MỞ ĐẦU1.Tính cấp thiết của đề tài Trải qua gần 30 năm thực hiện đường lối đổi mới và xây dựng chủ nghĩa xã hội, kể từ Ðại hội VI (năm 1986), và hơn 20 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (năm 1991) đến nay, Việt Nam đã thu được những thành tựu to lớn, hết sức quan trọng. Thực hiện đường lối đổi mới, với mô hình kinh tế tổng quát là xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đất nước ta đã thoát khỏi khủng hoảng kinh tế xã hội, tạo được những tiền đề cần thiết để chuyển sang thời kỳ phát triển mới thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.Thực tiễn đó đã chứng tỏ đường lối đúng đắn của Đảng và những bước đi thích hợp đã tạo nên sự chuyển biến mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực, kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội. Mang lại những thành tựu rất to lớn, tạo cho Việt Nam thế và lực mới để bước vào thế kỷ 21. Cùng với sự phát triển của đất nước, và những thành tựu to lớn mà chúng ta đã đạt được trong quá trình đổi mới nền kinh tế những năm qua thì vẫn còn xuất hiện nhiều yếu tố tiêu cực, phức tạp, khó khăn làm cản trở sự phát triển của xã hội, của đất nước. Trong đó có một số vấn đề gây cấn nổi lên và cho đến nay vẫn còn là vấn đề nan giải. Đó là: hoạt động chống phá cách mạng của bọn phản động; vấn đề tranh chấp vùng biên giới lãnh thổ đất nước...Những vấn đề đó đã trở thành “điểm nóng xã hội” và “điểm nóng chính trị xã hội” ở các nơi trên cả nước. Điều này đã làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ thống chính trị đất nước, ảnh hưởng đến trật tự, an ninh xã hội và đời sống của nhân dân. Tỉnh Nghệ An là một trong các địa phương đã chịu sự ảnh hưởng của những vấn đề điểm nóng xã hội và điểm nóng chính trị xã hội nói trên. Là một tỉnh nằm ở khu vực Bắc Trung Bộ với tổng diện tích miền núi và trung du chiếm 77% diện tích tự nhiên của cả tỉnh, riêng vùng núi cao chiếm 58%, Nghệ An có hai loại tôn giáo chính là Công giáo có 212.420 tín đồ và Phật giáo có 2.408 tín đồ. Chính quyền tỉnh Nghệ An luôn hết sức chăm lo đời sống vật chất cũng như tinh thần cho bà con tôn giáo, tạo điều kiện cho tôn giáo phát triển theo những chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước. Tuy nhiên, thời gian gần đây, trên địa bàn tỉnh xảy ra nhiều vụ việc liên quan đến tôn giáo, nguyên nhân ở đây chủ yếu là do nhận thức về pháp luật của người dân còn sơ sài; bị các thế lực thù địch lợi dụng cái gọi là dân chủ, nhân quyền...Và trong số đó có một vụ việc hết sức nghiêm trọng xảy ra tại giáo xứ Mỹ Yên, xã Nghi Phương đã làm ảnh hưởng đến chính quyền địa phương, đến sự ổn định đời sống của nhân dân địa phương tỉnh Nghệ An. Với lý do trên, học viên đã lựa chón vấn đề “ Xử lý điểm nóng chính trị xã hội tại giáo xứ Mỹ Yên xã Nghi Phương, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An” làm đề tài nghiên cứu.
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Trải qua gần 30 năm thực hiện đường lối đổi mới và xây dựng chủnghĩa xã hội, kể từ Ðại hội VI (năm 1986), và hơn 20 năm thực hiện Cươnglĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (năm 1991)đến nay, Việt Nam đã thu được những thành tựu to lớn, hết sức quan trọng.Thực hiện đường lối đổi mới, với mô hình kinh tế tổng quát là xây dựng nềnkinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đất nước ta đã thoát khỏikhủng hoảng kinh tế - xã hội, tạo được những tiền đề cần thiết để chuyển sangthời kỳ phát triển mới - thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.Thựctiễn đó đã chứng tỏ đường lối đúng đắn của Đảng và những bước đi thích hợp
đã tạo nên sự chuyển biến mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực, kinh tế, chính trị,văn hóa, xã hội Mang lại những thành tựu rất to lớn, tạo cho Việt Nam thế vàlực mới để bước vào thế kỷ 21.
Cùng với sự phát triển của đất nước, và những thành tựu to lớn màchúng ta đã đạt được trong quá trình đổi mới nền kinh tế những năm qua thìvẫn còn xuất hiện nhiều yếu tố tiêu cực, phức tạp, khó khăn làm cản trở sựphát triển của xã hội, của đất nước Trong đó có một số vấn đề gây cấn nổi lên
và cho đến nay vẫn còn là vấn đề nan giải Đó là: hoạt động chống phá cáchmạng của bọn phản động; vấn đề tranh chấp vùng biên giới lãnh thổ đấtnước Những vấn đề đó đã trở thành “điểm nóng xã hội” và “điểm nóngchính trị - xã hội” ở các nơi trên cả nước Điều này đã làm ảnh hưởng nghiêmtrọng đến hệ thống chính trị đất nước, ảnh hưởng đến trật tự, an ninh xã hội vàđời sống của nhân dân
Tỉnh Nghệ An là một trong các địa phương đã chịu sự ảnh hưởng củanhững vấn đề điểm nóng xã hội và điểm nóng chính trị - xã hội nói trên Làmột tỉnh nằm ở khu vực Bắc Trung Bộ với tổng diện tích miền núi và trung
du chiếm 77% diện tích tự nhiên của cả tỉnh, riêng vùng núi cao chiếm 58%,
Trang 2Nghệ An có hai loại tôn giáo chính là Công giáo có 212.420 tín đồ và Phậtgiáo có 2.408 tín đồ Chính quyền tỉnh Nghệ An luôn hết sức chăm lo đờisống vật chất cũng như tinh thần cho bà con tôn giáo, tạo điều kiện cho tôngiáo phát triển theo những chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhànước Tuy nhiên, thời gian gần đây, trên địa bàn tỉnh xảy ra nhiều vụ việc liênquan đến tôn giáo, nguyên nhân ở đây chủ yếu là do nhận thức về pháp luậtcủa người dân còn sơ sài; bị các thế lực thù địch lợi dụng cái gọi là dân chủ,nhân quyền Và trong số đó có một vụ việc hết sức nghiêm trọng xảy ra tạigiáo xứ Mỹ Yên, xã Nghi Phương đã làm ảnh hưởng đến chính quyền địaphương, đến sự ổn định đời sống của nhân dân địa phương tỉnh Nghệ An
Với lý do trên, học viên đã lựa chón vấn đề “ Xử lý điểm nóng chính trị - xã hội tại giáo xứ Mỹ Yên xã Nghi Phương, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An” làm đề tài nghiên cứu.
