LỜI MỞ ĐẦUĐề tài phân tích hai cách tiếp cận lãnh đạo là theo đặc điểm và theo kỹ năng dẫn đến hiệu quả lãnh đạo nói chung và đối với Tim Cook – CEO của công ty Apple nói riêng.. Đóng gó
Trang 1ĐẠI HỌC UEH TRƯỜNG KINH DOANH KHOA QUẢN TRỊ
BỘ MÔN: LÃNH ĐẠO TIỂU LUẬN CUỐI KỲ
ĐỀ TÀI:
SỰ LÃNH ĐẠO HIỆU QUẢ QUA CÁCH TIẾP CẬN LÃNH ĐẠO THEO ĐẶC ĐIỂM VÀ THEO KỸ NĂNG LIÊN HỆ VỚI TIM COOK – CEO CỦA APPLE
Giảng viên: Th.S Trần Hà Triêu Bình Lớp học phần: 22C1MAN50201801 Sinh viên thực hiện: Phạm Hương Mai Lớp: AD001
MSSV: 31201021161
Trang 2MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN 2
1.1 Lý do thực hiện đề tài 2
1.2 Mục tiêu nghiên cứu 2
1.3 Đối tượng, phương pháp nghiên cứu 2
1.4 Ý nghĩa đề tài 3
1.5 Cấu trúc đề tài 3
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 3
2.1 Lý thuyết về tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm 3
2.1.1 Trí thông minh 4
2.1.2 Sự tự tin 4
2.1.3 Sự quyết tâm 5
2.1.4 Tính chính trực 5
2.1.5 Khả năng ngoại giao tốt 5
2.1.6 Cách tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm 6
2.2 Lý thuyết về tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng 6
2.2 1 Khả năng chuyên môn 6
2.2 2 Khả năng nhân sự 7
2.2 3 Khả năng tư duy 7
2.2 4 Mô hình kỹ năng của nhà lãnh đạo 8
2.2 5 Khả năng ra quyết định 8
CHƯƠNG 3: THẢO LUẬN VỀ ƯU ĐIỂM VÀ NHƯỢC ĐIỂM 9
3.1 Cách tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm 9
3.1.1 Ưu điểm 9
3.2.1 Nhược điểm 9
3.2 Cách tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng 10
Trang 33.2.2 Nhược điểm 10
3.3 Kết luận về cách tiếp cận hiệu quả 10
CHƯƠNG 4: DẪN CHỨNG VỀ TIM COOK – CEO CỦA APPLE 11
4.1 Về Tim Cook và Apple 11
4.1.1 Về Tim Cook 11
4.2.1 Về Apple 11
4.2 Áp dụng hai cách tiếp cận lãnh đạo của Tim Cook 12
4.2.1 Cách tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm 12
4.2.2 Cách tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng 14
CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN 15
5.1 Kết luận 15
5.2 Đề xuất cho nghiên cứu tiếp theo 15
TÀI LIỆU THAM KHẢO 16
Trang 4LỜI MỞ ĐẦU
Đề tài phân tích hai cách tiếp cận lãnh đạo là theo đặc điểm và theo kỹ năng dẫn đến hiệu quả lãnh đạo nói chung và đối với Tim Cook – CEO của công ty Apple nói riêng Tác giả thực hiện đề tài này dựa trên cơ sở dữ liệu thứ cấp của các nghiên cứu trước đây và nội dung cuốn sách Leadership Theory and Practice – Peter Northouse Cách tiếp cận lãnh đạo phù hợp thực sự đem đến hiệu quả lãnh đạo cho Tim Cook khi thành công tiếp quản
và phát triển mạnh mẽ Apple, tăng doanh thu và xây dựng vững chắc văn hóa làm việc cho công ty, mang đến sự hài lòng và thỏa mãn công việc cho nhân viên của Apple Chắc chắn không có một phong cách hay cách tiếp cận lãnh đạo nào là hoàn hảo cho nhà lãnh đạo Mỗi cách tiếp cận sẽ có những ưu và nhược điểm riêng và sự phù hợp là tương đối trong các tình huống khác nhau Vì vậy, nhà lãnh đạo cần biết kết hợp linh hoạt và tìm được cho mình phong cách lãnh đạo phù hợp nhất đối với văn hóa tổ chức để dẫn dắt tổ chức của mình đến với thành công
