ĐỀ BÀI Phân tích 2 khổ cuối bài thơ Sóng DÀN Ý 1 Mở bài Nữ sĩ Xuân Quỳnh dành cho tình yêu một khoảng trời yêu thương lớn lao, để khi viết về nó, mỗi chữ, mỗi lời từ cây bút ấy đều khiến người đọc run[.]
Trang 1ĐỀ BÀI: Phân tích 2 khổ cuối bài thơ Sóng
DÀN Ý
1 Mở bài
Nữ sĩ Xuân Quỳnh dành cho tình yêu một khoảng trời yêu thương lớn lao, để khi viết về nó, mỗi chữ, mỗi lời từ cây bút ấy đều khiến người đọc rung động, và
"Sóng" là một bài thơ như thế
2 Thân bài
- Thời gian vẫn vậy, vẫn luôn khiến lòng người khắc khoải một nỗi lo, một nỗi sợ vấn vương
- Cuộc đời tuy có dài, có rộng đó thôi, nhưng làm sao dài rộng như thời gian cơ chứ
- Biển có rộng, có dạt dào sự bao dung, có ngày đêm vỗ sóng đợi chờ tình yêu thì mây kia vẫn bay đi, bay về những chân trời xa lắm, nơi đó chắc gì đã có biển, đã
có sóng, có " em"
- Tác giả lo âu, nghĩ suy nhưng không vì thế mà ngừng yêu, ngừng nhớ Trái tim vẫn đập mãnh liệt khi yêu và được yêu, vẫn muốn sống hết mình cho tình yêu của hôm nay, của hiện tại
- Tác giả ước làm sao để có thể tan thành từng con sóng, từng con sóng ngày đêm
vỗ về hạnh phúc tình yêu
- Bởi thế mà trăm con sóng ngày đêm vỗ về nơi biển lớn của tình yêu ấy là trăm con sóng lòng xốn xang, dâng trào
3 Kết bài
- Qua bài thơ, Xuân Quỳnh đã nói lên tâm sự của bao người trong đó, đặc biệt là những thế hệ trẻ hôm nay
BÀI MẪU SỐ 1
Xuân Diệu đã từng viết:
“Làm sao sống được mà không yêu Không nhớ không thương một kẻ nào”
Quả là như vậy Tình yêu là một thứ không thể thiếu trong cuộc sống, chính
vì thế đã tự bao giờ nó đã tràn vào thơ ca và nghệ thuật, trở thành nguồn cảm hứng bất tận của các thi nhân Mỗi vần thơ viết về tình yêu đều mang những rung cảm thật đặc biệt, mỗi câu chuyện tình yêu đều là những chuyện cổ tích thật đẹp đẽ mà nhà thơ đã mang đến cho ta
Trang 2“Sóng” là một trong những bài thơ hay nhất của Xuân Quỳnh viết về đề tài tình yêu Nếu tình yêu của Xuân Diệu luôn cuống quýt và hối hả thì Xuân Quỳnh lại rất đỗi kín đáo, mang nhiều trăn trở nhưng vô cùng say đắm Suốt cả bài thơ, tác giả
đã mang đến cho ta nhiều cung bậc cảm xúc, nỗi nhớ nhung da diết, lòng chung thủy trong tình yêu Không chỉ thế, đến cuối bài thơ tác giả còn cho ta thấy cả những trăn trở và khát vọng tình yêu vĩnh hằng:
“Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu
Để ngàn năm còn vỗ”
Cuộc đời Xuân Quỳnh không hề bình yên, bằng phẳng mà trải qua rất nhiều sóng gió thăng trầm Chính vì thế những trang thơ của chị luôn chứa đầy cảm xúc với thật nhiều cung bậc khác nhau Dịu dàng và sâu lắng, e ấp, nhẹ nhàng nhưng ẩn chứa sức sống dồi dào và khát khao mãnh liệt - đó là những nét đặc trưng riêng thường thấy trong mỗi trang thơ trữ tình của chị Nét nổi bật của hồn thơ Xuân Quỳnh