2 Tình hình nghiên cứu đề tài
- Giáo trình “ Xử lý tình huống chính trị” của khoa chính trị học, họcviện báo chí tuyên truyền
- Tập bài “Xử lý tình huống chính trị” (dùng cho hệ cử nhân chính trị
do GS, TS Lưu Văn Sùng và GS,TS Hoàng Chín Bảo là tác giả, năm 2002)
- Luận văn của tác giả Nguyễn Công Chuyên: “Điểm nóng huyện
Xuân Trường – nguyên nhân và giải pháp” (Học viện Chính trị quốc gia Hồ
Chí Minh, 2001)
- Luận văn của tác giả Tô Văn Cường: “3 năm khôi phục hậu quả
điểm nóng Thái Bình, những bài học kinh nghiệm” (Học viện Chính trị quốc
gia Hồ Chí Minh, 2002)
- Luân văn của tác giả Nguyễn Đình Huyên: “Xử lý điểm nóng chính
trị - xã hội ở xã Bản Nguyên – huyện Lâm Thao – tỉnh Phú Thọ” (Học viện
Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, 2000)
- Luận văn của tác giải Vũ Đức Hằng: “Điểm nóng chính trị ở nông
thôn huyện Tiền Hải – tỉnh Thái Bình Qúa trình xử lý và một số giải pháp
Trang 3chủ yếu để ổn định tình hình và phát triển” (Học viện Chính trị quốc gia Hồ
Chí Minh, 2003)
- Luận văn của tác giải Nguyễn Xuân Nghinh: “Tình hình và nguyên
nhân xảy ra điểm nóng chính trị - xã hội ở xã Hồng Thuận – huyện Giao Thủy” (Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, 2004).
- Báo cáo tổng quan đề tài khoa học nhánh 3 cấp, Nhà nước của
GS,TS Lưu Văn Sùng: “Một số điểm nóng chính trị - xã hội điển hình tại các
vùng đa dân tộc ở miền núi trong những năm gần đây – hiện trạng, vấn đề, các bài học kinh nghiệm trong xử lý tình huống”, tháng 1 năm 2005
- Tổng kết thực tiễn về xử lý những điểm nóng chính trị - xã hội; Đề tài
nghiên cứu khoa học của Học viện CTQG Hồ Chí Minh, H.1998
3 Mục đích, nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu của đề tài
3.1 Mục đích nghiên cứu.
Khái quát những diễn biến, tính chất của điểm nóng xã hội, điểm nóngchính trị - xã hội đã xảy ra tại giáo xứ Mỹ Yên thuộc xã Nghi Phương, huyệnNghi Lộc, tỉnh Nghệ An Chỉ rõ nguyên nhân phát sinh các điểm nóng xã hội,điểm nóng chính trị - xã hội Từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm và đưa
ra những giải pháp mang tính cơ bản để giải quyết điểm nóng tại giáo xứ MỹYên nói riêng và điểm nóng chính trị - xã hội nói chung
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu.
- Khái quát diễn biến, quy mô, mức độ, tính chất của điểm nóng xã hội
và điểm nóng chính trị - xã hội ở giáo xứ Mỹ Yên
- Xác định rõ những nguyên nhân cơ bản làm nảy sinh ra điểm nóng ởgiáo xứ Mỹ Yên Từ đó nêu ra những bài học kinh nghiệm xử lý khi điểmnóng xã hội, điểm nóng chính trị - xã hội đã xảy ra, kinh nghiệm xử lý hậuquả sau điểm nóng, kinh nghiệm ổn định chính trị - xã hội làm cho điểm nóng
xã hội, điểm nóng chính trị - xã hội không phát sinh
3.3 Phạm vi nghiên cứu
Tiểu luận tập trung nghiên cứu điểm nóng xã hội, điểm nóng chính trị
-xã hội đã xảy ra tại giáo xứ Mỹ Yên vào tháng 8 và tháng 9 năm 2013
Trang 44 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
4.1 Cơ sở lý luận
- Dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác – Lenin, tư tưởng Hồ ChíMinh, quan điểm của Đảng để nghiên cứu về tình hình điểm nóng tôn giáo ởNghệ An
4.2 Phương pháp nghiên cứu
Tiểu luận dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách của Nhà nước về
xử lý điểm nóng chính trị Sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa Mác –LêNin,tư tưởng Hồ Chí Minh; kết hợp chặt chẽ lý luận và thực tiễn, sử dụngđúng đắn, phù hợp các phương pháp phân tích và tổng hợp, loogich và lịch
sử, tổng kết thực tiễn là những phương pháp chủ đạo được áp dụng trongnghiên cứu tiểu luận
5 Đóng góp của đề tài
- Đây là một bài tiểu luận đầu tiên nghiên cứu và viết về điểm nóng xãhội, điểm nóng chính trị - xã hội tại giáo xứ Mỹ Yên, thuộc xã Nghi Phương,huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An; phân tích điểm nóng và rút ra những bài họckinh nghiệm cho huyện Nghi Lộc nói riêng cũng như tỉnh Nghệ An nói chung
- Qua diễn biến của điểm nóng xã hội, điểm nóng chính trị - xã hội ởgiáo xứ Mỹ Yên sinh viên rút ra những tính chất, đặc điểm, nguyên nhân vàbài học kinh nghiệm không chỉ có ý nghĩa đối với tỉnh Nghệ An, mà có thểlàm tài liệu tham khảo cho các tỉnh khác trong cả nước
6 Ý nghĩa lý luận và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
6.1 Ý nghĩa lý luận
- Kết quả nghiên cứu của đề tài ở mức độ nhất định nào đó có thể sửdụng làm tài liệu tham khảo trong quá trình giảng dạy môn học xử lý tìnhhuống chính trị Đồng thời làm cơ sở cho việc phân loại các điểm nóng xã hội
và điểm nóng chính trị - xã hội
Trang 5- Đề tài có thể cung cấp những dử liệu cho việc xây dựng lý thuyết vềxung đột xã hội và việc giải quyết các vấn đề xung đột xã hội trong phạm vicủa tỉnh và các tỉnh khác trong nước.
