^ g ^ f l O DUC S BHO TflO VAI TRO CUA B O M O N TRONG HOfP TAC NGHIEN CUtJ KHOA HOC THU''''C TIEN TAI TRU''''DNG DAI HOC KINH TE QUOC DAN Phan Thi Thuc Anh* Bdi viit bdn vi vai trd cita bg mon trong hgp td[.]
Trang 1VAI TRO CUA B O M O N TRONG HOfP TAC NGHIEN CUtJ KHOA HOC: THU'C TIEN TAI TRU'DNG DAI HOC KINH TE QUOC DAN
Phan Thi Thuc Anh*
Bdi viit bdn vi vai trd cita bg mon trong hgp tdc nghiin cuu khoa hgc tgi cdc trudng dgi hgc vai vi dg thifc tien tic dgi hoc Kinh ti Quoc ddn Trin ca sa tdng quan cdc cong trinh truac day
vi hgp ldc nghiin cuu khoa hgc trong cdc truang dgi hgc trin thi giai cung vdi phdn tich thtfc trgng vai trd cua bg mdn trong hgp tdc nghien cuu tgi dgi hgc Kinh te Qudc ddn vd cdc nguyin nhdn ddn din nhung yeu kem, ton tgi hien nay, bdi viit da dua ra mgt so gidi phdp di xudt ddi vdi nhd truang nhdm ndng cao vai tro chu dgng, sdng tgo cua cdc bg mon trong hgp tdc nghien cuu khoa hgc Ddng thai, bdi viit cung dua ra cdc ggi y ddi vdi cdc truang dgi hgc khdc a Viet Nam, dgc biet Id cdc trudng dang phdn ddu trd thdnh dgi hgc dinh huang nghien cicu
Tir khoa: Bd mdn, Hgp lac Nghign ciiu Khoa hgc
Dat van de bp mon" nhung viec thuc hien cdc chuc nang nay d
Hgp tdc nghign euu khoa hgc (Irong nude va
quoc lg) dong vai tro het sue quan trpng doi vdi cae
Irudng dai hpe trong viec tao ra cae san pham khoa
hpe dugc xa hgi cong nhan, lang cudng moi quan he
gan ket giira cac bgn tham gia, day nhanh qua trinh
chia se Iri Ihdc vd nang eao nang Iuc nghien ciiu eiia
dgi ngii can bp gidng vien Trong nhigu trudng hgp,
hgp tac nghign ciiu eon la eo sd de co ngudn tai trg
giup cho vigc nghign cdu khoa hpe trd nen kha thi
Hgp tae nghign ciiu khoa bpe dae biel quan trgng
ddi vdi Trudng Dai hge Kinh te Quoc dan trong giai
doan hien nay nham thuc hign muc lieu xay dung
nha trudng Ihanh dai hpe djnh hudng nghien ciiu
Tuy nhien, thuc te eho thay hoai dpng hgp tdc
nghign cuu khoa hge cua nha trudng con dua nhilu
vao cdc thoa ihuan ky kit tu b-en giao xuong cho cac
cd nhan eu thg hoac do cac cd nhan tu van dpng ma
Ihilu di vai Ird chu dgng, phli hgp va thiie ddy cua
cdc bd mon trong Trudng con rat md nhat Muc tieu cua bai vigt nay la dg xuat ra cac gidi phdp nhdm ndng cao vai trd cua bg mdn trong hgp tac nghien ciiu khoa hgc lai dai hgc Kinh te Quoc dan, trgn ca sd do dua ra cdc ggi y doi vdi cac trudng dai hgc khdc d Vigt Nam, dac biet Id nhung trudng dang eo chign luge phat triln thanh dgi hgc dinh hudng nghign cuu Bdi vigt gim 4 phdn nhu sau: ligp Iheo phdn dat van de la long quan vg hgp lac nghien cuu khoa hgc trong cdc trudng dai hgc,
ke tigp Id Ihuc Irang vai trd bg mdn trong hgp tae nghien ciiu khoa hgc tai dai hgc Kinh i l QuIc dan
vd eudi cung Id mgt so gidi phdp nhdm nang cao vai tro cua bd mon trong hgp ldc nghign cdu khoa hgc tai Dai hgc Kinh te Quoc dan ndi rigng vd ggi y dii vdi cdc trudng dgi hgc d Viet Nam noi chung Bai vigt ehii ygu su dung phuang phap nghien
cae bg mon - vin dugc coi la don vj dong vai tro hat '^^ *f' * ' ^ ' ^'^^^ ^^ "S^^^ '^^ •*?" ^^dc Idy lu cdc nhan cho cac hoat dpng nay Bp qui djnh " T I chiic ^^^ ^^° chuyen ngdnh dang tai tren cac tap chi qu6c
va Qudn ly trudng dai hgc Kinh tl Qu6c dan" (2011, ^^ '^° ^y ^'" ^^ ^^^ t>i?t td cac cudc khao sdt toan
tr 35) ngu ro bp mon c6 chuc nang "nghign ciru '^^^^ ^^ ^^i do, nang lue bg mon va nang luc giang khoa hge va phdt trien cong nghe, thuc hien eae dich ^'^^ ^?i ^^^ hpe Kinh te quoc dan thugc de an "Tang
vg khoa hgc vd eong nghg theo kl hoach cua Trudng cudng nang luc vd vai trd cua cdc bd mdn ddp ung
va Khoa; chii dgng phoi hgp vdi cac ca sd dao tgo, Y^u cau phat trien Irudng dai hge Kinh l l QuIc dan
lo chde khoa hgc vd cdng nghe/san xudt kinh doanh, thanh dai hgc dinh hudng nghien cuu" (Nguyen dich vu nhdm gan ddo tao, nghign cuu khoa hpe vdi Binh Cu va Pham Dai Dong, 2013; Nguyin Diic boat dpng sdn xudt va ddi song xa hgi, bd sung Hign vd cgng su, 2013) Ngodi ra, bai vilt ciing dga nguon tai chinh cho trudng; thuc hien djch vu xa hdi trgn quan sdt cua tdc gid vdi tu cdch la trudng bg