là sự dung dị, hồn nhiên, tươi tắn, nồng nhiệt và chân thành, vừa giàu trực cảm vừa sâu lắng suy tư Bài thơ “Sóng” là kết quả của chuyến đi thực tế ở vùng biển Diêm Điền cuối năm 1967 và được đưa vào tập thơ “Hoa dọc chiến hào” Vào những năm tháng khắp nơi trên đất nước diễn ra những cuộc chia ly, những chàng trai cô gái đã
từ giã gia đình khi tuổi đôi mươi để vào tiền tuyến Ấy vậy mà nhà thơ không viết
về những con người Việt Nam thời kháng chiến mà chị lại viết về tình yêu Vì thế bài thơ được coi là bông hoa lạ vẫn nở dọc chiến hào trong những năm chống Mỹ
Xuân Quỳnh là người nhạy cảm với sự chảy trôi của thời gian Ý thức về thời gian trong chị thường đi liền với niềm lo âu và khát khao nắm lấy hạnh phúc trong hiện tại Tuy lúc này thời gian với Xuân Quỳnh dường như còn ở cả phía trước, cuộc đời còn rộng dài nhưng ý thức về sự hữu hạn của đời người và sự mong manh khó bền chặt của hạnh phúc đã hiện ra thành một thoáng âu lo:
“Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa”
Trang 3Xuân Quỳnh không nói ra một cách trực tiếp những chiêm nghiệm của chị nhưng đằng sau những vần thơ về cái vĩnh hằng trường cửu của thiên nhiên, người
ta vẫn nhận ra cái hiện thực đối lập: "cuộc đời” và “năm tháng”; “biển cả” và “mây trời” “Cuộc đời” chỉ thời gian rất ngắn ngủi của mỗi đời người, “năm tháng” là hoán
dụ cho dòng thời gian vô thủy vô chung; “biển cả” là không gian mênh mông như thế nhưng vẫn chỉ là hữu hạn, còn “mây trời” lại gợi sự phiêu du trong vũ trụ vô cùng vô tận Khổ thơ thấm thía nỗi lo âu về sự chảy trôi của thời gian Thời gian cứ thế trôi đi, bốn mùa luân chuyển, nó chẳng bao giờ vì ai mà dừng lại cũng chẳng đứng lại chờ ai bao giờ Tình yêu là vô biên, là vĩnh cửu, trường tồn mãi với thời gian Sóng biển ngàn năm nó vẫn thế, vẫn lăn mãi vào bờ chỉ có thời gian cuộc đời con người là hữu hạn Lúc này ta có thể thấy được những lo âu của Xuân Quỳnh về
sự bền vững của tình yêu Đối với Xuân Quỳnh, dù biển kia có “rộng” lớn bao nhiêu, bao dung đến mấy như tình yêu của người thi sĩ thì áng mây là tình yêu nhỏ bé mong manh vẫn có thể “bay về xa” mãi mãi Tâm hồn người phụ nữ khi yêu là thế, dù có đang hạnh phúc bao nhiêu, say đắm bao nhiêu vẫn mang một chút trắc trở và hoài nghi về sự bền vững của tình yêu
Những dự cảm, lo âu không đem lại một cách ứng xử tiêu cực, bi quan mà trở thành nguồn gốc của những khát vọng trong tâm hồn Xuân Quỳnh:
“Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu
Để ngàn năm còn vỗ”
Người phụ nữ của thời hiện đại ấy mong muốn được trọn đời, được vĩnh hằng sống với "biển lớn tình yêu", ao ước được sống trọn vẹn bất tử với tình yêu con người và tình yêu cuộc đời Đó cũng là cách để nữ thi sĩ chống lại quy luật khắc nghiệt của cuộc đời con người Nhà thơ muốn tìm đến tình yêu như là cứu cánh để giải quyết bi kịch giữa khát vọng lớn và cái hữu hạn nhỏ bé của cuộc đời con người Khát vọng tình yêu là mãnh liệt nhưng cách bày