CAC NGUYEN NHAN CUA BAT BINH DANG TRONG GIAO DUC HIEN NAY > • NGUYEN THI THANH H U Q N G * Dat van de Trong nhflng nam vira qua, vdi dinh hudng "Bao dam cong bing, binh ding vl quyin lgi va nghTa vu c[.]
Trang 1TRONG GIAO DUC HIEN NAY
> •
NGUYEN THI THANH H U Q N G *
Dat van de
Trong nhflng nam vira qua, vdi dinh hudng "Bao dam cong bing, binh ding vl
quyin lgi va nghTa vu cdng dan; kit hgp chat che, hgp ly phat triln kinh tl vdi phat triln
van hoa, xa hpi, thuc hien tien bp va cong bang xa hpi ngay trong timg budc va tirng
chinh sach" , Viet Nam da dat dupc nhieu thanh tuu trong giao due, trong do co muc
tieu pho cap giao due trung hpc co sd, tien tdi xoa bo tinh trang bit binh ding trong
giao due
Trong chien lugc phat trien kinh te-xa hpi cua dat nudc, chien lugc phat trien con
ngudi dugc dac biet coi trgng, trong do nhung uu tien cho tre em chiem vi tri hang dau
Nam 1989, Viet Nam la nudc dau tien d chau A va la nudc thu 2 tren the gidi chap nhan
va phe chuan Cdng udc ve Quyen tre em Tiep do Dang va Nha nudc ta da ban hanh
nhilu van ban nham the che hoa cong tac bao ve, cham soc va giao due tre em: Luat bao
ve, cham sdc va giao due tre em; Luat pho cap giap due tieu hpc va nhieu van ban phap
luat khac
Luat giao due do Qude hpi nudc Viet Nam ban hanh nam 2005 nhim dap irng nhu'ng
yeu ciu vl phat triln giao due, trong do co bac giao due pho thong "Phat trien giao due
la quIc sach hang diu nhim nang cao dan tri, dao tao nhan lire, boi dudng nhan tai"
Quyin binh ding cua cdng dan Viet Nam trong giao due dupc quy dinh ro tai Dilu 10
chuong I cua Luat giao due: "mpi cong dan khong phan biet dan tpc, ton giao, tin
ngudng, nam nfl, ngudn gdc gia dinh, dia vi xa hpi, hoan canh kinh te deu binh dang ve
CO hpi hpc tap Nha nude thuc hien cong bing xa hpi trong giao due, tao dilu kien de ai
cflng dupc hpc hanh Nha nudc va cpng ding giiip dd dl ngudi ngheo dupc hpc tap,
tao dilu kien dl nhflng ngudi cd nang khilu phat triln tai nang"
Tuy nhien, kit qua cua nhilu nghien ciiu, khao sat vl giao due cho thay, mac du da
CO rit nhilu cd ging, vin cdn co sir bit binh ding trong ITnh vuc nay Cho din nay, mpt
bp phan trong xa hpi vin chua dupc hudng diy du quyin giao due, vin con sir chenh
lech va khoang each trong viee tilp can cac dich vu giao due va hudng lpi hr nhflng
chinh sach ho trp giao due eua nha nudc, su tuong phan trong kit qua giao due gifla cac
vung do thi va nong thdn, miin niii, vung sau vung xa vdi ding bang con ton tai
Sir bit binh ding trong giao due gifla cac dan tpc khac nhau tren lanh thi Viet Nam
con thi hien ngay trong co hpi tilp can giao due NhQng thach thu'c trong nhilu ITnh vuc
* ThS.; Vien Phat trign bSn vQ-ng vCing BSc Bo ^ ,
' Dir thao Cuong ITnh xay dyng ddt nuac trong th6i ky qud do len chii nghTa xa hoi (bo sung, phat trien
nam 2011) Website Chinhphu.com.vn
Nghiin ciiu Con ngudi so 3 (54) 2011 4 9
Trang 2khac nhau nham giam thieu nhieu hon nfta nhflng bat binh dang hong giao due, gdp phan thuc hien muc tieu dinh hudng phat trien giao due, dam bao sir cdng bang, binh
