MẶT KHÁCH QUAN CỦA TỘI PHẠM CHỦ THỂ CỦA TỘI PHẠM Stt Bài tập Trả lời Giảng viên ghi chú CHƯƠNG 6 MẶT KHÁCH QUAN CỦA TỘI PHẠM Nhận định đúng sai 1 Hành vi phạm tội là dấu hiệu bắt buộc để định tội tron.
Trang 1Stt Bài tập Trả lời Giảng viên
ghi chú CHƯƠNG 6 MẶT KHÁCH QUAN CỦA TỘI PHẠM
Nhận định đúng sai
1 Hành vi phạm tội là dấu hiệu bắt
buộc để định tội trong mọi CTTP
Đúng Vì nếu không có hành vi phạm tội
thì không có tội phạm
2 Dù gây thiệt hại đặc biệt lớn cho
xã hội do bị cưỡng bức về thân
thể thì vẫn không phải chịu
TNHS.
Đúng Vì lúc bị cưỡng bức thân thể, người
này thực hiện hành vi không theo tự do ý chí của mình mà bị xự điều khiển của người khác
3 Hậu quả của tội phạm là dấu
hiệu bắt buộc để định tội trong
một số CTTP.
Đúng.
Hậu quả của tội phạm là dấu hiệu định tội, dấu hiệu xác định giai đoạn thực hiện tội phạm đối với tội phạm có cấu thành tội phạm vật chất Đối với cấu thành tội phạm hình thức thì hậu quả không cần là dấu hiệu định tội
4 Dấu hiệu hoàn cảnh phạm tội
nếu không được luật quy định
trong CTTP thì không có ý nghĩa
trong việc định tội.
Đúng Ví dụ tội đầu cơ: Trong hoàn cảnh
dịch bệnh, thiên tai, … mà mua vét hàng hóa nhằm bán lại để thu lợi bất chính thì phạm tội đầu cơ, còn trong trường hợp bình thường thì không phạm tội này
Bài tập tình huống
1 Bài tập 1:
Thế thách thức Dũng đâm mình.
1 Hình thức thể hiện hành vi phạm tội của Dũng?
Trang 2Dũng cầm dao đi tới -> Thế lấy
chai nước ngọt đánh Dũng ->
Dũng đâm thế 2 dao vào ngực ->
Thế chết do 2 vết đâm.
Hành động phạm tội bằng việc làm (tội
“giết người” theo điều 123)
2 Loại hậu quả của tội phạm là gì? Hậu quả này có mối quan hệ nhân quả với hành vi phạm tội của Dũng không? Tại sao?
Hậu quả: Thiệt hại về thể chất (nạn nhân Thế tử vong)
Hậu quả này có mối quan hệ nhân quả với hành vi phạm tội của Dũng do:
+ Căn cứ 1: Hành vi phạm tội của Dũng là nguyên nhân xảy ra trước hậu quả Thế tử vong
+ Căn cứ 2: Giữa hành vi và hậu quả
có quan hệ nội tại và tất yếu: Dũng đâm Thế nên làm Thế tử vong
Đây là quan hệ nhân quả đơn trực tiếp
3 Công cụ phạm tội của Dũng là gì? Dấu hiệu này có ý nghĩa trong việc định tội danh giết người không, tại sao?
Công cụ phạm tội: Con dao
Dấu hiệu này không có ý nghĩa trong việc định tội danh giết người Theo điều
123 BLHS sửa đổi 2017 không đề cập đến công cụ phạm tội
4 Đối tượng tác động của hành vi phạm
Trang 3tội của Dũng?
Con người (tính mạng của Thể)
5 Hành vi phạm tội của Dũng đã xâm phạm khách thể trực tiếp nào?
Tính mạng của con người (Thể)
2 Bài tập 2:
Chính thấy 2 cháu bé chơi vơi
dưới nước nhưng không cứu giúp
-> 2 cháu bé chết đuối.
1 Hình thức thể hiện hành vi phạm tội của Chính: không hành động phạm tội.
2 Loại hậu quả: thiệt hại về thể chất.
3 Mức độ thiệt hại: chết 2 người (2 cháu
bé 8 tuổi)
3 Bài tập 3:
Giang nợ Tân 38tr Tân cho
giang hồ đến đe dọa sẽ hành
hung Giang.
Tân đề nghị Giang vận chuyển
hàng cho và sẽ trừ nợ mỗi lần
20tr Giang biết hàng là ma túy
nhưng vẫn vận chuyển, thực hiện
đến lần thứ hai.
1 Hành vi vận chuyển trái phép chất ma túy trên của Giang có được coi là phạm tội do bị cưỡng bức không? Nếu có, đây
là trường hợp bị cưỡng bức về thân thể hay bị cưỡng bức về tinh thần? Tại sao?
