Nghề Lâm sinh - GD hướng nghiệp 9 - Đinh Văn Báu - Thư viện Đề thi & Kiểm tra

Më ®Çu PAGE Trêng THCS tt kú anh Gi¸o ¸n nghÒ l©m sinh TiÕt 1 2 Ngµy 10 th¸ng 9 n¨m 2009 Më ®Çu Giíi thiÖu nghÒ l©m sinh I Môc tiªu HS n¾m ®îc môc ®Ých vµ ý nghÜa häc nghÒ Vai trß nghÒ l©m sinh ®èi[.]

Trang 1

Trờng THCS tt kỳ anh - Giáo án nghề lâm sinh

Tiết: 1 - 2 Ngày 10 tháng 9 năm 2009

Mở đầu Giới thiệu nghề lâm sinh

I Mục tiêu:

- HS nắm đợc mục đích và ý nghĩa học nghề

- Vai trò nghề lâm sinh đối với đời sống, kinh tế, xã hội và cảnh quan

- Giáo dục ý thức bảo vệ thiên nhiên, yêu thivhs bộ môn

II Đồ dùng dạy học:

- Tranh về các loại rừng

III Hoạt động dạy học:

1 Kiểm tra bài cũ:

2 Bài mới

Hoạt động 1: Lý thuyết về lâm sinh:

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Mục đích của môn học lâm sinh là ntn?

Môn học lâm sinh nghiên cứu những

1 Mục đích của môn học lâm sinh

- Nghiên cứu một cách tổng hợp mối quan hệgiữa cơ thể và ngoại cảnh

- Do nghành học lâm sinh và lâm nghiệp nghiêncứu

2 Mối quan hệ giữa các nghành khoa học với nghành lâm sinh.

- Nghành học lâm sinh có liên quan đến nhiềunghành khoa học khác nh Sinh Học, LâmNghiệp, Y Học, Mỹ Thuật …

3 ý nghĩa của nghành lâm sinh:

- Cung cấp kiến thức hiểu biết về nghành học

- Cung cấp khí oxi cho mọi hoạt động sốngcủa sinh vật

- Giúp các nhà khoa học nghiên cứu các hiệntợng biến đổi của tế bào

- Nhờ có nghành lâm sinh mà môi trờng sống

đợc ổn định và trong lành

- Đem lại nguồn lợi kinh tế cho mỗi ngời dân

và mỗi quốc gia

Hoạt động 2: Thực hành:

GV Cho học sinh quan sất tranh của các

- Chia các nhóm đi khảo sát

III Kiểm tra đánh giá:

- Gv cho học sinh nhắc lại nội dung của bài dạy

- Tổng kết buổi thực hành đánh giá rút kinh nghiệm

Trang 2

Ươm cây rừng

I Mục tiêu:

- HS nắm đợc đặc điểm của vờn ơm, tính chất đất, tính chất hạt

- Nắm đợc các kỷ thuật về gieo hạt làm đất làm bầu đất, gieo hạt

- Giáo dục ý thức bảo vệ thiên nhiên, yêu thích bộ môn

- Tranh vẽ các kiểu làm bầu vật liệu bao bầu PE, đất lầm bầu, cuốc, cào, bình phun, vôi, phânchuồng hoai, phân vô cơ, hoá chất xử lý đất, hạt

1 ý nghĩa của môn học lâm sinh ntn?

2 Thành phần của rừng ntn?

2 Bài mới

Hoạt động 1: Chọn vờn ơm:

Em hiểu thế nào gọi là vờn ơm cây rừng?

Thế nào là vờn ơm chuyên nghiệp?

Thế nào là vờn ơm tạm thời?

Muốn lập vờn ơm phải dựa trên những điều

kiện nào?

Đất vờn ơm bao gồm những thành phần

nào?

GV Cho học sinh biết công thức tính đất

sane xuất phù hợp với lợng hạt gieo

1 Các loại v ờn ơm cây rừng :

Là nơi tập trung bồi dỡng và sản xuất câycon cung cấp giống cây cho trồng rừng

- Vờn ơm chuyên nghiệp chỉ sản xuất một loạicây có quy mô lớn lâu dài

- Vờn ơm tổng hợp Sản xuất nhiều loại câycho các mục đích trồng rừng khác nhau

- Vờn ơm tạm thời có quy mô nhỏ và sử dụngtrong một thời gian ngắn 2 đến 3 năm

- Vờn ơm lâu dài và cố định để sản xuất câygiống cho một vùng rộng lớn và lâu dài

2 Địa điểm lập v ờn ơm cây rừng :

- Điều kiện tự nhiên:

+ Thích hợp nhất là Độ giốc từ 2 đến 5o ởmiền bắc tránh gió lạnh đất vờn ơm nên đặttheo hớng Bắc và Đông Bắc Miền trung tránhhớng gió Tây - Nam

+ Đất lập vờn ơm nên chọn đất tơi xốp, đấtpha cát Đất có mực nớc ngầm 1,5 đến 2m và

có độ PH từ 5 đến 6 + Tránh nơi đất trồng hoa màu lâu năm vànơi gần rừng già cội, chăn nuôi gia súc

- Điều kinh doanh: Nên chọn vờn ơm gần ờng giao thông, dân c, nguồn nớc có sẵn

đ-3 Diện tích v ờn ơm :

Bao gồm đất sản xuất và đất không sản xuất + Đất sản xuất gồm: đất làm nhà, đờng đi,luống rãnh … chiếm khoảng 40%

