GIAO AN GDCD 10 - GD công dân 10 - Tu Thanh Hung - Thư viện Đề thi & Kiểm tra

Ngaøy soaïn 05/08/2009 Tröôøng THPT Taäp Sôn Giaùo aùn GDCD – 10 Ngaøy soaïn 05/08/2012 Tuaàn 01 vaø 02 Tieát 01 vaø 02 PHAÀN MOÄT COÂNG DAÂN VÔÙI VIEÄC HÌNH THAØNH THEÁ GIÔÙI QUAN, PHÖÔNG PHAÙP LUAÄN[.]

Trang 1

Ngày soạn: 05/08/2012

Tuần: 01 và 02

Tiết: 01 và 02

PHẦN MỘT: CÔNG DÂN VỚI VIỆC HÌNH THÀNH THẾ GIỚI QUAN, PHƯƠNG

PHÁP LUẬN KHOA HỌC

BÀI 1 ( 2Tiết ) THẾ GIỚI QUAN DUY VẬT VÀ PHƯƠNG PHÁP LUẬN BIỆN CHỨNG

I Mục tiêu bài học:

1 Về kiến thức:

Biết được vai trò TGQ khoa học và PPL của triết học Xác định được CNDV và CNDT trong triết học, PPLBC và PPLSH

2 Về kỹ năng:

Biết nhận xét, kết luận những biểu hiện duy tâm và duy vật trong đòi sống

3 Về thái độ:

Phê phán triết học duy tâm dẩn con người đến bi quan, tiêu cực Cảm nhậnđược việc học triết học là cần thiết , có ích cho các môn khoa học khác

II Phương pháp:

Sử dụng phương pháp thuyết trình, đàm thoại, giảng giải, nêu vấn đề, giải quyết vấn đề, thảo luận

III Hoạt động dạy và học:

1 Ổn định lớp:

Điểm danh

2 kiểm tra:

SGK, vở ghi, …

3 Giảng bài mới:

* Hoạt động 1: Giới thiệu bài

* Hoạt động 1: Tìm hiểu nội dung

1 Thế giới quan và phương pháp luận

a Vai trò thế giới quan và phương

pháp luận của triết học

? Khoa học tự nhiên và khoa học xã hội

gồm những môn học nào?

? Đối tượng nghiên cứu của các môn học

1 Thế giới quan và phương pháp luận

a Vai trò thế giới quan và phương pháp luận của triết học

Trang 2

đó là gì?

HS: trả lời

GV: nhận xét, bổ sung

? Triết học là gì, triết học có vai trò

nghiên cứu những vấn đề gì?

HS: trả lời

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận.

HS: ghi bài

b Thế giới quan duy vật và thế giới

quan duy tâm

GV: giải thích thuật ngữ “thế giới quan”

HS: đọc câu chuyện “Thần Trụ Trời”

SGK

? Hãy tìm những yếu tố duy vật và duy

tâm trong câu chuyện “Thần Trụ Trời” ?

GV: gợi ý

HS: trả lời

HS: ghi bài

c Phương pháp luận biện chứng và

phương pháp luận siêu hình

GV: giải thích thuật ngữ “phương pháp

luận”

Nêu vấn đề:

Hêraclit cho rằng: “không ai tắm 2

lần trên cùng 1 dòng sông”

? Hãy giải thích quan điểm trên.

HS: giải thích cá nhân

HS: cả lớp trao đổi, bổ sung

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận PPLBC.

HS: ghi bài

HS: đọc câu chuyện “Thầy Bói Xem

Voi” SGK

- Triết học là hệ thống những quan điểm

lí luận chung nhất về thế giới và vị trí củacon người trong thế giới đó

- Triết học có vai trò là thế giới quan,phương pháp luận chung cho mọi hoạtđộng thực tiển và hoạt động nhận thứccủa con người

b Thế giới quan duy vật và thế giới quan duy tâm

- Thế giới quan duy vật cho rằng vật chấtcó trước, ý thức có sau, vật chất quyếtđịnh ý thức

- Thế giới quan duy tâm cho rằng ý thứccó trước và là cái sản sinh ra giới tựnhiên

c Phương pháp luận biện chứng và phương pháp luận siêu hình

- Phương pháp luận biện chứng là xemxét svht trong sự ràng buộc lẫn nhau giữachúng, trong sự vận động và phát triểnkhông ngừng

Trang 3

? Hãy nhận xét cách nhìn nhận, đánh giá

của 5 ông thầy khi xem voi?

