Trêng THCS §ång c¬ng Trêng THCS Yªn B×nh chuyªn ®Ò Tæ KHTN Sö dông thÝ nghiÖm ho¸ häc ®Ó d¹y häc tÝch cùc I/ §Æt vÊn ®Ò M«n ho¸ häc ë trêng THCS cã vai trß quan träng trong viÖc thùc hiÖn môc tiªu[.]
Trang 1Trờng THCS Yên Bình chuyên đề
để dạy học tích cực I/ Đặt vấn đề :
Môn hoá học ở trờng THCS có vai trò quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu
đào tạo của nhà trờng , môn học này cung cấp cho HS một hệ thống kiến thức phổ thông , cơ bản và thiết thực đầu tiên về hoá học Hình thành cho các em một số kĩ năng , thói quen làm việc khoa học , đồng thời biết vận dụng kiến thức để góp phần giải quuyết một số vấn đề đơn giản của cuộc sống thực tiễn Vì vậy để đạt đợc mục tiêu của bộ môn GV cần phải quán triệt và thực hiện tốt đổi mới PPDH Hoá học Một trong những nội dung đổi mới đó là : Sử dụng đồ dùng dạy học sao cho có hiệu quả
Cụ thể là : Sử dụng Thí nghiệm hoá học để dạy học tích cực
Phạm vi chuyên đề :
Sử dụng TN hoá học để dạy Hoá 8 – 9 loại hình Thí nghiệm biểu diễn của GV theo hớng nghiên cứu
Mục đích :
Nâng cao hiệu quả giờ dạy , phát huy cao độ tính tích cực , tự giác của HS trong học tập bộ môn Hoá học
II/ Nội dung :
1.Cơ sở lý luận :
- Xuất phát từ mục tiêu của môn Hoá học ở THCS
- Xuất phát từ định hớng đổi mới PPDH Hoá học ở trờng THCS Cụ thể là : + Đổi mới hoạt động dạy của GV và hoạt động học của HS theo hớng tích cực
+ Sử dụng các PPDH một cách linh hoạt , sáng tạo
+ Đổi mới hình thức tổ chức dạy học đa dạng , phong phú
+ Sử dụng phơng tiện dạy học nh là nguồn kiến thức để HS phát hiện , tìm tòi kiến thức mới
+ Đổi mới nội dung , phơng pháp đánh giá
Để thực hiện đợc các yêu cầu trên đòi hỏi GV phải hiểu rõ và vận dụng linh hoạt các PPDH giúp HS chủ động nắm bắt kiến thức , tránh dạy theo lối đọc chép khiến HS phải tiếp thu kiến thức một cách thụ động
Từ nhận thức vấn đề nh trên cho thấy việc sử dụng TN hoá học trong việc dạy và học tích cực là rất quan trọng
2.Cơ sở thực tiễn :
- Xuất phát từ kết quả học tập bộ môn của HS thông qua các đợt kiểm tra hàng năm
- Xuất phát từ hiệu quả các bài dạy thực hành hoặc các bài lý thuyết có sử dụng
TN của GV thông qua các giờ chuyên đề , giờ hội giảng cho thấy việc sử dụng đồ dùng thiết bị dạy học cha đạt hiệu quả mong muốn Vì vậy để góp phần vào hoàn thiện các PPDH tích cực đối với bộ môn Hoá học , tôi chọn chuyên đề “ Sử dụng
TN hoá học để dạy học tích cực “
3 Vận dụng :
Thí nghiệm Hoá học có thể đợc sử dụng khi dạy tính chất hoá học của chất , các
sự kiện hoá học cụ thể và cả khi ôn tập , luyện tập , thực hành thí nghiệm
Ví dụ : HS quan sát thí nghiệm biểu diễn của GV để hình thành nội dung định luật bảo toàn khối lợng các chất ( Hoá 8 )
+ Yêu cầu : GV chuẩn bị và tiến hành TN
HS quan sát , nhận xét hiện tợng và rút ra kết luận
Trang 2+ Hoạt độnh của nhóm HS là :
Quan sát trớc khi thí nghiệm : HS quan sát và trả lời câu hỏi :
- Kim của cân ở vị trí nào ?
- Trạng thái , màu sắc của dung dịch Bariclorua và Natrisunfat nh thế nào ?
Quan sát sau khi TN: HS quan sát và trả lời câu hỏi ;
- Hiện tợng gì xảy ra khi trộn 2 dung dịch với nhau ?
- Vị trí kim của cân có thay đổi không ?
Giải thích hiện tợng : Có kết tủa trắng tạo thành chứng tỏ có sự tạo ra chất mới tức là có phản ứng hoá học xảy ra
Kim của cân vẫn giữ nguyên vị trí ban đầu chứng tỏ khối l-ợng sau phản ứng bằng khối ll-ợng trớc phản ứng
Nhận xét: Khối lợng các dung dịch Natri sunfat và Bariclorua ( chất phản ứng ) bằng khối lợng của sản phẩm tạo thành
GV có thể thực hiện thêm TN 2 nh sau : Lấy 2 cốc đựng dung dịch axit clohyđric và Natri cacbonat riêng biệt và thực hiện tơng tự
- Hiện tợng xảy ra : Kim của cân đã chỉ lệch sang trái : Khối lợng sản phẩm nhơ hơn khối lợng của các chất đem phản ứng
Vấn đề đặt ra là : Vậy có phải điều đó trái với định luật BTKL không ?
- GV yêu cầu HS giải quyết vấn đề : Đó là do một chất sản phẩm đã bay ra khỏi dung dịch sau phản ứng nên cân đã lệch sang trái
Chú ý :
- Việc tổ chức cho HS nghiên cứu TN rồi rút ra kết luận là rất tích cực
- Nếu GV thông báo kiến thức cần lĩnh hội rồi mới làm TN chứng minh hoặc GV đã thực hiện theo hớng tích cực nhng không yêu cầu HS khai thác kiến thức theo các hoạt động đã nêu thì tính tích cực sẽ giảm đi rất nhiều
- Việc áp dụng PPDH tích cực cần linh hoạt
III/ Kết luận :
Sử dụng TN Hoá học trong dạy học tích cực là phơng pháp đặc thù của các bộ môn khoa học thực nghiệm , trong đó có Hoá học Sử dụng TN để dạy tích cực có những mức độ khác nhau , vì vậy cần chú ý vận dụng cho phù hợp với đối tợng HS để giờ dạy đạt hiệu quả mong muốn
IV/ Kiến nghị , đề xuất :
Nhà trờng đã dành một phòng cho bộ môn Hoá học song các dụng cụ vệ sinh đồ dùng TN cha có Đề nghị trang bị kịp thời để tạo điiêù kiện cho việc sử dụng thuận tiện hơn
Hết
Đồng cơng ngày 09 tháng 01 năm 2008
GVBM
Phạm Văn Phơng