Đóng góp của bài viết là cung cấp những thông tin và luận cứ khoa học cần thiết để giúp các lãnh đạo doanh nghiệp hiểu được những đặc điểm, kỹ năng của một nhà lãnh đạo hiệu quả, đồng thời đưa ra dẫn chứng của một nhà lãnh đạo nổi tiếng thế giới với những đặc điểm, kỹ năng của một nhà lãnh đạo để dẫn dắt thành công tổ chức của mình
TỪ KHÓA: Tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm, Tiếp cận lãnh đạo theo kỹ nãng, Lãnh đạo hiệu quả
Trang 5CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
1.1 Lý do thực hiện đề tài
Trong thời đại công nghệ hiện nay, nơi mà quá trình đổi mới diễn ra liên tục mạnh
mẽ, yếu tố chính yếu để các doanh nghiệp giữ vững được vị thế và và phát triển là phải xây dựng được nền móng doanh nghiệp vững chắc và thích nghi cũng như tận dụng tốt những cơ hội từ môi trường bên ngoài lẫn bên trong tổ chức Để làm được điều đó, nhà lãnh đạo với vai trò là “đầu tàu”, người truyền cảm hứng và dẫ dắt doanh nghiệp phải thực sự làm tốt được vai trò của mình thông qua việc rèn luyện và phát huy những đặc điểm cũng như kỹ năng cần thiết để quản lý tổ chức Trước đây đã có những bài nghiên cứu và cuốn sách phân tích những đặc điểm và
kỹ năng của một nhà lãnh đạo hiệu quả trong đó có cuốn Leadership Theory and Practice kinh điển, nổi tiếng của tác giả Peter G Northouse Ở bài nghiên cứu này, tôi sẽ cung cấp thông tin và đưa ra những ưu nhược điểm của hai cách tiếp cận lãnh đạo là theo đặc điểm và theo kỹ năng cũng như đưa ra một dẫn chứng thực tiễn và nhà lãnh đạo Tim Cook là giám đốc điều hành của công ty công nghệ nổi tiếng thế giới là Apple
1.2 Mục tiêu nghiên cứu
- Phân tích hai cách tiếp cận lãnh đạo là theo đặc điểm và theo kỹ năng (định nghĩa vai trò, ưu và nhược điểm)
- Chỉ ra cách thức áp dụng hai cách tiếp cận để nâng cao hiệu quả lãnh đạo, dẫn chứng cụ thể của Giám đốc điều hành công ty Apple là Tim Cook
1.3 Đối tượng, phương pháp nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: đề tài tập trung phân tích hai cách tiếp cận lãnh đạo là theo đặc điểm và theo kỹ năng và vai trò của nó đến việc lãnh đạo có chất lượng cao và được thừa nhận giá trị trong tổ chức Đồng thời phân tích việc áp dụng phong cách lãnh đạo của Tim Cook
- Phương pháp nghiên cứu: đề tài được tổng hợp và phát triển từ các nội dung nghiên cứu có uy tín trước đây về lãnh đạo (từ cuốn sách Leadership Theory and
Trang 6Practice của tác giả Peter G Northouse), từ đó tiến hành lựa chọn, sàng lọc những thông tin phù hợp với đề tài Tiếp đến áp dụng những những thông tin, kiến thức đã tìm hiểu được để tiến hành phân tích vào đối tượng
1.4 Ý nghĩa đề tài
Ý nghĩa thực tiễn của đề tài là cung cấp thông tin và những luận cứ khoa học giúp các lãnh đạo doanh nghiệp hiểu về hai cách tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng và đặc điểm và ảnh hưởng của nó đến lãnh đạo hiệu quả trong tổ chức Đồng thời, bài nghiên cứu cũng đưa ra dẫn chứng thực tiễn của về Tim Cook - nhà lãnh đạo nổi tiếng thế giới với những đặc điểm và kỹ năng cần thiết đã lãnh đạo và dẫn dắt thành công doanh nghiệp