6.2 Ý nghĩa thực tiễn
- Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể làm tài liệu tham khảo trongquá trình xử lý các tình huống cụ thể có thể xảy ra
7 Kết cấu của tiểu luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,tiểu luận gồm 3 chương
Trang 6CHƯƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ ĐIỂM NÓNG
CHÍNH TRỊ XÃ HỘI.
1.1 Khái niệm điểm nóng xã hội và điểm nóng chính trị - xã hội.
1.1.1 Khái niệm điểm nóng xã hội
“Điểm nóng” là khái niệm được dùng trong cả tự nhiên và xã hội,nhưng ở phạm vi của bài này học viên chỉ đề cập và nghiên cứu điểm nóngtrong lĩnh vực xã hội
Điểm nóng đã từng xuấy hiện ở Việt Nam trong thời kỳ khủng hoảngkinh tế - xã hội và đang tiếp tục diễn ra trong giai đoạn thực hiện công cuộcđổi mới
Cho đến nay khái niệm “Điểm nóng” vẫn chưa thống nhất và có nhiềutác giả đưa ra các định nghĩa khác nhau”
Xét theo phạm vi rộng, theo từ điển Tiếng Việt do giáo sư Hoàng Phê
chủ biên cho rằng: điểm nóng là “nơi tập trung mâu thuẫn cao độ cần được
giải quyết hoặc nơi diễn ra tình hình xung đột căng thẳng”.
Xét theo phạm vi hep, cũng có nhiều quan điểm khác nhau:
Tác giả Trần Hồng Châu xác định: Điểm nóng là “nơi xảy ra khiếu
kiện có đông người tham gia với nội dung khiếu kiên phức tạp, khó giải quyết, mâu thuẫn trong nội bộ đến mức gay gắt, diễn biến tình hình căng thẳng làm mất ổn định đời sống cộng đồng, làm rối loạn, vô hiệu sự lãnh đạo, điều hành của các tổ chức chính trị - xã hội và chính quyền sở tại”
Tác giả Nguyễn Văn Tài cho rằng: Điểm nóng là “ sự kiện xã hội có đông người tham gia việc tranh chấp về lợi ích kinh tế xã hội trong một địa bàn dân cư, làm ảnh hưởng nghiêm trọng tới sản xuất, kỷ cương, nếp sống văn hóa của đời sống xã hội cộng đồng”.
Từ những quan niệm trên, có thể khái quát: Điểm nóng xã hội là đời
sống xã hội trong trạng thái không bình thường, bất ổn định, rối loạn; diễn ra
sự xung đột, chống đối giữa các thế lực với những hành vi không tự kiềm chế
Trang 7được, đã vượt ra ngoài hoặc có khả năng vượt ra ngoài khuôn khổ của pháp luật và chuẩn mực văn hóa đạo đức; diễn ra tại một địa điểm, trong một thời gian nhất định và có khả năng lan tỏa sang nơi khác.
Qua nghiên cứu thực tế cho thấy điểm nóng xã hội có thể diễn ra ởnhiều địa bàn, trong lĩnh vực khác nhau như ở nông thôn, miền núi cho đến
thành thị, ở các xí nghiệp hay trường học Nó xuất phát từ những bức xúc
trong cộng đồng, dân cư, những tranh chấp dân sự, những khiếu kiện, tố cáothông thường của nhân dân không được giải quyết kịp thời, thỏa đáng, để dâydưa, kéo dài, tích đọng lại, bùng phát thành điểm nóng
1.1.2 Khái niệm điểm nóng chính trị - xã hội.
Điểm nóng chính trị - xã hội cũng có những đặc trưng như điểm nóng
xã hội nói chung:
- Đời sống xã hội trong trạng thái không bình thường, bất ổn định, cólúc rối loạn
- Sự phản ứng, xung đột của đám đông, của các lực lượng không còn
tự kiềm chế được trở thành sức mạnh, áp lực chống đối lẫn nhau
- Hành vi của đám đông đã vượt ra ngoài hoặc có khả năng vượt rangoài khuôn khổ của pháp luật và chuẩn mực văn hóa đạo đức
- Diễn ra trong không gian và thời gian nhất định và có khả năng lan
tỏa sang nơi khác Song “điểm nóng chính trị - xã hội là điểm nóng xã hội
diễn ra trong lĩnh vực chính trị - xã hội khi mà sự chống đối của đám đông quần chúng đã hướng trực tiếp vào những người nắm quyền lực chính trị, cơ quan quyền lực và thể chế chính sách của chính quyền nhà nước”.
Sự chống đối của lực lượng đối lập có thể diễn ra trong 3 trạng thái sau:
- Nhân dân chống đối: trong trạng thái này, điểm nóng chính trị - xã
hội chứa đựng mâu thuẫn không đối kháng, đó là mâu thuẫn trong nội bộ; cán
bộ, chính quyền nhà nước của nhân dân không làm tròn trách nhiệm củamình, có quan liêu, tham nhũng, nhân dân đòi cán bộ, chính quyền nhà nướcphải làm đúng chức phận, phải loại trừ quan liêu, tham nhũng
Trang 8- Bọn phản động chống đối: đây là trạng thái chứa đứng mâu thuẫn đối
kháng
- Bọn phản động kích động, lợi dụng nhân dân chống đối: ở trạng thái
này là sự đan xen giữa mâu thuẫn đối kháng và mâu thuần không đối kháng.Bọn phản động thường lợi dụng mâu thuẫn bộ tộc, tôn giáo, mâu thuẫn giữanhân dân với cán bộ đương chức quyền, lợi dụng và mua chuộc những thanh,thiếu niên, kích động hộ khiếu kiện, chống đối hoạt động bạo loạn chống lạichính quyền nhà nước
1.2 Điểm nóng chính trị - xã hội với vấn đề tôn giáo và những nguyên nhân.
1.2.1 Điểm nóng tôn giáo.
