Ngày soạn Ngày dạy Tiết 5,6,7,8 CHỦ ĐỀ PHÁP LUẬT MỐI QUAN HỆ GIỮA PHÁP LUẬT VÀ KỈ LUẬT I XÁC ĐINH VẤN ĐỀ CẦN GIẢI QUYẾT TRONG BÀI HỌC Giáo viên và học sinh cùng nghiên cứu pháp luật mối quan hệ giữa p.
Trang 1Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết 5,6,7,8 CHỦ ĐỀ PHÁP LUẬT MỐI QUAN HỆ GIỮA PHÁP LUẬT VÀ KỈ LUẬT
I XÁC ĐINH VẤN ĐỀ CẦN GIẢI QUYẾT TRONG BÀI HỌC
Giáo viên và học sinh cùng nghiên cứu pháp luật mối quan hệ giữa pháp luật và
kỉ luật,biết đánh giá các tình huống pháp luật xảy ra hàng ngày ở trường, ở ngoài
xã hội.Biết vận dụng một số quy định pháp luật đã học và cuộc sống hằng ngày
II XÂY DỰNG CHỦ ĐÊ NỘI DUNG BÀI HỌC
Giới thiệu chung chủ đề:
Chủ đề PHÁP LUẬT MỐI QUAN HỆ GIỮA PHÁP LUẬT VÀ KỈ LUẬT gồm
4 tiết từ tiết 5 đến tiết tiết 8 gồm 2 bài: Bài 5: Pháp luật và kỉ luật Bài 21: Pháp luật nước CHXHCN Việt Nam
Tiết 1:
- HĐ khởi động
- HĐ hình thành kiến thức: Hoạt động 1
Tiết 2:
- HĐ hình thành kiến thức :
+ Hoạt động 2
Tiết 3 :
- HĐ hình thành kiến thức :
+ Hoạt động 3
Tiết 4:
- HĐ : luyện tập
- HĐ : vận dụng, tìm tòi -mở rộng
III MỤC TIÊU
1 Kiến thức: :
- Học sinh hiểu thế nào là pháp luật và kỉ luật
- Hiểu được mối quan hệ giữa pháp luật và kỉ luật
- Nêu được ý nghĩa của pháp luật, kỉ luật.
- Nêu đuợc pháp luật là gì
- Nêu được đặc điểm, bản chất và vai trò của pháp luật
- Nêu được trách nhiệm của công dân trong việc sống, làm việc theo Hiến pháp
và pháp luật
2 Kỹ năng:
Biết nhắc nhở bạn bè và mọi người xung quanh thực hiện những quy định của pháp luật và kỉ luật Biết đánh giá các tình huống pháp luật xảy ra hàng ngày ở trường, ở ngoài xã hội Biết vận dụng một số quy định pháp luật đã học và cuộc sống hằng ngày
* Kĩ năng sống: Quan sát, đánh giá, xử lý gải quyết tình huống.
3 Năng lực, phẩm chất: Hình thành cho học sinh phẩm chất yêu nước, trách
nhiệm, nhân ái, trung thực, chăm chỉ Năng lực tự chủ tự học, giao tiếp và hợp
Trang 2tác, giải quyết vấn đề và sáng tạo, năng lực ngôn ngữ, năng lực thẩm mỹ, năng lực thể chất
4 Nội dung tích hợp, lồng ghép
Có ý thức tôn trọng pháp luật, kỷ luật và tự giác thực hiện pháp luật và kỷ luật Biêt tôn trọng người có tính kỷ luật và tôn trọng pháp luật Phê phán các hành
vi, việc làm vi phạm pháp luật
- GDANQP: Ví dụ để chứng minh nếu kỷ luật nghiêm thì pháp luật được giữ
vững
- Liên hệ một số Điều gắn với quốc phòng và an ninh để lồng ghép
IV.CHUẨN BỊ VỀ PHƯƠNG PHÁP VÀ PHƯƠNG TIỆN
1.Phương pháp
- Phương pháp thuyết trình
- Phương pháp vấn đáp- tìm tòi
- Phương pháp trực quan
- Phương pháp đàm thoại
- Phương pháp thảo luận nhóm
- Phương pháp dạy học giải quyết vấn đề
- Phương pháp thực hành
2 Chuẩn bị của giáo viên.
- SGK SGV, tư liệu có liên quan, tài liệu tham khảo,
- Tranh vẽ SGK, Phiếu học tập, giáo án, bài giảng điện tử, bộ câu hỏi/bài tập, băng hình
