LỜI CAM ĐOANTôi xin cam đoan luận văn “Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thị Thế Giới Di Động khu vực Thành Phố Hồ Chí Minh” là nghiên cứu củ
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
LÊ THỊ TRÚC HƯƠNG
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH
MƯAHÀNG CỦAKHÁCHHÀNG TẠI
HỆ THỐNG SIÊU THỊ THẾ GIỚI DI ĐỘNGKHU
vực THÀNHPHỐHỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC sĩ QUẢN TRỊ KINH DOANH
Thành phố Hồ Chí Minh -2021
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
LÊ THỊ TRÚC HƯƠNG
CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH
MƯAHÀNG CỦAKHÁCHHÀNG TẠI
HỆ THỐNG SIÊUTHỊ THẾ GIỚI DI ĐỘNGKHU
vực THÀNHPHỐ HỒ CHÍ MINH
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mãsố:8340101
LUẬN VĂN THẠC sĩ QUẢN TRỊ KINH DOANH
NGƯỜI HƯỚNG DẦN KHOA HỌC: TS Trân Đình An
ThànhphốHôChíMinh-2021
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn “Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua
hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thị Thế Giới Di Động khu vực Thành Phố
Hồ Chí Minh” là nghiên cứu của tôi
Các thông tin, sốliệu, tài liệutham khảo là chính xác, trung thực Nội dung
trích dẫnđược nêurõràngtrong bài
Tôi xinchịu trách nhiệmvề bài nghiền cứucủamình
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Đếđạtđượckết quả nghiên cứu này tôi xin chân thành cảm ơn đến quý thầy cô
trong ViệnauĐạihọc trường Đại họcNguyềnTất Thành đã tậntình dạy bảo và giúp
đỡ tôi trongsuốtquá trình họctập vàthực hiện luận văn tốt nghiệp
Đặc biệt, tôi xin cảm ơn đếngiảng viên Trần Đình An đã nhiệt tình hướngdẫn
và chiasẽ kinhnghiệm giúp tôi hoàn thành đề tài nghiên cứucủamình
Đông thời tôi cũng xin cảm ơn toànthểban lãnh đạo, cánbộ nhân viên,đồng nghiệp củahệthống siêu thị Thế GiớiDiĐộngkhu vực ThànhPhố Hồ Chí Minh đã
cung cấp cho tôinhững dữ liệu và thờigian đếhoàn đề tài nghiên cứu
Bên cạnh đó tôi chân thànhcảm ơn quí khách hàng của siêu thị Thế Giới DiĐộng khuvực Thành Phố Hồ ChíMinhđã hồ trợtôi khảo sát thông tin
Tuy nhiên dohạn chế về trình độ vàthờigian nghiên cứu, luận văn khôngtránh khỏi thiếu sót.Vì vậyxin quíthầycô và bạnđọcthông cảm vàgóp ý đếtôicó thêm
kinhnghiệm đếhoàn thànhbàinghiêncứu tiếp theođượctốt hơn
Xin trân trọng cảmơn
Trang 5TÓM TẮT
Với đề tài nghiên cứu “ Cácyếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thị Thế Giới Di Động khu vực Thành Phố H'ô Chí
Minh Mục tiêu nghiên cứucủa đềtài là nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởngđến quyết
định mua hàng của khách hàngtạịThế Giới Di Động khu vực Thành Phố Hô Chí
Minh Từ đó,đềxuấtcáchàmý quản trị cho ban lãnh đạohệ thống siêu thị Thế Giới
Di Động khu vựcThành Phố HồChíMinh tham khảo nhằm gia tăngquyếtđịnhmua
hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thị Thế GiớiDiĐộngkhuvựcThành Phố Hồ
Chí Minh
Luận vănsử dụng phương pháp nghiên cứu địnhtínhkết hợp nghiên cứuđịnh
lượng Phươngphápnghiêncứuđịnhtính vừa khám phávừakhắngđịnh các yếu tố
ảnhhưởngđến quyết định mua hàngcủakhách hàng, cùng cácbiến quan sátđo lường
nhừng yếutốnày.Nghiêncứu định tínhnhằm hiệu chỉnh, hoàn thiện thang đo, bảng
hỏi.Phương pháp nghiên cứu định lượng với kỹthuậtthu thậpdữ liệu là khảo sát qua
bảng câu hỏi đóng dựa trên quan điếm, ý kiến đánh giácủa khách hàng vềcácyếu tố
ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thịTGDĐ khuvực TPHCM Thông tin thu thập từ kếtquả khảo sát nghiên cứu sẽ được xửlý bằng phẫnmềm Excel, SPSS Thang đosau khi được đánh giábằng phương pháp hệ số tin
cậy Cronbach’s Alphavà phân tích nhân tố khám pháEFA, phân tích hôi quy tương
quan đượcsửdụng đế kiếmđịnhmôhình nghiên cứu
Trong nghiên cứu kết quả cho thấythứ tự ảnh hưởngtheo thứ tựgiảm dần như
sau: biến UTTH có tác động mạnhnhất (p2=0,374), biến GCCN (p3= 0,231), biến
XTTM (p4 = 0,191), tiếp theo là biến DD(pl = 0,178), biến CLCN (p5 = 0,155),
biến STL (p6= 0,154và biếntác động yếu nhất làbiến NVPV (P7 =0,136).Như vậy
7nhân tố: DD, UTTH,GCCN,XTTM, CLCN, STL, NVPV vềmặt thống kê điều có
ý nghĩa vì có giá trị Sig <0,05 nên ảnh hưởng đến quyết địnhmua hàng của khách
hàng tại hệthống siêu thị TGDĐkhu vực TPHCM.Do đó,giảthuyếtHlvàH2, H3,H4,H5, H6 đến H7 được chấp nhận ở độ tin cậy 95%
Trang 6CHƯƠNG 1 TỐNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN cứu 1
1.1 Lý do chọn đề tài 1
1.2 Mụctiêu nghiên cứu 3
1.2.1 Mục tiêu chung 3
1.2.2 Mục tiêu cụ thể 3
1.3 Câuhỏi nghiên cứu 4
1.4 Đốitượng và phạmvi nghiên cứu 4
1.5 Phương pháp nghiên cứu 4
1.6 Đónggóp của luận văn 6
1.7 Bố cục của luận văn 6
CHƯƠNG 2 Cơ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN cứu 8
2.1 Một số kháiniệm liênquan 8
2.1.1 Ý địnhmua sắm 8
2.1.2 Hành vi của ngườitiêu dùng 8
2.1.3 Siêu thị, đặc điếm vàvaitrò của siêu thị 9
2.1.4 Khách hàngvà khách hàng của siêu thị 13
2.2 Các lý thuyết về quyết địnhmua 15
2.2.1 Thuyết hành động hợp lý(Fishbein & Ajzen, 1975) 15
2.2.2 Thuyết hànhvi định sẵn TPB (Ajzen,1975) 16
2.2.3 Quá trìnhraquyết định muacủangườitiêu dùng 17
2.3 Tống hợpcácnghiêncứu liênquan 20
2.3.1 Các nghiêncứu nướcngoài 20
2.3.1.1 NghiêncứucủaAfandevàcộngsự(2015) 20
2.3.1.2 Nghiêncứu của Abbasi và cộng sự(2016) 21
2.3.1.3 Nghiêncứucủa Diah Kusumawati, Detty Purnamasari, and Sardiyo (2018) 22
2.3.2 Các nghiêncứutrong nước 23
2.3.2.1 Nghiên cứu củaNguyễnThu Hà và cộng sự(2015) 23
2.3.2.2 Mô hình nghiên cứu của Nguyễn Thành Công, Phạm Ngọc Thúy (2017) 23