1.5 Cấu trúc đề tài
Chương 1: Tổng quan
Chương 2: Cơ sở lý thuyết
Chương 3: Thảo luận ưu điểm và nhược điểm của hai cách tiếp cận
Chương 4: Phân tích cách thức áp dụng những đặc điểm và kỹ năng trong việc lãnh đạo của Tim Cook – Giám đốc điều hành của Apple
Chương 5: Kết luận, đề xuất hướng nghiên cứu mới
CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT
2.1 Lý thuyết về tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm
Thuyết Vĩ nhân được ra đời vào thế kỹ XIX cho rằng lịch sử và thế giới được tạo nên và chịu tác động bởi những “vị anh hùng”, những nhà lãnh đạo với hình mẫu
và chuẩn mực nhất định, những đặc điểm và tài năng thiên bẩm như trí tuệ siêu việt hay bộ óc thiên tài Lý thuyết này nghiên cứu một số đặc điểm tạo nên sự thành công của các nhà lãnh đạo tài ba – những người trong số ít sinh ra với sứ mệnh và khả năng lãnh đạo
Thuyết Vĩ nhân sau đó được kết hợp với những nghiên cứu khoa học và cá nhân khác đã bổ sung thêm một số đặc điểm cá nhân cũng như được làm làm vững chắc hơn với sự khẳng định rằng những đặc điểm cá nhân cần thiết cho một nhà lãnh
Trang 7đạo hiệu quả cũng cần phải có sự phù hợp với tình huống mới dẫn đến sự thành công cho tổ chức
Bài nghiên cứu này đề cập đến danh sách mở rộng những đặc điểm mà các cá nhân
là lãnh đạo cần có và rèn luyện để có thể lãnh đạo hiệu quả
2.1.1 Trí thông minh
Trí thông minh hay còn được gọi là trí năng hay khả năng trí tuệ đề cập đến sự hiểu biết, trí nhớ, trí tuệ cảm xúc, tư duy logic, trừu tượng, khả năng giải quyế vấn đề,…
Trí thông minh giúp người lãnh đạo nhìn nhận và đánh giá sự việc một cách đúng đắn và sắc sảo, toàn diện, họ có thể thấy được sự việc và những mối liên hệ khó nhận thấy từ khả năng nhận biết của mình Từ đó, đưa ra được những giải pháp hiệu quả và sáng tạo dựa trên những kiến thức và kinh nghiệm liên quan của bản thân
Khả năng trí tuệ có liên quan tích cực đến khả năng lãnh đạo Hầu hết các nhà lãnh đạo có trí thông minh cao hơn những người còn lại, thường được thể hiện rõ qua khả năng giao tiếp, cách thể hiện quan điểm, lập luận và lên
kế hoạch,…
Mặc dù sự thông minh được đánhgiá cao, khả năng trí tuệ được lãnh đạo được cho rằng không nên quá khác biệt so với nhân viên vì điều này sẽ dẫn dến tác động nghiệp, khiến cho việc giao tiếp trở nên khó khăn vì suy nghĩ
và ý tưởng của nhà lãnh đạo quá cao siêu để nhân viên có thể “hấp thụ” được
2.1.2 Sự tự tin
Sự tự tin là khả năng chắc chắn về năng lực và kỹ năng của chính bản thân mình Với vai trò là một người dẫn dắt và định hướng tổ chức, người lãnh đạo cần phải
có sự tự tin để có thể đưa ra được những quyết định, hướng đi đúng đắn cho tổ chức Đặc biệt, sự tự tin của họ sẽ là nguồn cảm hứng to lớn để các nhân viên trong
Trang 8tổ chức tin tưởng với mục tiêu và con đường tổ chức nhằm hoàn thành nhiệm vụ của mình