+ Đất sản xuất; tuỳ theo trờng hợp gieo vàmục đích gieo ta có các cách tính sau

* Trờng hợp gieo vãi đều, liên canh dợc tínhtheo công thức sau

Trang 3

diện tích (m2, ha)

- A Số năm nuôi cây con

- B Tổng số các khu trong vờn ơm

- C Số khu sử dụng để gieo ơm hàng năm

- n, sản lợng cây con hợp lý trên mết dài

+ Đợc chia thành các khu kinh doanh: Gồm

đất gieo hạt, cấy cây, nghiên cứu thí nghiệm

Đợc bố trí sao cho phù hợp + Nếu sản xuất bằng thủ công thì chiều dài từ

30 - 50m Bằng cơ giới thì chiều giài vờn ơm từ

200 - 300m Chiều rộng thờng bằng 1/3 - 1/2chiều dài

- Đất không sản xuất:

+ Đất làm đờng đi lại: đờng chính chia khu

v-ờn thành 2 - 4 khu rộng 6 - 8m đv-ờng phụ đặtvuông góc với đờng phụ rộng 2 - 3m đờng chạyquanh vờn rộng 6 - 10m

+ Đất làm hệ thống tới nớc và tiêu nớc: Gòmmơng dẫn, ao hồ, sông suối …

+ Đất làm hàng rào bảo vệ + Đất làm nhà kho, sân phơi …

Hoạt động 2: Làm đất vờn ơm.

Luống gieo đợc chia làm mấy loại?

Dựa vào đâu để làm đất vờn ơm?

Ưu điểm của bầu dinh dỡng ntn?

1 Tác dụng của làm đất:

Làm cho đất tơi xốp, cải thiện kết cấu của

đất, tăng sức thấm và giữ nớc, tăng độ thoángkhí, tạo điều kiện cho rễ hô hấp, giảm sự thoáthơi nớc mặt đất thúc đẩy hoạt động của vi sinhvật, diệt trừ cỏ giại và sâu bệnh, giảm bớt cáckhí độc

2 Kỷ thuật làm đất:

- Chuẩn bị đất để gieo hạt:

+ Cày đất tiến hành cày sâu và cày nông + Bừa đất Làm cho đất tơi nhỏ, sạch cỏ, sanbằng đất, vùi phân vào đất

- Làm đất trớc khi gieo Đất đã đợc cày bừanhiều lần, kết hợp với khử độc và khử chua cho

đất Thuốc khử độc Boóc đô hoặc beclin … khửchua vôi bột

- Kích thớc hạt đất tuỳ thuộc vào kích thớc củahạt gieo đờng kính thờng 1 - 2mm

- Luống gieo gồm 3 loại : Luống nổi, luốngchìm,

luống bằng Tuỳ thuộc vào loại đất

Kích thớc luống thờng dài 10m, rỗng 10 20cm, rãnh luống 20 - 30cm

Hớng luống chạy theo chiều dài khu kinhdoanh

- Thời kỳ làm đất tuỳ thuộc vào mùa gieo hạt

Trang 4

Vỏ bầu đợc chia làm mấy loại?

Ruột bầu có tác dụng ntn? Tỷ lệ trộn ruột

bầu ra sao?

Nêu kỷ thuật xếp bầu trên luống?

và từng đại phơng từng vùng

3 Kỷ thuật làm bầu dinh d ỡng :

* Ưu điểm: Có các tính chất đất phù hợp vớiyều cầu sinh lý của loài cây gieo ơm khi đemtrồng hầu nh bộ rễ không bị tổn thơng tỉ lệ câytrồng sống cao diện tích gieo ơm bằng bầu dinhdỡng giảm từ 50 - 60% so với cách gieo ơm cổ

- Ruột bầu là môi trờng trực tiếp nuôi đỡngtrực tiếp và để cho rễ sịnh trởng thành phần ruộtbầu gồm đát có cơ giớ nhẹ, phân chuồng hoai,phân hữu cơ trộn theo tỷ lệ nhất định

- Đống và xếp bầu theo hàng trên luống bầucách bầu 1cm, hàng cách hàng 2cm

Hoạt động 3: Gieo hạt:

Có mấy biện pháp gieo hạt cây trồng?

Mỗi cách gieo hạt trong vờn ơm có u và

nh-ợc điểm ntn?

Mỗi cách gieo ơm phù hợp với những địa

hình ntn?

Trớc khi gieo hạt cần phải làm những gì?

Loại thuốc nào ngời ta hay dùng đê xử lý

hạt giống và đất?

Mục đích xử lý hạt giống có ý nghĩa ntn?

Ngoài các biện pháp xử lý trên ngời ta còn

xử lý và kích thích hạt giống bằng phơng

1 Ph ơng pháp gieo hạt trong v ờn ơm :

- Gieo vãi: + Ưu điểm tận dụng đợc khônggian dinh dỡng

+ Nhợc điểm: Khâu chăm sóc và cơ giới khókhăn áp dụng cho các loại hạt nhỏ…

- Gieo hàng: Ưu điểm: Thuận tiện cho việcchăm sóc và sử dụng cơ khí hoá, điều kiện dinhdỡng và ánh sáng…

+ Nhợc điểm: Không tận dụng đợc khônggian và dinh dỡng …

- Gieo hốc: Ưu điểm tiết kiệm đợc hạt giốngchọn lọc đợc nhân tạo tốt, dễ chăm sóc,