Trang 72.3.2.3 Môhình nghiên cứu củaTrầnVăn Dũng và NguyễnThị Minh Trâm
2.4 Môhình nghiên cứuđề xuất 25
Tóm tắt chương 2 29
CHƯƠNG 3: THIẾT KẾ NGHIÊN cứu 31
3.1 Quy trình nghiên cứu 31
3.2 Nghiền cứuđịnhtính 32
3.2.1 Mục tiêu nghiên cứuđịnhtính 32
3.2.2 Kếtquả nghiên cứuđịnhtính 33
3.3 Nghiên cứuđịnh lượng 36
3.3.1 Thiết kếbảng câu hỏi 36
3.3.2 Phươngpháp thu thậpdữliệu 36
3.3.2.1 Dữliệusơcấp 36
3.3.2.2 Dữliệu thứcấp 37
3.3.3 Phươngpháp xử lý dữliệu 37
3.3.3.1 Kiểm định thang đo, phân tích nhân tố khám phá 37
3.3.3.2 Phân tíchhồiquy 39
3.3.3.3 Kiểm định mô hình 40
3.3.3.4 Kiếmđịnhsựkhácbiệt vềbiếnphụ thuộc giữa các nhóm tống thể mầu (ANOVA) 40
Tóm tắt chương 3 42
CHƯƠNG 4 KẾT QUẢ NGHIÊN cứu VÀ THẢO LUẬN 43
4.1 Giới thiệutống quanvề hệthống siêuthị Thế Giới DiĐộng 43
4.1.1 Lịchsử hình thành và phát triển 43
4.1.2 Ngành nghề kinh doanh 46
4.2 Kết quả nghiên cứu 46
4.2.1 Đặcđiếm mẫu khảosát 46
4.2.2 Kiếm định độ tin cậy củathangđobằng hệ số Cronbach’ s Alpha 48
4.2.2.1 ThangđoSựtiệnlợi 48
4.2.2.2 Thangđo Uytín thương hiệu 49
4.2.2.3 Thangđo Xúc tiến thươngmại 49
Trang 84.2.2.4 Thang đo Địađiểm 50
4.2.2.5 ThangđoNhân viên phụcvụ 50
4.2.2.6 Thang đoChất lượng cảm nhận 51
4.2.2.7 Thangđo Giácả cảm nhận 52
4.2.2.8 Thang đoQuyết định mua hàng củakháchhàng 52
4.2.3 Phân tích khám phá nhân tố 53
4.2.3.1 Phân tích nhân tốcho biến độc lập 53
4.2.3.2 Phântích nhân tố EFA chobiếnphụ thuộc 56
4.2.4 Kiếm định hệ sốtương quan Pearson 57
4.2.5 Phântíchhồiquy 58
4.2.5.1 Kiểm định mức độ giải thíchcủa mô hình 59
4.2.5.2 Kiểm địnhsựphù hợp củamôhình 59
4.2.5.3 Dò tìmcácvi phạm giảđịnhhồiquy 60
4.2.5.4 Kiểm địnhcác giả thuyết củamôhình nghiên cứu 63
4.2.6 Thảoluận kết quả nghiêncứu 65
Tóm tắt chương4 69
CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ 70
5.1 Kết luận 70
5.2 Hàm ý quảntrị 71
5.2.1 Hàm ýquản trịvề Uy tín thươnghiệu 71
5.2.2 Hàm ýquảntrị về Giácả cảm nhận 73
5.2.3 Hàm ýquảntrịvề Xúctiến thươngmại 74
5.2.4 Hàmýquảntrịvề Địa điểm 75
5.2.5 Hàm ýquảntrị về Chất lượng cảm nhận 77
5.2.6 Hàm ýquảntrị về Sự tiện lợi 78
5.2.7 Hàm ýquản trịvề Nhân viênphụcvụ 79
5.3 Hạnchế của đề tài vàhướng nghiên cứu tiếptheo 81
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 83
Trang 10DANH MỤC • BẢNG BIẼƯ
Bảng 2.1:Tổng hợpcácnghiêncứu liênquan 25
Bảng 3.1:Mãhóathang đo 33
Bảng 4.1: Đặc điếmmầu khảosát 47
Bảng4.2:Kếtquả kiếm định thangđoSựtiện lợi (lần 1) 48
Bảng 4.3:Kếtquả kiểm định thangđo Sựtiện lợi(lần 2) 48
Bảng 4.4:Kếtquả kiểmđịnh thangđo Uy tínthương hiệu 49
Bảng 4.5:Kếtquả kiểm địnhthang đo Xúc tiến thương mại 49
Bảng 4.6:Kếtquả kiếm định thangđoĐịađiểm 50
Bảng 4.7:Kếtquả kiểm định thang đo Nhânviên phục vụ 50
Bảng 4.8:Kếtquả kiếm định thangđo Chấtlượng cảm nhận (lần 1) 51
Bảng 4.9:Kếtquả kiểm định thangđo Chất lượng cảm nhận (lần 2) 51
Bảng4.10: Kếtquả kiểmđịnh thangđo Giá cả cảm nhận 52
Bảng4.11: Kếtquả kiểmđịnh thangđo Quyếtđịnh mua hàng của khách hàng 52
Bảng4.12:Xoayma trận nhân tố biếnđộc lập lần1 53
Bảng4.13: Xoay matrận nhân tố biếnđộc lập lần 2 54
Bảng 4.14: Kếtquả phân tích nhân tố thang đo quyết định mua hàng của khách hàng .56
Bảng4.15: Phân tích tương quan 58
Bảng4.16: Bảng phân tíchhồi quy bội môhìnhđầy đủ 59
Bảng4.17: Phân tíchphươngsaiANOVA3 59
Bảng4.18: Kếtquả phân tích hồi quy 60
Bảng4.19: Kiếmđịnh hiện tượng đa cộngtuyến 63
Bảng4.20: Tống hợp kếtquả kiếm địnhcác giảthuyết nghiên cứu 64
Bảng 5.1:Yếu tố uy tín thươnghiệu 71
Bảng5.2: Yếu tốGiá cả cảm nhận 73
Bảng 5.3:Yếu tố Xúc tiến thương mại 74
Bảng 5.4:Yếu tố Địa điểm 76
Bảng 5.5:Yếu tốChất lượng cảm nhận 77
Bảng 5.6:Yếu tố Sựtiện lợi 78
Bảng 5.7:Yếu tốNhânviênphục vụ 80
Trang 12DANH MỤC HÌNH ẢNH
•
Hình 1.1: Tỷ lệ khách mua hàng so với lượt khách truy cập tại MWGkhu vựcThành
Phố Hồ Chí Minh giaiđoạn 2018-2020 2
Hình 2.1: Môhìnhchitiết các yếutố ảnhhưởngđếnhành vi tiêu dùng 9
Hình 2.2: Môhìnhthuyết hành động hợplýTRA 15
Hình 2.3: Môhìnhthuyết hành viđịnhsẵn TPB 16
Hình 2.4: Sự kết hợp của3yếutố trong thuyết TPB 17
Hình 2.5: Môhình hành vicủangườitiêudùng 18
Hình 2.6: Môhìnhquá trình thôngquaquyếtđịnhmua 18
Hình 2.7: Các bước đánhgiá các lựa chọn đến quyết định mua 19
Hình 2.8: Môhình nghiên cứu quyết định mua khách hàng đối với siêu thị tại thành phố Nyeri, Kenya 21
Hình 2.9: Môhình nghiên cứu quyết định mua của khách hàngsiêu thị 21
Hình 2.10:Môhình nghiên cứu quyết định mua khách hàng đốivới sản phẩmâmnhạc ởIndonesia 22
Hình 2.11: Mô hình nghiên cứu chất lượng dịch vụ bán lẻ và quyết địnhmua của khách hàng ở các siêu thị Việt Nam 23
Hình 2.12:Môhình quyết định muathương hiệu điện thoạidi động 24
Hình2.13 Mô hình nghiên cứuquyếtđịnh muathực phẩm của khách hàng tại Siêu thị Mega Market Long Xuyên 25
Hình 2.14:Môhình nghiên cứuđềxuất 30
Hình 3.1: Quytrình nghiền cứu 31
Hình4.1: Logo của TGDĐ 45
Biểuđồ4.1:Biểu đồtần số Histogram 61
Biểuđồ4.2:Biểu đồ P-P plot 61
Biểuđồ4.3:Biếu đồphân tán 62
Trang 13TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TĂI NGHIÊN cứu 1.1 Lý do chọn đề tài
Hiện nay người dâncàng trỏ nênbậnrộn hơn và nhu cấumua sâm lại càng
tăng thayvìlựa chọn mua sắmtại cửahàngnhỏ lẻ hay chợtruyền thống sẽ tốn thời
gian và khó khăn thì người dân đã chuyển dần sáng mua sắm tại các trung tâm
thương mại và các siêu thị lớn Dođó giúp cácchuỗi siêu thị ngày được mởrộng và
phát triển thêm nữa Theo mộtbáo cáo củaNeilsen, trong năm2019 đã có một sự
