Mối quan hệ giữa phát triển kinh tế và chính trị ở Việt Nam từ khi đổi mới đến nay

THỨ TỰ TRONG LUẬN VĂN MỞ ĐẦU Sau những năm đổi mới đất n​ước ta đã vư​ợt qua đư​ợc nhiều khó khăn, thử thách, nền kinh tế xã hội đạt đư​ợc nhiều thành tựu to lớn, giữ vững ổn định chính trị, đời.

MỞ ĐẦU

Sau những năm đổi mới đất nước ta đã vượt qua được nhiều khó khăn, thử thách, nền kinh tế - xã hội đạt được nhiều thành tựu to lớn, giữ vững ổn định chính trị, đời sống nhân dân ngày càng tăng lên Những thành tựu đó là

cơ sở, tiền đề để chúng ta thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá theo định hướng xã hội chủ nghĩa Thành tựu của công cuộc đổi mới gắn liền với sự lãnh đạo, với đường lối đổi mới toàn diện của Đảng Cộng sản Việt nam, mà trước hết là việc giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa phát triển kinh tế nhiều thành phần và thực hiện nhất nguyên chính trị

Công cuộc đổi mới tuy đạt được nhiều thành tựu to lớn, nhưng việc giải quyết tốt mối quan hệ giữa phát triển kinh tế nhiều thành phần và thực hiện nhất nguyên chính trị cùng những biến đổi tích cực trong thực tiễn do chúng mang lại cũng đặt ra không ít những vấn đề khó khăn, phức tạp cả về nhận thức, lý luận cũng như thực tiễn “Việc thể chế hóa, cụ thể hóa đường lối, chủ trương phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa còn chậm và chưa đồng bộ Phương thức lãnh đạo của Đảng về phát triển kinh tế, nhận thức vị trí, vai trò của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường chậm được đổi mới, cụ thể hóa”1 Xuất phát từ quan niệm không đầy đủ, nhận thức không đúng đắn về lý luận, thiên lệch vấn đề chính trị hoặc kinh tế dẫn đến phương pháp luận siêu hình, hoặc chủ nghĩa duy kinh tế, hoặc chủ nghĩa chủ quan duy

ý chí của một bộ phận đảng viên trong quản lý kinh tế có tác động kìm hãm quá trình đổi mới chính trị gắn với đổi mới kinh tế

Toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế đặt ra những thời cơ và thuận lợi

mới, thúc đẩy phát triển kinh tế đất nước, từ đó sẽ góp phần tạo sự ổn định về chính trị xã hội Tuy nhiên, thế giới và khu vực Đông Nam Á vẫn tồn tại nhiều yếu tố mất ổn định, nhiều nguy cơ, thách thức ngày càng gay gắt, quyết

1 Ban chấp hành Trung ương (2016): Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận - thực tiễn qua 30 năm đổi mới (1986 – 2016), Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, tr 77.

liệt hơn Sự trỗi dậy của chủ nghĩa dân tộc cực đoan, chủ nghĩa bá quyền, nước lớn; hoạt động ly khai, tự trị; tranh chấp lãnh thổ, chủ quyền biển, đảo ngày càng gay gắt, xuất hiện các trạng thái đan xen lợi ích rất phức tạp, cạnh tranh kinh tế … đe dọa nghiêm trọng lợi ích kinh tế, ổn định chính trị ở nước

ta Dưới tác động của cuộc cách mạng khoa học công nghê đã làm nảy sinh

những quan điểm phản khoa học, thường tuyệt đối hóa vai trò của kỹ thuật công nghệ cao, xem nhẹ vai trò của con người, của yếu tố chính trị - tinh thần

Sự chống phá của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch bằng chiến lược

“diễn biến hòa bình”, bạo loạn lật đổ, thay đổi chính trị đối với cách mạng Việt Nam diễn ra hằng ngày, hằng giờ và có xu hướng ngày càng tinh vi, thâm độc và quyết liệt ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình đổi mới và phát triển đất nước ta

Vì vậy, chủ đề “Mối quan hệ giữa phát triển kinh tế và chính trị ơ

Việt Nam từ khi đổi mới đến nay - Thực trạng và giải pháp” góp phần

nghiên cứu sâu sắc hơn mối quan hệ giữa kinh tế với chính trị ở nước ta nhằm tiếp tục thúc đẩy công cuộc đổi mới phát triển là vấn đề hết sức cần thiết hiện nay

I TÍNH TẤT YẾU KHÁCH QUAN, YÊU CẦU CỦA VIỆC GIẢI QUYẾT MỐI QUAN HỆ GIỮA PHÁT TRIỂN KINH TẾ VÀ CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

