GIÁO VIÊN TOÁN HÀ NỘI BỘ ĐỀ THI NĂM HỌC 2021 2022 ĐỀ THI HỌC KÌ I TRƯỜNG THCS GIẢNG VÕ MÔN TOÁN 9 NĂM HỌC 2021 2022 Thời gian 90 phút (không kể thời gian giao đề) Bài 1 (2,0 điểm) 1) Tính giá trị của[.]
Trang 1ĐỀ THI HỌC KÌ - I TRƯỜNG THCS GIẢNG VÕ
MÔN: TOÁN 9 NĂM HỌC: 2021-2022
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
Bài 1. (2,0 điểm)
1) Tính giá trị của biểu thức
4
2) Một khúc sông rộng khoảng 125 m Một chiếc đò chèo qua sông bị dòng nước đẩy xiên nên phải chèo khoảng 180m mới sang được bờ bên kia (như hình bên) Hỏi dòng nước đã đẩy chiếc đò
đi một góc bằng bao nhiêu độ? (Giá trị làm tròn đến số thập phân thứ nhất.)
Bài 2. (2,5 điểm) Cho các biểu thức 2 1
x A
x
và
B
với x0;x4
1) Tính giá trị của biểu thức A khi x 25
2) Rút gọn biểu thức B
3) Cho biểu thức P A B , so sánh giá trị của biểu thức P với 1.
Bài 3. (2,0 điểm) Cho hàm số y(m 3)x (với x là biến số, 2 m 3 ) có đồ thị là đường thẳng ( )d
trong mặt phẳng tọa độ Oxy
1) Tìm các giá trị của m để đường thẳng ( ) d song song với đường thẳng d :y x 5
Vẽ đường thẳng ( )d với giá trị m vừa tìm được.
2) Gọi ,A B lần lượt là giao điểm của đường thẳng ( ) d với trục , Ox Oy Tìm các giá trị của m để
diện tích tam giác OAB bằng 2
Bài 4. (3,0 điểm) Cho đường tròn tâmO, đường kínhCD Qua điểm Ckẻ tiếp tuyến Cxvới đường tròn
Trên tia Cx lấy điểm A (A khác C ) Tia AD cắt đường tròn O
tại điềm thứ hai là E ( E khác ) D Lấy điểm I là trung điểm của dây ED
1) Chứng minh bốn điểm , , ,A C O I cùng thuộc một đường tròn.
2) Từ điểm A kẻ tiếp tuyến thứ hai với đường tròn O ( B là tiếp điểm, B khác C ) Gọi H là giao
điểm của đoạn thẳng OAvà đoạn thẳngBC Chứng minhOH OA OC 2
3) Lấy M là trung điểm của đoạn thẳng AC Chứng minh ME là tiếp tuyến của O
và ba đường thẳng ME BC OI đồng quy., ,
Trang 2Bài 5. (0,5 điểm) Cho biểu thức
P
với ,x y là hai số thực dương thỏa mãn x2y 3
Tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức P
Trang 3
-HẾT -HƯỚNG DẪN GIẢI ĐỀ THI HỌC KÌ - I
TRƯỜNG THCS GIẢNG VÕ - NĂM HỌC: 2021-2022
MÔN: TOÁN 9
Thời gian: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
HƯỚNG DẪN GIẢI CHI TIẾT
Bài 1. (2,0 điểm)
1) Tính giá trị của biểu thức
4
2) Một khúc sông rộng khoảng 125 m Một chiếc đò chèo qua sông bị dòng nước đẩy xiên nên phải chèo khoảng 180m mới sang được bờ bên kia (như hình bên) Hỏi dòng nước đã đẩy chiếc đò
đi một góc bằng bao nhiêu độ? (Giá trị làm tròn đến số thập phân thứ nhất.)
Lời giải 1) Tính giá trị của biểu thức
4
2
2 5 2 5 2 3 2 3 2
2
Vậy
4
2)
Xét ABC vuông tại B
Trang 4Áp dụng tỉ số lượng giác của góc nhọn trong tam giác vuông ta có
cosA AB
AC
cos
180 36
Vậy dòng nước đã đẩy chiếc đò đi một góc 46.
Bài 2. (2,5 điểm) Cho các biểu thức 2 1
x A
x
và
B
với x0;x4
1) Tính giá trị của biểu thức A khi x 25
2) Rút gọn biểu thức B
3) Cho biểu thức P A B , so sánh giá trị của biểu thức P với 1.
Lời giải
1) Tính giá trị của biểu thức A khi x 25.
Với x 25 (thỏa mãn điều kiện) thì ta có:
2.5 1 11
2 25 1
Vậy với x 25 thì
5 11
A
2) Rút gọn biểu thức B
Với x0;x thì ta có: 4
x
B
2
2
x
x
x
4 2
x
x x
x x
2
2
2
x
x x
2
x x
.
Vậy với x0;x thì 4
2
x
.
3) Cho biểu thức P A B , so sánh giá trị của biểu thức P với 1.
Với x0;x thì 4
x
A B
Trang 5Ta có:
2
x P
x
x
3
x x
3
x x
Ta có x , với 0 x0;x nên 4
3 0
x x
, suy ra
3 0
x x
Hay P1 0 P1
Vậy với x0;x thì 4 P 1
Bài 3. (2,0 điểm) Cho hàm số y(m 3)x (với x là biến số, 2 m 3 ) có đồ thị là đường thẳng ( )d
trong mặt phẳng tọa độ Oxy
1) Tìm các giá trị của m để đường thẳng ( ) d song song với đường thẳng d :y x 5
Vẽ đường thẳng ( )d với giá trị m vừa tìm được.