vd hgp tac quoc lg trong ITnh vuc chuyen mdn cua mdn va ngudi trong cupe
So 197 thdng 11/2013
20 kin!iteJ>liattriei
Trang 2Gifl IflO DUC SDflOTI m
2 Tong quan ve hgp tac nghien cihi khoa hgc
trong cdc tnrdmg dai h^c
Sg phat trien mgnh me cua tien bg khoa hge ky
thugt, sg dan xen kit hgp nhieu Iinh vuc khoa hgc
ky Ihugt khac nhau vao trong qua trinh san xudt, su
phuc tgp ngdy cdng gia tang trong quan ly cdc hoat
dgng ciia cae doanh nghigp ddi hdi cdc trudng dai
hpe ndi rigng vd cac to chuc nghien cdu khoa hge
n6i chung phdi hgp ldc vdi nhau de bd simg nang
Igc vd chuygn mdn nham thuc hien cac dg dn nghien
ciiu ldn mang tinh chdt lign ngdnh Vi dii, Micheal
Porter (1990) da tiln hanh m6t du dn nghign ciiu ldn
keo dai trong 4 nam vdi kinh phi Ign din hdng trieu
do la My dg phdt trien ra ly thuygl vg lgi Ihe eanh
danh quIc gia (hay cdn dugc ggi la md hmh Kim
cuong) Du an nghien ciiu ndy da huy dgng su cgng
lac va tham gia cua hem 40 gido su tu hon 20 irudng
dgi hgc khdc nhau tren the gidi Kgt qud nghign cuu
cua du dn da cd tdc dOng nhilu mat den cdng tdc
hoach djnh cdc chinh sach phal triln cdng nghigp vd
kinh le dia phuang d cac quoc gia Womark va cgng
sg (1991) da ddnh 5 ndm d l tiln hdnh nghign cuu su
khac nhau giua he thing san xudl hang logt va hg
Ihong sdn xual tinh gidn cua ngdnh che tao 6 Id
Nghign cuu cua hg da huy dgng su cgng tac tham
gia cua rdt nhilu to chuc, cac nha nghign ciiu tu cae
Irudng dgi hgc vd cdc nhd qudn ly ciia hau hgl cdc
hang chl tao d Id hdng ddu Ihl gidi
Hgp tdc nghign cdu khoa hgc theo nghTa hgp eo
thg dugc hilu Id ede nhd nghign cuu cung lam viec
vdi nhau dl ciing dgt myc tieu chung Id sang Igo ra
tri thuc khoa hgc mdi Theo nghTa rgng Ihi su hgp
tdc nghign cdu Id bao gim bdt cu ai co the cung edp
dau vdo cho mgt nghign ciiu khoa hgc Cdc doi
tugng dugc coi la tham gia vdo nghign eiiu khoa
hge bao gom (Katz vd Martin, 1997):
- Nhihig ngudi cung lam vigc vdi nhau trong suot
cd dg an nghign cdu hogc mgi phan quan dpng cua
dg dn, hoac cd dong gop quan trpng vd thudng
xuygn cho dg dn;
- Nhung ngudi ehju trach nhiem cho mgt hoae
nhilu phan chinh ciia nghign cuu (vi dg, Ihiet kg thi
nghigm, xdy dgng gang thiet bi tiii nghiem, lign
hdnh ede Ihi nghigm, phan tich va gidi thich kgl qua,
viet bdo cdo);
Nhiing ngudi phy gaeh cdc giai doan quan trgng
(vi dy de xudt y tudng ban dau, de xudl gid thuyet
nghien cdu, dua ra sg gidi thich ve ly thuygl);
- Nhihig ngudi dg xudt dg an ban ddu hogc huy
dgng ldi trg mae dii nhimg dong gop vl sau chu yeu
tiiupc vl qudn ly dg an nghign ciiu
Hogt dgng nghign cdu khoa hgc co xu hudng
ngay cang dugc quoc te hod manh me do cdc nhd nghien cuu d cdc qudc gia khdc nhau cd Ihl cimg
nhau dg xual ra cac du an de xin tai trg, cdc kit qud
nghien eiiu khoa hgc cap nhdt co the dugc cdc rihd nghien edu d cdc quoc gia khac nhau tilp can dugc mdt cdch de dang thong qua ede an pham vd Igp chi khoa hgc Mgi vai sd ligu sau day gjup ehiing ta nhdn biet vg xu hudng quIc lg hod frong nghien eiiu khoa hgc dang dign ra gen thi gidi hien nay: tu giua nhiing nam 1980 din giua nhiing nam 1990, so lugng cae bg h i so xin edp bdn quyen bang phdt minh sdng chg cho ede nhd nghien ciiu d cac quoc gia khdc nhau cimg dung ten da tang gap 2 lan (Guellec va Cervantes, 2002, tr 85), cac bai bao khoa hgc cdng bd cua cdc ding Ide gid d cdc qudc gia khdc nhau da tang tu 8% nam 1988 Ign 18% nam
2001 (Vmcenl-Lancrin, 2006, tt 14; Laudel, 2005)
So lugng cdc Inch dan ttong cdc nghign ciiu tu eae bdi bao khoa hgc qudc tg cimg ngay cang lang Ign
So lugng cdc du dn nghign cdu khoa hgc xuyen quIc gia ngdy cang nhilu Ngdy cdng c6 nhilu quy lai trg eho cac hogt dgng nghien cim khoa hgc mang linh lign quoc gia
Ngoai cdc chuong trinh hgp tdc nghign ciiu vdi chinh phu hogc do chinh phu dai hang von co nhiing dgc thu rigng tiiy Ihugc vao dae diem vd dieu kign kinh te xa hgi cua timg quoc gia Ihi hgp tdc nghien eiiu khoa hgc d cac trudng dgi hpe thudng bao gim: (1) hgp tac nghign cuu giira trudng dai hge vdi eae Irudng dgi hge hoae co sd chuyen nghien ciiru khdc