GV: gợi ý

HS: trả lời cá nhân

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận PPLSH.

HS: ghi bài

2 Chủ nghĩa DVBC – sự thống nhất

hữu cơ giữa TGQDV và PPLBC.

HS: đọc ví dụ SGK

? Hãy nhận xét và cho biết quan điểm

của mình qua ví dụ trên?

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận về sự

“thống nhất giữa TGQDV của

Phoi-Ơ-Bắc và PPLBC của Hê-Ghen”.

HS: ghi bài

- Phương pháp luận siêu hình là xem xétsvht một cách phiến diện, cô lập, khôngvận động, không phát triển, áp dụng máymóc đặc tính của sv này vào sv khác

2 Chủ nghĩa DVBC – sự thống nhất hữu cơ giữa TGQDV và PPLBC.

- Thế giới vật chất luôn luôn vận động vàphát triển theo đúng quy luật khách quan,con người nhận thức và xây dựng thànhphương pháp luận TGQDV và PPLBCgắn bó nhau

4 Củng cố:

* Hoạt động 3: bài tập tình huống

GV: Hãy xác định yếu tố biện chứng và siêu hình về PPL trong các câu tục ngữ và

thành ngữ sau:

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận

HS: ghi bài tập vào vở

GV: Tổng kết nội dung toàn bài

5 Dặn dò:

- Về nhà học bài, làm BT 1,2,3,4 trong SGK trang 11

6 Bài học kinh nghiệm:

………

Trang 4

Ngày soạn: 05/08/2012

Tuần: 03

Tiết: 03

BÀI 2 ( 2Tiết ) TÍCH HỢP TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

KỂ CHUYỆN VỀ TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC CỦA BÁC

Giúp học sinh hiểu được phẩm chất đạo đức của bác thông qua câu chuyện Từđó giúp học sinh học tập và rèn luyện phẩm chất đạo đức của bản thân

Sử dụng phương pháp kể chuyện, thảo luận, nêu vấn đề, giải quyết vấn đề

III Chuẩn bị:

1 Giáo viên:

Chia lớp thành 2 nhóm

Chọn nội dung câu chuyện

2 Học sinh:

Nhóm 1 sưu tầm mẫu chuyện về nội dung cần kiệm

Nhóm 2 sưu tầm mẫu chuyện về nội dung liêm chính

IV Tổ chức kể chuyện:

Điểm danh

2 kiểm tra khâu chuẩn bị:

3 Tiến hành kể chuyện:

* GV: gọi từng nhóm lên kể

* HS nhóm 1: kể mẫu chuyện về nội dung cần kiệm

* GV hỏi: cho biết ý nghĩa của câu chuyện, qua câu chuyện đó chúng ta gút ra bài học gì cho bản thân?

* HS nhóm 1: trả lời

* HS cả lớp trao đổi, nhận xét, bổ sung.

* GV:nhận xét, kết luận

* HS nhóm 2: kể mẫu chuyện về nội dung liêm chính

* GV hỏi: cho biết ý nghĩa của câu chuyện, qua câu chuyện đó chúng ta gút ra bài học gì cho bản thân?

* HS nhóm 2: trả lời

* HS cả lớp trao đổi, nhận xét, bổ sung.

* GV:nhận xét, kết luận

Trang 5

4 Củng cố:

Giáo viên chốt lại ý nghĩa và bài học bản thân qua 2 câu chuyện

5 Dặn dò:

- Về nhà xem trước bài 3

6 Bài học kinh nghiệm:

………

Ngày soạn: 09/08/2012

Tuần: 04

Tiết: 04

Trang 6

BÀI 3 ( 1Tiết ) SỰ VẬN ĐỘNG VÀ PHÁT TRIỂN CỦA THẾ GIỚI VẬT CHẤT

Biết được khái niệm vận động, phát triển, vận động là phương thức tồn tạicủa các svht, phát triển là khuynh hướng chung của quá trình vận động

Phân biệt được các quá trình vận động cơ bản của thế giới vật chất, không cósvht nào mà không vận động

Xem xét svht trong sự vận động và phát triển không ngừng, khắc phục quanniệm bảo thủ trong cuộc sống

Sử dụng phương pháp thuyết trình, đàm thoại, giảng giải, nêu vấn đề, giảiquyết vấn đề, thảo luận

Điểm danh

2 kiểm tra:

3 Giảng bài mới:

1 Thế giới vật chất luôn luôn vận động.

a Thế nào là vận động?

