Thái độ: - Giáo dục cho học sinh ý thức làm bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ Tích hợp giáo dục đạo đức: các giá trị TRÁCH NHIỆM, TRUNG THỰC, HỢP TÁC - Tình yêu tiếng Việt, giữ gìn
Trang 1TUẦN 27
Ngày soạn: / /2018 Tiết 126
Tập làm văn
NGHỊ LUẬN VỀ MỘT ĐOẠN THƠ, BÀI THƠ
I Mục tiêu: Giúp học sinh
1 Kiến thức: - Đặc điểm, yêu cầu đối với bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
2 Kĩ năng:
-Kỹ năng bài học:
- Nhận diện được bài thơ nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
- Tạo lập văn bản nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
- Kĩ năng sống: KN tìm kiếm và xử lí thông tin, KN giao tiếp
3 Năng lực cần hình thành và phát triển cho HS:
- Xác định mục tiêu học tập: Xác định được nhiệm vụ học tập một cách tự giác, chủđộng; tự đặt được mục tiêu học tập để nỗ lực phấn đấu thực hiện
- Phát hiện và làm rõ vấn đề: Phân tích được tình huống trong học tập; phát hiện vànêu được tình huống có vấn đề trong học tập
- Tư duy độc lập: Đặt các câu hỏi khác nhau về một sự vật, hiện tượng; chú ý lắngnghe và tiếp nhận thông tin, ý tưởng với sự cân nhắc, chọn lọc; quan tâm tới cácchứng cứ khi nhìn nhận, đánh giá sự vật, hiện tượng; đánh giá vấn đề, tình huốngdưới những góc nhìn khác nhau
3 Thái độ:
- Giáo dục cho học sinh ý thức làm bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
Tích hợp giáo dục đạo đức: các giá trị TRÁCH NHIỆM, TRUNG THỰC, HỢP
TÁC
- Tình yêu tiếng Việt, giữ gìn, phát huy vẻ đẹp của tiếng Việt
- Có ý thức sử dụng kiến thức trong khi nói và viết cho phù hợp, đạt hiệu quả
- Tự lập, tự tin, tự chủ trong việc thực hiện nhiệm vụ của bản thân và các công việcđược giao
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
- GV: Nghiên cứu soạn giảng, Chuẩn bị bảng phụ Ví dụ, phiếu học tập, bài tập,
sách thiết kế bài giảng Ngữ văn 9 Bài soạn cùng một số tài liệu tham khảo khác
- HS: Soạn bài, đọc và tìm hiểu các tài liệu có liên quan, chuẩn bị ví dụ.
III Phương pháp-kỹ thuật dạy học:
- Phương pháp: Quy nạp, thuyết trình, vấn đáp, nêu và giải quyết vấn đề, phântích, thảo luận
- Kỹ thuật: động não, trình bày 1 phút, đặt câu hỏi, nhóm
IV Tiến trình giờ dạy – giáo dục:
1 Ổn định lớp: (1’) Kiểm tra sĩ số:
Trang 2Lớp Ngày giảng Sĩ số Vắng
9A
9C
2 Kiểm tra bài cũ: (5’)
? Cách làm bài nghị luận về TP truyện(đoạn trích)?
3 Bài mới
Hoạt động 1: Giới thiệu bài (1 phút)
- Mục tiêu: Định hướng tiếp cận bài học
- Hình thức tổ chức: Dạy học theo tình huống
- PP: thuyết trình
- KT: động não
Bên cạnh nghị luận về một đoạn trích trong tác phẩm truyện thì chúng ta cũngcần biết nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ Vậy hiểu thế nào là bài nghị luận về mộtđoạn thơ, bài thơ và xác định các yêu cầu của bài này thì tiết học hôm nay chúng ta
cùng tìm hiểu bài “Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ”.
Hoạt động 2:
-Thời gian: 15’
- Mục tiêu:Giúp HS tìm hiểu bài văn nghị luân
về 1 bài thơ, đoạn thơ, bố cục của 1 bài NL
-Hình thức tổ chức: Dạy học theo tình huống
- PP: nêu vấn đề, phân tích, quy nạp, vấn đáp;
- KT động não, tư duy sáng tạo, trình bày 1 phút,
đặt câu hỏi
? HS đọc VB SGK- tr 77?
? Vấn đề nghị luận của văn bản này là gì?