chuyển dịchrõràng từ mua sắm tại kênh truyền thốngnhư chợ,tạp hóa sang các hình
thứcmuasắm hiện đại hơn trong đó phải kế đếnthương mạiđiện tử như: Nguyền
Kim, Điệnmáychợ lớn, Điện máyThiên Hòa, Do nhu cầu mua sấm tha đổi đã
giúp cho thịtrường bánlẻ ngày càng phát triển
Cùng với xuhướng phát triển chung, thời gian siêu thị đãphát triển mạnh cả
về sốlượnglẫn quy mô vớimạng lưới các siêu thị rộng khắp cả nước Hoạt động kinh
doanh siêu thị đa dạng và có nhiều đặcthù khác sovới các lĩnh vực kinh doanhkhác
Để thành côngvàtồntại trên thị trường, siêuthịphải có chiến lược nhằm tăng cường
chấtlượng dịch vụ để thỏa mãn ngày càng tốt hơn nhucầu khách hàng
Nềnkinh tế của Việt Nam mở cửađãtạo cơhội hấpdẫnchongành bán lẻ đầu
tư vào thịtrường ViệtNam và thu hút sựquan tâmcủa doanh nghiệp nước ngoài, vàđây cũng làthách thức đối với doanh nghiệp trong nước Vì thếdoanh nghiệp Việt
Nam cần đẩy nhanh nân caochất lượng nhân lực,các quy trình trong chuỗi bánlẻ của
mình Nếu nhưkhônglưu ývấn đè nàydoanh nghiệp trong nước khó có thếcạnh
tranh được với các doanh nghiệp nước ngoài tiềm lực mạnh vềkinhtế và lại nhiều
kinhnghiệm trong ngành
Thegioididong.com là thương hiệu thuộc Công ty Cố phần Thế giớidi động,
Tên tiếngAnh là Mobile World JSC là mộttậpđoàn bán lẻtạiViệt Nam với lĩnh vực
kinhdoanh chính là bán lẻ điện thoại di động,thiết bịsốvà điện tử tiêu dùng
Xác định cơ hội mở rộngthị trường vẫn còn với khoảng 40% thị phần còn
nằm trong taycáccửa hàng nhỏlẻ, Công ty Cổ phần Thế GiớiDi Động cho rằng sẽ
tiếp tục duytrì vị trí thốnglĩnh thị trường điện thoạivà nới rộng khoảng cách so với
các chuỗibán lẻ khác, vềthịphần điện máy, hiện tại Dienmayxanh chỉ thuaNguyễn
Trang 14Kim và cao hơn Dienmaycholon Dienmayxanh hiện có thị phần 8%, trong khiNguyền Kim là 12%, Dienmaycholon 7,5% Các cửa hàngnhỏ lẻvẫnchiếmthịphần
lớn nhất, tới 52,5%, vượt xacác thương hiệu trên Đánh giá mứcđộ thâm nhập các
mặthàng điện máy vần chưacao tại khuvực nông thôn-khuvực chiếm70% (Khống
Chiêm 2019, https://ndh.vn/) dânsố thị trường nội địa, Công ty Cố phần Thế Giới Di
Động chorằngđâylà thị trường tiềm năng, sẽ khai thácmạnh mẽtrong năm 2020
Cuối năm 2019, đầu năm 2020 khi dịch bệnh Covid diễn biến phức tạp trên
thếgiới và đặc biệt là Việt Nam đãthiệthại lớn đếnnềnkinh tế.Lúc nàyxuhướng
mua sắm trực tuyến để thực hiện giãn cách xã hội, đảm bảoantoàntrong mua sắm
hạn chế dịch bệnhlây lanngày càng trở lênphốbiến hơn
70,00 35.000.000
Số lượt khách truy cặp số lượng khách mua hàng Tỷ lệ mua hàng/ truy cập
Hình 1.1: Tỷ lệ khách mua hàng so với lượt khách truy cập tại M wG khu vực
Thành Phố Hồ Chí Minh giai đoạn 2018 - 2020
(Phòng kinh doanh, 2021)
Qua hình1.1, số liệutrên cho thấytỷ lệ muahàng/truycập của kháchhàng tại
hệ thống siêu thịThế Giới Di Độngkhu vực Thành Phố Hồ Chí Minh xu hướng
giảm Năm 2018 với tỷlệ64,55%;Năm 2019 giảm xuốngcòn50,97% và đáng báo
động là năm 2020 tỷ lệnàygiảm xuống còn 48,53%mặc dù số lượng khách truycập
tăng đáng kể từ 2019 (27.921.978 khách hàng) đến 2020 (33.576.001 khách hàng) Đồng thời, số lượng khách hànggiảm nghiêm trọng từ 18.024.071 khách hàng năm
2018 xuốngcòn 16.294.114 khách hàng năm 2020.Chứngtỏ doanh số và số lượng
Trang 15kháchhàngmuahàng tại hệ thống siêuthị Thế Giới Di Động khu vực Thành Phố Hồ
Chí Minh đang ảnh hưởng khi số lượngKH mua sắm tại MWG cóxuhướng giảm
Việc giữchânkhách hànglàvaitròvôcùng quan trọngtrong công việc mang
lại lợi nhuận cho doanh nghiệp Đáp ứng nhu cầu của khách hàng đangtrở thành
chiến lược quan trọnghàngđầucủa các doanh nghiệp Dovậy, nghiêncứu những
yếutốđể đáp ứng nhucầucủakháchhàng đế từ đó khách hàng quyết định mua sản
phẩm/dịch vụ của doanh nghiệp luônlà vôcùng quan trọng, việc này giúp các doanh nghiệp có thể phụcvụ khách hàng, cũng như thỏamãn nhu cầu khách hàng góp phần
tăng hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp Xuấtphát từ những lý do
trên, tác giả quyết định chọn đề tài “Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua
Hô Chí Minh ”làmđề tài nghiêncứu choluận văn củatác giả
1.2 Mục tiêu nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu chung
Mụctiêu nghiên cứucủađề tài là nghiền cứucácyếutốảnh hưởng đếnquyết
định mua hàng của khách hàngtạị ThếGiới Di Động khu vực Thành Phố Hồ Chí Minh.Từ đó,đềxuất cáchàm ý quản trị choban lãnh đạohệthống siêuthị Thế Giới Di
Động khu vực ThànhPhố Hồ Chí Minhtham khảo nhằm gia tăng quyếtđịnhmua
hàng của khách hàng tại hệthống siêu thị Thế GiớiDi Động khu vực ThànhPhốHồChíMinh
(ii) Đolường mức độ ảnhhưởng của cácyếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua
hàngcủa kháchhàng tại hệthống siêuthịTGDĐ khu vực TPHCM
(iii) Đề xuất những hàm ý quản trị làm tài liệutham khảo giúpbanlãnhđạohệthống siêu thị TGDĐkhu vực TPHCMgia tăngquyết địnhmuahàng của khách hàng
tại hệthống siêu thị TGDĐ khu vực TPHCM
1.3 Câu hỏi nghiên cứu
Trang 16,Đề tàinghiên cứu sẽ trả lờinhững câu hỏinghiên cứu sau:
(i) Nhữngyếu tố nàoảnh hưởngđến quyết định muahàng củakhách hàng tại hệ
thống siêuthịTGDĐ khu vực TPHCM?
(ii) Mức độ tác động của các yếu tố ảnh hưởng đến quyếtđịnh mua hàng của
khách hàng tại hệthống siêu thịTGDĐ khu vực TPHCM nhưthế nào?
(iii) Những hàm ý quản trịgìtừkếtquả nghiên cứu giúp ban lãnh đạohệ thống
siêu thị TGDĐ khuvựcTPHCM tham khảo nhằm giatăngquyết định mua hàngcủa
khách hàng tại hệthống siêu thịTGDĐ khu vực TPHCM trong tươnglai?