dang cho ngudi dan hong xa hpi dugc dat ra nhu mpt van dh cip thilt cin dugc luu tam
giai quyet hien naỵ
Bat binh dang xa hpi la sir khdng binh dang, sir khdng bang nhau ve cac co hpi hoac lpi ich doi vdi nhiing ca nhan khac nhau trong mpt nhdm hoac nhieu nhdm trong xa hoị Tren thuc te, khai niem bat binh dang xa hpi dupc dung chu yeu de chi mdi tuong quan
xa hpi khong ngang bang nhau den miic gay tdn hai den quyen va lgi ich cua cac ben yeu thệ
De tim hieu van de tren, chiing tdi da tien hanh nghien cuu nhflng bieu hien ciia sir bat binh ding trong pham vi giao due phd thdng, tu viec phan tich cac khia eanh lien quan tdi thach thiic ciia sir bat binh dang cua bac giao due phd thdng giai doan hien tai
va chi ra cac bieu hien cua tinh trang naỵ
Binh ding giao due chi sir binh ding gifta cae ca nhan, cac nhdm ngudi vl dilu kien,
CO hpi va quyen lgi trong giao duẹ Sir binh dang trong giao due dua tren nguyen tic cong bang xa hpi, trong do co hpi giao due, sir dau tu cho giao due va su phan phii cac quyen dupc hudng ve giao due dupc xem xet thdng qua sir van hanh va kit qua giao due doi ydi cac nhdm xa hpi khac nhau tai nhung viing miin khac nhau ciia dit nudc
CJ day, sir bit binh dang trong giao due dupc xac dinh theo hai gdc dp Trudc hit, bat binh dang ve giao due dupc xem xet d goe dp sir phan phdi nhung thanh tim giao due dat dupc cho cac thanh vien mpt each ngiu nhien trong xa bdi da dien ra nhu thi
naọ Theo goe do nay, bat binh dang giao due dupe do ludng thdng qua he sl Gini,
tuong tu nhu do ludng su bit binh ding vl thu nhap va chi tieụ
O goe dp thii hai, bit binh ding giao due dugc xem xet nhu la su phan phii nhung thanh tuu dat dugc eho cac thanh vien theo ngudn goe gia dinh va hoan canh xa hpi (hay
la CO sd xa hpi) khac nhaụ Theo đ, bit binh ding vl co hpi giao due dugc dua ra phan tich, nghien ciiu va khao sat^
Binh ding trong giao due cd thi dugc xem xet tren mpt sd khia eanh nhu co hpi giao due, sir dau tu cho giao due va su phan phdi cac quyin dugc hudng vl giao due dien ra nhu thi nao thong qua sir van hanh va kit qua giao due đi vdi cac nhdm xa hpi khac nhau tai nhflng vung miin khac nhau cua Viet Nam
Chiing toi ke thua cac ket qua nghien ciiu cd trudc cua cac td chiic va ca nhan dl phan tich su bit binh ding vl mat co hpị Cac sd lieu dugc so sach, phan tich bao gIm cac chi sl xa hpi lien quan tdi ITnh vuc giao due va cac ITnh vuc kinh tl xa hpi khac lien quan Viec phan tich va so sanh cac sl lieu d cac khu vutc dia ly va kmh tl xa hdi khac nhau cua Viet Nam se chi ra nhflng bilu hien cua sir bit binh ding hong giao due, cac nguyen nhan co ban phat sinh va tdn tai cua sir khac biet hong viec tilp can cac co hpi hong giao due d cac dia phuong, vimg miin
Xem Le Ngoc Hung Xa hpi hoc Giao duẹ Nxb Ly luan Chinh trị Ha Npi, 2006
^ Xin xem D6 Thien Kinh (2005) Bit buili ding vl giao due or Vif t Nam hỉn naỵ Tap chi Xa hpi hoc s6
1 (89), 2005
5 Q Nghiin ciiu Con ngudi s63 (54) 2011