HS: Vấn đề nghị luận: Hình ảnh mùa xuân và
tình cảm thiết tha của Thanh Hải trong bài thơ:
“Mùa xuân nho nhỏ”
? Văn bản nêu lên những luận điểm gì về hình
ảnh mùa xuân trong bài thơ “Mùa xuân nho
nhỏ”? Hãy chỉ ra các luận điểm đó?
HS: + Hình ảnh mùa xuân trong bài thơ của TH
mang nhiều tầng ý nghĩa Trong đó hình ảnh nào
cũng thật gợi cảm, thật đáng yêu
+ Hình ảnh mùa xuân rạo rực của thiên nhiên,
đất nước trong cảm xúc thiết tha trìu mến của
nhà thơ
+ Hình ảnh mùa xuân nho nhỏ thể hiện khát
vọng hoà nhập dâng hiến được nối kết tự nhiên
I Tìm hiểu bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
1 Khảo sát, phân tích ngữ liệu: Văn bản/SGK/(tr 77- SGK)
+ “Hình ảnh mùa xuân trong bàithơ của Thanh Hải mang nhiềutầng YN.”
+ “Hình ảnh mùa xuân hiện lêntrong cảm xúc thiết tha, trìu mếncủa nhà thơ.”
+ “Hình ảnh mùa xuân nho nhỏthể hiện khát vọng được hoànhập, được dâng hiến của nhà
Trang 3với hình ảnh mùa xuân thiên nhiên đất nước
? Người viết đã sử dụng những luận cứ nào để
làm sáng tỏ các luận điểm đó?
- Để chứng minh cho các luận điểm trên, người
viết đã chọn giảng, bình các câu thơ, hình ảnh
đặc sắc, đã phân tích giọng điệu trữ tình, kết cấu
của bài thơ
? Chỉ ra phần mở bài, thân bài, kết bài Nhận
xét gì về bố cục đó?
HS: MB: Từ đầu à “đáng trân trọng”
TB: Tiếp “chính là sự láy lại các hình ảnh
ấy của mùa xuân”
giá cụ thể những đặc sắc nổi bật về ND, NT của
bài thơ, là sự triển khai các LĐ
- GV: Đặc biệt giữa các phần của văn bản có sự
liên kết tự nhiên về ý và về diễn đạt
? Cách diễn đạt trong từng đoạn của VB có
làm nổi bật được luận điểm không?
- Cách dẫn dắt vấn đề hợp lí: bắt đầu từ “mùa
xuân của thiên nhiên” như 1 quy luật tất yếu đến
những “vần thơ thể hiện cảm xúc rạo rực, trẻ
trung trước mùa xuân” nói chung và mùa xuân
trong bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” của Thanh
Hải nói riêng
- Cách phân tích hợp lí: bắt đầu từ “mùa xuân
trong bài thơ của Thanh Hải mang nhiều tầng ý
nghĩa” đến việc phân tích các hình ảnh “dòng
sông xanh, bông hoa tím biếc, lộc giắt đầy
quanh lưng, trải dài ” và “cảm xúc thiết tha,
trìu mến của nhà thơ”
- Cách tổng kết, khái quát hoá có sức thuyết
phục: “Như vậy, giữa các khổ, các phần của
Mùa xuân nho nhỏ có sự gắn kết tự nhiên, chặt
chẽ, vừa luyến láy vừa được nâng cao” và “Cái
thơ.”
* Để chứng minh cho các luậnđiểm người viết đã chọn giảng,bình các câu thơ hình ảnh đặcsắc đã phân tích giọng điệu trữtình kết cấu của bài thơ
c, MB: Từ đầu à “đáng trântrọng”
TB: Tiếp à “chính là sự láylại các hình ảnh ấy của mùaxuân”
KB: Còn lại
à VB tuy ngắn nhưng có bố cụcchặt chẽ, có đầy đủ các phầnthông thường của một bài nghịluận
Các phần có sự liên kết tự nhiên
về ý và về diễn đạt
d, Nhận xét về cách diễn đạt của bài văn:
- Người viết đã trình bày nhữngcảm nghĩ đánh giá của mìnhbằng thái độ tin yêu, bằng tìnhcảm thiết tha trìu mến Lời văntoát lên sự rung động trước sựđặc sắc của hình ảnh, giọng điệuthơ, sự đồng cảm của nhà thơThanh Hải
Trang 4nguyện ước lặng lẽ dâng cho đời 1 mùa xuân
nho nhỏ kia đâu còn của riêng Thanh Hải mà có
lẽ đã trở thành tiếng lòng của nhiều bạn đọc”.