1.4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định muahàng của khách hàng tại hệthống siêu thịTGDĐ khu vực TPHCM
Đối tượng khảo sát: Khách hàng hiện đang mua sắm tại hệ thống siêu thị TGDĐkhuvựcTPHCM
Phạmvi không gian: tại hệ thống siêuthị TGDĐ khu vực TPHCM (Do địabàn
TP HCM khá rộng nên tác giả quyết địnhbốc chọn mẫu tại 12 Quận huyện trên địa
bàn TP HCMgồm: Quận 1,2,3,4,5,6,7,8, Bình Thạnh, Gò Vấp, Phú Nhuận, Bình
Tân)
Phạmvi thời gian: 1/1/2021 đến 1/6/2021
1.5 Phương pháp nghiên cứu
tốảnh hưởng đến quyết định muahàng của khách hàng, cùngcác biến quan sát đo
lường những yếutố này Phương pháp nàyđược thực hiện bằng kỹ thuật phỏng vấnsâucánbộquảnlýcủahệthống siêu thị TGDĐ khu vực TPHCMdựa theo bàidotác
giả phác thảo Qua phỏng vấn, thiết kế được bảng câu hỏi phù hợp cho quá trình
nghiên cứuđịnhlượng đê’ thuthậpthông tin câng thiết ->Tácgiảđãbỏ nhóm phỏng
vấnsâu làKHrakhỏi nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu định lượng: Với kỹthuậtthu thập dữ liệu là khảosátqua bảng câu hỏi đóng dựa trên quan điếm, ý kiến đánhgiácủakháchhàngvề các
yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thị
TGDĐkhu vực TPHCM.Sựtrả lời của kháchhàng dựatheo bảng câu hỏi khảosát sử
dụng thang đoLikert5 mức độ theo thứtự: 1= Hoàntoànkhông đồng ý; 2 = Không
Trang 17đồng ý;3 = Trunglập; 4 = Đồngý; 5 = Hoàn toànđồng ý Sau khi thu thập kết quả nghiên cứu sẽ được chạy bằng phầnmềmsử lý dữ liệu SPSS và Excel Và sẽđưa ra
được kếtquảsau khi được đánh giá bằng hệ số tin cậy Cronbach’s Alph, nhân tố khám
phá EF A và phân tíchhồi quytương quan
1.6 Đóng góp cùa luận văn
Việc đánh giá quyết định mua hàng của khách hàng sẽ giúp cho lãnh đạo
nhận diện được những mong muốn chính đáng của khách hàng về dịch vụ, sản
phẩm và các nhântốchính ảnh hưởng đến quyết địnhmuahàngcủakhách hàngtại
hệ thống siêu thị TGDĐ khuvực TPHCM
Kếtquả nghiên cứusẽ cung cấp cho ban lãnh đạo hệthống siêu thị TGDĐ
khu vực TPHCMcó một cáinhìn chitiết về chất lượngsản phẩm, dịch vụ của mình
và các yếu tố ảnh hưởng đến quyết địnhmuahàngcủa khách hàng Với tư cáchlànhà
cungcấp sản phẩm dịch vụ, kếtquả nghiên cứu có thể đánh giáđược cácyếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của khách hàng tại hệthống siêu thị TGDĐ khu vực
TPHCM Qua đóhệthống siêu thịTGDĐ khu vựcTPHCM tiếp tụccónhữngchính
sáchđầu tư hơn nữa vào công nghệ,mạng lưới, giá cả, conngười, sản phẩm vàchất
lượng sản phẩm nhằm gia tăng quyếtđịnh muacủa khách hàng trong tươnglai
1.7 Bố cục của luận văn
Đềtài đượctrìnhbàythành 5 chươngnhư sau:
Chương 1 - Tống quan vê đề tài nghiên cứu: Giới thiệu chung về đề tài nghiên cứu gôm các vấn đề như lý dochọnđề tài, đốitượng và phạmvi nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, câuhỏi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, đóng gópcủa đề
tài
Chương 2 - Cơ sở lý thuyết và mô hình nghiên cứu: Trình bày về nhữngcơ
sở lý thuyếtliên quan đến đề tàinghiêncứu, trongđósơlược về một số khái niệm, các
nghiên cứu trong và ngoài nước có liên quanđếnđề tàivàđề xuấtmôhình nghiên cứu
Chương 3 - Phương pháp nghiên cứu: Trình bày thiết kế quytrình nghiên cứu và phương phápnghiên cứu
Trang 18Chương 4 - Kết quả nghiên cứu và thảo luận: Trình bày tổng quan về hệthống siêu thị TGDĐ khu vực TPHCM và thực hiện việcphân tích dữ liệu vàdiễngiải
kếtquả thu được
Chương 5 - Hàm ý quản trị và kết luận: Tóm tắt các kếtquả nghiên cứu đã
thực hiện, từ đó đưara các hàmý quản trịnhâm gia tăng quyết định muahàng của
khách hàng tại hệthống siêu thị TGDĐkhuvực TPHCM đồng thời cũng nêu những
mặtcònhạn chế của đề tài
Trang 19CHƯƠNG 2
c ơ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN cứu
Tác giả sẽ trình bài các lý thuyết liên quan đến , đồng thời tống quan các
nghiên cứuliên quan làmcơsởchotác giảxây dựng mô hình nghiên cứu chođề tài
“Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của kháchhàng tại hệ thốngsiêu thị
TGDĐkhuvựcTPHCM”
2.1 Một số khái niệm liên quan
2.1.1 Ý định mua sâm
Ý định mua hàngtrong tiếngAnh là “purchase intent” Ý định muahàng là
xác suất mà khách hàng sẽ muamộtsản phẩm hoặc dịch vụ Để đánhgiáý định mua
hàng, cácnhàtiếp thị sử dụng mô hình dựđoán đẽ giúp xác định khảnăng của kết quả
trong tương lai dựa trên dữliệu lịchsử
Ý định mua hàng là mộttrongnhững biện pháp lâu đời và được sửdụng rộng
rãi trong nghiên cứu marketing Việc sử dụng nó kéo dài theo cácloại nghiên cứu
khác nhau (thửnghiệmsản phẩm vàsản phẩm mới, thử nghiệmbao bì, thử nghiệm
nội dung quảng cáo, đốimới và định vị thươnghiệu,và sự trung thành)
2.1.2 Hành vi của người tiêu dùng
Theo Kotler(2005) thì nghiêncứu vềhành vitiều dùng của khách hàng là một
nhiệm vụ khá quan trọng có ảnh hưởng rất lớn trong quy trìnhđưara quyết địnhvề
tiếp thị củacác doanh nghiệp Trong thời gian đầu tiên, những người làmtiếp thị có
thể hiểu được người tiêu dùng thôngqua những kinhnghiệmbánhàng cho họ hàng
ngày Nhưng sự phát triển về quymô của các doanh nghiệp và thị trường đãlàm cho nhiều nhà quảntrị tiếp thị không còn điều kiện tiếpxúc trực tiếpvới khách hàng nữa
Ngày càng nhiều nhữngnhà quản trị đã phải đưavào việc nghiên cứu khách hàng để
trả lờinhững câu hỏichủ chốt sau đây về mọi thị trường
Nghiên cứuhành vingười tiêu đã ngày càng đi xa hơn nhừngkhía cạnh nới
trên Hiện nayngười tiêu dùng đượccác nhà kinh doanh tìm hiểu họ có nhậnthức
được các lợi íchgiá trị của sản phẩm, dịch vụ họđã mua hay không vàcảm nhận,đánhgiánhư thếnàosaukhi sử dụngsảnphẩm, dịch vụ Những điều này sẽ tác động ảnh
hưởng đến những lần mua hàng sau đó của người tiều dùngvà thông tin sản phẩmđến
ngườitiêu dùng khách như người thânbạnbècủa họ
Trang 20Những đặc điểmvà quá trình quyết địnhcủa người mua dầnđến những quyếtđịnh mua sắm nhất định Nhiệm vụ của ngườilàmtiếp thị là hiếuđược điều gì xảyra
trong ý thứccủa người muagiữa lúc cáctác nhân bên ngoài bấtđầutác động và lúc
quyết địnhmua Tasẽ tậptrung vàohai câu hỏisau: (i) Những đặc điểmnào củangười
mua ảnh hưởng đến hànhvi mua sắm? (ii) Người mua thông qua quyết định mua sắm
như thế nào?