tỏ khát vọng đó vô cùng giản dị Chị không chán nản, không tuyệt vọng mà trái lại càng khát được sống hết mình trong tình yêu Chị muốn được hóa thân thành "trăm con sóng nhỏ" để vĩnh viễn hóa tình yêu của mình, để nó sống mãi với thời gian "Biển" của Xuân Diệu dẫu nồng nàn đam mê thì vẫn có ngày thôi dạt dào, còn "Sóng" của Xuân Quỳnh thì ngàn năm vẫn vỗ Chữ "tan ra" chưa đủ cường độ sánh với chữ "nghiến nát" của Xuân Diệu nhưng nó thăm thẳm hơn cái thăm thẳm của hai khát vọng nhập làm một - yêu hết mình Con sóng Xuân Quỳnh giàu nữ tính ở chỗ nó tìm hạnh phúc không phải để
Trang 4hưởng thụ mà là dâng hiến Hạnh phúc được dâng hiến là vẻ đẹp thánh thiện của phụ
nữ trong tình yêu
Với thể thơ năm chữ giàu tính tự sự, giàu sức biểu cảm, giàu tính triết lí, giàu chất suy tưởng, kết hợp những biện pháp tu từ đặc sắc như nhân hóa, ẩn dụ, hoán dụ… Đoạn thơ đã thể hiện ước vọng một tình yêu thật đẹp, thật mới mẻ trong tâm hồn lại thêm quan niệm người phụ nữ khi đã yêu Ngoài tình yêu riêng, mang vẻ đẹp truyền thống lại thêm một ước vọng, một tình yêu bất tử, vĩnh hằng là lẽ sống đẹp,
vẻ đẹp của tình yêu chung trong tâm hồn người phụ nữ Phải chăng, tình yêu là sự kết hợp giữa cái riêng và cái chung giữa bản thân và cộng đồng, quê hương và đất nước mãi mãi là tình yêu bất tử vĩnh hằng
BÀI MẪU SỐ 2
Đã có bao nhiêu người đã yêu, bao nhiêu người đang yêu và bao thơ tình yêu trên thế gian này! Vậy mà mỗi ngày lại mới Tình yêu không có tuổi, thơ tình yêu lại càng không có tuổi bao giờ Trên thế gian có biết bao nhà thơ tình yêu nổi tiếng: Rimbaud, Verlaine rồi Puskin, Byron… mỗi người một vẻ, một sắc thái Xuân Quỳnh cũng góp một cung bậc riêng trong số đó Với bài Sóng đã thể hiện được nhiều cung bậc tình yêu Bài thơ của Xuân Quỳnh cất lên tình yêu nồng nàn của tuổi trẻ và khát vọng của con người đến với tình yêu Tình yêu trong thơ Xuân Quỳnh không còn dừng lại ở quá độ tình yêu tuổi đầu giản đơn, hò hẹn, non nớt, ngọt ngào
mà là tình yêu hạnh phúc gắn với cuộc sống chung
Trang 5Đọc khổ thơ cuối làm ta nghĩ về những câu trong bài thơ Tự hát của Xuân Quỳnh:
“Em trở về đúng nghĩa trái tim em
Là máu thịt đời thường ai chẳng có, Biết ngừng đập khi cuộc đời không còn nữa Nhưng biết yêu anh cả khi chết đi rồi”
Có gì rất gần gũi giữa những câu thơ ấy vì cả hai khổ thơ tuy không cùng bài nhưng lại là sự khẳng định tình yêu Một tình yêu đẹp thì bao giờ cũng là một tình yêu biết vượt qua những khó khăn, thử thách, biết đấu tranh để bảo vệ những ước
mơ, những khát vọng chân chính, biết tin tưởng vào tương lai của cuộc sống, tin tưởng vào hạnh phúc của mình và của mọi người Và một tình yêu thủy chung son sắt thì bao giờ nỗi nhớ cũng có một điểm dừng, đó là người mình yêu:
“Ở ngoài kia đại dương Trăm ngàn con sóng đó Con nào chẳng tới bờ