- GV: Người viết đã trình bày những cảm nghĩ,
đánh giá của mình bằng thái độ tin yêu, bằng
tình cảm tha thiết, trìu mến Lời văn toát lên
những rung động trước sự đặc sắc của hình ảnh,
giọng điệu thơ, sự đồng cảm với nhà thơ Thanh
Hải
? Qua VD trên, em hiểu thế nào là NL về một
đoạn thơ, bài thơ Yêu cầu của một bài văn NL
về đoạn thơ, bài thơ ?
HS dựa vào ghi nhớ trả lời
Hoạt động 3:
- Thời gian: 18’
- Mục tiêu: Giúp HS rèn kĩ năng làm bài văn NL
về 1 đoạn thơ, bài thơ.
-Hình thức tổ chức: Dạy học phân hóa
- PP: Nêu và giải quyết vấn đề, phân tích, quy
nạp, thảo luận
- KT: động não, tư duy sáng tạo, nhóm
Tích hợp giáo dục đạo đức: Tự lập, tự tin, tự
chủ trong việc thực hiện nhiệm vụ của bản thân
và các công việc được giao
? Đọc phần luyện tập?
GV Gợi ý: Muốn làm được bài này các em cần
nắm vững yêu cầu của bài nghị luận về một đoạn
thơ, bài thơ và đọc kĩ lại bài thơ “Mùa xuân nho
nhỏ” Ví dụ có các luận điểm về kết cấu, về
giọng điệu trữ tình hay về ước mong hoà nhập,
cống hiến của nhà thơ
- 1 bàn 1 nhóm thảo luận 2 phút -> trả lời bằng
miệng
- Các luận điểm khác như:
+ Bài thơ có 1 nhạc điệu trong sáng, tha thiết,
gần gũi với dân ca
+ Hình ảnh trong bài thơ vừa đẹp, vừa giản dị,
Trang 54 Củng cố:(2’)
Tích hợp giáo dục đạo đức: Tình yêu tiếng Việt, giữ gìn, phát huy vẻ đẹp của tiếng
Việt.
- GV cùng học sinh hệ thống toàn bộ nội dung bài học
- Thế nào là nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
- Đối tượng nghị luận của kiểu bài này là gì?
- Yêu cầu của bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ?
5 Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà và chuẩn bị cho bài sau(3’) :
- Xem lại toàn bộ nội dung bài học, học bài theo nội dung ghi nhớ
- Làm hết nội dung bài tập vào vở
- Đọc và tìm hiểu nội dung bài tiếp theo: "Cách làm bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ”.
I Mục tiêu: Giúp học sinh
1 Kiến thức: - Đặc điểm yêu cầu đối với nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ.
- Các bước khi làm bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
2 Kĩ năng:
* KN bài học: - Tiến hành các bước làm bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
- Tổ chức triển khai các luận điểm
* KN sống: Tìm kiếm và xử lí thông tin, tư duy sáng tạo
3 Năng lực cần hình thành và phát triển cho HS:
- Xác định mục tiêu học tập: Xác định được nhiệm vụ học tập một cách tự giác, chủđộng; tự đặt được mục tiêu học tập để nỗ lực phấn đấu thực hiện
- Phát hiện và làm rõ vấn đề: Phân tích được tình huống trong học tập; phát hiện vànêu được tình huống có vấn đề trong học tập
Trang 6- Tư duy độc lập: Đặt các câu hỏi khác nhau về một sự vật, hiện tượng; chú ý lắngnghe và tiếp nhận thông tin, ý tưởng với sự cân nhắc, chọn lọc; quan tâm tới cácchứng cứ khi nhìn nhận, đánh giá sự vật, hiện tượng; đánh giá vấn đề, tình huốngdưới những góc nhìn khác nhau.