Theo Armstrong (1998): “Quá trình mua hàng của kháchhàngbịtác động bởi một số yếutốmà những nhà quản trị tiếp thị không thếkiểmsoátđượcnhưyếu tố văn
hoá, yếu tố xã hội, yếu tố cá nhân và yếu tố tâm lý Tuyvậynhững yếu tố nàyphảiđược
đưa vào để xem xét một cáchđúng mức nhằm đạt được hiệu quả về mục tiêu khách hàng
quan điểm
Người mua
Hình 2.1: Mô hình chi tiết các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi tiêu dùng
(Nguồn: Philip Kotler, 2005)
2.1.3 Khách hàng và khách hàng của siêu thị
Khái niệm chung khách hàng
Khách hàng chính là cái đích màmọi doanhnghiệpmuốn hướng tới vàcũng là
mộttrong những yếu tố quyếtđịnh sự sống còn của doanh nghiệp Vì vậy, tất cả các doanhnghiệp đều tìm cáchgiữvà thu hút thêmkhách hàng cho mình bằng nhiềuhình
thức, thôngqua nhiều công cụ
Trang 21Theo cách hiểu chung nhất của các nhà kinh tế, khách hàng là tất cả những người (cánhân, tậpthế hay tổ chức) có nhu cầu và thực hiện trực tiếp hoặc gián tiếp
việc giao dịch mua bánhànghóahay dịch vụ với các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp,
cửa hàng
Khách hàng là những người được phục vụcho dùhọcó trả tiền cho vụ của
doanh nghiệp hay không Chúng ta phải hiếu rỏ “ khách hàng” không chỉ làngười trực
tiếp mua và tiêuthụ sản phẩm của doanh nghiệp bên ngoài mà còn làngư các nhân
viêncủa doanh nghiệp
Với kháiniệm mở rộng hơn thì doanhnghiệp cần quan tâm đến khách hàng
bênngoài và bêncạnh đó cần quan tâmđếnđộingũ nhân viên để họ có thểtạora dịch
vụ hoàn hảo hơn và giữa cácđồng nghiệp họ cũng cần phải quan tâm và làm đápứng
nhu cầu vàlàm hàilòng nhauthì khi đó họmới có thể tạora một dịch vụ hoàn hảođến
với khách hàng
- Theo đặc điểm của khách hàng, gồmkhách hàng cá nhân và khách hàng tổ
chức
Khách hàng cá nhân: là một người hoặc một nhóm ngườiđã, đang hoặcsẽ mua
và sửdụng sảnphẩm dịchvụ phục vụ chomụcđích cá nhân của họ
Khách hàng tố chức:gồm các doanhnghiệp sản xuất, thương mại, các tố chứcphi lợi nhuận và cáccơquan Đảng, Nhànước sử dụng sản phẩmhoặc dịch vụ của
doanh nghiệp
Trang 22Ngàynaycác doanh nghiệp phải đươngđầu với sự cạnh tranhgaygắt và ngày càng khó khănhơn.Để tồn tại, cácdoanh nghiệp phải tạođượcsự hàilòng củakhách
hàngcủa khách hàng hiện tạivà thu hútđược khách hàng từ đốithủ cạnh tranh Vai trò
của khách hàngngày càng quan trọng đối với bất kỳ mộttố chức kinh doanh nào Cụ
thế là:
- Khách hàng là yếu tố ảnh hưởng đến doanh thu, thị phầnvà số lượngsản
phẩmtiêu thụcủa doanh nghiệp
- Khách hàng có quyền lựa chọn sản phẩmcủadoanh nghiệp đốithủ cạnh tranh
và cóthểgây sức ép đếndoanhnghiệp
- Khách hàng làcơsở để doanh nghiệp đưa ra chiến lược sản phẩm,chiến lược
giá và các chiếnlược quảng cáo hiệu quả
Do tính chấtđặc thù của hình thứctố chứcvà phục vụ, ngoài các đặc điểm
chung của khách hàng,kháchhàngđếnmua sấmtại siêu thị cónhững đặc điểm riêng
mang tínhđặcthù của nó Có thếkể đến là:
- Kháchhàng siêu thị đượcphụcvụchu đáo màkhông bị căng thắngdo phải mặc cảtừngmónhàngnhư ở chợ,không bịmua nhầm, mua giá cao
- Khách hàng siêu thị cóthể mua được nhiều loại hàng hóa cùng mộtlúcmà
không cần phải đilạinhiều nơiđể muanhiều thứ Kháchhàng thỏa mãn vì có thể mua
hàng với số lượng lớn màkhôngcầnlolắng về việc di chuyểnvì siêu thị đã chuẩn bị
cácxe đẩy hàng đế khách hàng có thếđẩy hàngđãmua đến tậnbãi đổxe
- Khách hàng siêuthị luôn tin tưởng và an tâm chất lượnghàng hóa tạisiêuthị,
cóthếđược tự do lựa chọn mặt hàng, xemrõcác tính năng, cách sử dụng hàng hóa
cũng như giá cả mặt hàng trước khi quyết định mua
- Khách hàng siêu thị được thoải mái mua sắm trong không gian thoángmát,
các quầy hàng trang trí bắt mắt, môitrường mua sắm an toàn,vệ sinh sạch sẽ
- Kháchhàngsiêuthị là kháchhàng vãng lai,là những ngườithỉnh thoảng mới
đến siềuthị hoặcđến siêuthị trong mộthoàn cảnh nàođó,ví dụ khách du lịch Họ đến
mua sắm tại siêuthị vì muốn an tâm về chấtlượng và giácả.Độingũ nhân viên ởsiêu
thị có khả năng ngoại ngữ tốt cóthể phục vụ tốt những khách hàng người nước ngoài
2.2 Các lý thuyết về quyết định mua
2.2.1 Thuyết hành động hợp lý (Fishbein & Ajzen, 1975)
Trang 23Thái độ đối với hàng vi
Những chuẩn mực chủ quan
Hình 2.2: Mô hình thuyết hành động hợp lý TRA
(NguỒn:Fishbein &Ajzen, 1975)
Thuyết hành động hợp lý (Theory of ReasonedAction - TRA) được Ajzenvà
Fishbein (1975) xâydựng từ thế kỷ 20, cuối thập niên 60 và được mở rộng trong thập niên 70 và được xemlà học thuyết tiênphong trong lĩnh vựcnghiên cứutâm lý xã hội:
“Thuyếtnàyđượcthiết kế dựatrên giảđịnhrằng con người thường hành động một
cách hợp lý, họ xem xétcácthông tin có sẵn xung quanh và nhữnghậuquảtừ hành động củahọ Theo TRA, hành vi được quyếtđịnh bởi ý định thực hiện hành vi đó Ý
địnhlàtrạngthái nhận thức ngay trước khi thực hiện hành vi; làmột nhân tố dẫn đến
thực hiện hành vi Vì thế, ý địnhhành vi (Behavior Intention - BI) là nhântố quan
trọng nhấtdựđoán hành vi vàchịu ảnh hưởngbởi hainhântốlàthái độ đối với hành vi
(Attitude Toward Behavior -AB)và chuẩn chủ quan (SubjectiveNorm-SN), đóng
vai trò như các chức năng đểmột người dẫnđến thực hiện hành vi Trongmô hình này
cóthếdề dàng nhận ra được, nếutháiđộthích càng cao và kiếm soát nhận thức càng caothì ýđịnh dẫn đếnhành vi muacàngcao Mô hình này có chỉ dự báo các hànhvitự
nguyện, nghĩa là phátsinhtừ bêntrongmộtcách tự nhiêncủa hành vi,thựctế chothấy
rằng cáchành độngkhông diễn ramột cách tự nhiên như vậy,màthay vào đórất nhiều
hànhvi diên ra làdo ảnhhưởng từcác nhân tố khác Chính những nhân tố này mới
quyết định đến hành vi mua của kháchhàng Do đóAjzen (1991) đãdựa trên cơsở lý
thuyết này phát triển và hoàn thiện hơn với môhìnhmới với têngọiThuyết hành vi
địnhsẵnTPB” Vớilýthuyết TPB đãlàm rõ hơn từ ýđịnhdẫn tới hànhvi mua hàng
của khách hàng
2.2.2 Thuyết hành vi định sẵn TPB (Ajzen, 1975)
Thuyết hànhvi hoạchđịnh (Theoryof Planed Behavior- TPB)đế dựbáo hành
vi con ngườitrongmột hoàn cảnh cụ thể:
Trang 24(Niềm tin kiếm soát X Ảnh hưởng của
niêm tin kiếm soát)
Hình 2.3: Mô hình thuyết hành vi định sẵn TPB
(Nguồn: Ajzen, 1991)
Thái độ (Attitude Toward Behavior - AB): “Được hiểunhư là cảm xúc tích
cựchay tiêu cựccá nhân bị ảnh hưởng bởi các nhân tố tâm lývà cáctìnhhuống đang
gặpphải Các nhân tố khácảnh hưởng đếnthái độ đối với hànhvikinh doanh, như:
sẵn sàng chấp nhận rủi ro, quỹ tích kiểm soát,sự tự do, độc lập”
Chuẩn chủ quan (Subjective Norm - SN): “nhận thức về áplựcxã hội đến thực hiện hoặc không thực hiện hành vi”(Ajzen, 1991) Đó làảnh hưởng của những ngườiquan trọng và gầngũicóthế tác động đến cá nhân thực hiện hành vi”
Nhận thức kiếm soát hành vi (Perceived Behavioral Control - PBC):