Dù muôn vời cách trở Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn qua đi Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa”
Xuân Quỳnh ý thức được những vất vả nhọc nhằn trong cuộc hành trình đến với hạnh phúc, nhưng là người có trái tim lớn nên Xuân Quỳnh lại có niềm tin mãnh liệt vào tình yêu Đây là sức mạnh tình yêu trong thơ Xuân Quỳnh, cái sức mạnh mà chẳng phải tình yêu nào cũng có được, sức mạnh của niềm tin Tin yêu rồi không phải hết mơ, dẫu tận cùng con đường kia là hạnh phúc, và Xuân Quỳnh đã đi hết con đường đó thì chị vẫn ước mơ Niềm tin trong thơ chị lớn lao bao nhiêu thì ước mơ cũng lớn bấy nhiêu:
“Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu
Để ngàn năm còn vỗ”
Ước mơ tình yêu là vĩnh cửu, đến ước mơ cũng mang hình bóng của người tình nhân đắm say Ở đây, Xuân Quỳnh có gì rất gần với “biển” của Xuân Diệu Chất đam mê mãnh liệt toát ra từ từng câu chữ khi Xuân Diệu viết:
Trang 6“Đã hôn rồi lại hôn Cho đến mãi muôn đời Đến tan cả đất trời Anh mới thôi dào dạt”
Nhưng Xuân Diệu còn có một ngày sẽ “thôi dào dạt” còn Xuân Quỳnh thì
“ngàn năm còn vỗ”, vẫn cái chất đam mê mãnh liệt ấy nhưng thêm vào đó là sự lắng đọng suy tư Tình yêu trong thơ Xuân Quỳnh có thêm chiều sâu của sự hòa nhịp tuyệt đối Như vậy, ai dám bảo tình yêu trong thơ Xuân Quỳnh non nớt, giản đơn, ngọt ngào! Tình yêu trong thơ chỉ là nỗi khát khao, là sự chất chứa chiều sâu tâm hồn, là tình yêu hạnh phúc với cuộc sống chung Tình yêu của Xuân Quỳnh cũng là tình yêu sâu lắng của bao người khác đã yêu, đang yêu và sắp yêu
Đầy đủ sắc thái của tâm trạng người đang yêu nỗi khát khao, niềm đam mê bất tận, nỗi nhớ nhung cùng sự sôi nổi và suy tư lắng đọng… rồi cả ước mơ, Xuân Quỳnh đã diễn tả thật tinh tế và tài hoa trong bài thơ Sóng Sau này, ta sẽ bắt gặp một Xuân Quỳnh tha thiết, một Xuân Quỳnh nồng nàn, một Xuân Quỳnh nhân hậu trong nhiều bài thơ nữa Nhưng rõ ràng, ở bài Sóng, Xuân Quỳnh đã bộc lộ khá đầy
đủ phong cách thơ của mình Giữa những năm chiến tranh đầy máu lửa, thơ tình Xuân Quỳnh làm người ta tin vào sự sống, tin vào con người hơn nữa Thơ tình Xuân Quỳnh mang lại khoảng bình yên cho tâm hồn người đọc, mang lại tình yêu cho đôi lứa đang yêu
BÀI MẪU SỐ 3
Nhà thơ Xuân Quỳnh đã có nhận xét khi nói về thơ: “Thơ với cuộc sống giống như người con gái đối với gia đình, cái để làm quen là nhan sắc nhưng cái để sống với nhau lâu dài là đức hạnh” Những vần thơ của “Sóng” mãi thực sự sống lòng người đọc Đọc hai khổ thơ cuối ta cảm nhận được tình yêu tan vào sóng để dâng hiến và bất tử:
“Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu
Để ngàn năm còn vỗ”
Trang 7Cách dùng các cặp quan hệ từ “tuy…vẫn”, “dẫu…vẫn” đầy khéo léo của nhà thơ đã giúp cho giọng thơ trong đoạn trở nên mạnh mẽ, chắc chắn và đinh ninh hơn rất nhiều Cách nữ sĩ Xuân Quỳnh viết: “Năm tháng vẫn đi qua/ Mây vẫn bay về xa”