- Tình yêu tiếng Việt, giữ gìn, phát huy vẻ đẹp của tiếng Việt
- Có ý thức sử dụng kiến thức trong khi nói và viết cho phù hợp, đạt hiệu quả
- Tự lập, tự tin, tự chủ trong việc thực hiện nhiệm vụ của bản thân và các công việc được giao
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
- GV: Nghiên cứu soạn giảng, Chuẩn bị bảng phụ Ví dụ, phiếu học tập, bài tập,
sách thiết kế bài giảng Ngữ văn 9 Máy chiếu, bảng phụ
- HS: Soạn bài, đọc và tìm hiểu các tài liệu có liên quan, chuẩn bị ví dụ.
III Phương pháp-kỹ thuật dạy học:
- Phương pháp: Nêu và giải quyết vấn đề, đàm thoại, quy nạp, thực hành,thuyết trình, phân tích, trao đổi
- Kỹ thuật: động não, tư duy sáng tạo, trình bày 1 phút…
IV Tiến trình giờ dạy – giáo dục:
1 Ổn định lớp: (1’) Kiểm tra sĩ số:
9A
9C
2 Kiểm tra bài cũ: (5’)
? Thế nào là nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ Yêu cầu bài nghị luận về đoạn thơ,bài thơ?
Yêu cầu: Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ là trình bày nhận xét, đánh giá của
mình về nội dung, nghệ thuật của đoạn thơ, bài thơ ấy
- Bài nghị luận này cần phân tích nội dung nghệ thuật của bài thơ được thể hiện quangôn từ, hình ảnh, giọng điệu, từ đó đưa ra nhận xét, đánh giá cụ thể, xác đáng
- Bài nghị luận này cần có bố cục mạch lạc, rõ ràng, có lời văn gợi cảm, thể hiện rungđộng chân thành của người viết
3 Bài mới
Hoạt động 1(1’): * Giới thiệu bài
- Mục tiêu: định hướng và tiếp cận bài học
- Hình thức tổ chức: Dạy học theo tình huống
- PP: thuyết trình
Trang 7- Mục tiêu: Giúp HS nhận biết đề bài và yêu cầu
của đề bài NL về 1 bài thơ, đoạn thơ.
-Hình thức tổ chức: Dạy học theo tình huống
-PP: Nêu và giải quyết vấn đề, quy nạp, đàm
Cách 2: Từ mệnh lệnh - đối tượng nghị luận
? Các từ trong đề bài như ‘phân tích’’, ‘cảm
nhận’’ và ‘suy nghĩ’’(hoặc có khi đề bài không
có lệnh) biểu thị những yêu cầu gì đối với bài
làm ?
HS : - Phân tích: chỉ định về phương pháp
- Suy nghĩ: Lưu ý đến những ấn tượng, cảm thụ
của người viết
- Suy nghĩ: nhấn mạnh tới nhận định, phân tích
của người viết
GV: Để làm tốt kiểu này các em cần có cảm nhận,
suy nghĩ của riêng mình và diễn giải, chứng minh
các cảm nhận, ý kiến ấy một cách có căn cứ qua
việc cảm thụ đúng và sâu sắc tác phẩm
GV giới thiệu đề
Hoạt động 2:
- Thời gian: 20’
- Mục tiêu: Giúp HS biết cách làm một bài văn
NL về 1 đoạn thơ, bài thơ
-Hình thức tổ chức: Dạy học phân hóa, theo tình
1.Khảo sát, phân tích ngữ liệu.
a, Cấu tạo đề: có 2 cáchCách 1: đề không có lệnh - chỉnêu đối tượng nghị luận
Cách 2: Từ mệnh lệnh - đối tượng nghị luận
b, Yêu cầu của lệnh
- Phân tích: chỉ định về phươngpháp
- Suy nghĩ: Lưu ý đến những ấntượng, cảm thụ của người viết
- Suy nghĩ: nhấn mạnh tới nhậnđịnh, phân tích của người viết
2.Ghi nhớ 1:
II Cách làm bài nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
Trang 8*Tích hợp giáo dục đạo đức: Tự lập, tự tin, tự
chủ
trong việc thực hiện nhiệm vụ của bản thân và
các công việc được giao
Hs đọc đề bài Nêu các bước làm mọt bài văn
HS trao đổi - thảo luận câu hỏi a, b
? Đọc văn bản “Quê hương trong tình thương
nỗi nhớ”?
Đọc phần b/SGK/81Đọc phần c/SGK/81Đọc phần d/SGK/81
? Hãy xác định bố cục của văn bản? Nêu nội
dung các phần?