+ Nhợc điểm: Tốn đất, không gian, công gieohạt…

2 Công tác chuẩn bị tr ớc khi gieo hạt

- Xử lý hạt giống kích thích hạt nảy mầm bằngcác biện pháp sau

+ Dùng nhiệt độ cao Ngâm trong nớc nóngtuỳ theo từng đặc điểm của hạt giống mà cónhiệt độ và thời gian ngâm khác nhau Ví dụhạt bạch đàn ngâm trong nớc 30 - 35o trong 6giờ

+ Tác dụng cơ giới: Đối với các hạt vỏ khôdày, cứng, khó thấm nớc có thể trộn với nớc rồichà xát cho mỏng vỏ Cách này dễ làm cho hạt

bị tổn thơng + Tác dụng hoá học: Dùng hoá chất ăn mòn

để vỏ dễ thấm nớc, đồng thời tăng cờng các quátrình sinh lý của hạt và tăng khả năng sinh tr-ởng của cây con sau này Hoá chất xử lýZnSO4; CuSO4; NaCl, C2H5OH, CH4…Hoá chất

Trang 5

Đất trớc khi gieo cần phải làm gì?

Để hạt giống nẩy mầm tốt cần dựa vào

những yếu tố nào?

Thời vụ gieo hạt có ý nghĩa ntn?

Mật độ gieo hạt đống vai trò ntn?

Lấp đất cho hạt gieo có tác dụng gì?

Hãy nhêu các khâu chăm sóc trớc khi hạt

nẩy mầm? Tác dụng của từng khâu chăm

sóc đó?

kích thích sinh trởng Gibererin 2,4 D Napthylaxetic… Nồng độ phụ thuộc tuỳ theotừng loại hạt

Ngoài ra ngời ta còn sử dụng tia X sống siêu

âm, các chất phống xạ kích thích cho hạt nảymầm

+ Khử độc và diệt nấm cho hạt dùng các ddfomalin o,15%, Cu SO4 0,3 - 1%, HgCl2 0,1%,Ca(OH)2 1 - 2%, KMnO4 0,5% … các bã độc

và dầu hoả để tránh kiến và chim thú ăn hạt …

- Bón lót trớc khi gieo hạt: Là biện pháp quantrọng nhất trong trong việc sản xuất cây con.Bón trớc khi gieo cấy gồm các loại phân bónsau

Phân vô cơ, phân hữu cơ, phân vi sinh Tuỳtheo đặc tính của loài cây, đất đai, khí hậu màchọn loại phân bón và liều lợng bón, thời gianbón cho phù hợp

Ví dụ: Nếu phối hựp phân chuồng và phânhoá học thì liều lợng bón phân cho 1ha nh sau:3.000kg - 5.000kg phân chuồng + 50 - 100kgphân đạm + 100 - 150kg supe lân

- Chuẩn bị đất để gieo hạt: trớc khi gieo đấtphải đợc cày bừa, xới đất lần cuối, san bằngmặt đất, trộn đều và vùi phân vào đất

3 Kỷ thuật gieo hạt:

- Thòi vụ gieo hạt quyết định sự nảy mần củahạt giống, tốc độ sinh trởng và khả năng đềkháng của cây con, tuổi cây đem cấy và giáthành sản xuất

Do đó xác định thời vụ phải căn cứ vào đặctính của cây, điều kiện khí hậu và đất, điều kiệntới nớc và mùa trồng cây… cho thích hợp

- Mật độ gieo hạt: Là lợng hạt gieo (g, kg) trên

đơn vị diện tích (m2, ha)

- Gieo và lấp hạt: Phải tuân thủ theo quy trìnhsau, gieo hạt, lấp đất lên hạt (dày 1 - 4cm) chephủ, tới nớc, rắc thuốc quanh luống

4 Chăm sóc tr ớc khi hạt giống nảy mầm :

- Che phủ: Nhằm giảm lợng nớc bốc hơi, hạnchế đất mặt đống váng, lực ép của nớc ma, nớctới, nhiệt độ cao, hạt giống và phân bón nổi trênmặt đất, hạn chế cỏ dại …

Vật liệu bằng tre, nứa, cỏ khô, rơm rạ … Trớckhi chê phủ cần khử trùng vật liệu và độ dàyche phủ từ 2 - 3cm

- Tới nớc Nhằm làm cho đất luôn ẩm, hạt có

đủ nớc cần thiết để nẩy mầm điều hào nhiệt độ

- Làm cỏ xới đất: Nhằm diệt trừ cỏ dại, làmcho đất tơi xốp, tạo điều kiện cho hạt nảy mầm

dễ dàng nhú khỏi mặt đất

- Phòng trừ sâu bệnh, chim thú ăn hạt: Phảikhử trùng đất và hạt giống trớc khi gieo Saukhi gieo dùng vôi bột và bã độc rắc xung quanhluống gieo

Trang 6

Hãy nêu các khâu chăm sóc sau khi hạt nảy

mầm? Tác dụng của các khâu chăm sóc trớc

và sau khi hạt nảy mầm có tác dụng giống

nhau không?