Đây là trường hợp phạm tội do bị cưỡng bức Trường hợp bị cưỡng bức ở đây là cưỡng bức về tinh thần, bởi vì ở đây đối tượng Tân chỉ cho giang hồ đến đe dọa
sẽ hành hung Giang, hành động “đe dọa” ở đây chỉ khống vế tư tượng, buộc Giang miễn cưỡng thực hiện hành vi vận chuyển hàng cho Tân
2 Giang có phải chịu TNHS về hành vi vận chuyển trái phép chất ma túy nêu trên không? Tại sao?
Trang 4nhiệm hình sự Tại vì trong trường hợp Giang bị cưỡng bức tinh thần, nhưng xử
sự của Giang vẫn được ý thức kiểm soát
và ý chí điều khiển ở mức hạn chế nên đây vẫn được coi là hành vi khách quan của tội phạm
3 Hành vi của Giang được coi là phạm tội nhiều lần hay tội liên tục? Tại sao?
Hành vi của Giang trong trường hợp này thuộc loại phạm tội nhiều lần Trong lần thứ nhất, Giang phạm tội do bị cưỡng bức về tinh thần, đã có đủ dấu hiệu cấu thành tội phạm nhưng chưa được xét xử
Trong lần phạm tội thứ 2, Giang trực tiếp phạm tội hoàn toàn tự do về ý thức kiểm soát và ý chí điều khiển mà không
bị cưỡng bức về thân thể hay tinh thần
4 Bài tập 4:
Anh A bị bệnh tim.
M và đám thanh niên có hung
khí chạy vào nhà anh A -> anh A
sợ hãi, ngất xỉu -> Anh A chết
do nhồi máu cơ tim.
Hành vi của M và đám thanh niên khi chạy vào nhà anh A có mối quan hệ nhân quả với cái chết của anh A vì:
Hành vi của đám trẻ chạy vào nha anh A xảy ra trước khi anh A ngất xỉu, và bị nhồi máu cơ tim
Hành vi của đám trẻ có mối quan hệ tất yếu với cái chết của anh A, hành động chạy vào nhà với tay cầm hung khí khiến anh A sợ hãi, nhồi máu cơ tim dẫn tới
Trang 5ngất xỉu, rồi chết.
5 Bài tập 5:
Tám lái xe, ngủ gật -> tông vào
nhà bà Sinh: nhà sập hoàn toàn,
bà Sinh gãy chân, gãy xương
sườn (thiệt hại 150tr, bà Sinh tổn
thương 67%).
1 Hành vi phạm tội của Tám được thực hiện dưới hình thức nào?
Hành vi phạm tội của Tám được thực hiện dưới hình thức không tuân thủ quy định lái xe khi tham gia giao thông dẫn đến xảy ra tai nạn giao thông
2 Loại hậu quả do hành vi phạm tội của Tám gây ra
Hành vi vô ý phạm tội khi tham gia giao thông gây ra hậu quả:
Hậu quả thể chất: làm bà Sinh bị thương với tỷ lệ thương tổn cơ thể là 67%
Hậu quả vật chất: làm sập nhà gây thiệt hại 150 triệu đồng
3 Nếu hành vi trên của Tám cấu thành tội
“Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” (Điều 260 BLHS) thì:
a Dấu hiệu hậu quả và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi phạm tội và hậu quả của tội phạm có ý nghĩa trong việc định tội không? Tại sao?
Dấu hiệu hậu quả và mối quan hệ nhân quả giữa hành vi phạm tội và hậu quả của tội phạm có ý nghĩa trong việc định
Trang 6thương với tỷ lệ thương tổn cơ thể 67%)
và vật chất (gây thiệt hại vật chất 150tr)
từ hành vi không tuân thủ quy định khi tham gia giao thông của Tám, đều này là
cơ sở để định tội Tám
b Mối quan hệ nhân quả giữa hành vi phạm tội của Tám với hậu quả của tội phạm thuộc quan hệ nhân quả nào?
Mối quan hệ nhân quả giữa hành vi phạm tội của Tám với hậu quả của tội phạm thuộc quan hệ nhân quả đơn trực tiếp
c Phương tiện phạm tội của Tám là gì?
Dấu hiệu này có ý nghĩa trong việc định tội không? Tại sao
Phương tiện phạm tội của Tám là xe ô
tô Đây là dấu hiệu cấu thành tội phạm vật chất vì đây là phương tiện do Tám điều khiển, trực tiếp gây tai nạn
d Dấu hiệu thời gian phạm tội có ý nghĩa trong việc định tội không? Tại sao?