Trang 3Diiu kien song gia dinh
Theo luat, hpc sinh d cip Tilu hpc d eac trudng cdng lap khong phai dPng hpc phi Tuy nhien, cac gia dinh cd con em di hpc van phai chi tra cac chi phi khac nhu di lai, dong phuc, dd dung va sach vd hpe tap CJ nhflng vimg cao ngheo khd, he em dan tpc, tre em con hp ngheo nhap hpc tilu hpe dupc miin giam cac khoan tiln chinh theo quy dinh cua Chuong trinh muc tieu quIc gia vl Giam ngheo va Chuong trinh 135-11 Mac du vay, ngudi dan d cac vung nay chi danh mpt ti le chi rit thip cho viec hpc cua con cai (xem bang 1)
Bang 1 Chi phi cho viec hoc tap cua con chia theo viing
Dan vi tinh: %
Khoan chi
An uong+thuoc la
Luang thuc
Thyc pham
Nhien lieu
Nha, dien nudc, ve
sinh
Cham soc y te
Di lai va lien lac
Giao due
Van hoa, the thao,
giai tri
Ting
53,0 12,8 27,3 2,9 3,9 6,4 13,9 6,2 1,5
Cac vimg trong ca nudc
DB song Hong 53,4 12,7 29,2 2,7 4,0
6,0 13,2 6,7 1,6
Dong Bie 57,9 17,1 29,9 3,6 3,1 5,4 13,3 5,1
• 0,5
Tay Bie 59,9 21,6 27,9 4,7 2,3
5,2 13,8 3,8
Bie Trung
Bp 56,7 17,8 27,4 3,4 3,2 7,0 10,7 8,5 0,4
Nam Trung
bp 54,1 12,6 26,5 2,8 3,6
6,3 13,7 7,7 0,8
Tay Nguyen 53,7 16,0 26,4 2,9 2,3 7,2 14,1 6,4 0,6
Dong Nam
Bp 47,1 7,8 24,2 2,5 5,3 5,9 17,3 6,3 3,2
DB song Ciiu Long 55,8 14,0 29,1 3,0 3,2 8,0 11,1 4,2 0,9
Nguon: Tdng cue Thdng ke (2010) Dieu ha mfl'c song hp gia dinh Viet Nam nam 2008
Co thi thiy ro, cac hd gia dinh d khu vuc miin nui nhu khu vuc Ddng Bie, Tay Bie, Bie Trung bp nhin chung chi tieu nhilu cho an uing va luong thuc, thuc phim Ty trpng chi tieu hd gia dinh cho luong thuc va an uIng la mpt tieu cbi danh gia muc song, theo do chi cang nhilu, muc sing nhin chung cang thip Muc chi cho giao due thap so vdi miic chi tieu cho an uIng, luong thuc thuc phim Dac biet so vdi muc chung quoc gia 6,2%, cac vung thip hon la Tay BSc 3,8%, Dong Bie 5,1% va Ding bing song Ciru Long 4,2% Khao sat thuc tl cupc sing cua cac hp ngheo dan tpc thiiu sl cho thiy nhilu hp gia dinh ngheo cd rit it tilt kiem bing tiln mat hay cac nguIn thu nhap thay thi dl cai thien cudc song Trong hoan canh do, uu tien hang diu cua cac hp gia dinh thudng la phai dam bao dugc cung iing luong thuc va an ninh luong thuc hon la giao due va cham sdc y tl nhu da neu d tren Nhu vay, dl hiiu ro hon tinh hinh, cin tiln hanh nghien ciiu sau bon vl cac hinh thai khac biet lien quan din khu vuc thanh thi, nong thon cung nhu sir khac biet gifta cac nhom dan tpc thieu sd
Nhilu tre em khdng dugc din trudng hay khdng thi hoan thanh cip Jilu hpc don gian la vi khd khan kinh tl, hoac cac em phai lam viec giiip gia dinh Van con 6% so
Nghiin ciiu Con ngUdI s63 (54) 2011 51
Trang 4hpc sinh tilu hpc vung sau, 14% vung xa va 4% vung ndng thdn phai hgc chung co sd vat chit vdi trudng trung hpc co sd Lam thi nao dl duy tri va tang ti le nhap hoc cua hpc sinh tilu hpc va dam bao cac em se hoan thanh giao due tieu hgc bat huge van la mpt thach thiic dang ke
D I hoan thanh phd cap hung hpc co sd, cin phai giai quylt mpt sd khd khan, trong