- MB: Từ đầu -> “khởi đầu rực rỡ”.
*Đề bài: Phân tích tình yêu quê hương trong bài thơ
“Quê hương” của Tế Hanh.
1 Các bước làm bài NL về 1 đoạn thơ, bài thơ.
- Yêu cầu: Phân tích
- Tư liệu: Phạm vi bài “Quê hương” (Tư liệu bổ sung sosánh: Các bài thơ quê hươngcủa Tế Hanh, Đỗ Trung Quân,Nguyễn Đình Thi, Tố Hữu Cácbài thơ quê hương của Tế Hanhnhư “ Nhớ con sông”, )
b, Tìm ý:
+ Nội dung: Nỗi nhớ quê hươngthể hiện qua các tâm trạng, hìnhảnh, màu sắc, mùi vị
+ Nghệ thuật: Cách miêu tả,chọn lọc hình ảnh, ngôn từ, cấutrúc, nhịp điệu
Bước 2: Lập dàn ý Bước 3: Viết bài Bước 4: Đọc - sửa chữa
2 Cách tổ chức, triển khai luận điểm
* VB: Quê hương trong tình thương nỗi nhớ
* Nhận xét
a, - MB: Từ đầu “Quê hương
là thành công khổi đầu rực rỡ”:Chỉ ra dòng cảm xúc dạt dào,lai láng chảy suốt đời thơ TếHanh trong đó bài “Quê hương”
là thành công xuất sắc có ýnghĩa khởi đầu
Trang 9Chỉ ra dòng cảm xúc dạt dào, lai láng chảy suốt
đời thơ Tế Hanh trong đó bài “Quê hương” là
thành công xuất sắc có ý nghĩa khởi đầu
- TB: Tiếp -> “của Tế Hanh”.
Trình bày cảm nhận về cảm xúc lúc nồng nàn,
mạnh mẽ, lúc lắng sâu, tinh tế của Tế Hanh khi ca
ngợi vẻ đẹp thiên nhiên, cuộc sống lao động của
quê hương về hình ảnh, nhịp điệu đặc sắc của bài
thơ và nỗi nhớ quê của tác giả Tế Hanh
- KB: Khẳng định sức hấp dẫn của bài thơ “Quê
hương” và ý nghĩa bồi đắp tâm hồn người đọc của
bài thơ
? Ở phần thân bài, người viết đã trình bày
những nhận xét gì về tình yêu quê hương trong
bài thơ “Quê hương”?
- Nhà thơ đã viết “Quê hương” bằng tất cả tình
yêu tha thiết, trong sáng, đầy thơ mộng của mình
- Nổi bật lên là những hình ảnh đẹp như mơ, đầy
sức mạnh khi ra khơi
- Cảnh trở về tấp nập no đủ
- Hình ảnh người dân chài giữa đất trời lộng gió
với vị nồng mặn của biển khơi
- Hình ảnh ngôn từ của bài thơ giàu sức gợi cảm,
thể hiện một tâm hồn phong phú, rung động tinh
tế
- Những suy nghĩ, ý kiến của người viết luôn được
gắn bó cùng sự phân tích, bình giảng cụ thể hình
ảnh, ngôn từ, giọng điệu của bài thơ
? Những suy nghĩ ý kiến ấy được dẫn dắt, khẳng
định bằng cách nào, được liên kết với phần MB
và KB ra sao?
- Phần TB nối kết với phần MB một cách tự
nhiên Đó chính là sự phân tích, chứng minh
làm sáng tỏ nhận xét bao quát đã nêu ở mở bài
- GV: Phần thân bài được nối kết với phần mở bài
một cách chặt chẽ, tự nhiên Đó chính là sự phân
tích, chứng minh làm sáng tỏ nhận xét bao quát đã
nêu ở phần mở bài Từ các luận điểm này đã dẫn
đến phần kết bài đánh giá sức hấp dẫn, khẳng định
- TB: Tiếp “thiết tha - thànhthực của Tế Hanh”: Trình bàycảm nhận về cảm xúc nồng nànmạnh mẽ, lúc lắng sâu tinh tếcủa Tế Hanh khi ca ngợi vẻ đẹpthiên nhiên và cuộc sống laođộng của quê hương về hìnhảnh nhịp điệu đặc sắc của bàithơ
- KB: Còn lại: Khẳng định sứchấp dẫn của bài thơ và ý nghĩabồi đắp tâm hồn người đọc củabài thơ
Trang 10ý nghĩa của bài thơ.
