

Ngoài ra, chúng còn phải bồi thường một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần như:

"Người chưa đủ mười lăm tuổi gây thiệt hại mà còn cha, mẹ thì cha, mẹ phải bồi thường toàn bộ thiệt hại; nếu tài sản của cha, mẹ không đủ để bồi thường mà con chưa thành niên gây thiệt hại có tài sản riêng thì lấy tài sản đó

để bồi thường phần còn thiếu, trừ trường hợp quy định tại Điều 599 của Bộ luật này

Người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi gây thiệt hại thì phải bồi thường bằng tài sản của mình; nếu không đủ tài sản để bồi thường thì

cha, mẹ phải bồi thường phần còn thiếu bằng tài sản của mình” (Điều 586

BLDS năm 2015)

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1

Chương 1 đã làm rõ được những khái niệm cơ bản về bạo lực học đường,bạo lực học đường là những lời nói và hành vi thô bạo, ngang ngược bất chấpcông lý, đạo đức, xúc phạm trấn áp người khác gây nên những tổn thương vềtinh thần và thể xác diễn ra trong phạm vi trường học, đồng thời chỉ ra đượcnhững đặc điểm cơ bản về tâm, sinh lý và nhận thức của học sinh trung học phổthông Bên cạnh đó, chương 1 cũng đưa ra hệ thống các văn bản QPPL quy định

về xử phạt hành vi bạo lực học đường trong hệ thống pháp luật Việt Nam

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG Ở THÀNH PHỐ ĐỒNG HỚI –

TỈNH QUẢNG BÌNH 2.1 Đặc điểm kinh tế - xã hội của thành phố Đồng Hới tác động trực tiếp đến bạo lực học đường

(Hình 2.1 Bản đồ hành chính thành phố Đồng Hới)

- Đặc điểm tự nhiên:

Thành phố Đồng Hới được công nhận là Đô thị loại II trực thuộc tỉnhQuảng Bình, là trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa – xã hội, khoahọc – kỹ thuật của tỉnh Đồng Hới là thành phố ven biển với đường bờ biển dài15,7 km, nằm trên tuyến đường quốc lộ 1A, cung đường sắt Bắc – Nam, đường

Hồ Chí Minh, có nhiều cảng biển lớn như Cảng Nhật Lệ, cảng Hòn La, Cảnghàng không Đồng Hới, do đó du khách có thể đến với Đồng Hới bằng nhiều loạiphương tiện thuận tiện, dễ dàng Đồng Hới còn được người dân trìu mến gọi là

“thành phố hoa hồng xinh tươi trong nắng sớm” bởi vẻ đẹp đặc biệt của nó.Thành phố Đồng Hới được thiên nhiên ưu ái ban tặng cho dòng sông Nhật Lệ