vd (2) hgp tac nghign ciiu giua trudng dgi hgc vdi cpng dong doanh nghigp
2.1 Hgp tdc nghien ciru khoa hgc giira tru&ng dgi hgc vdi cdc tru&ng dgi hgc hogc cdc ca s& nghien curu khdc
Katz vdMartin (1997) da xde djnh mgt so ly do thuc ddy hap tdc trong nghiin cicu khoa hgc giiea cdc trudng dgi hgc vdi cdc truang dgi hgc hogc ca
sd chuyen nghien cicu khdc nhu
sau. Chia se chi phi eua nhiing nghign edu Irong cdc ITnh vuc nghien euu co ban;
- Cdi gidm dugc cac chi phi di lgi;
- Ddy nhanh sg tign bd ciia khoa hgc Ihong qua cdc moi tuong lae giua cdc nha khoa hge;
- Huy ddng dugc cdc ngudn tri thue ehuygn sau can Ihigt cho dg an nghien ciiu;
- Gidi quyll dugc nhiing vdn dg mang tinh chat
da ITnh vgc doi hdi phdi cd sg hgp ldc giua cac nha khoa hge;
- Co su khuygn khich tir cdc nhd hogch dmh chinh
sdch
S4 197 iltdng 11/2013 kliihtiAt Iricn
Trang 3^ RO DUC & ORO TRO
Cac hinh thdc hgp lac phd bien giua cac trudng
dai hgc vdi cdc ttudng dgi hgc va/hoac co sd chuyen
nghien ciiu khac bao gdm:
- Cac nha nghien cuu d cdc trudng dai hpe d cdc
quIc gia khac nhau cung nhau de xuat va lien hanh
mgt du an nghien ciiu khoa hgc;
- Cac nghien cdu sinh tu cac nudc dang phat trien
theo hpe d cac trudng dai hpe d cac nudc phat trien;
Hoat dpng ttao ddi giao vien vd nghien ciiu sinh
nhdm ndng cao nang luc nghien ciru khoa hgc vd
phdt triln cdc hudng nghien ciiu mdi;
Thilt lap mang ludi nghign cdu: nhigu trudng dai
hgc tren thi gidi da thilt lap cdc mgng ludi nghign
ciiu vdi myc tieu tao ra cac diln dan phu hgp dg cac
nha nghien ciiu va cac dpc gia quan tam thao ludn,
ehia se suy nghT y tudng vl mgt van de hoae mpt
chu dl nhdt dinh Mgng ludi nghien ciiu hd trg su
tuong tac giiia cae nha nghien cuu va cdc chu the
lign quan thdng qua viec t l chuc chuoi cdc cupc toa
dam, hpi thao, cac hoat dgng lien kit cae thanh vien
lai vdi nhau hoae cac su kien Muc tieu cua cac hogt
dgng nay la khuyen khich cac cugc thao luan, tranh
luan ve cac van dg mdi mang tinh chat xuyen sudt
trong pham vi cua mgt quie gia, mpt ITnh vgc han
ldm, mpt hoc thuyit, mgt phuang phdp luan hoac
tten pham vi quoc le Cac de xuat nghien cim td cdc
dlln dan va mang ludi nghign cuu nay se kham pha
ra nhirng ITnh vue mdi, mang tinh chat Hen nganh
vdi cdch thue tiep can vdn dl mang tinh doi mdi va
ung dung
2.2 Hop tdc nghien ciru khoa hgc giira cdc
tru&ng dgi hgc vd doanh nghiap
Cdc mli quan he hgp tac nghign ciiu khoa hge vdi
cgng dong doanh nghiep eiing dugc cdc Irudng dgi
hge chu ttpng phat trien Trong mpt khao sal vg 400
lien kit nghien cdu khoa hpe giua Irudng dai hgc va
doanh nghiep, Lee (2000) da phdt hien rang nhirng
ly do chinh md cdc doanh nghiep tham gia vdo cdc
moi quan hi hap tdc nghien cuu khoa hgc v&i cdc
truang dgi hoc, theo thd tu tam quan trpng, bao
gim:
- Thu lugm dugc kiln thuc mdi;
- Phal Irien san phdm mdi;
- Duy tri moi quan he vdi trudng dai hgc;
- Co dugc cdc bdng phat minh sang ehe mdi;
- Khae phue dugc cac van de vg cong nghg-ky
thudt;
- Cdi lien san phdm vd tuyln dyng duoe sinh vien
(tuy khdng quan trgng bang 5 ly do dau)
Vl phia cac trudng dai hge, hai ly do chu yiu md
cdc trudng dgi hgc hgp tdc nghien ciru khoa hgc vai
cdc doanh nghiep Id:
- Co dugc nguon tdi chinb hd trg cho cdc hogt dgng nghien cuu, phdng thi nghiem vd cdc chuong trinh nghign cuu do chinh cac trudng dai hgc tu tign hdnh;
- Kilm chdng ttgn thuc te cdc ly thuyet da phat triln ra va thu thap cdc bdng chirng thuc nghiem Mgt sd binh thdc chu ylu ttong hgp tac nghien cdu khoa hgc, nghien cuu triln khai va chuygn giao cdng nghg giiia cdc trudng dgi hpe va doanh nghiep bao gom (Arvanitis vd c6ng su, 2008):
- Cac budi toa dam, hgi thao do cdc trudng dai hoc Id chuc CO sg Iham gia cua cgng dong doanh nghiep, dac biet tdt nlu doanh nghiep cimg tham gia viet bdi bao khoa hgc;
- Hgp ding hgp tdc nghien ciru ky kgt giiia trudng dai hpe vd doanh nghigp;
- Giang vign va sinh vien cdc trudng dai hgc tham gia vao cac boat dpng R&D cua doanh nghiep, cac ludn van thac sT, luan an lien sT cimg kel hgp voi doanh nghiep;
