BÀI 2 QUY TẮC TÍNH ĐẠO HÀM A LÝ THUYẾT I Đạo hàm của một hàm số thường gặp 1 Định lý 1 Hàm số y = xn n ,n 1 có đạo hàm tại mọi x và (xn)’ = n xn 1 2 Định lý 2 Hàm số y x có đạo hàm tại mọi x dương và[.]
Trang 1BÀI 2 QUY TẮC TÍNH ĐẠO HÀM
A LÝ THUYẾT
I Đạo hàm của một hàm số thường gặp
1 Định lý 1
2 Định lý 2
Ví dụ 1
a) Tính đạo hàm y = x3;
Lời giải
a) Ta có: y’ = 3x2;
2 x
2 5
II Đạo hàm của tổng, hiệu, tích, thương
1 Định lí 3
Giả sử u = u(x), v = v(x) là các hàm số có đạo hàm tại điểm x thuộc khoảng xác định, ta có:
(u + v)’ = u’ + v’;
(u – v)’ = u’ – v’;
(uv)’ = u’.v + u.v’;
'
2
u u ' v u.v '
v v(x) 0
2 Hệ quả
Trang 2Hệ quả 2
'
2
1 v '
Ví dụ 2 Tính đạo hàm của các hàm số sau:
a) y = x5 – 2x2 + 3x + 6;
b) y = (x2 + 1)(2x – 3);
c)
2
7x
y
Lời giải
a) y = x5 – 2x2 + 3x
y’ = (x5 – 2x2 + 3x)’
= (x5)’ – (2x2)’ + (3x)’
= 5x4 – 4x + 3
b) y = (x2 + x).2x
y’ = (x2 + x)’.2x + (x2 + 1)(2x)’
= [(x2)’ + x’].2x + (x2 + 1).2
= (2x + 1).2x + 2x2 + 2
= 4x2 + 2x + 2x2 + 2
= 6x2 + 2x + 2
c)
2
7x
y
2 3
7x x 2x 7x x 2x y
x 2x
2 3
14x x 2x 7x 2x 2
x 2x
2 3
14x 28x 14x 14x
x 2x
Trang 32 3
28x 14x
x 2x
III Đạo hàm hàm hợp
Định lý 4 Nếu hàm số u = g(x) có đạo hàm x là '
x
u và hàm số y = f(u) có đạo hàm tại u là
'
x
y thì hàm hợp y = f(g(x)) có đạo hàm tại x là: y'x y u 'u 'x
Ví dụ 3 Tính đạo hàm của hàm số: y x2 2x
Lời giải
2
x 2x '
y'
2 u 2 x 2x 2 x 2x
B BÀI TẬP
Bài 1 Tính đạo hàm các hàm số sau:
3
4
2
x
4
2
5 y 2x 1
6
2
x 2x 2
y
x 1
Lời giải
1 Ta có: y' x3 3x 1 ' 3x2 6x 2
2 Ta có: y' x3 3x 1 ' 3x2 3
3 Ta có:
' 4
x
Trang 44 Ta có:
'
2
5 Ta có: y ' (2x 1) '(x 3) (x2 3) '(2x 1) 7 2
6 Ta có:
2
(x 2x 2) '(x 1) (x 2x 2)(x 1) '
y '
(x 1)
2 2
Bài 2 Tính đạo hàm các hàm số sau:
a) y x7 x 2
b) y 2x2 3x 1
Lời giải
a) Đặt u = (x7 + x)2
'
b) Đặt u = 2x2 + 3x + 1
' 2
2x 3x 1
y' u
2 u 2 2x 3x 1 2 2x 3x 1
Bài 3 Cho f (x) 2x3 x2 32 và
3 2
x x
f’(x) > g’(x)
Lời giải
'
3 2
2
x x
3 2
Xét bất phương trình: f’(x) > g’(x)
2
Trang 5x 0
3
x
5
5
Bài 4 Cho f(x) = x5 + x3 – 2x – 3 Chứng minh rằng:
f’(1) + f’(-1) = -4f(0)
Lời giải
Ta có: f’(x) = (x5 + x3 – 2x – 3)’ = 5x4 + 3x2 – 2
Khi đó:
f’(1) = 5.14 + 3.12 – 2 = 5 + 3 – 2 = 6
f’(-1) = 5.(-1)4 + 3.(-1)2 – 2 = 5 + 3 – 2 = 6
f(0) = 05 + 03 – 2.0 – 3 = 0 + 0 – 0 – 3 = - 3
f’(1) + f’(-1) = 6 + 6 = 12 và -4f(0) = -4.(-3) = 12
Vậy f’(1) + f’(-1) = -4f(0)