- Máy chiếu, máy tính kết nối internet
3 Chuẩn bị của học sinh.
- Nghiên cứu nội dung chủ đề hoàn thành các phiếu học tập giáo viên giao
V XÁC ĐỊNH VÀ MÔ TẢ MỨC ĐỘ YÊU CẦU CỦA MỖI LOẠI CÂU HỎI/ BÀI TẬP CỐT LÕI CÓ THỂ SỬ DỤNG ĐỂ KIỂM TRA, ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC VÀ PHẨM CHẤT CỦA HỌC SINH TRONG DẠY HỌC
BẢNG MÔ TẢ CÁC CẤP ĐỘ YÊU CẦU:
Nội
dung
Loại câu hỏi/
bài tập
PT Nhận
biết
Thông hiểu
Vận dụng thấp
Vận dụng cao Pháp
luật
và kỉ
luật
-Nêu được khái niệm pháp luật
và kỉ luật
- Kể được các hành vi
vi phạm pháp luật -Nguyên nhân, tác
- Đề xuất các biện pháp để giữ mình không
vi phạm pháp
Đóng vai các tình huống
và giải quyết các tình
- Tự học
- giải quyết vấn đề
- Tư duy sáng tạo
- Tự quản lí, tự đánh giá
- Hợp tác, giao tiếp
Trang 3hại của việc vi phạm pháp luật đối với mọi người, với xã hội
luật và góp phần lên
án các hành vi
vi phạm pháp luật
huống
vi phạm pháp luật
- Sử dụng ngôn ngữ
- Sử dụng công nghệ và truyền thông
- Quan sát, ghi chép và xử lí số liệu
- Vận dụng vào thực tiễn
Pháp
luật
nước
cộng
hòa
xã hội
chủ
nghĩa
Việt
Nam
-Nêu được các đặc điểm của pháp luật, bản chất và vai trò của pháp luật
- kể tên một số điều trong bộ luật hình
sự 1999, hiến pháp năm 1992
- Đề xuất các biện pháp để giữ mình không
vi phạm pháp luật và hiến pháp góp phần lên
án các hành vi
vi phạm pháp luật, vi phạm hiến pháp
- Đóng vai các tình huống
và giải quyết các tình huống
vi phạm pháp luật, vi phạm hiến pháp
- Tự học
- giải quyết vấn đề
- Tư duy sáng tạo
- Tự quản lí, tự đánh giá
- Hợp tác, giao tiếp
- Sử dụng ngôn ngữ
- Sử dụng công nghệ và truyền thông
- Quan sát, ghi chép và xử lí số liệu
- Vận dụng vào thực tiễn
VI XÂY DỰNG CÂU HỎI, BÀI TẬP THEO CÁC MỨC ĐỘ ĐÃ MÔ TẢ Mức độ Câu hỏi, bài tập kiểm tra đánh giá
Nhận biết
Bài 1: Nêu khái niệm pháp luật, kỉ luật?
Bài 2: Trình bày bản chất, vai trò của pháp luật?
Thông hiểu Bài 2: Nội quy của nhà trường, quy định của cơ quan có thể coi
là pháp luật không? Tại sao Bài 3:Có người cho rằng, pháp luật chỉ cần với những người không có tính kỉ luật, tự giác Còn đối với những người có ý
Trang 4thức kỉ luật thì pháp luật không cần thiết Quan niệm đó đúng hay sai?
Vận dụng
thấp
Bài 4: Tắc nghẽn giao thông ở các thành phố lớn có liên quan đến ý thức của người tham gia giao thông không? Em thử nêu các biện pháp khắc phục?
Bài 5 : Tại sao nhà trường có nội quy? Biện pháp để đảm bảo cho nội quy được thực hiện? Nếu không có nội quy thì trường học sẽ ra sao? Xã hội không có pháp luật sẽ như thế nào? Giải thích vì sao mọi công dân phải nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật?
Vận dụng
cao
Bài 6: T 14 tuổi đi xe máy không đội mũ bảo hiểm, bị cảnh sát giao thông dừng xe và ra quyết định xử phạt Có ý kiến cho rằng
T chưa đủ tuổi sử dụng xe máy (theo quy định người đủ 16 tuổi được sử dụng xe máy) nên không bị xử phạt vi phạm hành chính Ý kiến đó đúng hay sai Pháp luật quy định thế nào về độ tuổi xử lý vi phạm hành chính đối với người chưa thành niên vi phạm pháp luật về an ninh, trật tự, an toàn xã hội mà không phải
là tội phạm?