- Cac chuong Irinh nghien ciiu ca hai bgn cung tham gia (ngudn lai ttg cd Ihl den tu chinh phu);
- Cac t l hgp nghien cuu giua doanh nghiep va trudng dai hgc;
- Cac hoat dpng tu van nhu cdc tdng ket, cdc bao eao nghien ciiu gui cho doanh nghiep, tu van cho khu vue doanh nghiep
Vi dy, d My, cac doanh nghiep h i ttg cho cac boat dpng nghien ciiu khoa hgc d cdc trudng dai hgc dudi nhieu hinh thuc, tu hinh thdc cap kinh phi mang linh chat ca nhan cho cac nhd khoa hgc den viec nhieu doanh nghiep cung nhau lai ttg cho mgt phong thi nghiem (Hall, 2004) Mgt s i hinh Ihuc hi ttg tai chinh eua doanh nghiep cho cac hogl dgng nghign ciiu khoa hgc ttong cac tnidng dgi hgc la (xem Cohen va cgng su, 1994; Cohen va cpng su, 1998):
- Hd ttg cho cac nhd khoa hgc thdng qua cac khoan ttg cap hoac tu van, thudng la khdng chinh thuc;
- Cac du an nghien edu rigng biet, thudng bao gom doi ldc la cac trudng dai hgc, ttong do chinh phu tai ttg mgt phan kinh phi thong qua cac chuang trinh doi mdi cong nghg eua Vien Tieu chuan va Cong nghe Quoc gia;
- Cdc phdng thi nghiem ldn dugc ldi ttg bdi cdc
td hgp cong nghiep thu hut hang chuc tham chi hdng ttam doanh nghiep tham gia, vi du nhu Trung tdm
He thong Ddng bg ciia dai hge Stanford;
So 197 thdng 11/2013
22
Trang 4GlH IHO DUC S BflO T( m
- Cac trung lam nghien cdu chuyen ngdnh giua Nghien cuu khoa hgc Id cd mgt qua trinh, tii khi
cdc trudng dai hgc va cgng dong doanh nghiep hinh thdnh y tudng, trdi qua qud trinh ihiet kg, thu
(UIRCs) vd cdc trung tam Nghien cuu Cong nghe tiigp, xu ly sd ligu cho din khi sdn xuit ra cdc sdn dugc chinh phu tdi ttg mgt phdn
3 Thirc trang vai trd bg mdn trong hgp tac
nghien cuu khoa hpe tai dai hoc Kinh tl Qu6c dan
Theo bdo cdo chuygn dl "Kgl qud khdo sdt nang
lge va vai fro cua bg mon" (Nguyen Dinh Cd va
Pham Dgi Dong, 2013), tnrdng dai hgc Kinh lg
Quoc ddn hign cd 61 bg mdn gdm 759 giang vien
vdi ty Ig giang vign ed trinh dp thae sy trd len chilm
din gan 90% vd so lugng GS, PGS len din gdn 100
ngudi vdo loai ddng nhdt ttong cae trudng dgi hpe
ttgn cd nude; gan 2/3 so giang vien co huu eua
trudng CO the su dyng duge tigng Anh frong giao
liep chuygn mdn vd/hoac dpe/dieh tdi ligu chuyen
mon; fren 60% sd bd mdn co xap xi 60% giao vign
CO huu bigt sd dyng thanh thgo cac phdn mim xu ly
thdng lin, so lieu chuygn dgng frong nghign cdu
Nhu vay, cd Ihg ndi tilm ndng thge hien nghien ciiu
eua cae bd mdn Id rdt tdt Tuy nhign, cdc bd mdn
mdi chi ndi frgii ttong vai fro tham gia thay vi vai fro
chu tri nghien cuu khoa hpe Dilu ndy duge Ihl hien
qua sg chu ddng co phan ban che cua bd mdn frong
hoat dOng ddu Ihlu nghign cdu khoa hpe cac cap,
nghign cdu iing dyng, cung nhu Id chdc hpi thdo
khoa hpe
Hon nua, cung Iheo bdo cao nay, trong nhieu
trudng hgp, nhan sg cua bg mdn tg tham gia cdc dg
tdi ky kel vdi bgn ngodi khdng Ihdng qua bg mdn
Sd lugng Irudng bg mdn khdng cung cap dugc con
so Ihong ke vg san pham khoa hgc eua cac thanh
vign bg mdn minh ehiem mgt ly lg rat cao frong tdng
so 61 trudng bg mdn Iham gia digu fra (67,2% ddi
vdi sdch chuyen khao nudc ngoai, 49,2% dii vdi
sdch bai bdo khoa hgc cdng bd d nudc ngoai, 29,5%
doi vdi sach chuyen khao xudl ban d frong nudc va
8,2% ddi vdi bdi bao khoa hgc cdng bd d frong
nudc) Ket qud ndy cho thdy bp mdn c6 vai fro rat
md nhgl hoac thgm chi khdng co vai fro gi frong
vigc tgo dilu kign, td chde ciing nhu quan ly cac
hogt dgng hgp ldc khoa hgc, dae biet Id hgp ldc khoa
hgc quoc te
phdm khoa hgc rdi dang tai Vdi qud trinh bdi bdn
vd cdng phu nhu vdy thi khdng the thigu vdng cae ngudn luc vg Ihdi gian, tdi chinh, va dae bigl la nang luc thuc hign nghign cuu Hgp tdc nghign ciiu khoa hgc Id mgt con dudng tuyel vdi dg cd dugc cdc ngudn Igc do nhimg khdng phdi ai eiing sdng sudt nhan ra, kg ca mgt sd ngudi d cuong vi trudng bd mdn
Hai Id, bd mdn Ihieu djnh hudng frong hoat dgng