Lãnh đạo gắn liền với sự ảnh hưởng cho người khác, bởi vậy, sự tự tin của lãnh đạo làm nên sự an tâm của người khác và chính họ, hơn thể nữa sẽ truyền động lực cho thấy rằng họ có khả năng vững chắc để làm nên thành công cho tổ chức
2.1.3 Sự quyết tâm
Sự quyết tâm là sự nỗ lực và tập trung trong việc gắn bó và hoàn thành công việc của mình, là khả năng giúp một cá nhân cố gắng tiếp tục hoàn thành công việc bất chấp khó khăn Sự quyết tâm được thể hiện qua sự chủ động, kiên trì, uy thế và sự cương quyết hoàn thành công việc và không bỏ cuộc kể cả khi gặp khó khăn
Việc lãnh đạo tổ chức luôn mang tính chất khó khăn với sự biến động liên tục yêu cầu những người thực hiện và đặc biệt là nhà lãnh đạo phải có lòng quyết tâm thì mới có thể hoàn thành công việc của mình cho đến cùng Trong hoàn cảnh khó khăn, thì lòng quyết tâm, sự “máu lửa” của người lãnh đạo sẽ là điều truyền động lực cho nhân viên và cả chính bản thân họ tiếp tục tiến lên phía trước Thiếu đi lòng quyết tâm, nhà lãnh đạo và cả
tổ chức sẽ khó mà tiếp tục phát triển và đi lên
2.1.4 Tính chính trực
Chính trực là sự trung thực và sự tuân theo các nguyên tắc, tiêu chuẩn đạo đức một cách nghiêm ngặt, chặt chẽ Sự chính trực đòi hỏi một sự quyết tâm lớn để đối lại với những khó khăn hay cám dỗ về lợi ích không chính đáng đến từ bên ngoài
Tính chính trực làm nên sự uy tín của một nhà lãnh đạo Một nhà lãnh đạo với tính chính trực sẽ tạo nên niềm tin mạnh mẽ đối với nhân viên về ý nghĩa của những điều họ làm, truyền cảm hứng cho nhân viên và chính họ để cố gắng quyết tâm cống hiến cho tổ chức Nhà lãnh đạo đại diên cho một tổ chức, vì vậy, họ phải đảm bảo được hình ảnh trung thực, liêm chính của bản thân, để nhân viên và xã hội có thể noi theo
2.1.5 Khả năng ngoại giao tốt
Trang 9Khả năng ngoại giao là khả năng giao tiếp hay thương lượng, đàm phán giữa những các
cá nhân với nhau Người có khả năng ngoại giao tốt là người làm chủ được giao tiếp và biết cách tận dụng điểm mạnh, những lý luận chặt chẽ để đạt được mục tiêu giao tiếp Khả năng ngoại giao tốt của nhà lãnh đạo được thể hiện qua sự phóng khoáng, thân thiện, lịch thiệp, nhã nhặn và khéo léo
Việc sở hữu khả năng ngoại giao tốt sẽ giúp cho nhà lãnh đạo xây dựng được các mối quan hệ tốt và quý giá đối với cả nhân viên và cả những người quan trọng có yếu tố quyết định trong việc thành công của tổ chức như đối tác, khách hàng, …
2.1.6 Cách tiếp cận lãnh đạo theo đặc điểm
Cách tiếp cận này tập trung chủ yếu vào những nhà lãnh đạo mà không tập trung vào những người đi theo và hoàn cảnh
Đánh giá những đặc điểm giúp những nhà lãnh đạo xác định khi nào họ cần nâng cao chất lượng bản thân hoặc di chuyển sang một vị trí khác trong công ty
Đánh giá đặc điểm đưa ra cho mỗi cá nhân một cái nhìn rõ ràng hơn về họ Nên làm thế nào để phù hợp với hệ thống cấp bậc của tổ chức? Nên thay đổi như thế nào để phát huy những điểm mạnh và hạn chế những điểm yếu của bản thân?