đã gợi ra một không gian bao la, một khoảng thời gian mênh mang, vô cùng vô tận Đồng thời, những hình ảnh đó cũng khẳng định một sức mạnh vô hạn của tình yêu đôi lứa Bên cạnh đó, những hình ảnh như “cuộc đời”, “biển” như thầm nhắc đến sự dài rộng bao la của cuộc đời, của đất trời cùng những trở ngại, khó khăn mà con người phải đối diện trong tình yêu Nói đến khó khăn, nói đến trở ngại trong tình yêu, đó cũng là một cách để qua đó nhà thơ khẳng định một sự thực ở đời rằng: dẫu
có thử thách, gian truân đến đâu, không có khoảng cách, chẳng có giới hạn nào con người không thể vượt qua, không thể làm chủ Niềm tin mạnh mẽ ấy gợi ta nghĩ đến
ý thơ:
“Tay ta nắm lấy tay người Dẫu qua trăm núi ngàn đèo cũng qua”
Khổ thơ thấm thía nỗi lo âu, buồn bã về sự trôi chảy của thời gian và cái hữu hạn của cuộc đời, nhất là của tình yêu, cảm giác hữu hạn này thường xuất hiện ở những người từng trải, nhất là từng chịu sự đổ vỡ, mất mát tổn thương, và vì thế luôn khát khao sự bình yên, khao khát sự vĩnh hằng vô tận
Nhưng rồi, sau nỗi lo âu ấy lại là một niềm tin trong sáng và trọn vẹn nữ sĩ đặt vào tình yêu chân thành và chân chính
“Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ”
Hình ảnh trăm nghìn con sóng vượt qua khoảng cách nghìn trùng xa xôi để về đến bến bờ như khẳng định rằng con người có thể vượt lên mọi giới hạn, thử thách
để đồng hành cùng nhau đến điểm cuối cùng của cuộc đời dài rộng Khát vọng tan
ra thành trăm con sóng nhỏ của người con gái đã khẳng định khát vọng dược hóa thân vào sóng để tồn tại trong cái tận cùng vĩnh cửu của thời gian, không gian cuộc đời Phải chăng, đó chính là niềm khát khao được vĩnh viễn hóa một tình yêu đẹp
đẽ, thiêng liêng của người con gái, hay cũng chính là khát vọng cháy bỏng của nhà thơ Khát vọng ấy cũng gợi nhớ đến câu chuyện về “nàng tiên cá” hoá thân vào bọt biển để người mình yêu được hạnh phúc trọn vẹn
Những vần thơ của “Sóng” mang nhịp đập thổn thức của một trái tim tha thiết mãnh liệt Vì thế bài thơ “Sóng” đã trở thành bản tình ca đẹp nhất trong văn chương hiện đại: đó cũng là tâm nguyện cao đẹp thường xuất hiện trong thơ Xuân Quỳnh
Trang 8Đúng như Đê Gốc đã nói: “Chừng nào tâm hồn một con người cần đến với một tâm hồn khác, chừng đó tác phẩm nghệ thuật còn cần thiết cho con người”
BÀI MẪU SỐ 4
Có người đã nói về thơ bằng một so sánh rất đỗi mới mẻ như này: “Thơ là cây đàn muôn điệu của tâm hồn, của nhịp thở con tim Xưa nay thơ vẫn là cuộc đời, là lương tri, là tiếng gọi con người hãy quay về bản chất thực của mình để vươn lên cái chân, thiện, mỹ, tới tầm cao của khát vọng sống, tới tầm cao của giá trị sống” Và
“Sóng” của Xuân Quỳnh có lẽ là một trong những dẫn chứng thuyết phục nhất cho nhận định này, đặc biệt là hai khổ thơ cuối của bài thơ