Phản ánhviệcthuận lợi hay khó khăn lúc thực hiện hành vi và việc thực hiện
hànhvi đó có bịkiểm soát,hạn chế hay không TPBđã được áp dụng thành công đểdự đoán và giải thích các hànhvi khác nhau như: “quyết định bỏ phiếu, giảm cân, ngừng
hútthuốc, vi phạmgiao thông Trong lĩnh vực kinh doanh, các nhànghiên cứu thường chọn TPB làm khung lýthuyếtchocác nghiên cứu về quản trị và Marketing” Theo
thuyết này đã đề nghị rằngnhân tốkiếmsoát hành vi tác độngtrựctiếp đếnýđịnh thực
hiện hành vivà nếuchính xác trong nhậnthức của mình, thì kiểm soát hành vicòn dự
báo cả hành vi Khi ba nhân tố trênkết hợp với nhausẽ tạo rasựthay đối về hànhvi”
Thái độ đối
với hành vi
Chuẩn mựcchủ quan
Kiểm soát hànhvi
Trang 25(Nguồn: Ajzen, 1991)
Hình 2.4: Sự kết hựp của 3 yêu tố trong thuyết TPB
2.2.3 Quá trình ra quyết định mua của người tiêu dùng
Có nhiều nhân tố tác động đến hành vi mua hàng của người tiêu dùng, có những tácdộng đến từ trong bản thân người tiêu dùng, nhưng cũng cónhừng hành vi
đến từ cáctác động từ bên ngoài, các tácđộng này sẽ ảnh hưởng lên tâmlýcủangười
tiêu dùng(nhậnthức, học hỏi, độngcơ) cộngthêm các đặc điểm cánhân (văn hóa, cá
nhân,xã hội)từ đó ảnh hưởng quátrình ra quyếtđịnh (Nhận thức vấn đề, đánh giá các
lựachọn,tìmkiếmthông tin, quyết định mua hàng, hành visaumua)sau khi qua quá
trình này ảnh hưởng đếnngười tiêu dùng đi đếnquyết định mua hàng
Tâm lý người tiêu dùng
Quytrìnhra quyết định mua
Ký ức
Độngcơ
Đặc điểm
người tiêu dùng
Cánhân
Xã hộiVănhóa
Nhận thứcvấn đềTìm kiếm thông
tinĐánh giá các lựa
chọnQuyết định mua hàng
Đánh giá các lựa chọn
Quyết định mua hàng
Hành vi sau khi mua
Hình 2.6: Mô hình quá trình thông qua quyết định mua
(Nguồn: Kotler, 2013)
Trang 26Có rấtnhiềuyếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua trãi qua nhiêu giai đoạn TheoKotler(2013)thì quy trình quyếtđịnh mua hàng bao gồm 5 giaiđoạn:
Nhận thức vấn đề: Quy trình mua hàng bắtđầukhingười mua nhậnthức một
vấnđềhoặcnhu cầu được gâyra bởi các ảnhhưởngtừ bên trong hoặc bênngoài
Tìm hiếu thông tin:người mau bắc đầutìm kiếm thôngtin sản phẩm mình
muốn muA Có hai cấp độtìm kiếm, mộtlàcấp độtìm kiếm ôn hòa nghĩa là người
mua tìm kiếm “chúý nhiều hơn”đếnthông tin của mộtsảnphẩm,hai là ởcấp độ cao hơn, người mua trongtrạng tháitìm kiếm tíchcựcbằng cách tìm kiếm từ nhều nguồn
thông tin khácnhau
Các yếutìnhhuốngbất ngờ
Quyết định mua hàng
Hình 2.7:C ác bước đánh giá các lựa chọn đến quyết định mua
(Nguồn:Kotler, 2013)
Đánh giá các lựa chọn: quátrìnhnày diễn ra không theo mộtmôhìnhchungnào mà tùy theonhu cầu của khách hàngmàcó những quyết định mua hàngkhác nhau
Người tiêu dùng sẽ đánh giá các lựa chọn theo mô hình giá trị kỳvọng theo đó
phương ánnàothỏa mãn tối đakỳvọng sẽ được lựachọn.Trong giai đoạn đánh giácáclựa chọn dẫnđến bước mua hàng khôngphải diên ramột cách liên tục,màcòn do
ảnh hưởngtừ thái độ của những ngườikhác và các nhântố, tình huống bấtngờ khác,
nghĩa là các phương án lựa chọn của người tiêu dùng đã thỏa mãn được kỳ vọng
nhưng cóthể sẽ thay đối do ảnh hưởngtác động từ người thân, bạn bèhoặc các yếu tố
bấtngờ khác (Kotler,2013)
Quyết định mua hàng:Quyết địnhmua hàng là giai đoạncuốicùng của trong
hành vi mua hàng của người tiêudùng.Đólà kết quả đánh giá các lựa chọn, trên cơ sở
cânđối giữa nhucầu và khảnăng; giữa tổng lợi ích hay giá trị khách hàng nhận được
từ sản phẩm, dịchvụđóso với tổngchiphí màhọ phải trả đế có được sản phẩm, dịch
vụ; đồng thời chịu sự tác động của các những người khác (người thân, bạnbè, đồng
nghiệp); các tìnhhuốngbấtngờ nảy sinh và rủi ro khách hàng nhận thức được trước
Trang 27khiđưa ra quyết định mua sắm, nếu sản phẩmdịch vụ đáp ứng những kỳ vọng của người tiêudùnghoặccao hơn sự kỳ vọng thì họ sẽ tiếp tụcsử dụng và cóthế sẽ giới
thiệusảnphẩm dịch vụ đó đếnngườithânbạnbè (Kotler,2013)
Sự khác biệt giữa ý định và quyết định: lànhữngýđịnhtácđộng, thúc đẩyđến quyết định củahành vi Theo Ajzen, (1991) quyết định chính là sựcụ thế hóacủa
ý định,đây là giaiđoạn hoàn thành của hànhvi mua hàng Quyết định chịu ảnh hưởng
từ2yếu tố:
Yếu tố thứ nhất là thái độ của người khác: các mối quan hệ như bạn bè, ngườithân, đồng nghiệp họ đồng tìnhhay phẩn đối Tùy thuộc vào mức độ
đồng tình hayphẩn đối sẽ ảnh hưởng đến hành hành vi mua haykhông mua của
người tiêu dùng (Kotler, 2013)
Yếu tố thứ hai là những yếu tố tình huống bất ngờ Người tiêu dùng ý định
mua hàng dựa trên thu nhập,giácả, lợi ích kỳ vọng của bản thân mình Vì thế,
khixảy ratìnhhuống như giátăng cao haysảnphẩm không đáp ứng được kỳ
vọng thì có thế sẽlàm thay đối ý định hoặc từ bỏ ý định mua sắm (Kotler,
2013)
Hànhvi muahàngcủangười tiêu dùngcũng chịu ảnh hưởngcủanăm yếu tố cơ
bảncótính chất tâmlý như: động cơ,niềm tin,tri giác, thái độvà lĩnhhội
Trang 282.3 c ác nghiên cứu liên quan
Hiệnnay đãcó nhiều nghiên cứu vềcácyếutốảnhhưởngđếnquyết định mua
hàng của kháchhàng.Mộtsố nghiên cứu điển hình như: Afande và cộng sự(2015);
Abbasi và cộng sự (2016); Diah Kusumawati, Detty Purnamasari, and Sardiyo
(2018); NguyễnThu Hà và cộngsự (2015); NguyễnThành Công, PhạmNgọc Thúy
(2017) vàTrần Văn Dũngvà NguyễnThị MinhTrâm (2020)
2.3.1 Các nghiên cứu nước ngoài
2.3.1.1 Nghiên cứu cuaAfande và cộng sự (2015)
Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua củakháchhàngđối với siêu thị tại
thànhphố Nyeri, Kenya củaAfande và cộng sự (2015)
Hình 2.8: Mô hình nghiên cứu quyết định mua khách hàng đối với siêu thị tại
thành phố Nyeri, Kenya
(Nguồn: Afande và cộng sự, 2015)
Nghiên cứuđượctiến hành tạicác siêu thị trongthànhphố Nyeri nhằm khám
phá và đo lường các yếutố ảnhhưởngđếnquyếtđịnhmua của kháchhàng Trong kết
quả nghiêncứu cho thấy tất cả các yếu tố tác động rất tíchcựcđếnhành vi hành vi mau
củakhách hàng, trongđóyếutố “Giá cả”có tác động mạnh nhất đến quyết định mua
của khách hàng, bên cạnh đócòn các yếu tố ảnh hưởng đến quyếtđịnh mua củakhách
hàng như: Sở thích,hìnhảnh và xúc tiến
Trang 292.3.1.2 Nghiên cứu của Abbasi và cộng sự (2016)
Cácnhân tố ảnh hưởng đến quyết định mua của khách hàngsiêu thị tại Pakistan
của Abbasi và cộng sự(2016)
Hình 2.9: Mô hình nghiên cứu quyết định mua của khách hàng siêu thị
tại Pakistan
(Nguôn: Abbasi và cộng sự, 2016)
Nghiên cứunày khảo sát sựtương quan giữa cácyếutố và quyết định mua của
khách hàngthôngqua các giả thuyết thử nghiệm.Nghiêncứu này được thực hiệnvới
cỡ mẫu150, thông qua bảng câu hỏi để có dư liệu và dùng SPSS để xử lý dữ liệu Kết
quả nghiên cứucho thấy một mối quanhệ lớn giừa sự hàilòng của khách hàng, sự tin
cậyvà quyết định mua quan hệ khách hàng,hìnhảnh của sản phẩm,
(2018).
Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua của kháchhàng với sản phẩm âmnhạc ởIndonesia của Reni Diah Kusumawati, DettyPurnamasari,vàSardiyo(2018)
Nghiêncứu trên chothấy các yếu tố bao gồm: Địa điểm sảnphẩm, giácả, xúc tiến,
thươnghiệuvà môi trườngảnh hưởng chínhđến quyết định mua của người tiêu dùng
đối với sản phẩm âmnhạc ở Indonesi
Trang 30Hình 2.10: Mô hình nghiên cứu quyết định mua của khách hàng đối với sản
phẩm âm nhạc ở Indonesia
(Nguồn: Reni Diah Kusumawati, DettyPurnamasari, and Sardiyo, 2018)
2.3.2 Các nghiên cứu trong nước
2.3.2.1 Nghiên cứu của Nguyễn Thu Hà và cộng sự (2015)
Chấtlượngdịchvụbánlẻ và quyết định mua của khách hàng, nghiên cứuở
các siêu thị Việt Nam của Nguyền Thu Hà, Nguyễn Huệ Minh, Phan Chí Anh,
Hình 2.11: Mô hình nghiên cứu chất lượng dịch vụ bán lẻ và quyết định mua của
khách hàng ở các siêu thị Việt Nam
Trang 31(Nguồn: Nguyên Thu Hà và cộng sự, 2015)
Nghiêncứunày điều tramối quan hệ giữa chất lượngdịchvụ bán lẻ ảnh hưởng
đến quyết định mua của khách hàngbao gồm 6 yếu tố ởcáckhía cạnh cụ thể là:Yếu tố
hữu hình; sự tin cậy; tương tác cánhân; giải quyết vấn đề; chính sách và Thông tin
hàng hóa.Kếtquả phân tích thống kêchothấy “yếu tố hữu hình”tác độngmạnh nhất
vào quyếtđịnhmua của khách hàng,tiếp theo làyếutố “Chính sách” và “Tương tác
cá nhân”
2.3.2.2 Mô hình nghiên cứu của Nguyền Thành Công, Phạm Ngọc Thúy (2017)
Nguyễn Thành Công và Phạm Ngọc Thúy (2017) đã xây dựng môhìnhquyết
địnhmuacủakháchhàng đốivới thương hiệu điện thoại di động
Chấtlượng câm nhận \
Nhận biết thương hiệu <
Uy tín thươnghiệu Quyềt đj nh mua
Hình 2.12: Mô hình quyết định mua thương hiệu điện thoại di động
(Nguồn: Science & Technology Development, 2017)
2.3.2.3 Mô hình nghiên cứu của Trăn Văn Dũng và Nguyễn Thị Minh Trâm (2020)
Trần Văn Dũng và NguyềnThị Minh Trâm (2020) với nghiên cứu: “Cácyếu
tố ảnh hưởng đến quyết định mua thực phấm của khách hàng tại Siêu thị Mega
Market Long Xuyên ” Nghiên cứu nhằm mục đích xácđịnh và đo lường mức độtác
động của các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định muathựcphẩm của khách hàng tại
Siêu thị Mega Market Long Xuyên,dựavàođótácgiả đề xuấtmộtsố hàm ý quản trị
Trang 32hàngtốt hơn tronghoạtđộng kinhdoanh mặt hàng thựcphẩmcũng như tăng khả năng cạnhtranhtrênthị trường.Dựa trên các cơ sởlýthuyết nềntảng và các nghiên cứu có
liênquan, tác giả đề xuấtmôhình nghiên cứu ban đầubao gồm5 yếu tố độclậptác
động rực tiếp đến quyết định mua thực phẩm của khách hàng: (1) Sản phẩm,(2) Giá
cả,(3) Chiêuthị, (4) An toàn thựcphẩmvà (5) Hình thức bao bì
Hình 2.13: Mô hình nghiên cứu quyết định mua thực phẩm của khách hàng tại
Siêu thị Mega Market Long Xuyên
(Nguồn: Trần Văn Dũng và Nguyền Thị Minh Trâm, 2020)
2.4 Mô hình nghiên cứu đề xuất
Tống hợp kếtquả nghiên cứu liên quan của các tác giảtrongnước và ngoài
nước, tác giảtóm tắt theo Bảng 2.1:
Trang 33Bảng 2.1: Tổng hợp các nghiên cứu liên quan
đo nghiên cứu
Afande
và cộng
sự
(2015)
Nguyễn Thu Hà
và cộng sự(2015)
Abbasi
và cộng sự
Diah Kusumawati,
Nguyễn Thị Minh Trâm
(Nguồn: Tác giả nghiên cứu, 2020)
Theo các nghiên cứukhác nhau thì các biếnđược sử dụngtrongmôhình nghiên cứu
có sự khácnhau tùy thuộc vàobối cảnh của nghiên cứu.Trong nghiên cứu về các yếu
tốảnhhưởng đến quyếtđịnhmuahàng của khách hàng tại hệthống siêu thị TGDĐ
khuvựcTPHCM, tác giả chọn các thangđoliên quan đến nhiều đến tìnhhình thực
tiễncủa tổ chức như: Sự tiện lợi; Uy tín thương hiệu; Nhân viên phục vụ; Địa điểm;
Giá cả cảm nhận; Chấtlượng cảm nhận; Xúc tiếnthươngmại
Nhìn chung các môhình nghiên cứu quyếtđịnhmua củakhách hàng về chất
lượng dịch vụ, chuồi cửa hàng nêutrên cótínhbao quát rất cao Do đó, đẽnghiên cứu
và khámphára các yếutốảnhhưởngđến quyết địnhmua thì cần phải cónhững hiệu
chỉnh chophù hợp với tìnhhình thực tiễn, kết hợp với các nềntảng lý thuyếtvề mối quan hệ giữa chất lượng dịch vụ,sựhàilòng và quyết định mua cùng các nghiên cứu
thực nghiệm, tác giảvậndụng và xây dựng mô hình nghiên cứubao gồm các thang
Trang 34đo: Sự tiệnlợi; Uy tín thương hiệu; Xúc tiến thương mại;Địa điếm;Nhân viên phục
vụ; Chất lượng cảm nhận; Giá cả cảm nhận
Sự tiện lợi
Theo Berry và cộng sự (2002) thì sự tiện lợi về dịch vụ là nhận thức củangườitiêudùng về thời gian và sức lực liênquanđếnviệc mua hoặc sử dụng một dịch vụ
Nhận thức của người tiêu dùng về sựtiện lợitrực tiếp ảnhhưởng đến nhậnthức củahọ
vế chất lượng dịch vụ của một công ty và sự hài lòng của họqua nhữngtrảinghiệmcụ
thế Quan niệm về sự tiện lợi là một lợi ích quan trọng mà khách hàng sử dụng dịch vụ
tìm kiếm trong mộtmôi trường hiệnđại,ngườitiêudùngnhận thức về sự tiện lợi Do
đó giả thuyết thứ nhất được đưaranhư sau:
Hl: Sự tiện lợi ảnh hưởng cùng chiều (+)đến quyết địnhmua hàngcủakhách
hàng tại hệ thống siêuthịTGDĐ khu vực TPHCM
Uy tín thương hiệu
Uy tính thương hiệutác động cao đến doanh thu của công tykhi khách hàng trãi
nghiệmđược sản phẩm hay dịchvụ mà công ty cung cấp màhọ đánh giácaovềuy tính
thương hiệu thì họ sẽ tiếp tụcsửdụngsản phẩm dịch vụ đó cholầnmuasau và họ có
thểgiới thiệuthương hiệumà họ đặc niềmtin đó cho người thânbạn bè của mình
Theo nghiên cứucủa Nguyền Thành Công, Phạm Ngọc Thúy (2017)thì yếu tố uy tín
thươnghiệu cóảnh hưởng cùngchiều đến quyết định mua của kháchhàng Do đó giả
thuyết thứ2 được đưa ra:
H2:Uy tín thương hiệu tác động cùng chiều (+) đến quyết định mua hàng của
khách hàng tại hệthống siêu thịTGDĐ khu vực TPHCM
«, Xúc tiến thương mại
Thời đâị cạnh tranh hiện nay thì khuyến mãi là giải pháp đang được nhiều
doanh nghiệp ưachuộng để đẩynhanhsản phẩm củamìnhra thị trường Hầu hết các công typhụ thuộc vào chương trình khuyến mãi Khuyến mãi tác độngt íchcưc đến
việc thuđấynhu cầucủahàng rất cao Trên cơ sở này, tác giả đưa ragiảthuyết như sau:
H3: Yếu tốxúctiếnthươngmạitácđộng cùng chiều (+) đến quyết định mua
hàngcủa kháchhàng tại hệ thống siêuthịTGDĐ khu vực TPHCM
„ Địa điểm
Trang 35Địa điểmkinh doanh tác động caođến việc mua hàngcủa khách hàng.Đạiđiểm thuận
lợi thu hút ánhnhìn sẽ tạo ra nhiều nhu cầu Địa điểm thuận lọi sẽ giúp khách hàng
thuậntiện mua sắm và bêncạnhđó khách hàng khinhìnthấycóthể sẽ tạo ra được ý