VI TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số lớp
2 Kiểm tra bài cũ: Lồng ghép trong bài mới
3 Các hoạt động dạy bài mới
Tiết 1
3.1 HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
- Mục tiêu: HS nắm được nội dung chính của chủ đề, tạo tâm thế để bước vào bài mới
- Thời gian: 5 phút
GV nêu tình huống: Vào đầu năm học, nhà trường tổ chức cho học sinh tìm hiểu về luật ATGT Nhà trường tiến hành phổ biến nội quy trường học cho toàn HS trong nhà trường
? Những việc làm trên nhằm giáo dục HS chúng ta vấn đề gì ?
(Hiểu rõ về pháp luật, kỉ luật của nhà nước CHXHCN Việt Nam
GV: Để hiểu rõ thêm về mục đích yêu cầu, ý nghĩa của các vấn đề này chúng
ta tìm hiểu chủ đề ngày hôm nay
3.2 HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI
Hoạt động 1 : Tìm hiểu pháp luật và kỉ luật
- Mục tiêu:
+ Nêu được khái niệm pháp luật, kỉ luật
+ Trình bày được mối quan hệ giữa pháp luật và kỉ luật
+ Nêu được ý nghĩa của pháp luật và kỉ luật trong đời sống
- Tiến hành hoạt động 1:
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
Hoạt động 1: Đặt vấn đề I Đặt vấn đề:
Trang 5HS: tự đọc thông tin trong SGK, suy nghĩ và
trả lời câu hỏi:
? Theo em, Vũ Xuân Trường và đồng bọn
đã có hành vi như thế nào?
HS: Suy nghĩ, phát biểu
? Hành vi củaVũ Xuân Trường và đồng
bọn đã gay ra hậu quả như thế nào?
( Làm suy thoái đạo đức cán bộ công an gieo
rắc cái chết trắng cho con người)
? Với những hậu quả trên, chúng đã bị
trừng phạt như thế nào?
( 22 bị cáo với nhiều tội danh: 8 án tử hình,
6 án tù chung thân, 2 án 20 năm tù giam )
? Em có nhận xét gì về những việc làm
trên của Vũ Xuân Trường và đồng bọn?
? Vì sao em biết hành vi này là vi phạm
pháp luật?
( Pháp luật nghiêm cấm sản xuất, buôn bán,
vận chuyển, tàng trữ ma túy)
? Để chống lại những âm mưu xảo quyệt
của bọn tội phạm ma tuý các chiến sĩ công
an có những việc làm gì?
(Quyết tâm vượt qua khó khăn, trở ngại đưa
những kẻ buôn bán ma túy ra trước pháp
luật)
? Em có nhận xét gì về việc làm của các
chiến sĩ công an?
( - Dũng cảm, mưu trí
- Làm theo qui định của pháp luật,có tính kỉ
luật.)
? Các em rút ra bài học gì qua câu chuyện
trên?
(Nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, có nếp
sống lành mạnh, tránh xa các tệ nạn xã
hội )
Hoạt động 2: Nội dung bài học
? Từ việc tìm hiểu phần đặt vấn đề, em
1 Thông tin: (Sgk)
2 Nhận xét:
- Hành vi của Vũ Xuân Trường
và đồng bọn:
+ Buôn bán, vận chuyển thuốc phiện, hê-rô-in
+ Lợi dụng cán bộ, phương tiện của lực lượng công an
+ Dùng đồng tiền bất chính để mua chuộc cán bộ
-> Đó là những hành vi trái với qui định của pháp luật
- Các chiến sĩ công an:
-> Làm theo qui định của pháp luật, có tính kỉ luật
II Nội dung bài học:
1 Khái niệm:
Trang 6hiểu pháp luật là gì?
? Em hiểu kỉ luật là gì?
? Lấy ví dụ về pháp luật và kỉ luật?
( - Pháp luật: Đi xe máy phải đội mũ bảo
hiểm; người kinh doanh phải nộp thuế
- Kỉ luật: Đi học đúng giờ )
? Theo em giữa pháp luật và kỷ luật có gì
giống và khác nhau?
(- Giống nhau: Đều là những quy định
chung, có tính bắt buộc
- Khác nhau:
+ Pháp luật: do Nhà nước ban hành, được
Nhà nước đảm bảo thực hiện bằng các biện
pháp giáo dục, thuyết phục, cưỡng chế
+ Kỉ luật: do cộng đồng hoặc tổ chức xã hội
đề ra, yêu cầu mọi người phải tuân theo
nhằm tạo ra sự thống nhất hành động để đạt
chất lượng, hiệu quả công việc.)
? Những quy định của tập thể có được
trái với quy định của pháp luật không? Vì
sao?