“Sóng” được sáng tác năm 1967 trong chuyến đi công tác ở vùng biển Diêm Điền Trước khi “sóng” ra đời, Xuân Quỳnh đã phải nếm trải những đổ vỡ trong tình yêu cho nên tâm và tình của nữ sĩ như được đổ dồn vào cảm xúc của lời thơ Bài thơ được in trong tập “Hoa dọc chiến hào” Cả bài thơ gồm chín khổ thơ, mỗi khổ là một nét tâm tư của của người con gái trong tình yêu đôi lứa Từ quy luật của tình yêu đến hành trình tìm kiếm nguồn cội tình yêu, từ nỗi nhớ đến tấm lòng thủy chung, hai khổ cuối của “sóng” lại trao cho người đọc niềm tin và khát vọng bất tử hóa tình yêu, đó
là ý thức về một tình yêu cao đẹp của người con gái khao khát yêu đương, luôn sống trọn với tình yêu và trái tim mình
Con người ta có yêu thì mới có lo Càng yêu tha thiết thì nỗi lo càng da diết khôn nguôi Với trái tim đa cảm và tâm hồn đầy trắc ẩn, Xuân Quỳnh rất nhạy cảm với sự trôi chảy của thời gian và sự hữu hạn của đời người Vì thế, thơ của nữ sĩ thường có những thoáng lo âu dự cảm về những điều bất trắc:
“Em không dám nghĩ là vĩnh viễn Hôm nay yêu mai đã phải xa rồi”
Hay:
“Lời yêu mỏng mảnh như màu khói
Ai biết lòng anh có đổi thay”
Nỗi khắc khoải thường trực ấy cũng được hiện hiện trong sóng:
“Cuộc đời tuy dài thế Năm tháng vẫn đi qua Như biển kia dẫu rộng Mây vẫn bay về xa”
Giọng thơ lắng lại, pha chút suy tư ngậm ngùi, nhà thơ đã nhận thấy có những giới hạn Cuộc đời tuy dài nhưng vẫn có điểm kết thúc Biển cả tuy rộng nhưng vẫn
Trang 9có bờ, và như vậy, tình yêu con người cũng không phải là vĩnh viễn, nó có thể biến đổi nhạt phai trong dòng chảy thời gian Lời thơ của nữ sĩ thoáng chút buồn bã tiếc nuối về sự hữu hạn của đời người và sự mong manh không vững bền của tình yêu, hạnh phúc
Với cá tính mạnh mẽ và trái tim hừng hực ngọn lửa tình yêu, trong nỗi thấp thỏm lo âu, niềm tin về tình yêu của Xuân Quỳnh cũng phần nào hé lộ “Năm tháng”
và “mây trời” không chỉ là thời gian rộng lớn, không gian mênh mông mà nó còn là tượng trưng cho sức mạnh vô hạn “Cuộc đời” và “biển cả” cũng không chỉ là cái dài cuộc đời, cái rộng của không gian mà nó còn là khoảng cách, là trở ngại Cái tài của người nghệ sĩ là khiến cho câu thơ trở nên đa nghĩa Không chỉ làm hiển hiện lên nỗi lo âu, đoạn thơ còn khẳng định, ở đời không có giới hạn nào, không có thử thách khó khăn nào mà con người không vượt qua được Sự bao la của biển cả đã khơi dậy trong lòng nữ sĩ niềm tin với tình yêu là hành lý, con người có thể đến với cái đích của cuộc đời mình, có thể viết lên những giới hạn của đời sống
Cặp quan hệ từ “dẫu - vẫn”, “tuy - vẫn” mang tính chất khẳng định khiến nỗi
lo chỉ thoáng như những đợt sóng trào lên rồi tan vào lòng biển cả, còn niềm tin thì mãi luôn ở lại làm điểm tựa tâm hồn
Thời gian chảy trôi, đời người ngắn ngủi nhưng khát vọng được yêu, được sống của con người lại hướng đến cái vô biên vô tận Phải làm sao để hóa giải nghịch