Sau khi học sinh trả lời GV tổng kết lại nội

dung

5 Chăm sóc v ờn ơm sau khi hạt nẩy mầm :

- ở giai đoạn này việc chăm sóc tạo mọi điềukiện thuận lợi cho cây sinh trởng và phát triểntốt gồm các công đoạn sau:

- Che nắng: Tạo bóng râm cho cây, giảm sựbốc hơi nớc, tăng độ ẩm cho không khí dới máiche… Vật liệu che nắng tre, nứa, cành câykhô…

- Làm cỏ xới đất: Định kỳ làm cỏ xới đất nhằmdiệt trừ cỏ dại, ổ sâu bệnh, tăng độ thoáng cho

đất… Bằng cách cuốc cỏ phun thuốc…

- Tới nớc: Phải định kỳ tới nớc cho cây sau khihạt nảy mầm Nhng lợng nớc tới phải phụ thuộcvào diều kiện đất đai, khí hậu, mức độ sinh tr-ởng của cây loại cây…

- Bón thúc: Nhằm cung cấp kịp thời chất dinhdỡng cho cây sinh trởng, phát triển, tăng sức đềkháng, rút ngắn thời gian nuôi cây Phải dùngnhững loài phân có hiệu lực nhanh, vào thời kỳsinh trởng mạnh Các loại phân bón thờngdùng Phân chuồng hoai, phân vô cơ (Phân

đạm, phân kli, phân lân…), Phân vi sinh

Lợng bón phải phụ thuộc vào loại cây, loại đất,thời kỳ sinh trởng của cây, thời tiết khí hậu…

- Tỉa tha cây con: Nhằm loại bỏ bớt những cây

có mật độ quá dày tạo điều kiện cho cây concòn lại có đủ không gian dinh dỡng Tuỳ thuộcvào mật độ mà có số lần tỉa tha cho phù hợp.Nhng tránh tổn thơng cho các cây còn lại

- Cấy cây: Phải đảm bảo các nguyên tắc sau:Loại bỏ cây không đủ điều kiện, giữ không cho

bộ rể bị tổn thơng và khô héo, bộ rể không bịbiến dạng Trớc khi cấy cần phải kích thích bộ

rể, hồ bộ rể tạo điều kiện cho bộ rể phát triển

- Phòng trừ sâu bệnh hại: Với phơng châmphồng là chính trừ kịp thời nh: thờng xuyên làm

vệ sinh vờn ơm, định kỳ phun thuốc, …

Hoạt động 4: Bứng cây, vận chuyển, giâm cây con:

Cây con đến lúc ngừng sinh trởng, hay sinh

- Thời vụ bứng cây: Vào lúc cây ngừng sinhtrởng hoặc sinh trởng yếu

- Kỷ thuật bứng cây rể trần Phải hồ bộ rể sâukhi bứng, tránh để bộ rể bị tổn thơng, trớc khibứng 1 - 2 ngày phải tới nớc cho mềm đât

- Kỷ thuật bứng cây có bầu: Dùng xẻng đàorãnh theo luống sâu đến đáy bầu dùng dao cắt

rể cọc nhẹ nhàng gỡ từng bầu xếp vào dụng cụchuyên chở

Trang 7

Sau khi bứng cây để vận chuyển cây tới nơi

2 Bao gói và vận chuyể cây con.

- Sau khi bứng cây phải bao gói và xếp cây concẩn thận để vận chuyể cây đem đi trồng

+ Đối với cây rễ trần: Chỉ việc xếp cây convào dụng cụ chuyên chở, che nắng không cầnbao gói

+ Đối với cây có bầu: Phải buộc bầu chặt trớckhi để vào dụng cụ chuyên chở

- Quá trình chuyên chở phải đảm bảo nguyêntắc: Không làm cây và bộ rể bị khô, xây xát,giập nát…

- Chuyển đến nơi mà không trồng hết phảigiâm tạm cây có thể kéo dài 1 - 3 tháng

- Tỏng kết buổi thực hành đánh giá rút kinh nghiệm

- Tranh về các loại rừng và kỷ thuật đợc áp dụng cho từng loại cụ thể

a Hãy nêu kỷ thuật bứng cây đi trồng cho từng loại cây?

b Hãy nêu kỷ thuật chăm sóc vờn ơm vởmtớc và sau khi hạt nảy mầm

2 Bài mới

Hoạt động 1: Dọn và làm đất trồng rừng:

Tác dụng của việc dọn và làm đất trồng

- Có thể tiến hành theo hai cách:

Trang 8

+ Làm đất ở nơi đất bằng: Có thể áp dụng cáchình thức sau:

* Làm đất theo dải bằng áp dụng ở nơi đấtgiốc nhỏ Dải rộng từ 0,5 đến 3 - 5m, cự ly dải lớnhơn bề rộng

* Luống lỏm: Tạo bởi 1 2 rãnh cày, rộng 0,3 0,7m, sâu 0,15 - 0,3m

* Luống cao: Tạo 1 2 đờng cày, rộng 0,3 0,7m, cao 0,2 - 0,3m

* Hố bằng: Hình vuông hay tròn, chiều dài,rộng của hố 0,3 - 1m, sâu 0,2- - 0,3m áp dụng ởnơI thoát nớc tốt

* Hố lỏm: Tròn hoặc vuông có đờng kính 0,3 1m, sâu 0, 3 - 0,5m áp dụng ở nơi đất cát khô hạn

* Hố lồi: Chiều cao hố 0,2 0,3m, rộng 0,5 1m

+ Làm đất ở nơi đất giốc: Có thể áp dụng cáchình thức sau

* Làm theo giải nghiêng: Chiều rộng 0,5 đến2- 3m cự ly các dải 1 - 2m áp dụng ở nơi đất giốctrung bình, tầng đất dày, nơi có cỏ dại mọc nhiều

* Hố bậc thang: Bề rộng 0,3 - 1m Phía dới cóthể đắp bờ cao 0,15 - 0,2m áp dụng ở nơi đất xóimòn mạnh có độ giốc lớn

Hoạt động 2: Bón phân cho rừng trồng:

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Tác dụng của việc bón phân là gì?