1.1 Quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về mối quan hệ giữa kinh tế và chính trị

Thứ nhất, quan niệm về kinh tế và chính trị

- Quan niêm chung về kinh tế: Khái niệm “kinh tế” được dùng để chỉ là tổng thể các hoạt động sản xuất của một cộng đồng người, một nước, liên quan đến toàn bộ quá trình hay một phần của tổng quá trình bao gồm các quá trình sản xuất, trao đổi, phân phối và tiêu dùng các sản phẩm xã hội, là toàn bộ các quan hê sản xuất trong một xã hội cụ thể bao gồm cả các quan hê sản xuất chủ đạo lẫn các quan hê sản xuất quá độ Trong cơ sở kinh tế đó,

quan hệ sản xuất thống trị giữ vai trò chủ đạo, chi phối và có tác dụng quyết định đối với sự phát triển kinh tế

- Quan niêm chung về chính trị: Kế thừa những di sản của chủ nghĩa Mác - Lênin, có thể hiểu chính trị là khái niêm phản ánh đời sống chính trị của xã hội bao gồm hê tư tưởng chính trị và các thiết chế tương ứng, các hoạt động chính trị của các tập đoàn, cộng đồng, tầng lớp, giai cấp, liên quan đến vấn đề nhà nước, nhằm đáp ứng lợi ích của họ mà trước hết là lợi ích kinh tế.

Chính trị là một bộ phận quan trọng nhất trong kiến trúc thượng tầng của hình thái kinh tế - xã hội Nó là yếu tố kiến trúc thượng tầng liên quan trực tiếp đến lĩnh vực kinh tế

Thứ hai, quan niệm chung về mối quan hệ giữa kinh tế và chính trị

Chủ nghĩa Mác - Lênin xem xét mối quan hệ này thể hiện có thể phù hợp với nhau hoặc cũng có thể mâu thuẫn với nhau Sự thống nhất, phù hợp giữa chúng sẽ tạo nên sự ổn định và phát triển xã hội, còn sự không phù hợp

giữa chúng tạo nên sự bất ổn định, trì trệ, thậm chí là sự rối loạn xã hội Chủ nghĩa Mác - Lênin đã không tuyệt đối hóa mặt nào trong hai yếu tố đó

- Vai trò của kinh tế đối với chính trị

Chủ nghĩa Mác - Lênin khẳng định rằng, kinh tế có vai trò hết sức to lớn đối với chính trị, thể hiện ở chỗ: Kinh tế là cơ sở hình thành, phát triển và

là cơ sở của các hiện tượng chính trị Sự hình thành, vận động, phát triển của các hiện tượng chính trị như nhà nước, đấu tranh chính trị, pháp luật, đường lối, chủ trương, chính sách của chính trị… đều dựa trên một hệ thống các lợi ích kinh tế, do hệ thống quan hệ sản xuất tương ứng với trình độ phát triển nhất định của lực lượng sản xuất quy định Theo Mác, “phải quy những sự biến đổi chính trị là kết quả của những nguyên nhân, xét cho cùng, đều là nguyên nhân kinh tế”1

Xét đến cùng, kinh tế là nhân tố quyết định toàn bộ lịch sử chính trị - từ lịch sử hình thành giai cấp và đấu tranh giai cấp đến lịch sử hình thành các chính đảng, hoạt động của các chính đảng, lịch sử hình thành các thiết chế quyền lực nhà nước và tất cả những vấn đề khác của đời sống chính trị Các quan hệ chính trị chỉ xuất hiện khi có những điều kiện kinh tế tương ứng:

“Giai cấp tư sản cũng như giai cấp vô sản đều hình thành từ một sự thay đổi của những điều kiện kinh tế… Chính bước quá độ, trước hết từ thủ công nghiệp phường hội lên công trường thủ công, rồi từ công trường thủ công lên đại công nghiệp… đã phát triển hai giai cấp ấy”2 Trong quá trình đấu tranh giai cấp, các giai cấp buộc phải thành lập ra các chính đảng để lãnh đạo phong trào Do đó, kinh tế còn là cơ sở gián tiếp của sự hình thành các chính đảng của các giai cấp và cuộc đấu tranh chính trị giữa các chính đảng đó với nhau

Mọi nhân tố của chính trị, từ việc hình thành các giai cấp, đối kháng giai cấp đến đấu tranh giai cấp; từ việc hình thành nhà nước, chính đảng đến

1 C.Mác và Ph.Ăngghen (1986): Tuyển tập, Nxb Sự thật, Hà Nội, t 6, tr 594.

2 C.Mác và Ph.Ăngghen (1986): Tuyển tập, Nxb Sự thật, Hà Nội, t 21, tr 439-440.

những hoạt động của nhà nước, của chính đảng cũng như những quan điểm chi phối những hoạt động đó và toàn bộ lịch sử nói chung đều có nguồn gốc trực tiếp hoặc gián tiếp từ kinh tế Vì thế, Mác khẳng định rằng: “Phải lấy những quan hệ kinh tế và sự tiến triển của những quan hệ ấy để giải thích chính trị và lịch sử chính trị chứ không phải ngược lại”1