Trong thực tiễn công tác tôn giáo có vấn đề xử lý điểm nóng tôn giáo,đây là một vấn đề khó khăn và rất nhạy cảm Nội dung của điểm nóng tôngiáo khá đa dạng, từ khiếu kiện giải quyết tranh chấp đất đai, xây sửa cơ sởthở tự không đúng phép, truyền đạo trái pháp luật, các vụ việc lợi dụng tínngưỡng tung tin đồn nhảm, hoang đường, mê tín dị đoan gây mất trật tự xãhội đến những điểm nóng có tính chất chính trị đưa ra yêu sách trái phápluật, phản ứng với chính quyền, các thế lực thù địch lợi dụng chống phá, đedoạ trực tiếp đến việc giữ vững ổn định chính trị - xã hội ở nước ta.
Điểm nóng tôn giáo liên quan đến những hoạt động truyền đạo, quảnđạo, hành đạo của các tôn giáo và các hoạt động tín ngưỡng Khi xảy ra “điểmnóng tôn giáo” thường bao giờ cũng có đông người tham gia, dưới tác độngảnh hưởng của tính cộng đồng cùng chung tín ngưỡng, hay sự phục tùng củangười theo đạo với người đứng đầu đạo (các đạo lạ), của tín đồ với chức sắctôn giáo Có sự “ủng hộ đằng sau” hoặc tham gia trực tiếp của một số chứcsắc, chức việc, nhà tu hành nơi diễn ra điểm nóng liên quan đến một tín giáo
cụ thể Điểm nóng tôn giáo thường là vấn đề rất nhạy cảm, kẻ xấu và các thếlực thù địch trong và ngoài nước thường để ý lợi dụng, kích động Mỗi loạihình điểm nóng dù phát sinh trong phạm vi nào, tuy đã được giải quyết, ngăn
Trang 9chặn vẫn để lại ảnh hưởng, tác hại xấu; kẻ địch lợi dụng điểm nóng để kíchđộng, xuyên tạc chống phá chế độ ta về lâu dài; uy tín của Đảng và Nhà nước
ở các cấp đều bị tổn thương Nếu phạm vi điểm nóng càng lớn, thời gian diễn
ra càng dài thì ảnh hưởng tác hại của nó càng khó khắc phục được nhanhchóng Vì vậy, cách tốt nhất là không để điểm nóng phát sinh, kịp thời pháthiện giải quyết các mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân ngay từ lúc nó manh nhaxuất hiện, thông qua công tác vận động quần chúng Khi điểm nóng đã xảy ra,cần phải có giải pháp thích hợp, không nóng vội dập tắt bằng những biệnpháp hành chính đơn thuần, giải pháp tối ưu nhất vẫn là công tác vận độngquần chúng.
1.2.2 Nguyên nhân điểm nóng tôn giáo.
Nguyên nhân phát sinh điểm nóng tôn giáo thường tập trung vào mấy loại hình:
- Do mẫu thuẫn trong nội bộ nhân dân từ việc khiếu kiện, tranh chấp liênquan đến đất đai, cơ sở vật chất của tôn giáo Hiện tại đây là vấn đề khá gay gắt
và phức tạp, các vụ khiếu kiện đòi lại đất, cơ sở cũ trước đây của tôn giáo đãgiao, hiến cho Nhà nước hoặc do cơ quan Nhà nước, các đoàn thể quần chúng,
tổ chức xã hội mượn sử dụng Đây là vấn đề dễ nảy sinh điểm nóng, nếu cơ sởkhông giải quyết kịp thời hoặc giải quyết không đúng với chính sách pháp luậtcủa Nhà nước, quần chúng mất lòng tin vào sự giải quyết của địa phương, cơ
sở, tụ tập phản đối, kéo nhau lên khiếu kiện ở cấp cao hơn.
- Nguyên nhân phát sinh từ những hành vi vi phạm pháp luật liên quanđến các hoạt động tôn giáo như: xây sửa cơ sở thờ tự không xin phép hoặc
“xin phép một đằng, làm một nẻo”, một số cá nhân hoạt động tôn giáo tráiluật khi chính quyền xử lý thì kích động người theo đạo, quần chúng,tín đồphản ứng, gây áp lực, tạo thành điểm nóng.
- Nguyên nhân bắt nguồn từ những mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân bịnhững phần tử xấu, bọn phản động trong và ngoài nước lợi dụng khoét sâu,thổi phồng, kích động, núp dưới danh nghĩa tôn giáo để hoạt động chính trị,
Trang 10dẫn tới biểu tình, bạo loạn Loại điểm nóng này, cần nhanh chóng phát hiện,
cô lập những phần tử chống đối, xử lý nghiêm theo pháp luật; tập trung cácbiện pháp ngăn ngừa bạo loạn.
Kết luận chương 1
Điểm nóng chính trị - xã hội là điểm nóng diễn ra trong lĩnh vực chínhtrị - xã hội khi mà sự chống đối của đám đông quần chúng đã hướng trực tiếpvào những người nắm quyền lực chính trị, cơ quan quyền lực và thể chế chínhsách của chính quyền nhà nước Tuy ít xảy ra nhưng điểm nóng chính trị - xãhội rất phức tạp, nó có thể xảy ra trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội và làmảnh hưởng tiêu cực đến sự ổn định và phát triển của đất nước
Tôn giáo là một lĩnh vực rất phức tạp và nhảy cảm, Kẻ thù thường haylợi dụng tôn giáo nhằm lôi kéo, xúi giục nhân dân chống đối lại chính quyềnđất nước dẫn đến các điểm nóng tôn giáo
Xử lý điểm nóng chính trị - xã hội nói chung, điểm nóng tôn giáo nóiriêng nhằm tạo sự ổn định cho đất nước, tạo niềm tin của nhân dân vào Đảng
và Nhà nước, thành công trong sự nghiệp xây dựng đất nước công nghiệp hóa– hiện đại hóa đất nước
Trang 11CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG ĐIỂM NÓNG TÔN GIÁO TẠI