Để bón phân đạt hiệu quả cao ta phải

1 Tác dụng của việc bón phân cho rừng trồng:

- Nâng cao tỷ lệ sống của cây trồng

- Thúc đẩy cây sinh trởng và phát triển cả vềchiều cao và đờng kính của cây

- Làm tăng sản lợng và chấy lợng quả, nhựa,

đồng thời tăng cờng sức đề kháng của cây với cáchoàn cảnh khắc nghiệt

2 Đặc diểm kỷ thuật bón phân cho rừng trồng:

- Bón phân cho rừng trồng cố hiệu quả cao phảicăn cứ vào các đặc điểm sau

+ Điều kiện khí hậu: ảnh hởng trực tiếp đến quátrình hấp thụ chất dinh dỡng của cây và hiệu suất

Trang 9

dựa vào những yếu tố nào?

Để phát huy tính hiệu quả của phân bón

phải cần điều kiện gì?

- Loại phân bón: Cây trồng thờng dùng nhiều N,

P, K, sau đó đến các yếu tố đa lợng và vi lợng khác

nh a, Mg, S, Fe … cho nên ngời ta thờng dùng loạiphân vô cơ bón cho cây trồng Để cải tạo đất thờngdùng phân xanh, phân chuồng hoai, kết hợp vớiphân vô cơ trồng xen với cây họ đậu

- Phơng pháp bón phân: Để phát huy đợc hiệuquả bón phân, trong phơng pháp bón phân phải chú

ý Tập trung bón vào hệ rể bàng Không nên bónvào hố quá sâu mà bón từ 2/3 hố trở lên Đối với

2 Trồng rừng cục bộ sau khi khai thác

- Trên đất khai thác, quá trình tái sinh tự nhiênkhông đều, số lợng ít, chất lợng kém Hoặc trên đấtkhoanh núi nuôi rừmg số lợng cây mục đích còn ít.Những nơi này nên tiến hành trồng rừng cục bộ cócác biện pháp sau:

+ Trồng theo giải băng Bố trí chặt cây và giảirừng để lại xen kẻ nhau Băng chừa để lại làmnhiệm vụ bảo vệ cho các cây con mới trồng

+ Trồng rừng theo khóm (cụm) Các khóm này

đợc phân bố đều trên đất rừng hoặc đặt ở nhữngchổ không có cây mục đích mà tái sinh tự nhiênkém

3 Trồng rừng toàn diện.

Là trồng trên toàn bộ diện tích mà không có táisinh cây tựu nhiên

Hoạt động 4: Phơng pháp trồng rừng:

Trang 10

Trồng rừng bằng gieo hạt thẳng là gì?

Có những phơng thức trồng rừng bằng

gieo hạt thẳng?

Thời vụ gieo hạt có ý nghĩa ntn?

Có phải địa phơng nào cũng trồng rừng

cùng một lúc không? Vì sao?

Mật độ gieo hạt đống vai trò ntn?

Hạt giống đóng vai trò ntn trong việc

trồng rừng?

Nêu kỷ thuật lấp đất cho hạt giống?

Sau khi gieo hạt xong công việc tiếp theo

* ở miền bắc gieo hạt vào mùa xuân

* ở miền trung gieo hạt vào giữa mùa thu

* Miền nam gieo hạt vào giữa mùa ma tháng 5

- 6 + Mật độ và lợng gieo hạt Đống vai trò rất quantrọng nếu dày quá thì lãng phí hạt giống, cây sinhtrởng yếu Nếu tha quá thì rừng lâu khép tán tốncông chăm sóc

- Hạt giống: Là chỉ tiêu quyết định hàng đầu đểquyết định trồng rừng thành công Do đó trớc khitrồng cần phải kiểm nghiệp hạt gống vì nơi trồngrừng có hoàn cảnh khắc nghiệt, lại chăm sóc ít Trớc khi gieo trồng cần phải tiêu độc bằng hoáchất nh thuốc tím, cấen… và tuỳ theo điều kiện cụthể để tiến hành kích thích hạt giống nảy mầm

- Lấp đất: Đất lấp lên hạt phải tơi nhỏ, nén nhẹ

để đất và hạt giống tiếp xúc với hạt đất Nhngkhông lấp đất quá nhỏ sẽ phá vỡ kết cấu đất, hoặc

ép đất quá chặt làm cho đất dễ đống váng, thôngkhí kém

- Chăm sóc bảo vệ: Là biện pháp quyết định kếtquả trồng rừng nhằm bảo vệ hạt, tạo điều kiệnthuận lợi cho cây phát triển Công việc chăm sócgồm làm cỏ, vun xới đất, chống hạn và chống rétcho hạt nảy mầm…

2 Trồng rừng bằng cây con:

- Loại cây con : Chia thành 2 loại + Loại cây thứ nhất gồm cây con tạo từ hạtgiống

+ Loại cây thứu 2 gồm cây đợc tạo từ thân,cành, rễ

- Tiêu chuẩn cây con đem trồng: Chiều cao và ờng kính phải cân đối, cây không bị gạy ngọn, tánlá phát triển đều, bộ rể hoàn chỉnh, không bị sâubệnh…

Khi đem cây đi trồng nên xén bớt lá, cắt bớt rểcọc, hồ bộ rể hoặc nhúng bùn

- Thời vụ trồng: Đống vai trò rất quan trọngtrong việc thành bại của việc trồng rừng Do đó khitròng rừng cần phải chọn trời vụ cho hợp lý nhằmcân bằng lợng thoát hơi nớ của lá và lợng hút nớccủa rể ậ miền Bắc trồng vào vụ thu, vụ xuân các

Trang 11

Cây hạt trần khi đem đi trồng cần phải

đảm bảo điều gì?