d6 cd vin dl lien quan din cac khoan phu huyiii phai chi \xk tnre tilp Nhung chi phi
nay cao ban nhung khoan phai chi cho tilu hpc, khiln cho viec din trudng cua tre em d vung sau vung xa hoac tre em trong nhflng gia dinh cd thu nhap thap gap nhieu kho khan Nhu vay, dilu kien sdng cua gia dinh, nhit la sir khac biet vl miic thu nhap cua cac hp gia dinh, dang la nguyen nhan quan hpng din din tinh trang bit binh ding hong giao due dii vdi cac em hpe sinh d bac phd thdng va cac cap hpc khac nfta
Trinh do hoc van ciia eha me hoc sinh
Cdng cudc xda mu chft cua nganh gjao due hong nhieu nam da dat ket qua nhat dinh Cac nghien cuu khao sat thdi gian gan day cho thay ti le biet chft cua nhflng ngudi tu dp hili di hpc (hie 6 hidi hd len) la 94,5 % (Vfl Tuin Anh-Nguyen Xuan Mai, 2007) Tuy nhien, van con mpt sl ngudi khong biet chu hoac biet chft rdi nhung lai tai mu chu Ti le nay chilm 5,1%) trong tong dan so Cac vimg mien niii, vimg dan tdc thieu sd cd ti Ie ngudi khong bilt chft cao, nhu d Tay Bie 14,9%, Ddng BSc 6,9%, Tay Nguyen 9,1%)
Sl lieu cua UNICEF'* cho thay ti le tre em gai thanh tW di hpc trung hpc tang len theo miic song cua hp gia dinh va trinh dp hpc van cua ngudi me Ti le nhap hpc diing tuli cip trung hpc trong cac hp ngheo nhat la 60% trong khi con sd dd la 92% trong cac
hp giau nhat Ti le nay trong sd tre cd me khdng di hpc la 66%, cdn ddi vdi tre co me co trinh dp trung hpc pho thong la 95% Vay la, ben canh muc sdng va dieu kien sdng ciia gia dinh, thi trinh dp hpc van cua cac bac eha me cflng cd anh hudng khdng nhd den su bat binh dang trong giao due doi vdi hpc sinh
So lupng ngudi tai mu chft van cdn tdn tai Mpt thuc te van tdn tai la, mat bang hpc van cua ngudi dan cdn thap, ty le mu chft d nhieu nhdm dan tpc rat it ngudi cdn cao Tai
mu chft la hien tupng cdn d nhieu noi vung sau, vung xa, vung dan tdc rit it ngudi^ Ben canh do, co the thay viec thieu cac ky nang ngon ngft phd thdng, cac ky nang dpc viet
va la mpt kh6 khan Idn doi vdi ngudi lam eha me ndi chung va phu nft dan tpc thieu so noi rieng trong viec giup con trong viec hpc d nha Nhieu bac eha me ngudi dan tpc thieu so con khong the viet va dpc luu loat bang tiing Viet Vi thi, dl cd thi xda bo din khoang each ve bat binh dang ddi vdi hpc sinh, nhat la hpc sinh d bac phd thong, cin tiep tuc no luc trong giao due danh cho ngudi Idn cho eha me va phu nft ngudi dan tpc thieu so
Anh hudng tir vdn hda, loi song, phong tuc tap qudn
Cho den nay, hong mpt phiic hpp cua cac quan he xa hpi cua ddi sdng thdn xa, gja dinh
va hp tpc van dupc coi nhu mpt thi che qua hpng nhit Cbinh quan niem hpng nam ciia gia dmh va dong hp da xac dinh than phan khac nhau cua moi dua tre Nguyen tic trpng nam cua gia dinh da phan biet ton ti trat tu ngudi tren va ke dudi, dan dng va dan ba Nhiing gia
" UNICEF (2010) Bao cao phan tich tinh hinh tre em tai Viet Nam nSm 2010
^ Nguyen Lam Thanh: Cac vin dl xa hpi va thyc hiSn chinh sach xa hpi or vung dan tpc thiiu s6 va miSn
niii, http://cema.gov.vn/modules.php?name=Content&op=details&mid=6871#ixzzlOVcS69yv
* Vien Khoa hpc Xa hpi Viet Nam (2009) Danh gid Ngheo co sy tham gia: Bao cao ting hgrp
C2 Nghiin ciiu Con ngudis63 (54) 2011
Trang 5tri dao dure Khdng giao da gdp phin cung cl cac nguyen tic nay bing viec nhin manh din
cac than phan, cao hay thip va cac nghTa vu ma than phan iy ddi hdi
Ngoai mpt sd dan tdc bi anh hudng cua chi dp miu quyin nhu Cham, E De , trong
mo hinh gia djnh ciia phin Idn cac dan tpc d Viet Nam, ngudi con trai, dac biet la con
trai trudng, vin tiep tuc ddng vai trd trung tam trong gia dinh Thd eiing t l tien va sir
hep noi ddng tpe la nhflng ddng co quan trpng nhit trong viec theo duoi dl co con trai
D^o due Khdng giao xem viec khdng cd con nli ddi nhu mpt tdi nang vdi tl tien va la
bilu hien cua sir bit hiiu vdi eha me vin con tac dpng manh len tap quan sinh de d khu
vuc nong thdn ngay nay
Dilu khiln cho ngudi ndng dan phai ban tam la trong dilu kien kinh tl thi tiirdng thi
cac chi phi dau tu cho eon cai ngay mpt ton kem trong khi dit dai ngay cang bi thu hep
Viec sinh de, cham soc cho den chi phi hpc hanh cua con cai ngay cang tin kem Do la
chua ke neu dau tu cho con hpc len cao cho den tot nghiep va xoay sd dl co cong an
viec lam lai cang phai cd dau tu Idn Ngay ca nhflng mdi ban tam dang kl nay nhilu khi
cflng khdng can dupc sir khao khat mpt diia con trai de noi doi tong dudng, din din su
bat binh dang trong viec den trudng cua con trai va con gai: Nghien ciiu cua Bp Giao
due va Dao tao, UNESCO va UNICEF chi ra mpt trong nhflng nguyen nhan khien tre
em gai dan tdc thieu sd khdng hpc tiep len trung hpc la vi cac gia dinh con chua de cao
gia tri giao due cho tre em gai ma thudng chuyen co hpi do cho tre em trai Hien tugng
he em khong di hpc do gia dinh va ban than cac em cho rang khong can phai hpc nhieu
la hien tugng phd bien d mpt sl dan tdc viing cao
Cac quan sat vl each thuc va miic dp hudng thu van hoa cua ngudi dan cflng cho
thiy phuang tien thu nhan thdng tin chu ylu cua ca tre em va ngudi Idn khu vuc mien
mii la loa dai, tivi va cac bull hpp thon Tan so cac buoi hpp thon rat thap, chi vai ba
thang mpt lin Thdng tin tu cac bull hpp nay chi lien quan phin Idn din cac thong bao
vl mat hanh chinh Mpt so buli tap huin truyin thong vl siic khoe sinh san, dan sl
phin Idn chi danh cho ddi tupng ngudi Idn Trong khi do, sl lupng hd gia dinh co loa
dai va ti vi la khdng nhilu Ngheo, thu nhap thip, sing rai rac, nhu cau hudng thu van
h6a chua dupc dap ung va chua dupc dung dien ludi quIc gia la nhflng nguyen nhan
gop phin lam cho quyin thu nhan thdng tin cua tre em cac tinh miin nui cdn bi ban che
so vdi cac tinh ddng bang trung du khac
Ngoai thdi gian d nha trudng, tre em con mpt khoang thdi gian song va hpc tap tai
gia dinh va cpng dong Tru mdt sl it cac gia dinh, cdn lai ngudi dan d cac vung, nong
thon miin nui hiu nhu thiiu quan tam din giao due tre thdi gian ngoai trudng hpc
Nhilu ngudi van quan niem ring viec giao due la viec cua nha trudng, hay noi ro hon,
ngoai nhflng kiln thiic da hpc d trudng, cac em khdng dugc hpc them gi nhilu kien thiic
tu sir day do cua eha me, anh chi, ngudi xom gieng
Viec dpng vien mpi ting ldp tham gia cong tac giao due tre em la dung, song chinh
quyin cac xa thudng giao viec chung chung trong cac cupc cupc hpp giao ban cap xa
nen da tftng cd chuyen cac ban nganh di van dpng iln nhau trong viec dung ra tl chuc
nhftng boat dpng ngoai nha trudng cho cac em Mat khac do khong cd ban nganh nao
chuyen trach viec nay, dan din viec mpt sl noi td chiic rdi rac va thudng chi t l chiic 2-3
lin trong mpt nam Nhu vay, nhin ting thi, ngoai thdi gian d trudng, hiu nhu viec quan
Nghiin cilu Con ngUdt so 3 (54) 2011 5 3
Trang 6ly, day do tre em d gia dinh va cdng ddng cdn chua dugc quan tam diing miic d nhieu vimg, mien va dieu nay cimg tao ra su bat binh dang hong giao due
Su khdc Met ve ca sd vgt chdt trudng ldp
Co sd vat chit nhu trudng, ldp, phdng hgc cung la mdt ylu td quan trpng din den sir bit binh ding trong giao due, nbit la d he thing giao due phd thdng
Ai cung bilt, dilu kien trudng ldp d ndng thdn, nhit la miin mii thua kem xa vdi cac trudng ldp d dd thi Moi nam, ngan sach nha nudc chi khoang 155 - 157 ti ddng de ho trg sach vd viit va sach giao khoa cho tre em ngheo, trong dd nam 2001 rieng 4 tinh Tay Nguyen la 38,1 ti va 6 tinh miin mii phia Bie la 64,9 ti ddng Nhilu chuong trinh
va du an phat triln giao due eflng uu tien trudc hit hgc sinh d cac vung dac biet kho khan, hpc sinh dan tpc tbilu sd Chuong trinh qude gia vl tang cudng co sd v$t chit cho giao due diu tu hang nam 40 - 50 ti dong cho cac vimg ngheo, hong dd chu ylu la vimg ding bao cae dan tpc thiiu sd Vdi su uu tien dd, nhung thanh tuu tdt vl giao due da dupe duy tri d cac dia ban cd ddng bao dan tpc sinh sdng Tai nhilu dia phuong, cd sd vat chit trudng hpc cdn tbilu thdn nhflng dilu kien co ban nhu dien thap sang, nguon nudc sach, cdng trinh ve sinh, san choi
Ket qua khao sat cho thay:
- Ca nudc vin cdn khoang 24%) sd phdng hpc thupe dien xudng cap nghiem hpng
- Dilu kien thiiu thdn, gin 88%) so giao vien chua hai ldng vdi viec day va hpc
NguIn: Bao cao khao sat kit qua hpc tap mdn Toan va Tieng Viet cua hpc sinh ldp 5 (2006-2007) cua Du an Giao due Tilu hpc cho tre em cd hoan canh khd khan ciia Vien Khoa hpc Giao due Viet Nam, dupe thuc hien tai 4.000 trudng tilu hpc vdi ting
sl 60 nghin hpc sinh tham gia - Ong Nguyen Lpc, Phd Vien trudng Vien Khoa hpc giao due Viet Nam (2008) http ://giadinh.net.vn/2008110311251649p0c 1000/chenh-lech-giao-duc-o-cac-vung-mien-khoang-cach-ngay-cang-rong.htm
Co sd vat chat trudng ldp con thieu thon trang thiet bi va chat luong chua cao, trong
do thieu thdn nhat la he cac trudng mau giao, mam non Vi du tai tinh Dien Bien, hien trang cac cong trinh ve sinh trudng hpc nhu sau (xem bang 2)
Bang 2 Cac cong trinh ve sinh trudng hoc tai tinh Dien Bien den nam 2007
^ • - ' — « r • " f •—• '• • 1 • •••'
Truo'ng c6 nguon nudc hop ve sinh/tong so tru-dng
Mam non
Tieu hoc
Trung hpc CS
Trung hpc PT
Trudng c6 cons
Mam non
Tieu hoc
Trung hpc CS
Trung hpc PT
65/115 91/156 80/112 20/28
20/24 37/37 20/20 5/6 trinh ve sinh hop ve sinh/tong so tr 66/115
100/156 64/112 /28
18/24 37/37 20/20 6/6
15/15 22/22 10/15 3/3 u-dng 15/15 22/22 10/15 3/3
3/10 7/14 3/9 3/3
3/10 7/14 3/9 3/3
Nguon: Nien giam thdng ke tinh Dien Bien 2008
54 Nghiin ciiu Con ngudi sdt 3 (54) 2011
Trang 7Co sd ha ting thieu thon, thi du nhu ban ghe, thiet bi dd dimg khong dap ung cho
viec hgc tap nen ciing khdng gay hiing thii trong hpc tap, dac biet hong cac buoi thuc
hanh cho cac em Hien vin cdn nhieu phdng hpc tam, ban ghe tam Trang thiet bi phuc
vu day va hpc cdn thieu Thieu phong hpc, phong ndi tni cua hpc sinh, thieu nha d cua
giao vien, cdng trinh ve sinh, san choi bai tap
Tre em d mien nui nhin chung thieu khu vui choi giai tri, phat trien the lire va tri tue:
Dilm vui choi cho cac em hiu nhu chua dugc quan tam diu tu xay dimg Ngay tai cac
thanh phi vin chua cd mpt cdng vien nao cd cho vui choi cho tre em Mpt so diem dich
vu vui choi cua tu nhan phai tra tien nen phan Idn tre em ngheo khdng the co dieu kien
vui choi Trudng thi thilii san choi, hd nhay Vi khong cd trd choi nen cac em tu nghT
ra cac trd nhu leo treo cay, dudi nhau, tranh danh nhau Dieu kien hpc tap cua tre em
con rit khd khan do dia hinh phu'c tap, dudng xa di lai xa xdi, kho khan, tbilu dien nen
cflng anh hudng khdng nhd tdi viec di hpc cua cac em Cd rat nhieu hpc sinh cac cap
phai di hpc xa tu 6-7 km dudng rung trd len Co nhflng ban rit xa hung tam Vi du xa
Mudng Miin (huyen Tuin Giao) cd ban Pii Xi 1, Pu Xi 2, Hua Muc each trung tam xa
20 km; Ban Phuong Hin each trung tam xa Na Xay gin 40 km D I giup dd cac em,
nhilu eha me hpc sinh da tan dung nhflng dam dit gin hudng lam nha d tam cho cac
em, gpi la nha ban tni dan nudi
Ndi tdm lai, su khac biet vl co sd vat chit nhu dien, dudng, trudng, tram cflng la mot
ylu t l quan trpng tao ra sir bit binh ding trong giao due d cac dia ban khac nhau trong
ca nude
KET LUAN
Han chi va di din xda su bit binh ding trong giao due la viec lam lau dai va nhieu
kho khan tnrdc mit Nganh giao due, ngoai sir chi dao true tilp cua chinh quyen, sir ho
tro cae nganh va doan tbi lien quan, con cin su ung hd cua cpng dong va cac hp gia
dinh eha me hoc sinh Cac muc tieu la nang cao chit lupng giao due toan dien: coi trpng
giao due nhan'cach, dao dire, ldi sing cho hpc sinh, md rpng quy mo giao due hpp ly,
dii mdi manh me quan ly nha nudc ddi vdi giao due va dao teio, xay d\mg dpi ngu nha
giao va can bd quan ly giao due du vl so lugng, dap iing yeu cau ve chat lugng, tiep tpc
dii mdi chuong trinh, tao chuyin biln manh me ve phuang phap giao dpc, tang nguon
luc cho giao due cin phai sdm co nhftng giai phap dieu chinh eu the de gdp phan vao
dinh hudng, cdng bing xa hdi cho ngudi dan, hong do cd cong bang trong giao due o
cap pho thdng , , ^x
Gin day nhit, Bd Chinh hi dua ra 7 nhiem vu, giai phap phat hien giao due den
2020, hong dd nhin manh viec dam bao cong bang xa hpi trong giao due Nha nuoc t^p