GIÁO XỨ MỸ YÊN
2.1 Khái quát chung tình hình chính trị - xã hội ở tỉnh Nghệ An và huyện Nghi Lộc
2.1.1 Khái quát chung tỉnh Nghệ An.
Nghệ An là tỉnh nằm ở trung tâm vùng Bắc Trung bộ, giáp tỉnh ThanhHóa ở phía bắc, tỉnh Hà Tĩnh ở phía nam, nước Cộng hòa dân chủ nhân dânLào ở phía tây với 419 km đường biên giới trên bộ; bờ biển ở phía đông dài
82 km Vị trí này tạo cho Nghệ An có vai trò quan trọng trong mối giao lưukinh tế - xã hội Bắc - Nam, xây dựng và phát triển kinh tế biển, kinh tế đốingoại và mở rộng hợp tác quốc tế Nghệ An nằm trên các tuyến đường quốc
lộ Bắc - Nam (tuyến quốc lộ 1A dài 91 km đi qua các huyện Quỳnh Lưu,Diễn Châu, Nghi Lộc, Hưng Nguyên và thành phố Vinh; đường Hồ Chí Minhchạy song song với quốc lộ 1A dài 132 km đi qua các huyện Quỳnh Lưu,Nghĩa Đàn, Tân Kỳ, Anh Sơn, Thanh Chương và thị xã Thái Hòa; quốc lộ 15
ở phía Tây dài 149 km chạy xuyên suốt tỉnh); các tuyến quốc lộ chạy từ phíaĐông lên phía Tây, nối với nước bạn Lào thông qua các cửa khẩu (quốc lộ 7dài 225 km, quốc lộ 46 dài 90 km, quốc lộ 48 dài trên 160 km).Tỉnh có tuyếnđường sắt Bắc - Nam dài 94 km chạy qua
Tỉnh Nghệ An có 1 thành phố loại 2 (thành phố Vinh), 2 thị xã (Cửa
Lò, Thái Hòa) và 17 huyện: 10 huyện miền núi (Thanh Chương, Kỳ Sơn,Tương Dương, Con Cuông, Anh Sơn, Tân Kỳ, Quế Phong, Quỳ Châu, QuỳHợp, Nghĩa Đàn) và 7 huyện đồng bằng (Đô Lương, Nam Đàn, HưngNguyên, Nghi Lộc, Diễn Châu, Quỳnh Lưu, Yên Thành)
Về tình hình tôn giáo của tỉnh:
Trên địa bàn tỉnh hiện có 2 tôn giáo hợp pháp: Công giáo và Phật giáo,ngoài ra có một số tín đồ các tôn giáo khác
Trang 12Đạo Công giáo hiện có khoảng 237.186 tín đồ, 124 chức sắc (3 Giámmục, 115 Linh mục), có Tòa giám mục giáo phận Vinh (gồm Công giáo 3 tỉnhNghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình), Trường Đại chủng viện liên địa phận Vinh -Thanh với 221 chủng sinh, dòng Mến thánh giá Xã Đoài (gồm 5 cơ sở,khoảng 800 nữ tu); với 356 xứ, họ đạo (88 giáo xứ, 268 giáo họ - có 16 họđạo chưa có nhà thờ), ở 211/480 xã, phường, thị trấn; 15 huyện, thành, thị có
tổ chức cơ sở tôn giáo; 6 huyện còn lại đều có tín đồ Công giáo nhưng sốlượng ít; có 45 hộ, 143 tín đồ người dân tộc Thái (chủ yếu ở Anh Sơn)
Đạo Phật hiện có hơn 30.000 tín đồ với 24 Tăng, Ni, tu sĩ (trong đó có
14 sư trụ trì các chùa) Về tổ chức có Ban Trị sự Tỉnh hội Phật giáo, có 35chùa chủ yếu ở thành phố Vinh và một số huyện đồng bằng
Về tôn giáo khác: Có hơn 100 tín đồ đạo Tin lành thuộc nhiều mônphái, chưa có tổ chức và cơ sở thờ tự
Nói chung, tỉnh Nghệ An là một tỉnh rộng lớn, giáp ranh với nhiều tỉnhkhác, ở đây tập trung nhiều dân tộc anh em cũng như tín ngưỡng tôn giáo, tạonên sự đa dạng trong đời sống xã hội Tuy nhiên, bên cạnh những thuận lợi thì
có nhiều nguy cơ xảy ra các điểm nóng chính trị - xã hội Và gần đây nhất là
vụ việc xảy ra ở huyện Nghi Lộc
2.1.2 Khái quát chung huyện Nghi Lộc
Huyện Nghi Lộc phía Đông trông ra biển Đông và giáp Thị xã Cửa Lò,phía Đông Nam giáp huyện Nghi Xuân (Hà Tĩnh), phía Nam giáp Thành phốVinh và huyện Hưng Nguyên, phía Tây Nam giáp huyện Nam Đàn, phía Tâygiáp huyện Đô Lương, phía Tây Bắc giáp huyện Yên Thành và phía Bắc giáphuyện Diễn Châu
Kinh tế có tốc độ tăng trưởng khá và bền vững Cơ cấu kinh tế chuyểndịch theo hướng Công nghiệp - dịch vụ Các ngành Nông - Lâm - Thuỷ sản,công nghiệp - xây dựng và thương mại - dịch vụ có nhiều chuyển biến tích cực
Kết cấu hạ tầng trong những năm qua phát triển khá nhanh như: đườnggiao thông nông thôn; xây dựng trụ sở làm việc, trường học cao tầng, trạm y
tế xã, nhà văn hoá; kênh mương bê tông…
Trang 13Thu ngân sách tăng khá Chi ngân sách đảm bảo đúng nhu cầu thiếtyếu, tiết kiệm và ưu tiên cho đầu tư phát triển.