Dấu hiệu thời gian phạm tội là cơ sở trong việc định tội do yếu tố thời gian thuộc về mặt khách quan của tội phạm
CHƯƠNG 7 CHỦ THỂ CỦA TỘI PHẠM
Nhận định đúng sai
Trang 71 Người không có năng lực TNHS
trong khi thực hiện hành vi nguy
hiểm cho xã hội được quy định
trong BLHS thì không phạm tội
Đúng Căn cứ vào Điều 21: Người thực
hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần, một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự
2 Người không có năng lực TNHS
phải bị bệnh tâm thần
Sai Căn cứ vào Điều 21: thì có thể một
bệnh khác, không nhất thiết là bị bệnh tâm thần
3 Người mắc bệnh tâm thần trong
khi thực hiện hành vi nguy hiểm
cho xã hội thì không có năng lực
TNHS
Đúng Căn cứ vào Điều 21: Người thực
hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần, một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự
4 Người thực hiện hành vi được
quy định trong BLHS trong khi
đang say rượu đến mức không
thể điều khiển được hành vi của
mình thì không phạm tội
Sai Căn cứ vào Điều 13: Người phạm tội
trong tình trạng mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình
do dùng rượu, bia hoặc chất kích thích mạnh khác, thì vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự
5 Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải
chịu TNHS về mọi tội phạm
Đúng Căn cứ vào Điều 12: Người từ đủ
16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình
sự về mọi tội phạm, trừ những tội phạm mà
Bộ luật này có quy định khác
6 Người từ đủ 16 đến dưới 16 tuổi
phải chịu TNHS về mọi tội phạm
Sai Căn cứ Khoản 3, Điều 1 của Luật sửa
đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình
Trang 8rất nghiêm trọng hoặc tội đặc
biệt nghiêm trọng
sự số 10/2015/QH13 thì chỉ chịu một số tội phạm tại Điều 123, 134, 141, 142, 143,
144, 150, 151, 168, 169, 170, 171, 173,
178, 248, 249, 250, 251, 252, 265, 266,
286, 287, 289, 290, 299, 303 và 304
7 Người 15 tuổi thực hiện hành vi
được quy định tại khoản 2 Điều
171 BLHS thì không phạm tội.
Sai Căn cứ Khoản 3, Điều 1 của Luật sửa
đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình
sự số 10/2015/QH13 thì phạm tội tại Điều
123, 134, 141, 142, 143, 144, 150, 151,
168, 169, 170, 171, 173, 178, 248, 249,
250, 251, 252, 265, 266, 286, 287, 289,
290, 299, 303 và 304
Bài tập tình huống
1 Bài tập 1
Chị Mỹ đẩy con xuống đường ->
Bé Trí chấn thương đầu, tỷ lệ tổn
thương cơ thể 35% Chị Mỹ bị
rối loạn tâm thần, không còn khả
năng điều khiển hành vi.
Cơ quan giám định pháp y tâm thần kết luận: “Chị Mỹ bị rối loạn tâm thần, không còn khả năng điều khiển hành vi” Vậy Chị
Mỹ có năng lực TNHS không?
Căn cứ Điều 21 BLHS2015:
“Điều 21 Tình trạng không có năng lực trách nhiệm hình sự
Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội trong khi đang mắc bệnh tâm thần, một bệnh khác làm mất khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự.”
Quan điểm 1: Kết luận pháp y đáp ứng 2
Trang 9điều kiện:
+ Biểu hiện y học: Chị Mỹ bị rối loạn tâm thần
+ Dấu hiệu tâm lý: Không còn khả năng điều khiển hành vi (Chị Mỹ có thể có khả năng nhận thức mặt thục
tế của hành vi: ném con xuống đường là ra khỏi xe, nhưng không có khả năng nhận thức ý nghĩa gây nguy hại cho xã hội)
Do đó, Chị Mỹ không có NLTNHS
Quan điểm 2: Mặc dù kết luận pháp y đáp ứng 2 điều kiện như trên nhưng không nêu rõ đó có phải tình trạng của
Chị Mỹ tại thời điểm thực hiện hành
vi nguy hiểm cho XH không Nên chưa
đủ căn cứ xác định Chị Mỹ không có NLTNHS
2 Bài tập 2
Nam (sn 15/07/2003).
17/07/2018, Nam lấy xe của
Thắng chạy -> tông xe bánh mỳ,
tông làm 5 người chết, 3 người
bị thương -> hành vi phạm tội
đặc biệt nghiêm trọng theo
Khoản 3, Điều 260 BLHS.
1 Tính đến ngày 17/01/2018, Nam là người từ đủ 14 tuổi trở lên nhưng chưa
đủ 16 tuổi
2 Căn cứ Khoản 3, Điều 1 của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự số 10/2015/QH13 thì Nam chưa
đủ tuổi chịu TNHS về hành vi trên