Nêu cách thức trồng cây rể trần?

So với cây rể trần thì cây có bầu khi

mang đi trồng phải ntn?

Nêu các thao tác trồng cây có bầu?

tỉnh miền Trung trồng vào vụ thu Các tỉnh miềnNam trồng vào mùa ma tháng 5 - 6

- Kỷ thuật trồng cây rể trần:

+ Bảo vệ bộ rể không bị khô héo, không đợcnắm trên tay nhiều cây con trong khi trồng

+ Đặt cây vào hố thẳng đứng, không đợc để bộ

rể túm tụm cong queo, rể cọc phải thẳng + Hầu hết các loại cây chỉ lấp đất cao hơn cổ rể

độ 2 - 5cm Đất đã thành thục có thành phần cơgiới nhẹ, vùng khô hạn trồng sâu hơn vùng đấthoang, có thành phần cơ giới nặng ẩm

+ Khi trồng phải nén chặt đất để bộ rể và đấttiếp xúc với nhau, không có lổ hỏng

+ Trồng cây vào thời kỳ ma để đảm bảo tỷ lệsống cao

Các thao tác trồng: Dùng cuốc cuốc một nhát rồilắc tạo thành lỗ hẹp ở giữa hố đặt cây con thẳng

đứng vào giữa lổ, rút nhẹ cuốc ra nén chặt bộ rể

- Kỷ thuật trồng cây có bầu: Cần chú ý một số

điểm sau Khi bứng cây không đợc để vở bầu do

đó phải bao gói bầu bằng dây buộc, Nilon, láchuối…Nếu rể đâm qua bầu xuống đất phải xénbớt rể cọc trớc khi mang đi trồng 2 - 4 tuần lễCác thao tác: Đặt bầu vào giữa hố, bầu và câythẳng đứng, đờng kính cổ rể cách mặt đất 2 - 5cmlấp đất tơi nhỏ, nén chặt nếu vỏ bầu bằng PE thì tr-

ớc khi lấp phải xé vỏ bầu

- Biết đợc ý nghĩa và mục đích của việc chăm sóc rừng

- Giáo dục ý thức bảo vệ thiên nhiên, yêu thích bộ môn

- Tranh vẽ về các bớc chăm sóc các loại rừng

- Vật liệu rơm rạ, cành cây khô, bình phun, cào, cuốc, rạ, thuốc trừ sâu, bã độc

a Cây con đem đi trồng cần phải đản bảo điều gi?

b Nêu kỷ thuật trồng cây rể trần và cây có bầu?

2 Bài mới

Trang 12

Rừng sau khi trồng tới lúc khép tán, thờng có nhiều cây cỏ hoang dại cạnh tranh ánh sáng,dinh dỡng, làm cho cây trồng chết, kém phát triển Vì vây phải có biện pháp chăm sóc kịp thời,nhất là 3 năm đầu Các khâu châm sóc cụ thể nh sau

Hoạt động 1: Làm cỏ xới đất:

Mục đích của làm cỏ xới đất là gì?

Có mấy hình thức làm cỏ xới đất cho cây

+ Làm cỏ toàn diện là tiến hành trên toàn bộdiện tích đất khu rừng áp dụng ở nơi địa hìnhbằng phẳng, nơi gieo trồng nông lâm kết hợp + Làm cỏ cục bộ: Là làm cỏ xới đất theogiải, theo hố áp dụng ở nơi dọn rừng và làm đấttheo giải

- Thờng làm cỏ xới đất đến khi rừng khép tánphải làm 1 - 3 lần, năm thứ 2 hai lần, năm thứ 3

Cây sinh trởng tốt nhờ yếu tố nào?

Cần bón phân vào thời kỳ nào? Lợng bón

cho mỗi cây là bao nhiêu?

Giúp cây rừng có chất dinh dỡng nhằm sinhtrởng và phát triển nhanh phẩm chất tốt Do đónên bón phân ngay lần đầu tiên của năm thứnhất sau khi trồng Lợng bón 70g suppe lân +

70 - 100g NPK/cây

Hoạt động 3: Tới nớc:

Việc tới nớc cho cây trồng có tác dụng

ntn?

Quá trình tới nớc cho cây phụ thuộc vào

những yếu tố nào?

Lợng nớc tới cho mỗi lần ntn? Phụ thuộc

vào đặc điểm nào?

- Nhằm có đủ để hoà tan muối khoáng trong

đất, đáp nớc nhu cầu thoát hơi nớc của cây, rểcây phát triển nhanh, cây trồng có tỷ lệ sốngcao, sinh trởng và phát triển nhanh…

- Tuỳ thuộc vào đậc điểm sinh vật học củacây, điều kiện khí hậu, điều kiện đất, thời kỳsinh trởng của cây mà quyết định số lần tới vàlợng nớc tới cho phù hơp

Ví dụ: Mỗi lần tới nớc cho rừng non là 500

- 600m3/ha, đối với rừng trởng thành là: 800 1000m3/cây

Hoạt động 4: Trồng dặm:

Trang 13

Trồng dặm nhằm mục đích gì?

