Sở Giáo dục Đào tạo Nghệ An ĐỀ THI THỬ ĐẠI HỌC NĂM 2012 Sở GD ĐT Nghệ An ĐỀ THI THỬ ĐẠI HỌC LẦN I NĂM 2012 Trường THPT Quỳnh Lưu 2 Môn NGỮ VĂN; Khối C D Thời gian làm bài 180 phút, không kể thời gian[.]
Trang 1Sở GD- ĐT Nghệ An ĐỀ THI THỬ ĐẠI HỌC LẦN I NĂM 2012
Trường THPT Quỳnh Lưu 2 Môn: NGỮ VĂN; Khối: C- D
Thời gian làm bài: 180 phút, không kể thời gian phát đề
PHẦN CHUNG CHO TẤT CẢ THÍ SINH (5,0 điểm)
Câu I (2,0 điểm)
Ý nghĩa của hình tượng tiếng đàn trong bài thơ " Đàn ghi ta của Lor-ca"
(Thanh Thảo)?
Câu II (3,0 điểm)
"Ba thứ trong đời bạn không được đánh mất: sự thanh thản, hy vọng, lòng trung thực."
(Dẫn theo Internet- Ba điều giá trị trong cuộc sống)
Hãy viết một bài văn ngắn (khoảng 600 từ) trình bày suy nghĩ của anh/chị
về ý kiến trên
PHẦN RIÊNG (5,0 điểm)
Thí sinh chỉ được làm một trong hai câu (câu III.a hoặc III.b)
Câu III.a Theo Chương trình Chuẩn (5,0 điểm)
Sự hồi sinh của Chí Phèo sau đêm gặp Thị Nở (Chí Phèo- Nam Cao)
và của Mị trong đêm tình mùa xuân (Vợ chồng A Phủ- Tô Hoài)
Câu III.b Theo Chương trình Nâng cao (5,0 điểm)
Chất liệu văn hóa dân gian trong đoạn trích " Đất nước" (trích trường ca Mặt
đường khát vọng) của Nguyễn Khoa Điềm.
.Hết
Trang 2Đáp án – thang điểm đề thi thử ĐH- Môn Ngữ văn
Lưu ý: - HS cần phải biết cách làm một bài văn nghị luận văn học, nghị luận
xã hội, không mắc lỗi chính tả, diễn đạt
- Có thể có nhiều cách diễn đạt khác nhau, song cần nêu được một số ý chính như sau:
1 Ý nghĩa của hình tượng tiếng đàn trong bài "Đàn
ghi ta Lor-ca" (Thanh Thảo)
2.0
- Thơ Thanh Thảo là sự lên tiếng của người trí thức
có nhiều suy tư, trăn trở về các vấn đề của xã hội và thời đại Bài thơ "Đàn ghi ta của Lor-ca" tiêu biểu cho tư duy thơ của TT: giàu suy tư, mãnh liệt, phóng túng và ít nhiều nhuốm màu sắc tượng trưng, siêu thực
- Hình ảnh tiếng đàn xuất hiện nhiều lần trong bài thơ, được miêu tả với nhiều đường nét, hình khối, màu sắc và thể hiện vô vàn những cung bậc khác nhau: khi vui tươi, khi chia cắt, khi tha thiết
- Tiếng đàn tượng trưng cho cảm xúc, tâm trạng,cuộc đời ngắn ngủi, bi tráng, sức sống bất diệt của nghệ thuật và tâm hồn Lorca
- Đó cũng chính là cảm xúc mãnh liệt của tác giả: sự tiếc thương, đau đớn, trân trọng, ngưỡng mộ
0.5
0.5
0.5
0.5
2 Trình bày suy nghĩ về câu nói: " Ba thứ trong
đời bạn không được đánh mất: sự thanh thản, hy vọng, lòng trung thực"
3.0
- Nội dung câu nói khẳng định về vai trò quan trọng của các giá trị tinh thần: sự thanh thản, hy vọng,
Trang 3lòng trung thực.