? Bài văn có tính thuyết phục, hấp dẫn không?
Vì sao? Từ đó có thể rút ra bài học gì qua cách
làm bài văn nghị luận văn học này?
Bài văn có sức thuyết phục hấp dẫn vì :
- Văn bản ngắn gọn tập trung trình bày đánh giá
về những giá trị đặc sắc nổi bật nhất về ND cảm
xúc và NT của bài thơ ‘Quê hương’’ Khi nói về
các trạng thía cảm xúc phong phú của Tế Hanh,
người viết phân tích, bình giảng ngay sự đặc sắc
của các hình ảnh, của nhịp điệu thơ tương ứng
Điều ấy chứng tỏ người viết đã nắm vững đặc
trưng của tác phẩm VH, nhất là tác phẩm thơ trữ
tình và đã rút ra luận điểm từ các luận cứ cụ thể rõ
ràng
+ Đã nói được cái hay, cái đẹp của bài thơ, tình
yêu quê hương tha thiết của tác giả
- Bố cục của VB mạch lạc rõ ràng, sáng rõ
+ Suy nghĩ, đánh giá của người viết luôn
được phân tích, chứng minh qua các dẫn chứng, lí
lẽ cụ thể, bộc lộ sự rung cảm thiết tha đối với bài
thơ “Quê hương”
? Qua các BT em thấy làm bài văn NL về đoạn
thơ, bài thơ cần chú ý những gì ?
GV: KL và chuyển ý
- Văn bản hấp dẫn, thuyết phục
2 Ghi nhớ:
4 Củng cố:(2’) Tích hợp giáo dục đạo đức: Tình yêu tiếng Việt, giữ gìn, phát huy
vẻ đẹp của tiếng Việt.
- GV cùng học sinh hệ thống toàn bộ nội dung bài học
5 Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà và chuẩn bị cho bài sau (3’):
- Xem lại toàn bộ nội dung bài học, học bài theo nội dung ghi nhớ
- Đọc phần đọc thêm
- Xem lại lí thuyết và hoàn thành bài tập (Tập phân tích khổ đầu bài thơ “Sang thu”)
- Chuẩn bị tiếp bài : Cách làm bài văn nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
+ Ôn lại lí thuyết: Các bước làm bài văn Bố cục của một bài văn
+ Tập viết một bài văn hoàn chỉnh/BT SGK
V Rút kinh nghiệm:
_
Trang 11Ngày soạn: / /2018 Tiết 128
Tập làm văn
CÁCH LÀM BÀI NGHỊ LUẬN VỀ MỘT ĐOẠN THƠ, BÀI THƠ
I Mục tiêu: Như tiết 127
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
- GV: Nghiên cứu soạn giảng, Chuẩn bị bảng phụ Ví dụ, phiếu học tập, bài tập,
sách thiết kế bài giảng Ngữ văn 9 Bài soạn cùng một số tài liệu tham khảo khác Ra
đề KT 15’
- HS: Soạn bài, đọc và tìm hiểu các tài liệu có liên quan, chuẩn bị ví dụ.
III Phương pháp-kỹ thuật dạy học:
- Phương pháp: Thực hành, rèn luyện theo mẫu, quy nạp, thảo luận , thuyếttrình
- Kỹ thuật: động não, tư duy sáng tạo, chia nhóm
IV Tiến trình giờ dạy – giáo dục
Viết một đoạn văn ngắn (8- 10 câu) nêu cảm nhận của em về vẻ đẹp của hình
ảnh đám mây mùa hạ trong hai câu thơ sau:
“ Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu.”