tmng diu tu cho cac vimg khd khan, vung cd dong dong bao dan tpc thieu so, tung buoc
giam su chenh lech vl phat triln giao due gifta cac vung, mien Dac biet chu y den con
thuang binh, liet sy, gia dinh co cdng vdi nude, hpc sinh cd hoan caiih dac biet kho
khan va hpc sinh khuylt tat thdng qua phat hien cac loai quy khuyen hpc, khuyen tai
trong cac td chiic xa hpi, trong cac cpng ding dan cu
Tuy nhien, trong thdi gian tnrdc mit, chung ta can quan tam nang cao chat lupng
giao due va dao tao miin nui, nhu: quan tam diu tu kinh phi thong qua cac chuong
'http://dantri.com.vn/c25/s25-321170/bo-chinh-tri-dua-ra-7-dinh-huong-phat-trien-giao-duc.htm
Nghiin ciiu Con ngudi sdt3 (54) 2011 5 5
Trang 8trinh, du an giup cac dia phuong dac biet khd khan phat hiln giao due va dao tao xay dimg trudng dan tpc ndi tni lien xa, nha d cho giao vien, dao tao ngudn can bp ngudi dan tpc thieu sd tu cac trudng dan tdc ndi tni; cd che dp thda dang ddi vdi hpc sinh, giao vien ngudi dan tpc thieu sd cd thanh tich xuit sic; cd chinh sach va chien lugc lau dai dao tao dpi ngfl giao vien ngudi dan tpc thieu sd cd trinh dp tren chuan ; chii trpng trien khai thuc hien doi mdi chuong trinh giao due phd thdng, phuong phap day hpc d vung dan tdc thieu sd, vung cd dieu kien kinh te xa hpi dac biet khd khan; thuc hien che dp chinh sach nham bao dam quyen loi va nghTa vu cua ngudi bpc; quan tam, giiip
dd hpc sinh ngheo, hpc sinh vung sau, vimg xa, con em cac gia dinh cd cdng vdi nudc, cac em cd hoan canh dac biet
Ben canh do can doi mdi co che quan ly, chi dao phu hgp; phat huy tinh chu dpng, sang tao ciia co sd, huy dpng mpi ngudn lire de phat trien giao due Cimg cd va tang cudng he thong cac trudng dan tpc thieu sd npi tni, trudng ban tni dan nudi, thu hut hpc sinh den trudng, cham diit tinh trang hpc sinb that hpc, bd hpc, hpc sinh khd khan phai
bo hpc kiem sdng Lam tot nhflng dieu nay, chang nhung nganh giao due se xoa dan su bat binh dang trong giao due, nhat la bat binh dang trong giao due phd thdng tren pham
vi ca nudc, ma cdn gdp phan tbuc hien muc tieu dan giau, nudc manh, xa hpi cong bang, dan chu, van minh ma Nghi quyet Dai hpi eua Dang ta da de ra
Tai lieu tham khao:
1 Le Ngoc Hiing Xd hpi hgc gido due Nxb Ly luan Chinh trj Ha Npi, 2006
2 Do Thien Kinh (2005) Bdt binh ddng ve gido due d Viet Nam hien nay Tap chi Xa hpi
hoc sl 1/2005
3 Uy ban nhan dan tinh Dien Bien (2009) Bdo cdo kit qud thuc Men cdc muc tieu chuong
trinh hdnh dpng vi tre em 2001-2009, xdc dinh muc tieu leu tien ndm 2010
4 UNICEF va MOLISA (2008) Tre ngheo a Viet Nam song d ddu? Xdy dung vd dp dung
cdch tiep can da chieu ve ngheo tre em
5 UNCEF Viet Nam, Bp Giao due va Dao tao va UNESCO (2008) Chuyin tiip tie tiiu hoc
len trung hoc ca sd ciia tre em gdi nguai ddn tpc thieu so
6 Vien Khoa hoc xa hpi Viet Nam (2007) Bdo cdo Cap nhdt Ngheo 2006: Ngheo vd gidm
ngheo a Viet Nam giai dogn 1993 - 2004, Nxb Chinh tri quoc gia Ha Npi, 2007
e£ Nghiin ciiu Con ngudi s63 (54) 2011