Khả năng trồng dặm phụ thuộc vào yếu

tố nào?

Trồng dặm tiến hành vào thời kỳ nào?

Tiến hành trông bao lâu?

- Rừng sau khi trồng do tác hại của thiênnhiên, kỷ thuật trồng không đúng nên có một sốcây bị chết do đó cần phải tiến hành trồng dặm

để sung cây Nhng tuỳ theo tỷ lệ chết mà có kếhoạch trồng dặm cho phù hợp

đất kỹ, trồng đúng thời vụ và đúng kỹ thuật,làm tốt công tác chăm sóc rừng và kết hợp vớiphun thuốc hoá học

- Ngăn không cho trâu bò và ngời di lại nhiềukhi rừng mới trồng

- Trồng các giải rừng chống cháy, phòng lửaxung quanh rừng trồng

đai rừng phòng hộ

I Mục tiêu:

- HS biết cách thiết kế khu rừng, đai rừng phòng hộ phù hợp với từng địa điểm, địa hình

- Nắm đợc mục đích , vai trò của rừng phòng hộ

- Giáo dục ý thức bảo vệ rừng thiên nhiên, yêu thích bộ môn

- Rạ, bút, giấy A4, bút giạ, mô hình, tranh ảnh của rừng phòng hộ

2 Bài mới

Trang 14

Hoạt động 1: GV hớng dẫn và kiểm tra sự chuẩn bị của HS:

GV yêu cầu:

+ HS quan sát tranh, mô hình của rừng

trồng phồng hộ, quan sát qua địa hình thực

tế rừng phòng hộ trong phạm vi đất bằng

+ Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

+ Phân nhóm thực hành mỗi nhóm gồm

5 - 8 em

HS + Lắng nghe, quan sát + Chuẩn bị đồ dùng để kiểm tra + Tổ trởng kiểm tra sự chuẩn bị đồ dùng của nhóm mình và báo cáo cho GV

Hoạt động 2: Tiến trình thiết kế khu rừng ở đồi:

GV:

+ Quan sát chỉ dẫn học sinh theo từng

nhóm

+ Yêu cầu học sinh thực hiện theo thiết

kế của khu rừng phòng hộ cho từng vùng,

từng địa phơng

HS phải thực hiện theo yêu cầu sau trong lúc thiết kế:

+ Cự ly giữa các hố cây, cách bố trí giữa các cây trong dảy, giữa các dảy

+ Hệ thống phòng cháy, chũa cháy + Hệ thống đờng đi lối lại trong khu rừng + Hệ thống bìa rừng

+ Hệ thống thoát nớc + Hệ thống chống xói mòn + Cự ly các giải trong khu rừng

Bản t ờng trình buổi thực hành:

Nhóm:………

Các thành viên trong nhóm: 1……… nhóm trởng 2 ……… th ký 3 ……… thành viên ………

Thời gian thực hành: …Từ :ngày… tháng … năm … đến: ngày… tháng…… năm……

Nội dung thực hành: ………

………

Kết quả thực hành ………

………

Th ký Nhóm trởng

- Gv cho học sinh kết luận buổi thực hành về u điểm, nhợc điểm Kết quả thực hành của từng nhóm các ý kiến bổ sung của các nhóm

- Gv kết luận chung

- Gv cho học sinh rút kinh nghiệm thu dọn và tổng kết buổi thực hành

IV H ớng dẫn về nhà :

Trang 15

- Tiếp tục phân tích thêm đặc u nhợc điểm của rừng phòng hộ

GV: Chuẩn bị Đề bài để kiểm tra

HS: Chuẩn bị kiến thức, đồ dùng cần thiết để kiểm tra

Đề ra:

A Phần lý thuyết:

Câu 1 Nêu mục đích của việc bón phân cho cây trồng?

Câu 2 Có mấy bớc chăm sóc rừng sau khi trồng?

Tác dụng: + Nâng cao tỷ lệ sống của cây trồng, chống bệnh tốt

+ Thúc đẩy cây sinh trởng và phát triển

I Mục tiêu:

- HS nắm đợc kỷ thuật trồng và xử lý một số loại cây trồng phổ biến ở nớc ta nh cây bạch đàn,cây thông, cây keo, cây mỡ, cây phi lau, cây đớc, cây tràm …

- Rèn luyện kỷ năng xử lý hạt giống theo từng yêu cầu

- Giáo dục đức tính cẩn thận, t duy, sáng tạo, yêu thích bộ môn

Dụng cụ: Bình tới, cuốc, xẻng, dụng cụ chuyên chở phân hoai, phân vô cơ

Vật liệu che phủ: Gồm rơm, rạ, cỏ khô, cành cây

1 Bài cũ:

Trang 16

2 Bài mới:

Hoạt động 1: Kỷ thuật trồng cây bạch đàn:

Hạt giống phải lấy ở những cây ntn cho

đảm bảo chất lợng?

Sau khi lấy hạt giống phải làm gì?

Quá trình tạo cây con trải qua mấy bớc?

GV yêu cầu học sinh thực hiện theo các

bớc

Kỷ thuật trồng cây phải tiến hành ntn?