Giáo dục và đào tạo có bước phát triển; đội ngũ quản lý, giáo viênđược tăng cường Chất lượng đội ngũ quản lý và giáo viên được nâng cao
Văn hoá xã hội tiến bộ trên nhiều mặt như: Xoá đói giảm nghèo; nângcao chất lượng chăm sóc sức khoẻ nhân dân; đời sống vật chất tinh thần củanhân dân ngày càng được nâng lên và thực hiện tốt công tác phòng, chống các
tế xã hội, khi được triển khai thực hiện, xã đều dành sự ưu ái đặc biệt cho bàcon có đạo Xã luôn quan tâm, ưu tiên đầu tư hạ tầng cơ sở, phát triển kinh tếtại các xóm Công giáo, quan tâm nhiều hơn đến các đối tượng chính sách, cóhoàn cảnh khó khăn là giáo dân Trong những ngày lễ trọng của Công giáo,chính quyền và các ban ngành, đoàn thể trong xã đều đến thăm, đến dự, đểđộng viên, chia sẻ hoặc chung vui với bà con, không phân biệt lương, giáo
2.2 Diễn biến và nguyên nhân.
2.2.1 Diễn biến tình hình
Vụ gây rối thứ nhất
Sự việc bắt đầu từ vào ngày 22 tháng 5 năm 2013 qua nắm tình hìnhđược biết Linh mục Đặng Hữu Nam, quản xứ Bình Thuận (xã Nghi Thuận,huyện Nghi Lộc) tổ chức lễ tại nhà thờ giáo họ Trại Gáo (xã Nghi Phương,
Trang 14huyện Nghi Lộc) cho giáo dân ở nhiều địa phương về hiệp thông, cầu nguyệncho 14 đối tượng vi phạm pháp luật nhằm lật đổ chính quyền nhân dân…vớimục đích tập hợp lực lượng, kích động giáo dân kéo về thành phố Vinh gâyrối tại phiên tòa phúc thẩm do Tòa án nhân dân Tối cao xét xử vào ngày 23tháng 5 năm 2013.
Trước tình hình đó, một tổ công tác đến khu vực giáo họ Trại Gáo đểnắm tình hình Khoảng 19 giờ 30 phút, khi tổ công tác đến khu vực gần nhàanh Đậu Văn Sơn để gửi xe thì bị hàng trăm giáo dân kéo đến vây bắt; có 3 cán
bộ bị giáo dân dùng gậy, tuýp sắt đuổi đánh và bắt đưa về nhà văn hóa xóm 13,
xã Nghi Phương giữ trái pháp luật; đối tượng quá khích đã mua xăng về đốt,phá hỏng 5 xe máy của tổ công tác Trong đó hai đối tượng Ngô Văn Khởi vàNguyễn Văn Hải đã cùng một số người cực đoan hô hoán, kích động đám đôngbao vây, đánh đập người gây thương tích một cách vô cớ và đập phá nhà anhĐậu Văn Sơn, ở cùng xã, gây thiệt hại tài sản hàng trăm triệu đồng
Sau khi xảy ra vụ việc, chính quyền đã làm việc với Tòa Giám mục vàGiám mục Nguyễn Thái Hợp thừa nhận những việc làm của giáo dân là viphạm pháp luật, đồng ý xét xử việc theo pháp luật
Vào ngày 27 tháng 6 năm 2013quan điều tra Công an tỉnh Nghệ An đãtiến hành bắt tạm giam và khởi tố vụ án hình sự đối với 2 đối tượng Ngô VănKhởi và Nguyễn Văn Hải vì hành vi gây rối trật tự công cộng”, “hủy hoại tàisản công dân”, “bắt giữ người trái pháp luật” và “cố ý gây thương tích”
Sau sự việc này, một số linh mục thuộc Văn phòng Toà Giám mục XãĐoài - Giáo phận Vinh, người nhà của các đối tượng trên cùng một số phần tửgiáo dân quá khích liên tục có những văn thư, hành động nhằm tạo sức ép,yêu cầu chính quyền phải thả người Đặc biệt là sau ngày 26 tháng 8 năm
2013, khi Tổng Giám mục Phaolô Nguyễn Thái Hợp từ nước ngoài trở về thìtình hình càng trở nên căng thẳng
Vụ gây rối thứ hai
Trong khi các cơ quan bảo vệ pháp luật của tỉnh Nghệ An đang xử lý
theo đúng trình tự của pháp luật đối với Nguyễn Văn Hải và Ngô Văn Khởi
Trang 15thì vào khoảng 8h 15 phút ngày 30 tháng 8, có khoảng 250 đến 300 người làgiáo dân thuộc giáo xứ Mỹ Yên kéo đến ủy ban nhân dân xã và mang theobăng rôn, khẩu hiệu với nội dung “Phản đối chính quyền bắt người trái phápluật” Người dân đã bao vây, phong tỏa phòng làm việc của Đảng ủy, ủy bannhân dân xã; chửi bới, gây sức ép với chính quyền đòi thả 2 người bị bắt làNgô Văn Khởi và Nguyễn Văn Hải Tại đây, đồng chí Đậu Văn Sơn, Chỉ huytrưởng Ban chỉ huy quân sự xã đang làm việc trong phòng thì bị đám đôngxông vào lăng mạ, xô đẩy bàn ghế, vứt tài liệu xuống đất Các đối tượng đãkéo đồng chí Sơn ra trước sân trụ sở ủy ban nhân dân xã Nghi Phương xúcphạm và giữ hơn 1 tiếng đồng hồ giữa nắng.