Vai trò quyết định của kinh tế đối với chính trị không chỉ biểu hiện ở chỗ, kinh tế sinh ra chính trị, mà còn biểu hiện ở chỗ, kinh tế quyết định mục đích, tính chất và hình thức của chính trị Giai cấp nào giữ địa vị thống trị về kinh tế thì sẽ giữ vị trí thống trị xã hội, quyết định mục đích, tính chất, hình thức biểu hiện của chính trị Vì vậy, Lênin viết: “chính trị là sự biểu hiện tập trung của kinh tế”, “chính trị là kinh tế cô đọng lại” Đó là sự phản ánh qua tư duy chính trị, đường lối chính trị - kinh tế, thể chế chính trị Tính tập trung trong phản ánh của chính trị thể hiện ở chỗ, nó phản ánh những nhu cầu, lợi ích kinh tế của cộng đồng xã hội (tầng lớp, giai cấp, dân tộc, quốc gia…), mà qua đó mỗi cá nhân trong cộng đồng xã hội vẫn tìm thấy lợi ích của mình

Xu hướng vận động, biến đổi của kinh tế quyết định xu hướng vận động biến đổi của chính trị, những biến đổi căn bản trong kinh tế sớm muộn sẽ dẫn đến những biến đổi căn bản trong chính trị Theo Ăngghen, kinh tế là cái có trước, chính trị là cái có sau, kinh tế là tính thứ nhất, chính trị là tính thứ hai, cho nên, sự biến đổi của chính trị bao giờ cũng bắt đầu từ sự biến đổi trong kinh tế Nhưng không phải cứ có sự biến đổi nào về kinh tế thì ngay lập tức dẫn đến sự biến đổi về chính trị… Song sự biến đổi của kinh tế sớm hay muộn cũng sẽ dẫn tới sự biến đổi về chính trị

Tóm lại, kinh tế có vai trò quyết định đối với chính trị, cho nên mọi hoạt động chính trị đều nhằm đạt đến mục đích kinh tế Khẳng định vai trò quyết định của kinh tế đối với chính trị không có nghĩa chính trị chỉ là yếu tố thụ động, mà có tác động trở lại đối với kinh tế

1 C.Mác và Ph.Ăngghen (1986): Tuyển tập, Nxb Sự thật, Hà Nội, t 21, tr 321.

- Sự tác động trở lại của chính trị đối với kinh tế

Chủ nghĩa Mác - Lênin khẳng định vai trò quyết định của kinh tế đối với chính trị, nhưng cũng nhấn mạnh tính độc lập tương đối của chính trị đối với kinh tế Ăngghen viết: “Sự phát triển của chính trị, pháp luật, triết học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật v.v đều dựa trên cơ sở sự phát triển kinh tế Nhưng tất cả chúng cũng có ảnh hưởng lẫn nhau và ảnh hưởng đến cơ sở kinh tế”1

Quan điểm này xuất phát từ tính năng động của ý thức đối với vật chất, của ý thức xã hội đối với tồn tại xã hội (khi xét chính trị từ phương diện “ý thức chính trị”, bao gồm cả quan điểm chính trị, đường lối chính trị, tâm lý và tình cảm chính trị, chủ trương, chính sách…), của kiến trúc thượng tầng đối với cơ sở hạ tầng (khi xét chính trị là một bộ phận của kiến trúc thượng tầng)

Và, trong các bộ phận của kiến trúc thượng tầng, chính trị (nhà nước) là yếu

tố liên quan, tác động trực tiếp đến cơ sở hạ tầng

Chính trị quy định mục đích xã hội và phương hướng phát triển kinh tế của xã hội trong một giai đoạn lịch sử nhất định, thông qua cương lĩnh chính trị của đảng cầm quyền, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, luật pháp và các chính sách của nhà nước thống trị; nói một cách cụ thể hơn, phát triển kinh tế nhằm xây dựng, củng cố chế độ xã hội nào, xóa bỏ chế độ xã hội nào, thực hiện quyền lực cho giai cấp nào v.v… là do chính trị quy định một cách trực tiếp thông qua công cụ là bộ máy nhà nước Chính trị (cụ thể là nhà nước) có thể tạo ra những nhân tố, những hình thức, những điều kiện (như chiến lược phát triển kinh tế, môi trường pháp lý, cơ sở hạ tầng, vấn đề phát triển văn hóa…) tác động vào kinh tế, định hướng phát triển kinh tế theo những mục tiêu phát triển nhất định của chính trị Thực tiễn chứng minh rằng sự tác động của chính trị, của nhà nước đối với kinh tế có thể theo nhiều chiều hướng “Tác động ngược của quyền lực nhà nước đối với sự phát triển kinh tế