nghign edu khoa hgc Nhilu bd mdn vd cd nhdn Irudng bd mdn c6 quan nigm rang nghign euu khoa hgc Id nhiem vy va/hoac niem say mg cua cdc ea nhan Cdc ed nhan se tg than van dgng ngu hg cdm thay nghign eiiu khoa hge dem lai cho hg nhiing lgi ich nhdt djnh Lgi ich ddi vdi ngudi nay cd thg Id dugc Idm cdng vigc minh ygu thich hoac duge thu ihdch ban than, ddi vdi ngudi kia co thg Id dg phuc
vu eho su phdt triln va thang tign ttong nghl nghigp, hogc ddi khi ehi dem thudn Id dg hoan Ihanh nhigm
vu cua mdi gidng vign Chinh vi vdy md dgng lue lam nghign eiiu eua eae cd nhan rat khac nhau, eo ngudi nhieu, ngudi it, cd ngudi thdm chi cdn khdng
CO ehut ddng igc nao Trong trudng hgp sau cung thi
bg mdn ciing khdng thg lam dugc gi de dgng vien cdc thdnh vign tham gia nghien ciiu khoa hge, dae biet trong digu kien eae chg tdi ddi vdi nhigm vg nghign ciru cua gidng vien mdi ehi bdi dau hinh Ihanh Vdi quan niem "nhigm vu cd nhan, phu Ihupc vdo ea nhdn" nhu vay, nhigu bp mdn khdng dat ra muc tieu va dinh hudng nghien cuu khoa hpe noi chung, cung nhu myc ligu va djnh budng hgp tdc nghign cuu khoa hgc noi rigng cho toan bp mon De phuc vg cho viec vill bao cdo tdng kgt djnh ky, phdn
"mgc tieu nghign euu khoa hgc" cua nhieu bp mdn dua ra chi don thudn la su tdng hgp ciia tdt cd cac dg kiln ciia cac ca nhan frong bd mdn
Ba Id, cdn tdn tai quan nigm bg mdn ehi Id don vj
thge Ihi iheo kilu "chi ddu danh day", cdp ttgn giao cho vige gi tiii ldm viec dd Bao cdo ehuyen dl "Kit qua khdo sat nang Igc gidng vign Irudng Dai hgc Kinh tl Quoc ddn" (Nguyen Due Hiln va cgng sg
Cd nhilu nguygn nhdn dan den tmh frgng neu 2013) eho thdy da phan cdc frudng bd mdn ddng y tren, sau day Id mgt sd nguygn nhdn chu ygu: vdi nhan dinh "bp mdn ehi Ihge hign eae cdng vigc
Mgt la, nhgn Ihuc vl nghien cuu khoa hgc noi vl chuygn mdn, cac cdng vige vl hanh chinh do
chung va hgp ldc nghien cdu khoa hgc ndi rieng cua KhoaA/ign Ihge Men" (trung binh edu ira ldi cua 61 cdc bp mdn cdn hgn chl Nhilu ngudi (frong dd co trudng bg mdn Iham gia khdo sdt la 4.33/5 tren
cd trudng bg mdn) quan nigm rdng nghign cuu khoa ihang dilm Likert frr 1 dgn 5, ttong do / = hodn todn hgc ehi don tfiudn la vilt (gido tiinh, bai bdo) va lam khdng dong y 2= khdng ddngy i = khdng y kien
de ldi cdc edp, frong khi nghign ciiru khoa hgc cd thg 4= ddng}' vd 5= hodn todn ddngy) Mpi phdn Idn
dugc thge hign dudi nhilu hinh thue khdc nhau cdng vigc frong cdc dg dn hgp tac nghien cdu Id
.w t97ti,dng 11/2013 23 kinlitpihal Iricn
Trang 5cdng viec hanh chinh nen vdi quan diem nhu thd cac
bg mdn se cd xu hudng lang trdnh va "nhudng" viec
do lai cho KhoaA^ien/Trung Tam Mgt dieu thu vi tu
digu tra tten la ciing vdi cau hdi ndy ihi trung binh
cau fra ldi cua 691 gidng vidn tham gia khao sat chi
d muc 3,96/5, ihdp hon so vdi cau ttd Idi cda trudng
bg mdn va kigm dinh ANOVA cho Ihay sg khac biet
giua cdu fra Idi cua gidng vign va cau tra ldi eua
trudng bg mdn la co y nghia, hay ndi cdch khae cac
giang vign eo xu hudng il phan doi vigc bd mdn
Ihgc hien cdc cdng viec hdnh chinh hon Day la mgt
ggi y de bd mdn lang cudng linh chu ddng frong
edng viec hdnh ehinh noi chung va frong tao lap, td
ehdc va qudn ly du dn hgp tae nghign cuu noi rieng
Tuy nhign, eung phai thua nhgn mdt thge t l rdng
quan niem "bd mdn chi la don vi Ihuc Ihi" tin lgi
khdng chi bdi cdc bp mdn thidu linh ehu ddng, sang
lao ma edn vi nhilu lanh dao Khoa, Vien, Trung
Tam true thudc trudng cung chi mudn cac bg mdn
dimg lgi d mde do do
Bon Id, bg mdn thigu nang lge xdy dung mang
ludi quan he phue vu cho muc dich nghien ciiu khoa
hpe Mdi ttong nhiing tien dl dl bd mdn eo Ihg tieh
cue ban frong hoai dgng hgp ldc nghien eiiu la bd
mdn cdn phai xay dung mgng ludi quan he vdi cdc
td chdc ben ngoai Tuy nhien, Ihuc tg cho thay, khi
trd ldi cdu hdi "Bp mdn nai Thay/Cd cdng tac cd vai
fro hd frg nhu Ihg nao frong quan he vdi cae co quan
vd doanh nghiep ngodi Irudng" (7= hodn todn
khdng hd trg; 2= Hd tra nhung it; 3= Hd trg dmirc
trung binh;4= Ho trg nhieu ; 5= Ho tra rdt nhiiu)
Ihi gid tri trung binh cdc cdu fra Idi cua 691 giang
vien tham gia khao sdt chi dat mue 3,38/5, xap xi
irung binh cau fra ldi ciia chinh ban than cac Irudng
bd mdn (3,35/5) Con sd ndy eho Ihdy bd mdn con