(Sang thu- Hữu Thỉnh)
* Đáp án – Biểu điểm:
1 Yêu cầu về hình thức: Viết đúng hình thức một đoạn văn nghị luận về
một đoạn thơ, số dòng theo quy định, không mắc lỗi diễn đạt, chính tả
1,0
2 Yêu cầu về nội dung:
HS nêu được những ý chính sau:
- Hình ảnh đám mây được cảm nhận tinh tế kết hợp với trí tưởng tượng
bay bổng của nhà thơ qua thủ pháp nhân hóa
- Hai câu thơ diễn tả hình ảnh đám mây mùa hạ còn sót lại trên bầu trời
thu trong xanh, mỏng, nhẹ trôi rất hững hờ như còn vương vấn, lưu luyến
không nỡ rời xa Đó là một cảnh tượng tuyệt đẹp, nên thơ, có hồn
3,04,0
Trang 12- Cảnh tượng ấy gợi rõ cảm giác giao mùa, hạ đã qua mà thu chưa đến
Hoạt động 1: Giới thiệu bài (1 phút)
- Mục tiêu: định hướng và tiếp cận bài học
- Hình thức tổ chức: Dạy học theo tình huống
- PP: thuyết trình
- KT: động não
Tiết học hôm nay, các em sẽ được vận dụng lý thuyết về cách làm bài nghị luận về 1 đoạn thơ, bài thơ
*Hoạt động 2:
- Thời gian: 23’
- Mục tiêu: Giúp HS rèn luyện kĩ năng làm bài văn NL
về 1 bài thơ, đoạn thơ.
-Hình thức tổ chức: Dạy học phân hóa
- PP: thực hành, rèn luyện theo mẫu, quy nạp, thảo
luận
- KT: động não, tư duy sáng tạo, chia nhóm
*Tích hợp giáo dục đạo đức: Tự lập, tự tin, tự chủ
trong việc thực hiện nhiệm vụ của bản thân và các công
việc được giao
? Để làm bài văn, em phải triển khai qua mấy bước?
Đó là những bước nào?
H:- Tìm hiểu đề và tìm ý:
- Lập dàn bài:
- Viết bài:
- Đọc lại bài viết và sửa chữa:
? Nêu yêu cầu bài tập?
? Có thể nêu các ý nào?
- 1 bàn 1 nhóm thảo luận 5 phút -> vạch ra các ý để viết
- Vị trí của đoạn thơ trong bài thơ
- Cảm nhận ban đầu của nhà thơ về cảnh “sang thu” của
đất trời như thế nào?
- Sự chuyển mùa của đất trời từ hạ sang thu được Hữu
Thỉnh cảm nhận bắt đầu từ đâu? Qua những hình ảnh
nào? Hiện tượng gì? Được diễn tả qua các từ ngữ nào?
HS: Thực hành viết cá nhân
III Luyện tập:
1 Phân tích khổ thơ đầu của bài thơ “Sang thu”(Hữu Thỉnh)
Trang 13GV gọi 2 HS lên bảng viết.GV đánh giá, sửa chữa.
HS: dưới lớp đọc và nhận xét
GV: Bắt đầu từ hương ổi chín thơm như sánh lại, đậm
đà từ gió se, vì hương đang lan truyền trong không gian
Từ hương thơm mà nhận ra gió se hơi lạnh và hơi khô
“Sương chùng chình qua ngõ” vừa mơ hồ vừa động, gợi
cả gió, cả hương và cả tình Thiên nhiên được cảm nhận
từ những gì vô hình (hương, gió) mờ ảo (chùng chình),
nhỏ hẹp và gần gũi (ngõ)
? Nhà thơ cảm nhận cảnh giao mùa với cảm xúc như
thế nào?
- Cảm xúc của nhà thơ: ngỡ ngàng, ngạc nhiên=> tâm
hồn nhạy cảm, cảm nhận tinh tế trước cảnh đất trời sang
thu
Viết bài: HS thực hành luyện viết
Đọc lại bài viết và sửa chữa
- 2 HS đọc thêm
2 Đọc thêm (SGK 85)
84-4 Củng cố: (2’)
*Tích hợp giáo dục đạo đức: Tình yêu tiếng Việt, giữ gìn, phát huy vẻ đẹp của tiếng
Việt.
- Gv: Khái quát lại nội dung bài học.
- GV khái quát phần nghị luận văn học bằng sơ đồ tư duy
5 Hướng dẫn về nhà: (3’)
- Xem lại lí thuyết và hoàn thành bài tập
- Soạn bài: ôn tập về thơ
+ Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ đã học
+ Đọc thuộc lòng các VB thơ; nắm vững ND và NT tiêu biểu
+ Trả lời câu hỏi SGK
+ Lập sơ đồ tư duy các tác phẩm thơ
V Rút kinh nghiệm: