Nguyễn Duy Thịnh – 20025351 Nguyễn Quang Hùng – 20017871 Bài 3 Các dụng cụ đo lường cơ – điện , cách sử dụng an toàn I ) Các dụng cụ cơ bản 1) Đồng hồ vạn năng a Đồng hồ kim • Cấu tạọ 1) Kim chỉ thị 2[.]
Trang 1Nguyễn Duy Thịnh – 20025351
Nguyễn Quang Hùng – 20017871
Bài 3 : Các dụng cụ đo lường cơ – điện , cách sử dụng
an toàn
I ) Các dụng cụ cơ bản
1) Đồng hồ vạn năng
a Đồng hồ kim
• Cấu tạọ
1) Kim chỉ thị 2) Vít điều chỉnh điểm 0 tĩnh 3) Đầu đo điện áp thuần xoay chiều 4) Đầu đo dương hoặc P ( bán dẫn dương ) 5) Đầu đo chung hoặc N ( bán dẫn âm ) 6) Vỏ trước
7) Mặt chỉ thị 8) Mặt kính 9) Vỏ sau 10) Nút điều chỉnh 0 ôm 11) Chuyển mạch chọn thang đo 12) Đầu đo dòng điện xoay chiều 15A
Trang 2• Chức năng
- Kiểm tra thiết bị điện
- Đo hiệu điện thế
- Đo điện trở
- Đo cường độ dòng điện
• Cách sử dụng an toàn
- Tắt các nguồn điện trước khi đo
b Đồng hồ số
• Cấu tạo
1 V~
2 V-
3 A~
4 A-
5 Ω
6 F
7 hFE
8 Màn hình LCD
9 Giắc cắm
10 Núm vặn
11 Hold
Trang 32) Máy phát sóng
a Cấu tạo
• Một bộ thu phát tín hiệu quang học: LED phát – LED thu
• Một hệ thống rãnh được sắp xếp trên một đĩa tròn hoặc một thước thẳng được đục lỗ hoặc sơn để tạo thành các điểm có khoảng cách đều nhau
b Chức năng
• Lắp trong các máy CNC: Phát xung thường được lắp đặt trong các máy CNC
để đo, và tìm kiếm được chính xác vị trí của các trục máy cũng như vị trí dao cắt, nhờ đó mà quá trình gia công được thực hiện chính xác Kết quả phát xung đo được sẽ gửi về cho bộ phận kiểm tra trên máy để điều chỉnh lại vị trí chi tiết hay vị trí của dao cắt để sửa chữa lỗi hoặc hạn chế phế phẩm
c Cách sử dụng an toàn
• Bật nguồn của máy phát xung và chọn loại tín hiệu đầu ra mong muốn: sóng vuông, sin, tam giác…
• Kết nối đầu ra của thiết bị đến một máy hiện sóng để quan sát dạng tín hiệu đang điều chỉnh và thiết lập các thông số của nó bằng các tính năng điều chỉnh tần số và biên độ
• Sau khi điều chỉnh được thông số mong muốn, gắn đầu dẫn đầu ra của máy phát xung vào đầu mạch muốn kiểm tra
• Gắn đầu ra của mạch vào đồng hồ đo hoặc máy hiện sóng để thấy được sự thay đổi tín hiệu trong mạch so với lúc đầu
Trang 43) Dao động ký điện tử
a Cấu tạo
• Chuyển mạch S ở vị trí 1: oscilloscope đa năng thông thường
• Chuyển mạch S ở vị trí 2: oscilloscope có nhớ số
• Điện áp cần quan sát được đưa tới đầu vào Y, tới bộ ADC (analog to digital converter) Lúc đó bộ điều khiển gửi 1 câu lệnh tới đầu vào điều khiển của
bộ ADC và khới động quá trình biến đổi Kết quả là điện áp tín hiệu được số hóa.Khi kết thúc quá trình biến đổi, bộ ADC gửi tín hiệu kết thúc tới bộ điều khiển
• Mỗi số nhị phân được chuyển tới bộ nhớ và được nhớ ở ô nhớ riêng biệt
• Khi cần thiết, một lệnh từ bộ điều khiển làm cho các số nhị phân này sắp xếp theo chuỗi lại theo thứ tự đã được xác định và đưa đến bộ ADC
• DAC biến đổi các giá trị nhị phân thành điện áp tương tự để đưa qua bộ khuếch đại Y tới cặp phiên làm lệch Y của ống tia điện tử
• Do bộ nhớ được liên tiếp quét nhiều lần trong 1 giây nên màn hình được sáng liên tục và hiện dạng sóng là hình vẽ các điểm sáng
b Chức năng
1 Đo điện áp, đo dòng điện, đo công suất
2 Đo tần số, chu kì, khoảng thời gian của tín hiệu
3 Đo độ di pha của tín hiệu
4 Vẽ tự động và đo được đặc tính phổ của tín hiệu
5 Vẽ đặc tuyến Vôn-ampe của linh kiện
6 Vẽ tự động, đo đặc tuyến biên độ-tần số
Trang 5c Sử dụng an toàn
• Luôn luôn gắn đầu tiếp đất trên que thử điện trước khi thực hiện đọc
• Cấp nguồn cho máy dao động ký trước, sau đó đặt nút vặn Volt/div ở mức lớn nhất Đặt tất cả các nút vặn khác ở mức trung bình Điều này sẽ làm cho việc xác định theo dõi trên dao động ký trở nên dễ dàng hơn và bảo
vệ các ngõ vào cho máy dao động ký
• Lưu ý rằng que thử điện có một hệ số nhân 10 dành cho việc đọc giá trị lớn hơn Để ý điều này khi tính toán dữ liệu
• Máy dao động ký không được thiết kế để đọc giá trị dòng điện ! Không được kết nối máy dao động ký theo dạng nối tiếp kiểu như một phần mạch điện – điều này dẫn tới xảy ra hư hỏng trầm trọng
4) Ampe kìm
a Cấu tạo:
1 Hàm cảm biến
2 Núm điều chỉnh thang đo, dải đo
3 Các phím chức năng hỗ trợ: Nút HOLD – giữ dữ liệu, đèn nền, nút Min/Max-ghi lại giá trị tối thiểu/tối đa của phép đo…
4 Màn hình hiển thị kết quả
5 Giắc cắm đầu vào
Trang 6b Chức năng
• Đo dòng điện Ngoài ra một số loại có tích hợp thêm tính năng đo điện
áp xoay chiều, điện trở, tần số, nhiệt độ (chọn thêm đầu đo nhiệt), kiểm tra dẫn điện…
c Cách sử dụng an toàn
• Chú ý khi sử dụng Ampe kìm + Mắc chốt (+) của ampe kìm về phía cực dương của nguồn điện
• Không mắc trực tiếp 2 chốt của ampe kìm vào 2 cực của nguồn điện,
• Điều chỉnh kim chỉ thị đúng vạch 0
• Đặt mắt đọc đúng vị trí
II) Câu hỏi trắc nghiệm
Câu 1: Khi nào sử dụng que thử điện
A Khi đo các mức điện áp trong các dụng cụ phức hợp để so sánh
B Khi đo cùng lúc điện áp và tần số
C Khi đo các mức điện áp thấp dưới thang đo trên máy đo
D Khi đo các mức điện áp cao vượt quá thang đo trên máy đo
Câu 2: Chọn các thủ tục chính và thông dụng khi thao tác với máy dao động ký từ các phát biểu dưới đây
A Xác định nhiệt/năng lượng
B Xác định điện áp AC và điện áp DC
C Sử dụng một que thử điện
D In ăn dạng sóng để đánh giá
E Cài đặt và An toàn
F Kiểm tra các mạch điện
G Xác định tần số
Câu 3: Chọn phương pháp an toàn nhất cho các ứng dụng đo tốc độ cao khi đo tốc
độ dùng Tốc kế
A Đo tiếp xúc
B Đo tuyến tính
C Đo phản xạ
Trang 7D Đo vòng quay
Câu 4 : Chọn các hành động không an toàn khi làm việc trên thiết bị
A Buộc tóc sau đầu
B Nới lỏng quần áo để cảm thấy thoải mái
C Tháo nhẫn đeo tay ra
D Tháo chuỗi hạt đeo lùng lăng
Câu 5: Bạn có thể mượn dụng cụ từ hộp dụng cụ thuộc một khu vực chức năng này
để thực hiện công việc trên một phần thiết bị thuộc một khu vực chức năng khác đúng hay sai?
A Đúng
B Sai
Câu 6: Chọn hướng dẫn lao động từ danh sách hướng dẫn dưới đây:
A Thay đổi kiểu tay cầm, thay đổi tư thế thân mình, xem có kiểu nào khác để cải thiện tư thể cổ tay không
B Sử dụng kệ đứng, miếng đệm đầu gối, và ngồi xổm hoặc dạng chân
C Tránh bất kỳ tư thế nào cảm thấy bất tiện và không được chống đỡ suốt hơn 20 giây
D Tránh vươn tay ra 2 bên, hoặc về phía trước, hoặc cao hơn vai
Câu 7: Đồng hồ so có thể đọc theo cả hệ Mét hoặc hệ tích
B Đúng
C Sai
Câu 8: Chọn các yếu tố nào sau đấy cần phải xem xét khi chọn đồng hồ đo phù hợp với công việc
A Kích thước, Vạch chia, Độ sâu lỗ và Tổng khoảng đo
B Kích thước, Vạch chia, Vòng kim quay và Tổng khoảng đo
C Kích thước, Vạch chia, Vòng kim quay và điểm tiếp xúc
D Trong lượng, Vạch chia, Vong kim quay và Tổng khoảng đo
Câu 9: Kiểm tra kiến thức về các ứng dụng sử dụng đồng hồ so loại cân bằng thông qua trả lời các câu hỏi sau: Đồng hồ đo loại cân bằng được sử dụng để kiểm tra tốc độ
động cơ
A Đúng
B Sai
Trang 8Câu 10: Một số đồng hồ đo loại cân bằng có phần dương (+) và âm (-) đảo ngược và kim quay cũng có thể quay theo chiều kim đồng hồ hoặc ngược chiều kim đồng hồ
A Đúng
B Sai
Câu 11 : Chọn các lý do tại sao đồng hồ đo được sử dụng với các đế đỡ
A Đế đỡ là đầu tiếp xúc
B Để đỡ được sử dụng để giữ đồng hồ so đúng vị trí trong khi đo
C Đế đỡ xoay được cho phép chính khoảng hở bên trên các chi tiết đo
D Đế đỡ đảm bảo tất cả việc đọc đều ở phần dương (+)