rdt yeu kem ttong cdng tdc nay
Ndm Id, bd mdn edn thigu kinh nghiem dau Ihdu
vd quan ly du an hgp tac nghien cuu, dae biet la hgp
tac nghien ciiu qudc tl Theo ket qua dilu tta, ttong
vdng 3 nam lu 2010-2012, ttong tdng sd 61 bd mdn
cda nha ttudng, chi cd 2 bd mdn chii tri tham gia
dau thau de tai qude tl (chilm 3,3%) vd 9 bg mdn
tham gia ddu Ihdu dl tai cdp nha nudc (chilm 8,2%)
Cd ldi 16 bp mdn khdng tham gia ddu Ihau bdi ky
mdi de ldi nao Tuy da sd Irudng bd mdn cd ttinh do
lien sy hoac ban (chilm 85%) va nhilu ngudi cd
hge hdm PGS, GS (chilm 43%) nhung khdng phdi
ai cung da lung cd frai nghiem dau thdu va qudn ly
dg an hgp tae nghien cdu khoa hoc, nhdt Id cae du
dn hgp tdc quoc te Chinh vi vdy ma cdn cd sg ngai
ngdn khi theo dudi cac du an hgp ldc nay
Cuoi cung, eon thilu mpi mdi Irudng thi che ddy
du de vda khuyen khich, tao digu kign cho cdc bd mon diy mgnh hgp tdc nghien cdu khoa hgc, viia cd cdc che tai phu hgp ddi vdi nhihig bg mdn khdng hoan thanh nhigm vu
4 M$t so giai phap nham nang cao vai tro cua
bo mdn trong hgp tac nghien cuu khoa hpe tgi Dai faQC Kinh te Qudc dan va ggi y doi vdi cac trirdng dai hgc khdc d Vi§t Nam
Tren co sd phan tich thuc ttang vd cac nguygn nhan dan den su ylu kem cua cac bp mdn ttong hogt ddng hgp tac nghien cdu khoa hgc tai dgi hgc Kinh
te Qudc dan, tdc gia dg xual mgi sd nhdm gidi phap sau day:
Thir nhdt, nhd trudng td chiic tap huan vd hdi Ihdo
chia se kinh nghiem nham nang cao nhdn thdc vd nang lge cua cac bg mdn ttong nghien ciiu khoa hoc ndi chung va hgp tac nghien cdu khoa hgc noi rieng Nhiing nam gdn ddy, trudng da td chuc nhilu ldp tap hudn ve phuong phdp nghien cuu khoa hgc do cae chuyen gia nudc ngodi vd frong trudng giang dgy Tuy nhien, cdc Idp lap hudn nay mdi chi chii ttgng vdo phucmg phap nghien cdu va chu yeu danh cho ddi tugng la giao vien tte hogc nghien cdu sinh
- nhiing ngudi ehua that su cd tiing ndi ttong bo mdn nen sue lan tda khdng ldn Neu td chdc Ihem duge cdc khoa hge tuong tg d cdp dd cao ban danh cho nhiing ngudi cd kinh nghiem (kg cd Irudng, pho
bd mdn ngu can thigl) thi se mang lai higu qud cao hon Nhimg ldp ddnh cho cae ddi tugng cd kinh nghigm khdng ngn chi Ihien ve phuang phdp nghign cuu ma cdn can phdi cung cap dugc bdc ttanh tdng the ve nghign cdu khoa hpe va hgp tac nghign ciru khoa hpe tai cdc trudng dai hgc ttong bdi canh lodn cau hda Ngoai ra, nhiing khda hgc nay cdn cdn phdi cung cap ky nang lao lap, ddu thau, td chde va quan
ly mdi dg an hgp tac nghien cuu khoa hgc Tham gia gidng day frong cdc khda nay nen la cac giao su dau nganh va cdc chuygn gia qudc t l nhilu kinh nghigm
Cdc hgi ihdo chia se kinh nghiem vdi chu ik tuong
lu cung se rat hitu ich frong vigc ndng cao nhdn thuc
va nang luc cua bp mdn Cung vdi nha Irudng, cac KhoaA^ign/Trung Tdm cung c6 thi dung ra td chiic hpi thdo vdi qui md nhd han
Thic hai, can ygu cdu cdc bg mdn xdy dgng djnh
hudng nghien cdu, phu hgp vdi chien luge vd dinh hudng nghien cdu chung cua loan frudng Cy thi, cac bp mdn cdn xay dgng djnh hudng va kg hoach nghien cuu khoa hgc dai hgn, trung hgn, vd ngdn han (myc lieu va ke hoach cd Ihg dugc xdy dgng cho giai dogn 10 nam, 5 nam va timg ndm) Dinh hudng ndy can phdi duge ban bac, thdo luan ttong ngi bg
bg mdn va phai dugc sg phe duy^t cua
.sv; l9-tltang ll'20IJ
24
Trang 6Gifl #
KhoaAHgn/Trung tdm/ Nha trudng (nlu bg mdn
trgc thugc trudng) Mdt khi djnh huong da dugc phe
duygt thi cap fren can phai ho frg hit muc dl cdc bg
mdn cd thg thge hign dugc kl hogch de ra
Thti ba, trao quygn chu dOng khai thdc cdc moi
quan hg phyc vy hgp lac nghien cdu khoa hgc cho
cdc Irudng bg mdn vd nhan sg chu chdt frong bd
mdn Cdc bg mdn cdn dugc khuyin khieh va frao
quyen de khai thdc cac mdi quan he hda hen ddn din
hgp tdc nghign cim khoa hgc, bao gdm mdi quan he
vdi cdc Irudng dai hgc khae (ttong vd ngodi nudc)
cung nhu mdi quan hg vdi cgng ddng doanh nghiep;
dac bigl frdnh tinh trgng budng KhoaA'ign/Trung
Tdm "Ihu gom" lit ca cdc mdi quan he Ddi vdi
nhung dg dn c6 tilm nang, trudng Khoa/Vign/Tning