Nêu vấn đề: có người cho rằng “Con

tàu thì vận động, nhưng đường tàu thì

không”.

? Hãy cho biết ý kiến của mình về quan

điểm trên?

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận

HS: ghi bài

b vận động là phương thức tồn tại của

1 Thế giới vật chất luôn luôn vận động.

a Thế nào là vận động?

- Vận động là mọi sự biến đổi (biến hóa)nói chung của các svht trong giới tự nhiênvà đời sống xã hội

b vận động là phương thức tồn tại của

Trang 7

thế giới vật chất

GV: giải thích thuật ngữ “tồn tại ”

Nêu vấn đề:

- Trái đất đang quay

- Con cá đang bơi.

? Các svht trên có vận động và tồn tại

không? Vì sao ?

HS: ghi bài

c Các hình thức vận động cơ bản của

GV: cho hs nêu một số svht đang vận

động và cho biết nó thuộc những hình

thức vận động nào?

GV: liệt kê ý kiến hs lên bảng

HS: ghi bài

Mở rộng

Hãy chứng minh mối quan hệ qua lại giữa

các hình thức vận động

1 Thế giới vậtchất luôn luôn phát

triển

a Thế nào là phát triển?

GV: nêu vấn đề:

- cây cối mục nát

- lúa trổ bông

? Các svht trên có vận động không?

chúng vận động theo hướng nào?

HS: trả lời

HS: ghi bài

- Vận động là thuộc tính vốn có ,làphương thức tồn tại của các svht

c Các hình thức vận động cơ bản của

*Triết học Mác-Lênin khái quát sựvận động thế giới thành 5 hình thức cơbản từ thấp đến cao

- Vận động cơ học

- Vận động vật lí

- Vận động hóa học

- Vận động sinh học

- Vận động xã hội

1 Thế giới vậtchất luôn luôn phát triển.

a Thế nào là phát triển?

Phát triển là khái niệm dùng để khái

Trang 8

Mở rộng

Có những sự vđ không phát triển, không

thục lùi mà nó mang tính tuần hoàn

b phát triển là khuynh hướng tất yếu

của thế giới vật chất

GV: nêu vấn đề:

Hãy phân tích cuộc đấu tranh giải phóng

dân tộc của nước ta từ năm 1930-1945

HS: ghi bài

quát những vận động theo chiều hướng tiến lên từ thấp đến cao, từ đơn giản đến phức tạp, từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn

b phát triển là khuynh hướng tất yếu của thế giới vật chất

Khuynh hướng tất yếu của quá trình phát triển là cái mới ra đời thay thế cái cũ, cái tiến bộ thay thế cái lạc hậu

4 Củng cố:

* Hoạt động 3: luyện tập, giải bài tập trong sgk

GV: đọc bài 5,6trang 23 cho cả lớp nghe

HS: trả lời nhanh theo cá nhân

GV: nhận xét, bổ sung, kết luận , cho điểm những em làm tốt.

HS: ghi bài tập vào vở

GV: tổng kết nội dung toàn bài

5 Dặn dò:

- Về nhà học bài

- Xem trước bài 4

6 Bài học kinh nghiệm:

………

Ngày soạn: 15/08/2012

Tuần: 05 ,06

Tiết: 05 ,06

BÀI 4( 2Tiết )

Trang 9

NGUỒN GỐC VẬN ĐỘNG, PHÁT TRIỂN CỦA SỰ VẬT VÀ HIỆN

Biết phân tích một số mâu thuẩntrong các svht

Có ý thức tham gia giải quyết một số mâu thuẩn trong cuộc sống phù hợp vớilứa tuổi và khả năng

1 Thế nào là mâu thuẩn?

GV: cho hs nêu một số vd về mâu

thuẩn mà các em được biết.