( Quy định của tập thể có phạm vi hẹp hơn,
quy định của pháp luật)
* Tích hợp giáo dục pháp luật: Những quy
định của tập thể phải tuân theo quy định của
pháp luật không được trái với pháp luật vì đó
là quy tắc chung -> Tạo điều kiện cho xã hội
phát triển trong vòng trật tự
? Việc thực hiện đúng quy định của pháp
luật và kỷ luật có ý nghĩa như thế nào đối
với mỗi người?
* Tích hợp QP-AN:
?Em có đồng ý với ý kiến: Kỉ luật nghiêm
thì pháp luật được giữ vững
- HS: đồng ý
GV VD: Nội quy của nhà trường sẽ tạo ra
được nền nếp chung cho học sinh Khi ra
khỏi trường, học sinh sẽ không vi phạm
pháp luật
? Em đã thực hiện tốt pháp luật và kỉ luật
- Pháp luật:Là những quy tắc
xử sự chung có tính bắt buộc
do Nhà nước ban hành, được nhà nước đảm bảo thực hiện bằng biện pháp giáo dục, thuyết phục, cưỡng chế
- Kỉ luật:Là những quy định, quy ước của một cộng đồng hoặc tổ chức xã hội, yêu cầu mọi người phải tuân theo
2 Mối quan hệ:
- Những quy định của tập thể phải tuân theo quy định của pháp luật không được trái với pháp luật
3 Ý nghĩa:
- Giúp mọi người có chuẩn mực chung để rèn luyện và thống nhất trong hoạt động
- Tạo điều kiện cho cá nhân và
xã hội phát triển theo định hướng chung
Trang 7trong nhà trường chưa?
HS: Tự liên hệ
? Là học sinh em phải rèn luyện pháp luật
và kỷ luật như thế nào?
( - Tự vượt khó, cầu thị, kiềm chế, nỗ lực
hàng ngày
- Làm việc có kế hoạch
- Tự kiểm tra điều chỉnh kế hoạch
- Lắng nghe ý kiến của người khác.)
GV: Nhắc nhở học sinh thường xuyên, tự
giác thực hiện đầy đủ, đúng những qui định
của nhà trường, cộng đồng và Nhà nước
4 Phương hướng rèn luyện:
- Thường xuyên và tự giác thực hiện quy định của nhà trường, cộng đồng và nhà nước
Trang 8Tiết 2 Hoạt động 2: Tìm hiểu khái niệm, đặc điểm của pháp luật nước CHXHCN
Việt Nam -Mục tiêu: Định nghĩa đơn giản về pháp luật, đặc điểm của pháp luật
- Tiến hành hoạt động 2:
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
Hoạt động 1: Đặt vấn đề
HS: tự đọc Hiến pháp và các điều luật
sgk
GV: Tổ chức cho HS thảo luận theo
bàn (3 phút), giải quyết tình huống
trong mục đặt vấn đề
? Hãy nêu nhận xét của em Điều 74
Hiến pháp và Điều 132 Bộ luật Hình
sự?
(Cùng nêu quy định về việc cấm trả thù
người khiếu nại, tố cáo)
? Trong luật Hình sự quy định, nếu
vi phạm điều này sẽ bị xử phạt như
thế nào? Vì sao?
( Cải tạo hoặc phạt tù )
? Như vậy, khoản 2, Điều 132 của Bộ
luật Hình sự thể hiện đặc điểm gì của
pháp luật ?
(Tính bắt buộc của pháp luật)
? Em hiểu nội dung Điều 189 là gì?
(Cấm hủy hoại rừng và quy định hình
thức xử phạt)
? Hành vi đốt, phá rừng trái phép
hoặc huỷ hoại rừng bị xử lí như thế
nào ?
( Phạt tiền, phạt tù )
? Từ nội dung các điều luật trên em
rút ra nhận xét gì?
HS: Trả lời các câu hỏi gợi ý để nhận
biết pháp luật là qui tắc xử sự chung và
có tính bắt buộc
Hoạt động 2: Nội dung bài học
? Qua phần đặt vấn đề, em hiểu
Pháp luật là gì?
? Em hiểu thế nào là quy tắc sử xự
I, Đặt vấn đề.