Đỉnh điểm vào 8 giờ ngày 3 tháng 9, có khoảng 400-600 người dân kéođến ủy ban nhân dân xã Nghi Phương, mang theo nhiều băng rôn cắm trướccổng trụ sở với nội dung như trên Sau đó, người dân tự ý vào chiếm giữphòng làm việc của Phó chủ tịch ủy ban nhân dân xã, khống chế, giữ 6 cán bộcủa huyện Nghi Lộc và xã Nghi Phương Ngoài ra, tại Trung tâm giao dịchmột cửa xã Nghi Phương, giáo dân cũng tiến hành khống chế, giam giữ ôngQuang - Chủ tịch Hội Nông dân huyện Nghi Lộc
Buổi chiều cùng ngày, một số giáo dân quá khích đã chửi bới, hànhhung các cán bộ đang bị giam giữ, ép buộc ông Nguyễn Trọng Tạo, Chủ tịch
ủy ban nhân dân xã viết “Giấy cam kết”, có đóng dấu với nội dung đề nghị ủyban nhân dân tỉnh và các cơ quan chức năng thả Ngô Văn Khởi và NguyễnVăn Hải Tiếp đến, các giáo dân quá khích ép ông Nguyễn Hữu Lam, Phó chủtịch ủy ban nhân dân huyện Nghi Lộc, viết xác nhận của ủy ban nhân dânhuyện, yêu cầu những người bị giam giữ ký vào tờ giấy này, rồi mới trả tự docho 6 cán bộ
Trong khoảng thời gian các cán bộ bị khống chế, giáo dân đã khôngcho chính quyền các cấp và người dân tiếp tế cơm ăn, nước uống
Ngày 4 tháng 9, vào lúc 14 giờ 30 trong khi ủy ban nhân dân xã NghiPhương đang tổ chức cuộc họp bàn về nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, thì
Trang 16có khoảng 30 người dân chủ yếu là phụ nữ mang theo liềm, chấu xông vào trụ
sở UBND đòi thả Ngô Văn Khởi và Nguyễn Văn Hải Đến 15giờ 30 phút, nhàthờ giáo xứ Mỹ Yên rung chuông báo động và hàng trăm giáo dân đổ về đoạnđường Tỉnh lộ 34 trước trụ sở ủy ban nhân dân xã, la ó, dùng gạch đá tấncông các lực lượng chức năng đang làm nhiệm vụ bảo đảm an ninh tại đây,làm 20 cán bộ, chiến sĩ bị thương trước tình hình đó, lực lượng chức năngđang thi hành nhiệm vụ tại đây đã phải sử dụng các biện pháp theo đúng quiđịnh của pháp luật để giải tán đám đông, ngăn chặn các hành vi cực đoan, quákhích, hạn chế hậu qua xấu, ổn định trật tự Đồng thời, sau khi có sự xuất hiệncủa linh mục đến vận động giáo dân thì khoảng 17 giờ 30 phút tình hình cơbản ổn định; đến 19 giờ ngày 4/9/2013 giáo dân đã giải tán
Hành vi vi phạm pháp luật tại xã Nghi Phương là đặc biệt nghiêmtrọng, bởi số đối tượng quá khích nhiều lần bao vây trụ sở chính quyền xã; bắtgiữ, khống chế cán bộ; tấn công lực lượng bảo vệ; cản trở và làm ảnh hưởngđến hoạt động bình thường của bộ máy chính quyền nhân dân địa phương,gây phức tạp an ninh trật tự, đi ngược lại chủ trương xây dựng khối đại đoànkết dân tộc của Nhà nước và chủ trương, truyền thống sống tốt đời, đẹp đạocủa Giáo hội Công giáo Hậu quả của những vụ việc đáng tiếc này là sức khỏe
bị giảm sút, tài sản bị thiệt hại, trật tự, an toàn xã hội bị xáo trộn, ảnh hưởngnghiêm trọng đến việc triển khai các kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội củađịa phương nhằm nâng cao đời sống người dân
2.2.2 Nguyên nhân xảy ra vụ việc trên.
Việt Nam là nước đa tín ngưỡng, tôn giáo Từ ngàn xưa, các tín ngưỡngtôn giáo đều chung sống hòa hợp, gắn bó, đồng hành cùng dân tộc Bản tínhngừơi Việt Nam là khoan dung, cởi mở, do vậy dù tôn giáo nào, tín ngưỡngnào, từ đâu đến thì cộng đồng người Việt cũng sẵn sàng chấp thuận miễn là
họ chấp hành pháp luật, không đi ngược truyền thống văn hóa dân tộc Tinhthần đó đã được quán triệt trong hiến pháp và pháp luật ở nước ta
Trang 17Ngay sau khi thành lập nước, giữa bộn bề khó khăn, thách thức, Chủtịch Hồ Chí Minh đã rất coi trọng vấn đề này khi ký Sắc lệnh số 234, ngày14/6/1946, quy định: "Việc tự do tín ngưỡng, thờ cúng là một quyền lợi củanhân dân, Chính quyền Dân chủ cộng hòa luôn luôn tôn trọng quyền lợi ấy vàgiúp đỡ nhân dân thực hiện"
Quan niệm của Đảng và Nhà nước ta luôn luôn tôn trọng sự tự do tínngưỡng của mỗi công dân, không phân biệt, kỳ thị giữa các tôn giáo TrongVăn kiện Đại hội Đảng Toàn quốc lần thứ X cũng chỉ rõ: "Chúng ta thực hiệnnhất quán chính sách tôn trọng và đảm bảo quyền tự do tín ngưỡng, theo hoặckhông theo tôn giáo của công dân, quyền sinh hoạt tôn giáo bình thường theopháp luật Đoàn kết đồng bào theo các tôn giáo khác nhau, đồng bào theo tôngiáo và đồng bào không theo tôn giáo Đấu tranh ngăn chặn các hành vi lợidụng các vấn đề dân tộc, tín ngưỡng, tôn giáo để hoạt động trái pháp luật,kích động, chia rẽ nhân dân, chia rẽ các dân tộc, tôn giáo, làm phương hại đếnlợi ích chung của đất nước "
Ở nước ta hiện nay, đồng bào có đạo đều chăm lo tốt việc đạo việc đời,cùng chung sức chăm lo việc xây dựng đất nước trong khối đại đoàn kết toàndân Đồng bào theo đạo Công giáo nói riêng và đồng bào theo các tôn giáokhác nói chung trong những năm qua đã đóng góp rất lớn vào sự nghiệp pháttriển kinh tế, xã hội của đất nước Pháp lệnh Tín ngưỡng, tôn giáo ra đời tiếptục khẳng định nguyên tắc nhất quán trong chủ trương, chính sách của Đảng
và Nhà nước ta là tôn trọng tự do, tín ngưỡng tôn giáo
Tuy nhiên, trong xã hội ngày nay xuất hiện rất nhiều giáo phái lạ,mượn danh tín ngưỡng tôn giáo, lợi dụng niềm tin của nhân dân vì những mụcđích phi tôn giáo Nhiều tổ chức phản cách mạng đã âm mưu lợi dụng tôngiáo để chống phá Nhà nước, thực hiện các mục tiêu chính trị đen tối Vì vậy,quyền tự do tín ngưỡng tôn giáo cần phải được hiểu và tôn trọng, thực hiệntrong khuân khổ pháp luật