GV: nhận xét, bổ sung, phân tích sự

khác nhau giữa mâu thuẩn thông thường

và mâu thuẩn theo triết học

HS: ghi bài

a Mặt đối lập của mâu thuẩn

GV: Nêu vấn đề:

Đồng hóa

1 Thế nào là mâu thuẩn?

Mâu thuẩn là một chỉnh thể trong đó 2mặt đối lập vừa thống nhất vừa đấu tranhvới nhau

a Mặt đối lập của mâu thuẩn

Trang 10

? Hai mặt này vận động và phát triển

theo hướng nào ?

HS: trả lời

HS: ghi bài

b Sự thống nhất giữa các mặt đối lập

GV: Nêu vấn đề:

Sản xuất

- Kinh tế :

Tiêu dùng

? Trong nền kinh tế nếu thiếu mặt sx

hoặc td thì co 1 được không vì sao?

HS: ghi bài

c Sự đấu tranh giữa các mặt đối lập

? Trong nền kinh tế, mặt sx và td luôn có

những biểu hiện gì?

HS: ghi bài

Mở rộng

Thống nhất là tương đối, đấu tranh là

tuyệt đối

2 Mâu thuẩn là nguồn gốc vận động,

phát triển của sự vật và hiện tượng.

a Giải quyết mâu thuẩn.

? Trong nền kinh tế, khi mâu thuẩn giữa

Là những khuynh hướng, tính chất , đặcđiểm ,… Mà trong quá trình vận động,phát tiển của svht, chúng phát triển theonhững chiều hướng trái ngược nhau

b Sự thống nhất giữa các mặt đối lập

Trong mỗi mâu thuẩn hai mặt đối lậpliên hệ gắn bó nhau , làm tiền đề tồn tạicho nhau Triết học gọi đó là sự thốngnhất giữa các mặt đối lập

c Sự đấu tranh giữa các mặt đối lập

Trong mỗi mâu thuẩn hai mặt đối lậpluôn tác động, bày trừ, gạt bỏ nhau Triếthọc gọi đó là sự đấu giữa các mặt đối lập

2 Mâu thuẩn là nguồn gốc vận động, phát triển của sự vật và hiện tượng.

a Giải quyết mâu thuẩn

Trang 11

sx và td được giải quyết thì điều gì sẽ xãy

ra?

HS: ghi bài

b.Mâu thuẩn chỉ được giải quyết bằng

đấu tranh

? Trong nền kinh tế, khi mâu thuẩn giữa

sx và td diễn ra, ngoài đấu tranh ra thì

còn con đường nào để giải quyết nữa

không,vì sao?

HS: ghi bài

Sự đấu tranh giữa các mặt đối lập lànguồn gốc vận động, phát triển của svht

b.Mâu thuẩn chỉ được giải quyết bằng đấu tranh

Mâu thuẩn chỉ được giải quyết bằng sựđấu tranh giữa các mặt đối lập, khôngphải bằng con đường điều hòa mâu thuẩn

HS: cá nhân lên bảng làm bài

GV: tổng kết nội dung toàn bài

5 Dặn dò:

Ngày soạn: 05/09/2012

Tuần: 07

Tiết: 07

BÀI 5( 1Tiết )

Trang 12

CÁCH THỨC VẬN ĐỘNG, PHÁT TRIỂN CỦA SỰ VẬT VÀ HIỆN

TƯỢNG

Hiểu được khái niệm chất và lượng theo quan điểm triết học

Nhận rõ sự biến đổi về lượng dẫn đến sự biến đổi về chất là quy luật của mọisự vận động và phát triển

Giải thích được mặt chất và lượng của một số svht

Chứng minh được cách thức lượng đổi dẫn đến chất đổi

Trong học tập phải kiên trì nhẫn nại khắc phục thái độ nôn nóng, đốt cháygiai đoạn

Tích cực tích lũy về lượng trong học tập để nhanh chóng tạo ra những chuyểnbiến tốt cho bản thân

Điểm danh

2 kiểm tra:

Mâu thuẩn là gì? Em hiểu thế nào về câu nói: “Hạnh phúc là đấu tranh” ?