1 Các điều luật: (Sgk)
2 Nhận xét:
Điều Quy tắc sử xự
chung
Biện pháp xử
lí vi phạm
74 Cấm trả thù
người khiếu nại tố cáo
- Cải tạo không giam giữ
- Phạt tù
189 Cấm huỷ hoại
rừng
- Phạt tiền
- Phạt tù
-> Mọi người đều phải tuân theo pháp luật Ai vi phạm sẽ bị Nhà nước xử lí
II, Nội dung bài học:
1 Khái niệm:
- Pháp luật là qui tắc xử sự chung, có tính bắt buộc, do Nhà nước ban hành, được Nhà nước bảo đảm thực hiện bằng các biện pháp giáo dục, thuyết phục, cưỡng chế
Trang 9chung? Các biện pháp giáo dục,
thuyết phục, cưỡng chế?
(- Quy tắc sử xự chung: quy định
chung cho tất cả mọi người phải tuân
theo
- Giáo dục, thuyết phục: giúp mọi
người hiểu về pháp luật, tự giác tuân
theo
- Cưỡng chế: hình thức xử phạt bắt
buộc nếu mọi người không tuân thủ)
? So sánh sự giống và khác nhau
giữa đạo đức và pháp luật ?
Đạo đức Pháp luật
- Chuẩn mực đạo
đức XH đúc kết từ
thực tế cuộc sống
và nguyện vọng
của nhân dân
- Tự giác thực
hiện
- Sợ dư luận XH,
lương tâm cắn rứt
- do nhà nước đặt
ra được ghi lại bằng văn bản
- Bắt buộc thực hiện
- Phạt cảnh cáo,
tù, tiền
? Theo em pháp luật có đặc điểm gì?
Nêu cách hiểu của em về từng đặc
điểm của pháp luật?
? Lấy ví dụ minh hoạ cho từng đặc
điểm đó?
(- Tính quy phạm phổ biến: VD: Đi xe
máy phải đội mũ bảo hiểm
- Tính xác định chặt chẽ: Quy định
trong các điều của luật giao thông
đường bộ
- Tính bắt buộc: nếu vi phạm bị xử lí
theo quy định của pháp luật: phạt tiền,
thu giữ bằng lái, phương tiện
? Vì sao pháp luật lại có tính bắt
buộc (cưỡng chế)?
(Để mọi người tuân thủ luật tốt hơn)
GV: Nhận xét, kết luận
2 Đặc điểm của pháp luật
- Tính qui phạm phổ biến
- Tính xác định chặt chẽ
- Tính bắt buộc (cưỡng chế)
Trang 10Tiết 3 Hoạt động 3: Tìm hiểu vai trò, bản chất của pháp luật
- Mục tiêu:Trình bày được vai trò và bản chất của pháp luật
- Cách tiến hành
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung
Hoạt động 1: Nội dung bài học (18
phút)
HS: Nhắc lại nội dung tiết 1
GV: Ghi tóm tắt lên bảng
GV gợi ý cho cả lớp nhớ lại kiến thức
về quyền và nghĩa vụ cơ bản của công
dân đã học trong chương trình để
chứng minh bản chất pháp luật Việt
Nam
? Nêu bản chất của pháp luật Việt
Nam ?
? Tại sao nói pháp luật thể hiện quyền
làm chủ của nhân dân Việt Nam?
(Nhân dân có quyền của mình và được
pháp luật bảo vệ những quyền lợi đó,
đồng thời cũng có nghĩa vụ trong việc
thực hiện pháp luật góp phần xây
dựng nhà nước)
? Lấy ví dụ minh họa cho bản chất của
pháp luật qua các quyền và nghĩa vụ
của công dân đã học?
(VD: Công dân có quyền và nghĩa vụ
sau:
- Quyền kinh doanh, nghĩa vụ đóng
thuế
- Quyền học tập, nghĩa vụ học tập
tốt )
? Em thử hình dung một xã hội không
có pháp luật sẽ như thế nào?
(Không có trật tự, kỉ cương, xã hội rối
loạn, quyền của công dân không được
đảm bảo )
? Từ đó em rút ra kết luận gì về vai
trò của pháp luật?
? Tại sao không quản lí xã hội bằng
I Đặt vấn đề.
II Nội dung bài học:
1 Khái niệm:
2 Đặc điểm của pháp luật:
3 Bản chất pháp luật:
- Pháp luật nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam thể hiện ý chí của giai cấp công nhân và nhân dân lao động dưới sự lãnh đạo của ĐCS Việt Nam, thể hiện quyền làm chủ của nhân dân Việt Nam trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội
4 Vai trò của pháp luật:
- Pháp luật là công cụ để quản lí nhà nước, quản lí kinh tế, xã hội; giữ vững
an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, là phương tiện phát huy quyền làm chủ của nhân dân, bảo vệ quyền
và lợi ích hợp pháp của công dân, bảo đảm công bằng xã hội