- Giải thích qua các khái niệm: sự thanh thản, hy vọng, lòng trung thực
- Tại sao không thể đánh mất những thứ đó trong cuộc đời của mình?(liên hệ thực tế)
Bởi: Sự thanh thản trong tâm hồn giúp chúng ta cảm nhận được những hạnh phúc khác
Niềm hy vọng giúp chúng ta có thể đi qua những thất bại, khó khăn và thực hiện được mơ ước, khát vọng của mình
Lòng trung thực giúp chúng ta tạo được niềm tin ở mọi người xung quanh, nâng cao lòng tự trọng của mình
- Nếu đánh mất những thứ đó thì sao?(liên hệ thực tế): Nếu thiếu sự thanh thản chúng ta sẽ luôn sống trong dằn vặt, khổ đau, sẽ không thể yên tâm làm bất cứ việc gì.Nếu thiếu niềm hy vọng chúng ta sẽ sống trọng sự tuyệt vọng, buồn chán, sự thành công trong cuộc sống sẽ ít đi Nếu thiếu lòng trung thực
ta sẽ trở thành kẻ dối trá trong mắt người khác
1.0
1.0
Phải nhận thức đúng đắn vai trò của các giá trị tinh thần đó
Biết trau dồi, góp nhặt đề hoàn thiện nhân cách của mình
1 -Giới thiệu về hai tác giả, tác phẩm và hai nhân vậtchính, đặc biệt là sự hồi sinh của hai nhân vật
- Khẳng định biệt tài miêu tả tâm lý nhân vật và cảm hứng nhân đạo sâu xa của hai nhà văn: Nam Cao,
0.5
Trang 4Tô Hoài.
2 Sự hồi sinh của hai nhân vật
Sự hồi sinh của Chí Phèo sau đêm gặp Thị Nở
- Sau những tháng ngày triền miên trong những cơ say, một sự tình cờ Chí Phèo đã gặp Thị Nở, để rồi
từ đó CP đã bước sang một đoạn đời khác
- Từ sự thức tỉnh những cảm xúc thông thường của con người đến nỗi sợ cô đơn, nỗi khát khao trở về với xã hội bằng phẳng, thân thiện với mọi người Nỗi khát khao ấy càng tha thiết khi CP bưng bát chào hành cùng sự chăm sóc mộc mạc, tình tứ, chân thành của Thị Nở, nhận ra hương vị cháo cũng là hương vị của tình yêu, tình đời
- Quả thực linh hồn CP đã được phục sinh.Chính sự phục sinh này là cơ sở để sau này CP thực hiện khát vọng hoàn lương của mình mạn mẽ hơ, quyết liệt hơn
- Diễn biến tâm lý phức tạp những logic
1.5
Sự hồi sinh của Mị trong đêm tình mùa xuân
- Với không gian Tây Bắc đậm đắc sắc xuân,với không khí chuẩn bị tết rộn ràng ở nhà Pá Tra, đặc biệt là tiếng sáo đã đánh thức được tâm hồn Mị
- Sự hồi sinh của Mị được thể hiện qua những hành động, tâm lý khác nhau:
+ Mị uống rượu, vừa uống vừa nuốt hận, chính hơi men đã dìu Mị đi theo tiếng sáo, Mị nhớ về quá khứ, nhớ về hạnh phúc ngắn ngủi thời thiếu nữ, niềm ham sống đã trở lại trong Mị
+ Mị thấy đau đớn bởi thực tại, Mị khóc, Mị muốn chết.Trái tim suy kiệt đã ấm nóng trỏ lại
1.5
Trang 5+ Tiếng sáo vẫn lửng lơ bay, Mị đã có những hành động nhanh chóng để thắp lên khát vọng sông, được
ra với không gian tình ngoài kia Kể cả khi bị trói,
Mị vẫn thả ồn theo tiếng sáo