3 Giảng bài mới:

Trang 13

1 Thế nào là chất và lượng của sự vật

hiện tượng?

a Chất

GV: chia lớp làm 4 nhóm thảo luận.

- Nhóm 1: hãy tìm các thuộc tính của

GV: gợi y ùcho hs quy định thời gian

thảo luận là 5 phút.

HS: cữ đại diện nhóm trình bày lên bảng

HS: các nhóm thảo luận bổ sung

GV: trong các thuộc tính trên, đâu là

thuộc tính tiêu biểu nhất của đường,

muối, ớt, chanh?

GV: Hãy cho biết trọng lượng, khối

lượng, độ dài của đường, muối, ớt, chanh

b Lượng

Lượng là thuộc tính cơ bản vốn có củasvht, biểu thị trình độ phát triển, quy mô,tốc độ, số lượng,… của các svht

Trang 14

Có những svht thì lượng không thể xác

định bằng các đại lượng hoặc con số cụ

thể.

2 Quan hệ giữ sự biến đổi về lượng và

sự biến đổi về chất.

a Sự biến đổi về lượng dẫn đến sự biến

đổi về chất.

GV: cho hs đọc vd SGK trang 31

? Sự biến đổi về lượng có tác động như

thế nào đến chất?

HS: ghi bài

b Chất mới ra đời lại bao hàm một

lượng mới tương ứng.

GV: phân tích vd SGK trang 31

? khi chất mới ra đời thì lượng cũ có còn

phù hợp không?vì sao?

- Độ là giới hạn mà trong đó sự biến đổivề lượng chưa làm thay đổi về chất củasvht

- Điểm nút là điểm giới hạn mà trong đósự biến đổi của lượng làm thay đổi chấtcủa svht

b.Chất mới ra đời lại bao hàm một lượng mới tương ứng.

Mỗi svht đều có chất đặc trưng và cólượng phù hợp với nó.khi chất mới ra đờilại bao hàm một lượng mới để tạo thànhsự thống nhất mới giữa chất và lượng

4 Củng cố:

* Hoạt động 3: luyện tập củng cố kiến thức.

GV: nêu tình huống

Một cơn áp thấp nhiệt đới có sức gió mạnh cấp 7 đã chuyển thành cơn bão.

Hãy xác định: chất, lượng, độ, điểm nut.

HS: làm bài tập vào vở trong 3 phút

Trang 15

GV: gọi lần lược 3 hs lên bảng làm

HS: sữabài tập vào vở

5 Dặn dò:

………

Ngày soạn: 05/09/2012

Tuần: 08

Tiết: 08

BÀI 6( 1Tiết )

Trang 16

KHUYNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN CỦA SỰ VẬT VÀ HIỆN TƯỢNG

Hiểu được khái niệm phủ định biện chứng và phủ dịnh siêu hình, đặc điểmcủa phủ định biện chứng

Nhận biết được khuynh hướng phát triển của svht

Trong học tập phải thực hiện, kế thừa theo quan điểm phủ định biện chứng

Luôn ủng hộ và làm theo cái mới, tránh thái độ phủ định sạch trơn

Sử dụng phương pháp thuyết trình, đàm thoại, giảng giải, nêu vấn đề, giảiquyết vấn đề, thảo luận nhóm

1 Phủ định biện chứng và phủ định siêu

hình.

a Phủ định siêu hình

GV: nêu vấn đề

nghiền

Hạt thóc gạo

? Trong điều kiện bình thường thì hạt

thóc có trở thành gạo hay không,gạo đó

có còn phát triển không, vì sao?

GV: gợi ý

HS: cả lớp trao đổi bổ sung

1 Phủ định biện chứng và phủ định siêu hình.

a Phủ định siêu hình

Phủ định siêu hình là sự phủ định đượcdiễn ra do sự can thiệp, sự tác động từbên ngoài, cản trở hoặc xóa bỏ sự tồn tạivà phát triển tư nhiên của sv

Định dạng
Số trang	33
Dung lượng	262,5 KB