Trang 18Trong những năm trở lại đây, một số điểm nóng tôn giáo mà đặc biệt làcủa đạo Công giáo đã xảy ra ở một số nơi như ở Tây Nguyên, Tây Bắc và mớiđây nhất là ở Nghệ An với điểm nóng của giáo xứ Mỹ Yên Khi tìm hiểu vềđiểm nóng tôn giáo tại giáo xứ Mỹ Yên, thông qua điểm nóng này nổi lênmấy nguyên nhân cơ bản sau đây:
Thứ nhất, đây là hoạt động có sự tiếp tay của các bộ phận thù địch
nhằm chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân Sự việc xảy ra trong đêm 22/5 và cácngày 30/8, 3/9 và 4/9 nằm trong âm mưu, ý đồ, kịch bản được dàn dựng chặtchẽ, có tổ chức từ trước để ép chính quyền thả 2 bị can Ngô Văn Khởi vàNguyễn Văn Hải Việc đòi thả 2 bị can là cái cớ để gây sức ép với chínhquyền, làm mất ổn định về an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội tại Nghệ
An và tạo cớ vu cáo chính quyền vi phạm nhân quyền, đàn áp tôn giáo Saumột thời gian đấu tranh, thuyết phục đã có nhiều linh mục, chức sắc, chứcviệc hiểu rõ bản chất vấn đề chuyển hướng sang đối thoại, nhưng một số Linhmục cực đoan vẫn bất hợp tác với chính quyền, tiếp tục ngầm điều khiển một
số chức sắc, chức việc, giáo dân cực đoan gây ra các vụ phức tạp vi phạmpháp luật trên địa bàn
Thứ hai, do trình độ nhận thức của người dân còn chưa cao, lập trường
không vững vàng, dễ bị khích động, lôi kéo Sau khi hai đối tượng NguyễnVăn Hải và Ngô Văn Khởi bị chính quyền bắt theo quy định của pháp luật, thìcác phần tử phản động đã đến nhà gia đình hai đối tượng để xúi giục, tiêmnhiễm những điều đi trái ngược lại với phát luật của Nhà nước Để rồi giađình hai đối tượng này cũng như bà con công giáo khác kéo đến ủy ban nhândân xã Nghi Phương đòi trả người vào ngày 30 tháng 8, ngày 3 và ngày 4tháng 9
Thứ ba, do việc tìm hiểu và phát hiện ra những mâu thuẫn của chúng ta
còn chậm, các chính quyền cơ sở không bám sát với tình hình, không kịp thờinắm bắt các thông tin, biểu hiện, do đó khi điểm nóng xảy ra, chính quyền cơ
sở hoàn toàn bất ngờ, còn lúng túng trong phương pháp xử lý, việc xử lý
Trang 19nhiều khi không cương quyết, không đúng theo bài bản Vụ việc này đã lôikéo nhiều bộ phận người tham gia, thậm chí cả những người ngoại đạo Chính
vì vậy mà điểm nóng tôn giáo khi bùng nổ đã để kéo dài gây ảnh hưởng lớnđến an ninh, trật tự công cộng
Kết luận chương 2
Những năm qua tỉnh Nghệ An hết sức quan tâm đến công tác tôn giáo.Tỉnh có nhiều chính sách ưu tiên phát triển kinh tế - xã hội cho vùng sâu,vùng xa, vùng bãi ngang, vùng đồng bào có đạo Những nhu cầu chính đáng,hợp pháp, phù hợp thực tế và phù hợp pháp luật Việt Nam của bà con giáodân về cơ bản đều được đều giải quyết kịp thời, đúng quy định
Tuy nhiên, Vụ việc vừa xảy ra tại Giáo họ Trại Gáo, Giáo xứ Mỹ Yên
là một trong nhiều vụ việc thể hiện những hành động quá khích của một sốchức sắc, chức việc, giáo dân cực đoan dưới sự xúi giục từ các tổ chức, thếlực phản động trong và ngoài nước, dẫn đến việc một số người dân đã bị kíchđộng, nghe theo, thực hiện hành vi gây rối trật tự công cộng, vi phạm phápluật Vụ việc này đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự ổn định của nhândân xã Nghi Phương, làm thiệt hại lớn về cơ sở vật chất cũng như tinh thầncho bà con nơi đây Chính quyền và các cơ quan chức năng cần có những giảipháp nhằm giải quyết điểm nóng tại giáo xứ Mỹ Yên một cách triệt để, không
để kéo dài cũng như tái diễn vụ việc
Trang 20CHƯƠNG 3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP CƠ BẢN ĐỂ XỬ LÝ DỨT ĐIỂM ĐIỂM NÓNG CHÍNH TRỊ XÃ HỘI TẠI GIÁO XỨ MỸ YÊN,
XÃ NGHI PHƯƠNG, HUYỆN NGHI LỘC, TỈNH NGHỆ AN
3.1 Giải pháp chung xử lý điểm nóng chính trị - xã hội và giải quyết điểm nóng tôn giáo.
3.1.1 Giải pháp chung xử lý điểm nóng chính trị - xã hội.
Xử lý điểm nóng chính trị- xã hội có thể trải qua các bước sau:
Bước một: Nắm tình hình, phân tích - nguyên nhân và nhận dạng mâu thuẫn
Khi điểm nóng nổ ra, để có căn cứ cho những giải pháp đúng thì việcnắm tình hình là có ý nghĩa đặc biệt quan trọng Do đó cần có những thông tinchính xác về các mặt:
- Số lượng quần chúng tham gia biểu tình, chống đối, thành phần thamgia, đối tượng tham gia, hình thức tổ chức lực lượng…
- Họ nêu những yêu sách gì? Những yêu sách ấy phải do những cơquan nào giải quyết?
- Ai là người cầm đầu? số lượng những người quá khích?
- Những âm mưu thủ đoạn của họ là gì? Họ có quan hệ và được sự chỉđạo của các lực lượng phản động trong nước và ngoài nước hay không?
Phương pháp năm tình hình có thể thông qua chính quyền, các đoàn thểquần chúng và cơ sở, dựa vào nhân dân, bằng nghiệp vụ của cơ quan công an, cơquan an ninh và các cơ quan khác Phải chú ý bám sát địa bàn, thông tin kip thờinhững diễn biến về cơ quan thường trưc để lập phương án xử lý Trên cơ sở tổnghợp thông tin về nhiều mặt, người chỉ huy và bộ phận tham mưu phải đánh giáđúng nguyên nhân phát sinh ra điểm nóng Đó là các nguyên nhân:
Nguyên nhân khác quan và nguyên nhân chủ quan: nguyên nhânkhách quan có thể do điều kiện kinh tế, xã hội gặp những khó khăn, do dân tríthấp lại bị kẻ xấu, kẻ phản động lôi kéo, kích động…còn nguyên nhân chủ