GV yêu cầu học sinh thực hiện và theo

2 Kỷ thuật tạo cây con:

a Tời vụ gieo hạt:

Điều kiện chung là gieo trớc lúc trồng rừngkhoảng 3 - 4 tháng chia làm 2 - 3 đợt và mỗi

đợt cánh nhau một tuần

b Xử lý hạt giống:

Trớc khi gieo hạt cần + Ngâm hạt vào nớc lã từ 8 - 12 giờ rữasạch hong cho ráo rồi đem gieo ngay

+ Có thể xử lý trong dd thuốc tím 0,05% ởnhiệt độ 30 - 40oc trong 24 giờ thay 2 lần nớctrong thời gian ngâm rửa sạch làm khô ủ đếnkhi hạt nảy mầm rồi đem gieo

c Gieo hạt: Gồm các bớc sau

+ B1 Làm đất + B2 Đống bầu (ruột bầu 99% đất mặt(tầng A) + 1% supe lân hoặc 89% đất mặt +10% phân hữu cơ + 1% supe lân (đát có độ phìtrung bình)

+ B3 Gieo hạt + B4 Chăm sóc + B5 Cấy cây

d Tiêu chuẩn cây xuất vờn:

- Cây có bầu: 2,5 - 3 tháng tuổi, chiều cao 25

- 35cm đờng kính cổ rể 2mm trở lên, thân thẳng

và cân đối, không sâu bệnh

- Cây rể trần: 6 tháng tuổi chiều cao 1 - 1,2m

đờng kính cổ rể 0,8 - 1cm trở lên, thân thẳng vàcân đối, không sâu bệnh

2 Kỷ thuật trồng:

a Làm đất:

- Phải phát dọn trớc khi trồng 1 - 2 tháng

Đào hố 40 x 40 x 40cm và so le Phân bón ở độsâu 15 - 20cm (1kg phân chuồng hoai + 0.05kgphân NPK/1 hố)

- Số hố đào 250 - 330 hố /ha cự ly cây 2 x2m hoặc 2 x 1,5m

4 Chăm sóc, bảo vệ rừng.

- Sau khi trồng 2 -3 tuần phải kiểm tra nếu có

Trang 17

Chăm sóc cây rừng bao gồm những bớc

nào?

GV yêu cầu học sinh chăm sóc sây sau

khi trồng theo yêu cầu của nghề lâm sinh

cây chết để trồng dặm

- Chăm sóc liền 3 năm Sau đó tiến hành nuôidỡng rừng

Hoạt động 2: Kỷ thuật trồng cây thông:

bớc

Làm đất gieo hạt bao gồm những công

đoạn nào

Gieo hạt bao gồm những bớc nào?

Các bớc gieo cây nh thế nào?

Sau khi gieo hạt chúng ta phải làm gì?

Công tác cấy cây nh thế nào?

Điều kiện chung là gieo trớc lúc trồng rừngkhoảng 5 - 6 tháng, thông nhựa 12 tháng,thông caribe 4 - 6 tháng

Trớc khi gieo hạt cần + Ngâm hạt trong dd thuốc tím 0,05% từ 15-

20 phút rồi rửa sach ngâm vào nớc nóng 40

-45oc trong 6 giờ rửa sạch ủ đến khi hạt nảymầm rồi đem gieo vào luống

c Làm đất:

Gồm các bớc sau

+ B1 Làm đất + B2 Đống bầu ruột bầu 89% đất mặt(tầng A) + 10% đất mùn thông + 1 - 2% supelân hoặc 79% đất mặt + 10% phân hữu cơ + 8 -10% đất mùn thông + 1 - 2% supe lân (đát có

độ phì trung bình) + B3 Gieo hạt + B4 Chăm sóc + B5 Cấy cây

i Tiêu chuẩn cây con xuất vờn:

Trang 18

Tiêu chuẩn cây con xuất vờn của các loài

thông có giống nhau không?

Kỷ thuật trồng cây phải tiến hành ntn?

GV yêu cầu học sinh thực hiện và theo

giõi

Chăm sóc cây rừng bao gồm những bớc

nào?

GV yêu cầu học sinh chăm sóc sây sau

khi trồng theo yêu cầu của nghề lâm sinh

Cây con sinh trởng tôt, chồi ngọn nguyênvẹn, có nấm rể từ 30%trở lên

- Thông đuôi ngựa: 6 -7 tháng tuổi, chiềucao 20 - 25cm đờng kính cổ rể 3mm trở lên,thân thẳng và cân đối, không sâu bệnh

Thông nhựa: 12 tháng tuổi chiều cao 10 15cm, đờng kính cổ rể 6 - 8mm trở lên, thânthẳng và cân đối, không sâu bệnh

- Thông caribê: 4 - 6 tháng tuổi chiều cao 20

- 25mm đờng kính cổ rể 3mm trở lên, thânthẳng và cân đối, không sâu bệnh

2 Kỷ thuật trồng:

a Làm đất:

- Phải phát dọn trớc khi trồng 1 - 2 tháng

Đào hố 40 x 40 x 40cm và so le Phân bón ở độsâu 15 - 20cm (1kg phân chuồng hoai + 0.05kgphân NPK/1 hố)

- Số hố đào 250 - 330 hố /ha cự ly cây 2 x2m hoặc 2 x 1,5m

Hoạt động 3: Kỷ thuật trồng cây keo:

Điều kiện chung là gieo trớc lúc trồng rừngkhoảng 3 tháng thời gian gieo phải dựa vàothời tiết của địa phơng

Trớc khi gieo hạt cần + Ngâm vào nớc sôi trong 30 giây(2 lợng n-

ớc sôi 1 lợng hạt) Rồi ngâm trong nớc lã 12tiễng rửa sạch cho vào túi ủ Trong quá trình ủ

Định dạng
Số trang	37
Dung lượng	323,5 KB