Bài 4 Phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li 1 Điều kiện xảy ra phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li Xét phản ứng Dung dịch A + dung dịch B → Sản phẩm Phản ứng xảy ra[.]
Trang 1Bài 4: Phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li
1 Điều kiện xảy ra phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li
Xét phản ứng:
Dung dịch A + dung dịch B → Sản phẩm
- Phản ứng xảy ra trong dung dịch các chất điện li là phản ứng giữa các ion
- Phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li chỉ xảy ra khi các ion kết hợp được với nhau tạo thành ít nhất 1 trong số các chất sau:
+ Chất kết tủa
+ Chất điện li yếu
+ Chất khí
Thí dụ:
+ Phản ứng tạo thành chất kết tủa:
Na2SO4 + BaCl2 → 2NaCl + BaSO4↓
Kết tủa BaSO4 + Phản ứng tạo thành chất điện li yếu:
HCl + NaOH → NaCl + H2O + Phản ứng tạo thành chất khí:
Fe + H2SO4 loãng → FeSO4 + H2↑
2 Phương trình ion rút gọn
- Phương trình ion rút gọn cho biết bản chất của phản ứng trong dung dịch các chất điện li
- Cách chuyển từ phương trình dưới dạng phân tử thành phương trình ion rút gọn như sau:
Bước 1:
+ Chuyển các chất vừa dễ tan, vừa điện li mạnh thành ion
+ Các chất khí, chất kết tủa, chất điện li yếu để nguyên ở dạng phân tử
⇒ Khi này, phương trình thu được gọi là phương trình ion đầy đủ
Thí dụ: Xét phản ứng:
Na2SO4 + BaCl2 → 2NaCl + BaSO4↓
Trang 2Phương trình ion đầy đủ là:
2Na+ + SO24+ Ba2+ + 2Cl- → BaSO4↓ + 2Na+ + 2Cl
-Bước 2: Lược bỏ những ion không tham gia phản ứng, ta được phương trình ion rút
gọn
Ba2+ + SO24→ BaSO4↓
Từ phương trình này ta thấy rằng, muốn điều chế kết tủa BaSO4 chỉ cần trộn 2 dung dịch, một dung dịch chứa Ba2+, dung dịch kia chứa ion SO42-