+ Trong Mị vẫn vẹn nguyên niềm yêu đời, khát sống Sự hối sinh này là điểm tựa để sau này Mị cởi trói đời mình
3 Điểm tương đồng và khác biệt
- Điểm tương đồng: Cả hai nhân vật đều thể hiện rõ
sự phục sinh trong tâm hồn của một con quỷ dữ, của một thân phận trâu ngựa Từ đó cho thấy được niềm tin yêu, sự trân trọng của nhà văn với các nhân vật
Thể hiện rõ khả năng khám phá và miêu tả tâm lý nhân vật
Độc thoại nội tâm
- Điểm khác biệt: Ở nhân vật Chí Phèo, sự hồi sinh được diễn ra khi có sự tác động của con người (sự chăm sóc của Thị Nở).Sử dụng kết hợp cả ngôn ngữ đối thoại cà độc thoại
Ở nhân vật Mị: là sự tác động của tiếng sáo Tác giả đặt nhân vật vào tình huống bi kịch: khát vọng mãnh liệt- hiện thực phũ phàng
1.0
0.5
0.5
3 Đánh giá chung
Cả hai nhà văn đều thể hiện thành công sự hồi sinh trong tâm hồn của những con người sống lay lắt.Qua đó để khẳng định một niềm tin: Sức sống của con người thật sự mãnh liệt, dù đay là hai tác phẩm thuộc hai trào lưu văn học khác nhau
0.5
3.b Chất liệu văn hóa dân gian trong đoạn trích
"Đất nước" của Nguyễn Khoa Điềm
5.0
Trang 6- NKĐ thuộc thế hệ nhà thơ trưởng thành trong thời
kháng chiến chống Mỹ Thơ ông giàu chất suy tư chính luận
- Đoạn trích "Đất nước" thuộc trường ca "Mặt đường khát vọng" thể hiện rõ tư tưởng Đất nước của nhân dân, đậm đặc chất liệu văn hóa dân gian
2 Chất liệu văn hóa dân gian được sử dụng như thế
nào? Giá trị nghệ thuật
- Chất liệu VHDG được sử dụng rất đa dạng: Có
phong tục, lối sống, tập quán, vật dụng quen thuộc(miếng trầu, tóc bới sau đầu, cái kèo, cái kèo, cái cột, hạt gạo xay, giã, dần, sàng )
Có ca dao, tục ngữ, có các câu chuyện truyền thuyết, cổ tích xa xưa mà những câu chuyện, những câu ca ấy đều gắn liền với những nét đẹp trong phẩm cách của con người VN
- Cách sử dụng rất sáng tạo độc đáo: Tác giả không trích dẫn nguyên văn, không kể lể dài dòng mà chỉ bắt lấy cái hồ của các chất liệu ấy để gợi liên tưởng, suy ngẫm nơi người đọc(phân tích ví dụ)
- Hiệu quả nghệ thuật: Chất liệu VHDG được sử dụng một cách đậm đặc đã tạo nên một không gian nghệ thuật riêng của đoạn trích, vừa bình dị, gần gũi, lại vừa lãng mạn, bay bổng, mơ mộng, giàu chất thơ làm cho người đọc hiểu sâu hơn về Đất nước và nhân dân mình, khắc họa rõ hơn tư tưởng
ĐN của nhân dân
Đồng thời thấy được vốn văn hóa sâu sắc, tình yêu
và niềm tự hào của tác giả
Tạo ra một góc nhìn khác, một cách thể hiện khác
về hình tượng Đất nước
1.5
1.5
1.0
Trang 7- Thể hiện sự sáng tạo của tác giả
- Chất liệu VHDG kết hợp với tư duy hiện đại, thể thơ tự do, giọng thơ chính luận trữ tình đã đem lại sức hấp dẫn thực sự của đoạn trích