2) Gọi ,A B lần lượt là giao điểm của đường thẳng ( ) d với trục , Ox Oy Tìm các giá trị của m để
diện tích tam giác OAB bằng 2
Lời giải
1) Tìm các giá trị của m để đường thẳng ( ) d song song với đường thẳng d :y x 5
Vẽ đường thẳng ( )d với giá trị m vừa tìm được.
' 3 1 4
d d m
Vậy m 4 thì đường thẳng ( )d song song với đường thẳng d :y x 5
.
Thay m 4 vào hàm số ta được :
(4 3) 2 2
y x
Ta có bảng giá trị:
2
Đồ thị hàm số y x là đường thẳng đi qua hai điểm 2 0;2 và 2;0
Trang 62) Tìm các giá trị của m để diện tích tam giác OAB bằng 2.
Thay x 0 vào hàm số ta được:
( 3).0 2 2
Vậy d
cắt Oy tại B0;2 OB2
Thay y vào hàm số ta được:0
0 ( 3) 2
( 3) 2
2 , 3 3
m
Vậy d cắt Ox tại
2
;0 3
A m
OA
Để diện tích tam giác OABbằng 2 thì:
OAB
3 1
m
4
3 1
2
3 1
TM TM
m m
m m
Trang 7Vậy m 2;4
thì thỏa mãn yêu cầu đề bài
Bài 4. (3,0 điểm) Cho đường tròn tâmO, đường kínhCD Qua điểm Ckẻ tiếp tuyến Cxvới đường tròn
Trên tia Cx lấy điểm A (A khác C ) Tia AD cắt đường tròn O
tại điềm thứ hai là E ( E khác ) D Lấy điểm I là trung điểm của dây ED
1) Chứng minh bốn điểm , , ,A C O I cùng thuộc một đường tròn.
2) Từ điểm A kẻ tiếp tuyến thứ hai với đường tròn O ( B là tiếp điểm, B khác C ) Gọi H là giao
điểm của đoạn thẳng OAvà đoạn thẳngBC Chứng minhOH OA OC 2
3) Lấy M là trung điểm của đoạn thẳng AC Chứng minh ME là tiếp tuyến của O
và ba đường thẳng ME BC OI đồng quy., ,
Lời giải
1) Chứng minh bốn điểm , , ,A C O I cùng thuộc một đường tròn.
Xét O
có:
DE là dây cung; OI là đường kính
Mà I là trung điểm DE
Nên OI ED (liên hệ giữa đường kính và dây cung)
AIO 90
Do đó ba điểm A I O, , cùng nằm trên đường tròn đường kinh AO
Tương tự: ACCO (CA là tiếp tuyến)
ACO
Do đó ba điểm A C O, , cùng nằm trên đường tròn đường kinh AO
Suy ra: Bốn điểm A C O I, , , cùng nằm trên đường tròn đường kinh AO
Trang 82) Từ điểm A kẻ tiếp tuyến thứ hai với đường tròn O ( B là tiếp điểm, B khác C ) Gọi H là
giao điểm của đoạn thẳng OAvà đoạn thẳngBC Chứng minhOH OA OC 2.
Xét O có: AC AB là hai tiếp tuyến,
AC AB
(tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau)
Nên ABC cân tại A
Mặt khác AO là phân giác của CAB(tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau)
Hay AO là phân giác của ABC
Suy ra AO là đường cao của ABC
BC AO
tại H.
Do ACO vuông tại C, CH đường cao
Áp dụng hệ thức lượng, ta có: OC2OH OA.
Vậy OH OA OC. 2
3) Lấy M là trung điểm của đoạn thẳng AC Chứng minh ME là tiếp tuyến của O
và ba đường thẳng ME BC OI đồng quy., ,
Ta có: CED nội tiếp đường tròn O
và CD là đường kính
Trang 9 90
CED
Mặt khác AEC CED 180 (kề bù)
Nên AEC 90
ACE
vuông tại E.
Mà EM là đường trung tuyến
ME MC
(tính chất)
Xét MCO và MEO có:
MC ME
OC OE R
MO cạnh chung
MCO MEO
( c – c – c )
MEO MCO
Do đó: MEEO tại tiếp điểm E
Suy ra ME là tiếp tuyến của O
* Gọi F OIBC
Xét AOI và FOH có:
AIO FHO 90
HOF là góc chung
AOI FOH
# ( g – g )
OI OA
OH OF
Suy ra:
OI OE
OE OF
Xét OIE và OEF có:
OI OE
OE OF
EOF là góc chung
Trang 10OIE OEF
∽ ( c – g – c )
Nên OEF OIE 90
Do đó M E F thẳng hàng, ,
Vậy ba đường thẳng ME BC OI, , đồng quy tại F
Bài 5. (0,5 điểm) Cho biểu thức
P
với ,x y là hai số thực dương thỏa mãn 2 3 x y
Tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức P
Lời giải
Chứng minh:
a b a b
Áp dụng:
P
Áp dụng BĐT Cô-si, ta có:
7
2
x
x
;
7
2
y
y y y
6
Do đó,
9 3
6 2
P
Dấu “=” xảy ra khi x y 1