lam va nhd trudng cdn tao digu kien thuan lgi nhii
vl mat Ihu tye dl dg an hgp ldc duge ky kit vd thge
hign sudn se
Thu tic, tao digu kign cho cae bd mdn dugc tham
gia vao ede dg dn hgp tde, dac biet la hgp ldc qude
le de hgc hdi kinh nghigm vd ndng cao nang Igc
Trudc khi tg minh tao lap dugc cdc du dn hgp lac
nghign cuu khoa hgc thi cdc bg mdn cdn phdi tich
luy kinh nghigm Nlu cd co hgi tham gia vdo ede dg
an ndy thi nang lue Ihge hign eung nhu nang lge to
chde va qudn 1;^- dg an cua bp mdn se dugc ndng cao
Hign nay, nha trudng cd mgi sd chuong trinh hgp
ldc vdi cdc trudng dai hge nudc ngoai nhung sd bd
mdn tham gia cdn chua nhieu Hon nua, khdng phdi
bp mdn ndo cung nhan dugc thdng tin day dii vg cdc
chuang trinh dd Chinh vi vdy, viee dam bao thdng
tin xuyen sudl va khuyin khich sg tham gia loi da
cua cae bd mdn Id bet sue can thigl Trong dpi ngu
tham gia dg an, bgn canh nhiing bp mdn da co nang
lge vd kinh nghigm tbi nha trudng vd phdng Khoa
hge cung can Igo digu kien cho cdc bd mdn it kinh
nghiem hem Iham gia vdo cdc dg dn nay
Thu ndm, diy mgnh cdng tac tuygn truygn, ghi
nhdn va tdn vinh cdc bg mdn ed thdnh lich tdi ttong
hgp tdc nghign cdu khoa hge tten pham vi loan
trudng Vigc tdn vinh cdc "tam guong" vg nghien
cdu khoa hpe khdng ehi dem lgi ldc dung ddng vien
cho chinh ede bg mdn do md cdn tgo ra mdi van hda
eoi trgng nghien cuu khoa hgc ndi chung vd nghign
cdu thyc hign tgi cdc bg mdn ndi rieng Mdi bO mdn
cd thanh lieh nghign cuu ldi khdng chi vi bg mdn dd
cd cdc Ihanh vien xuat sac md cdn ed sg ehia se, hgp
tdc giira cdc thanh vien vdi nhau ttong nghien cdu
khoa hgc Nhirng ndm gdn day, dudi su lanh dgo ciia
nhd Irudng, phdng Khoa hpe eiJng da tiln hdnh cdng
vigc nay nhung thdng tin mdi chi dugc biet den
frong phgm vi nhiing ngudi cd lign quan Cdn ddy
mgnh cdng ldc truygn Ihdng hon nua de tgo ra dugc
IRO DUC & DflO Tl higu ling tich cgc fren pham vi loan trudng Cy thg, fren trang web cua nha frudng nen dang tin nhung
bd mdn duge tdn vinh, nhiing cdng trinh duge xuil ban fren Igp chi qudc tl hang nam, bang tin ciia cdc KhoaA/ien/Trung tdm nen dang trang 1 cdc cdng Irinh nghign ciiu qudc lg frong nam cda bg mdn true thudc, Hgi ddng chuc danh nhd trudng chu y uu tien nhung gidng vign tte (tdi nghigp tiln sT 3- 5 nam) co cdng trinh qudc tg ttong viee xet dai tieu chudn PGS
Cudi cung, can cd quy djnh vd chl ldi thudng
phgt rd rang ve hogt ddng nghidn eiiu khoa hoc cho ede bd mdn Ddi vdi dan vj co thu can trich quy phat trien vdi ty le % nhdi djnh lu doanh thu, lgi nhuan cho hogt ddng nghien eiru khoa hpe Cae ehinh sach tdi ttg nghien eiiu, tdi ttg tham dg hdi Ihdo qudc gia, qudc tg, cdc ehi do hd ttg dang bdi frgn cdc logi tgp chi can phdi dugc van ban hda vd phd bign din timg cd nhdn Ap dung che dp thudng eho eae bd mdn hodn Ihanh va hodn Ihanh vugt mdc kl hoaeh Ngoai nhiing ghi nhdn tinh than, ngn bd sung eae khuygn khich lai ehinh, Irich lu quy nghign euu khoa hpe ndi frgn Mgt hinh Ihdc ihudng rii cd y nghia la ddi vdi cac don vj ihue hign tdi, Nhd trudng/KhoaA^ien/Trung tam cap mgt lugng kinh phi nhat djnh danh eho hogt dpng nghign eiiu khoa hge irong ndm tiep theo Ngugc lgi, ddi vdi nhirng
bd mdn khdng hodn Ihanh ke hoaeh cdn dp dyng chl
dg phgt, kg cd phat vg tai chinh neu can thigt Ben eanh cac nhom gidi phap chinh neu Iren, cdn
liep tuc hd trg sinh hogt khoa hge bd mdn, cho phep
chuygn ddi gid NCKH sang gid gidng Nhirng giai phdp dg xudt trgn ddy phii hgp vdi hoan cdnh cy thg cua dgi hpe Kinh tg Qudc ddn -vdn Id mpt trudng dai hpe hang ddu cua Vigt Nam
ve ITnh vgc Kinh te vd Quan tn Kinh doanh Cae gidi phdp nay la nhirng ggi y cd gia trj ddi vdi nhidig trudng dgi hoc khac d Vigt Nam, dgc bigl la eae trudng dang cd muc tigu Ird ihanh dai hpe dinh hudng nghign cdu Tuy nhign, khdng phai bat cu dai hgc ndo eiing sdn cd tiem nang nghign cim Idn nhu
d Dai hge Kinh ll Qudc dan (linh ve trinh dg, kmh nghigm va khd nang ngogi ngu eiia Irudng, phd bg mdn vd giang vien), vi vgy song song vdi viec dp dyng cdc giai phap fren day Ihi digu ldi quan ttgng