địnhmua hàng
H4: Địa điểm tác đông cùng chiều (+) đến quyết định mua hàngcủa khách
hàng tại hệ thống siêuthịTGDĐ khu vực TPHCM
„ Nhân viên phục vụ
Trongmột nghiên cứucủa mình nhằm kiểm định cho dịch vụ bán lẻhàng điện
tửvà siêu thị, Mehta và cộng sự đãgộp ba thành phần “đápứng, năng lực phục vụ và
đồng cảm” (trong mô hình nghiên cứu về chất lượng dịch vụ của Parasuraman và
cộng sự) thành“nhân viênphụcvụ”
Nhân viên khôngchỉ bán hàng cung cấp dịch vụ mà nhân viêncòn phải hiểu rõ
về sản phẩmvà dịch vụ đó bên cạnh đó nhânviên cần phải hiểurõ nhu cầucủakhách
hàng đế mangđếnsản phẩm dịch vụphù hợp nhất với khách hàng
Với yếutố nhânviên là một yếu tốtác động rất lớn và quan trọng:
H5: Nhânviên phục vụ tác đôngcùng chiều (+) đến quyết định mua hàngcủa
khách hàng tại hệthống siêu thịTGDĐ khu vực TPHCM
Trang 36Chất lượng cảm nhận
Chất lượng cảmnhận là giá trịcảmnhận khi khách hàng sửdụng sản phẩmdịch
vụ màhọtừng sửdụng và muốn sử dụngbằng tháiđộthích thú hay mong đợi về sảnphẩm dịchvụ đó
Hầu hếttấtcả các khách hàngđo lường chất lượng sản phẩm thaythếtrọngtâm
là vềgiá (Hồ Chí Dũng, 2013) Theo Nguyễn Thành Công, Phạm Ngọc Thúy (2017) thì chất lượng cảm nhậnnhư mức độmàmộtsản phẩm haydịch vụ cung cấpchonhu
cầu cần thiếtcủa khách hàng và cácyêucầu được cung cấp phù hợp nhưthế nào về
cơ bảnnó là quyếtđịnhcủa người tiêu dùngvề mộtsảnphẩmhaymột dịch vụ, và đế
đánh giánó người tiêu dùng sẽ xemxét chất lượngsản phẩm cóphù hợp với nhu cầu
của họ hay không Theo nghiên cứu của Nguyễn Thành Công, Phạm Ngọc Thúy
(2017) thì chất lượng cảm nhận có ảnh hưởng cùng chiều đến quyết định mua của
khách hàng Do đó giả thuyết thứ6 được đưara:
H6: Chất lượng cảmnhận tácđộng cùng chiều(+) đến quyếtđịnh mua hàng
của khách hàng tại hệ thống siêu thị TGDĐ khuvựcTPHCM
« Giá cả cảm nhận
Theo Bucklin và đồng nghiệp (1998) thì giá cảcó ảnh hưởnglớn đến sự lựa
chọn của khách hàng và quyết định mua hàng, nếu khách hàng nhận thấy giácảsản
phẩm khôngtươngxứng với giá trịmà sản phẩm manglại thì họcó thể sẽ không mua
Giá cả được xem như nhận thức của người tiêudùng về việc từ bỏhay hy sinh mộtcái
gì đó để được sở hữumộtsảnphẩm hoặc một dịch vụ (Zeithaml,1988) Trong một nghiên cứucủaPandey và cộng sự tại các cửa hàngtạphoáở Ấn độnăm 2015, cũng
như nghiên cứucủa Afande và cộng sự tạicác siêu thị củaKenyanăm2015, các tác
giả cũng chứngminh rằng giá cả có tác động cùng chiều đến quyếtđịnh mua của khách hàng.Từđây, giảthuyết nghiên cứu tiếptheolà:
H7: Giá cả cảm nhận tác động cùng chiều (+) đến quyếtđịnh mua hàng của khách hàng tại hệthống siêu thịTGDĐ khu vực TPHCM
«, Quyết định mua
Trang 37Quá trình quyết địnhmua(tiếngAnh: Purchase DecisionProcess) đặc tả các
giai đoạn màmột ngườimua phải trải qua trong việc lựa chọn sảnphẩmhay dịch vụđể
mua TheoTrần Văn Dũng và NguyễnThị Minh Trâm (2020) thì quyếtđịnh mua của
KH chính là hành động mua hàngcủa KH đối với sản phẩm mà KH muốnmua
Trên cơ sở cácyếu tốảnh hưởng đến quyết định mua hàng của các nghiên cứu
liênquan, đặc biệtlà mua sản phẩm thiết bịviễn thông, tácgiả đề xuất môhình nghiên
cứu theoHình 2.14
Hình 2.14: Mô hình nghiên cứu đề xuất.
(Nguồn: Tác giả nghiên cứu, 2021)
Tóm tát chương 2
ởchương nàytác giảđãnêu rõ cáclý thuyết: Ý định mua sấm; Hành vi của
người tiêu dùng; Siêuthị, đặc điểm và vaitròcủa siêu thị; Kháchhàngvàkhách hàng
của siêuthị; Thuyết hành động hợp lý (Fishbein & Ajzen, 1975); Thuyết hành viđịnh
sằn TPB (Ajzen, 1975); Quá trìnhra quyết định mua của người tiêudùng Ngoài ra ở
chương này tác giả cũng tống hợp các công trình nghiên cứu liên quan gồm các
nghiên cứunước ngoài và nghiêncứutrongnước làm cơsởchotác giảtổng hợp và
xây dựngmôhình nghiên cứucủa tác giả Sau khi tổng hợp các nghiên cứutrongvàngoàinướctácgiảđềxuấtcácbiếnchomôhình nghiền cứu về các yếutốảnh hưởng
đến quyết định mua hàng của khách hàng tại hệ thống siêu thị TGDĐ khu vực
Trang 38TPHCM gồm 7 biếnđộclập sau: Sự tiện lợi; Uytínthương hiệu; Nhânviên phục vụ;
Địa điểm; Giá cả cảm nhận; Chất lượng cảm nhận; Xúc tiến thương mại
Trang 39CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN cứu
Trongchươngnày trình bày về các bước của quy trình nghiên cứu
3.1 Quy trình nghiên cứu
Hình 3.1: Quy trình nghiên cứu
(Nguồn: Tác giả nghiên cứu, 2021)
Trang 40Căn cứ vào mục tiêu nghiên cứu, cơ sở lýthuyết và các nghiên cứu liên quantác giả xây dựngthangđo sơbộ Sau đó, thực hiện nghiên cứu địnhtínhthông qua
phỏng vấn sâu đểxây dựng thangđo và bảng khảo sát,thựchiện điều chỉnh thang đo
trước khihoàn thiện thangđo chính thức
Kế tiếp tác giả thực hiện nghiên cứuđịnhlượngqua khảosát chính thức và xử
lý dữliệu trên phần mềm SPSS
3.2 Nghiên cứu định tính
3.2.1 Mục tiêu nghiên cứu định tính
Tác giả thực hiện nghiên cứuđịnh tính bằng phương pháp thảo luậnnhómvới
5cán bộ quản lý kinh doanhtại hệ thống siêu thị TGDĐ khuvực TPHCM bao gồm:
Quản lý bảnlẻ lẻ khuvực quận 8;
Quảnlý siêu thị TGDĐ1/1A Vạn Hạnh;
Quảnlý siêu thị TGDĐ 32/3Lê VănKhương;
Quản lý siêu thị TGDĐ728 Phan Văn Hớn;
Quảnlý siêu thịTGDĐ 354 Lê VănKhương
Thảo luận nhóm này nhằm khámphá các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định muahàng
củakháchhàng, điều chỉnh vàbổsungcácthangđocácyếu tố ảnhhưởngđếnquyết
định mua hàng của kháchhàng tại hệthống siêuthịTGDĐ khu vực TPHCM Nghiên
cứuđịnhtínhđượctiến hành như sau:
Căn cứvào cơ sởlý thuyết và các nghiên cứu liên quan trong vàngoài nướcvà
tìnhhình thực tiễn, mô hình nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởngđến quyết định mua
hàng của khách hàng tại hệ thống siêuthị TGDĐ khu vực TPHCMđề xuất của tácgiả
gồm 7 biếnđộclập như sau: Sự tiện lợi; Uy tín thương hiệu; Xúc tiến thương mại; Địa điểm; Nhân viên phục vụ; Chất lượng cảm nhận và Giá cả cảm nhận.
Nội dung của thảoluận vớicác chuyên gia được chia thành 2 nội dungchính:Nội dung 1: Tácgiả trình bày 7yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của
khách hàngtại hệ thống siêu thị TGDĐ khu vực TPHCM gôm: Sự tiện lợi; Uy tín thương hiệu; Xúc tiến thương mại; Địa điếm; Nhân viênphục vụ; Chất lượng cảm
nhận và Giácả cảm nhận Tácgiả xinýkiếncủa các chuyêngiavề7 yếutố này so với thực tiền tại hệthống siêu thị TGDĐ khu vực TPHCM