Thông qua phân tích đặc điểm của bản thân, quản lý có thể biết được điểm mạnh và điểm yếu của họ và cảm nhận được những người khác trong tổ chức thấy họ như thế nào
Các tổ chức thường sử dụng công cụ đánh giá đặc điểm
2.2 Lý thuyết về tiếp cận lãnh đạo theo kỹ năng
Kỹ năng là khả năng sử dụng tư duy và kiến thức để để hoàn thành mục tiêu đề ra Kỹ năng khác với đặc điểm ở chỗ đây là những yếu tổ có thể rèn luyện được thay vì là bẩm sinh và chỉ có ỏ một số cá nhân nhất định
Trang 10Theo nghiên cứu của Katz, quản trị hiệu quả phụ thuộc vào ba kỹ năng cơ bản: khả năng chuyên môn, khả năng nhân sự và khả năng tư duy
2.2 1 Khả năng chuyên môn
Mọi người đều cần chuyên môn Người quản lý cũng phải có chuyên môn Điều này cũng đúng đối với các nhà lãnh đạo trong bất kỳ tổ chức nào, nhưng chuyên môn thậm chí còn quan trọng hơn, đặc biệt là trong các tổ chức mà mức độ chuyên môn này là một sản phẩm cạnh tranh lớn trên thị trường
Chuyên môn bổ sung cho khả năng hình thành ý tưởng lãnh đạo Nhìn xa trông rộng không phải đến từ 'mơ ước', mà đến từ sự tích hợp các loại kiến thức khác nhau Ở đây, chuyên môn sâu và rộng là điểm khởi đầu quan trọng cho khả năng lãnh đạo Vai trò chuyên môn rất quan trọng, nhưng chúng thay đổi theo từng vị trí Các bác sĩ chỉ là chuyên gia trong lĩnh vực của họ hạn chế đóng góp của họ trong việc giúp đỡ từng bệnh nhân và công bố các cách tốt hơn để giúp họ thông qua nghiên cứu nhóm đóng góp cho cộng đồng và lĩnh vực chăm sóc sức khỏe Trong vai trò lãnh đạo, các chuyên gia giỏi phát triển các kỹ năng chuyên môn của họ ở mức độ cao mà không làm mất đi chuyên môn của họ
2.2 2 Khả năng nhân sự
Khả năng nhân sự là một tập hợp các hoạt động quản lý nhằm sử dụng và sử dụng một cách khôn ngoan và hiệu quả nhất các nguồn nhân lực trong một tổ chức
Các nhà quản lý hoặc lãnh đạo có trách nhiệm phát triển các quy trình và nguyên tắc để
hỗ trợ và thúc đẩy tổ chức đạt được các mục tiêu kinh doanh
Quản lý nhân sự đòi hỏi người lãnh đạo phải biết hướng dẫn, thu hút và giữ chân những nhân viên tài năng, biết sắp xếp và phân công công việc phù hợp với năng lực của từng người
Vì vậy, các nhà quản trị cần có khả năng về nhân sự tốt nhằm đưa ra các giải pháp quản
Trang 112.2 3 Khả năng tư duy
Là người dẫn dắt và định hướng doanh nghiệp, nhà lãnh đạo cần có khả năng tư duy tốt để xác định được hướng đi đúng cho tổ chức
Môi trường kinh doanh ngày nay gây áp lực lên những nhiệm vụ ngắn hạn và cấp bách phải hoàn thành Những điều này thường lấn át các kế hoạch dài hạn cho tương lai
Tư duy chiến lược giúp các doanh nhân và giám đốc điều hành hoạch định chiến lược kinh doanh dựa trên các ưu tiên chính và lợi thế cạnh tranh của họ, đồng thời tìm ra những con đường tốt nhất để cải thiện vị trí kinh doanh trong tương lai của họ
Khả năng tư duy của nhà lãnh đạo còn góp phần xây dựng mối liên kết trong tổ chức Khi xây dựng chính sách phát triển của công ty, các bộ phận thường đưa các mục tiêu này vào các chiến lược và thủ tục cụ thể Nhà lãnh đạo với tư duy tốt có khả năng cân bằng mục tiêu chung của công ty với mục tiêu riêng của mỗi nhân viên
2.2 4 Mô hình kỹ năng của nhà lãnh đạo
Mô hình "Năm thực hành" của Peter Drucker
Peter Ferdinand Drucker cho rằng các nhà quản lý cần có kinh nghiệm thực tế và hoạt động vì họ cần khả năng thực hiện các nỗ lực có hệ thống để giữ các công việc quan trọng
ở giữa dưới sự kiểm soát của họ Theo Peter Drucker, năng lực bao gồm:
- Khả năng quản lý thời gian của bản thân Người quản lý giỏi là người biết và quản
lý những gì họ đang làm trong thời gian của riêng họ
- Hành vi hướng đến kết quả Các nhà quản lý hiệu quả luôn tập trung vào sự đóng góp của họ vào kết quả và điều phối các nỗ lực của họ theo cách thức định hướng kết quả
- Khả năng nuôi dưỡng sức mạnh ban đầu Các nhà lãnh đạo hiệu quả luôn biết cách hành động dựa trên thế mạnh của bản thân, điểm mạnh của cấp trên, đồng nghiệp, cấp dưới và trong các tình huống, trước tiên không nghĩ đến những điều không thể