lý này? Mỗi trái tim yêu dường như lại chọn cho mình một giải pháp riêng Trước đây, ông hoàng thơ tình Xuân Diệu từng hối thúc nhịp sống vội vàng, gấp gáp, chạy đua với thời gian để tận hưởng hạnh phúc:
“Mau lên chứ vội vàng lên với chứ
Em ơi em tình non sắp già rồi”
Giờ đây, Xuân Quỳnh lại ao ước được tan ra thành trăm con sóng nhỏ để hòa vào biển lớn tình yêu:
“Làm sao được tan ra Thành trăm con sóng nhỏ Giữa biển lớn tình yêu
Để ngàn năm còn vỗ”
Tha thiết với tình yêu, đắm đuối với người tình, luôn khát khao hạnh phúc, đó
là những xúc cảm luôn thổn thức trong trái tim của người phụ nữ Hòa mình vào mạch chung đó, Xuân Quỳnh vẫn tìm cho mình một tiếng nói riêng Những người phụ nữ Việt Nam thời xưa thường ít xuất đầu lộ diện, trực tiếp giãi bày khát khao,
Trang 10tình yêu, hạnh phúc của mình Nếu có, họ cũng chỉ dám ước mơ nên duyên vợ nên chồng:
“Có phải duyên nhau thì thắm lại Đừng xanh như lá bạc như vôi”
Hoặc cũng chỉ dám khát khao hạnh phúc trăm năm:
“Trăm năm tạc một chữ đồng đến xương”
Khát vọng tình yêu của Xuân Quỳnh mãnh liệt hơn thế Hai chữ “làm sao” đã lột tả hết những trăn trở băn khoăn của người con gái khi yêu “Tan ra” không phải
là mất đi, không phải vào cõi hư vô mà đó là khát vọng được hóa thân vào sóng để được hòa cùng cái vô tận của không gian biển cả, của cái vô cùng của ngàn năm Khát vọng ấy là khát vọng muốn vĩnh viễn hóa tình yêu, muốn bất tử hóa tình yêu, muốn dùng tình yêu để nối dài cuộc đời với sự ngắn ngủi và hữu hạn của cuộc đời con người Khát vọng ấy còn gợi nhớ đến hình ảnh nàng tiên cá hóa thân thành bọt biển để người yêu mình được hạnh phúc trọn vẹn Liên tưởng đậm màu cổ tích đó gợi mở hình ảnh của một cô gái đắm say khát khao hi sinh và cống hiến, khao khát được sống hết mình vì tình yêu
Có như thế, tình yêu mới có thể tồn tại vĩnh hằng với thời gian, chiến thắng được cái hữu hạn, mong manh của đời người như con sóng vỗ ngàn năm giữa biển tình rộng lớn Khát vọng bất tử hóa tình yêu không chỉ được Xuân Quỳnh bộc lỗ trong “Sóng” Sau này, trong “Tự hát”, nữ sĩ cũng thể hiện niềm ao ước:
“Em trở về đúng nghĩa trái tim em
Là máu thịt đời thường ai chẳng có Vẫn ngừng đập khi cuộc đời không còn nữa Biết yêu anh ngay cả khi chết đi rồi”
“Thơ khởi phát từ trong lòng người ta” Sự khám phá vẻ đẹp của người phụ
nữ trong tình yêu ở bài thơ chính là sự thể hiện chiều sâu tâm hồn thi sĩ Với nét mới
mẻ hiện đại mà vẫn có cội rễ từ truyền thống dân tộc, vừa say đắm trong tình yêu vừa khao khát được yêu, “Sóng” đã làm nên vị trí hàng đầu của dòng thơ tình dân tộc
BÀI MẪU SỐ 5
Nhà thơ Xuân Quỳnh chính là một trong những nhà thơ trẻ tiêu biểu nhất của thế hệ các nhà thơ trẻ chống Mỹ Thơ của Xuân Quỳnh thường nói lên tiếng lòng của một tâm hồn phụ nữ nhiều trắc ẩn, hồn nhiên, tươi tắn, vừa chân thành, đằm thắm luôn da diết khát vọng về bình dị đời thường Trong đó, bài thơ "Sóng" được