la phdi ndng cao irinh dg ciia dgi ngii Ihdng qua qua
trinh dao lao ed dinh hudng, bdi ban vd ehuyen nghigp Dong Ihdi, thilt Igp mgng ludi quan hg de hgc hoi kinh nghigm Id cdc trudng dgi hgc qudc le
vd cae dai hgc ldn d Vigl Nam ciing Id mgi bign phap hiru higu ddi vdi cdc trudng dgi hgc nay de dgt duge myc lidu dg ra.D
Trang 7Tai lifu tham khao:
Arvanitis S., Ursma K va Martin W (2008), 'Univereity-indusUy knowledge va technology fransfer in Switzerland:
What university scientists think about co-operation vrith private enterprises' Research Policy, 37
Bo qui dinh ' T I chdc va Quan ly trucmg dai hgc Kinh tl QuIc dan' (2011), Tai lieu luu hanh npi bg
Cohen, W M., Flonda R., Randazzese L va Walsh J (1998), 'Indusfry va the Academy: Uneasy Partners in the Cause
of Technological Advance', frong The Future ofthe Research University, Noll, R (chu bign), Brookings
Insti-tution Press, Washington, D C
Cohen, W., Florida R., va Goe W R (1994), 'University Industry Research Centers in the United States Empirical
Assessment', The Joumal of Technology Transfer, S6 25, Tap 2, tt 111-133
Guellec, D va M Cervantes (2002), 'Intemational Mobility of Highly Skilled Workers: From Statistical Analysis to
Policy Formulation', Intemational Mobility ofthe Highly Skilled, OECD, Paris, fr 71-98
Hall B H (2004), 'University-Industry Research Partoerships in the United States', Bai vilt dang frong ky ygu hoi
thao t l chiic tai Kansai- Thang 2, 2004
Katz J S va Martm B R (1997), 'What is research collaboration?' Research Policy, 26
Laudel, G (2005), 'Migration Currents among the Scientific Elite', Minerva 43, tt 377-395
Lee, Y.S (2000), 'The Sustainability of University-Industry Research Collaboration: An Empirical Assessment', The
Joumal of Technology Transfer, Sl 25, Tap 2, fr 111-133
Nguygn Dinh Cu va Pham Dai Ddng (2013), Kit qua khao sat nang luc va vai tro cua bo mon, Bao cao chuyen de
thuoc dl an 'Tang cuong nang luc va vai fro cua cac bp mon dap iing yeu cau phat trien tnrdng dai hoc Kinh tS
QuIc dan thanh dai hoc dinh hudng nghien cuu'
Nguyin Ddc Hiln, Nguyin Thi Ai Van va Nguyin Hoang (2013), Kit qua khao sat nang luc giang vien ttudng Dai
hoc Kinh tl QuIc dan, Bao cao chuyen dl thupc dl an 'Tang cudng nang luc va vai fro cua cac bp m6n dap ling
yeu cku phat triln trudng dai hoc Kinh tl QuIc dan thanh dai hoc dinh hudng nghien ciiu'
Porter M E (1990), Competitive advantages of nations, Havard Business School Press, New York
Vincent-Lancrin, S (2006), 'What is Changing m Academic Research? Trends va Futures Scenarios', Draft paper,
OECD, Paris
Womack J P., Jones D, T vaRoos D (1991), The machine that changed the Worid-The story of lean Production,
Harper Perennial - A division of Harper Cololins Publisher
The role of departments in research collaboration: Actual situation at National Economics University
Abstract:
This paper discusses the role of departments in scientific research collaboration at universities, taking the
National Economics University as a specific example On the basis of literature review on research
col-laboration al universities in the world, along with an analysis ofthe current situation ofthe role of
facul-ties ' departments in research collaboration at National Economics University, Hanoi, and causes ofthe
existing weaknesses, this paper has proposed a number of solutions to the University for enhancing the
proactive, creative role of departments in scientific research collaboration The paper also draws
implica-tions for other universities in Vietnam, especially those that are striving to become research-oriented
uni-versities
Thdng rin tac gia:
*Phan Thf Thuc Anh, Tiin si
- Nai cong tdc: Viin Qudn tn Kinh doanh, Dgi hgc KTQD
- Linh vuc nghiin cuu chinh • Hgc hdi, Liin doanh, Khdc biit vdn hda, Doi mai sdng tgo
- Mgt sd tgp chi tiiu biiu da timg ddng tdi cong trinh nghiin cicu: Tgp chi Kinh ti vd Phdt triin Journal
of Economic Development Review, Intemational Business Review, Joumal of Intemational Human
Resources Management
Email: ptanh@bsneu.edu.vn