1 C.Mác và Ph.Ăngghen (1986): Tuyển tập, Nxb Sự thật, Hà Nội, t 39, tr 271.

có thể có ba loại Nó có thể tác động cùng hướng - khi ấy sự phát triển diễn ra nhanh hơn; nó có thể tác động ngược lại sự phát triển kinh tế - khi ấy thì hiện nay ở mỗi dân tộc lớn, nó sẽ tan vỡ sau một khoảng thời gian nhất định, hoặc

là nó có thể cản trở sự phát triển kinh tế ở những hướng nào đó và thúc đẩy sự phát triển ở những hướng khác”1 Sự tác động của chính trị đối với kinh tế như thế nào (thúc đẩy hay kìm hãm, mạnh hay yếu, hiệu quả cao hay thấp…)

- điều đó phụ thuộc vào tính đúng, sai của chính trị, và mức độ của tính đúng sai đó; tùy thuộc vào khả năng thâm nhập của chính trị vào quần chúng, vào năng lực tổ chức thực tiễn của đội ngũ lãnh đạo và quản lý các quá trình chính trị và kinh tế tương ứng

Sự tác động của chính trị đối với kinh tế còn được thể hiện ở vai trò tác động của hệ tư tưởng chính trị đối với kinh tế được thực hiện thông qua thực tiễn chính trị của nhà nước, của chính đảng của một giai cấp nhất định Chỉ thông qua những hoạt động đó, hệ tư tưởng chính trị mới có tác dụng to lớn trong việc bảo vệ hoặc xóa bỏ chế độ kinh tế hiện đang tồn tại Sự tác động của hệ tư tưởng của một giai cấp tác động đến kinh tế theo hai chiều Nếu hệ

tư tưởng chính trị phản ánh một cách khoa học và được cụ thể hóa trong các cương lĩnh, đường lối của các chính đảng, trong pháp luật và các chính sách của nhà nước của giai cấp nắm chính quyền thì sẽ có tác dụng bảo vệ và thúc đẩy kinh tế phát triển Ngược lại, nó sẽ cản trở sự phát triển của kinh tế

Nhấn mạnh vai trò của chính trị đối với kinh tế, Lênin còn đưa ra luận điểm quan trọng: “Chính trị không thể không chiếm địa vị hàng đầu so với kinh tế”1 Ở đây, Lênin nhấn mạnh ưu tiên cho chính trị là vì ưu tiên cho những vấn đề căn bản, quyết định đối với sự phát triển của bản thân kinh tế Trong những giai đoạn lịch sử đặc biệt, khi mà vấn đề giành, giữ chính quyền

1 C.Mác và Ph.Ăngghen (1986): Tuyển tập, Nxb Sự thật, Hà Nội, t 37, tr 678.

1 V.I.Lênin (1977): Toàn tập, Nxb Tiến bộ - Mátxcơva, t 42, tr 349.

trở thành vấn đề cơ bản, hàng đầu, thì phát triển kinh tế chỉ là nhân tố phục vụ cho các mục tiêu chính trị

Tóm lại, chủ nghĩa Mác - Lênin thống nhất rằng, quan hệ biện chứng giữa kinh tế và chính trị được thể hiện ở chỗ, kinh tế và chính trị là hai mặt thống nhất biện chứng trong một hình thái kinh tế - xã hội nhất định Sự tác động qua lại lẫn nhau giữa kinh tế và chính trị đóng vai trò to lớn đối với sự vận động của cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng trong xã hội Hiểu được mối quan hệ biện chứng này, sẽ tránh được những sai lầm khi tuyệt đối hóa mặt kinh tế hay tuyệt đối hóa mặt chính trị cả trong lý luận và thực tiễn

1.2 Tính tất yếu khách quan và những yêu cầu của việc giải quyết mối quan hệ giữa phát triển kinh tế với chính trị ở nước ta

Thứ nhất, tính tất yếu khách quan của sự phát triển kinh tế và chính trị ơ nước ta

Ở đây, quan điểm về khái niệm “đổi mới”, “đổi mới kinh tế”, “đổi mới chính trị” của Đảng ta cũng phản ánh phần nào sự cần thiết khách quan của vấn

đề này Căn cứ vào khái niệm “đổi mới” của Đảng, có thể hiểu “đổi mới kinh tế” ở Việt Nam là quá trình chuyển từ nền kinh tế tập trung quan liêu, bao cấp sang nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần vận động theo cơ chế thị trường,

có sự quản lý của Nhà nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng; chuyển từ một nền kinh tế cơ bản là khép kín sang nền kinh tế “mở”, hội nhập với khu vực và thế giới; kết hợp tăng trưởng kinh tế với công bằng xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái và từng bước đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa Còn “đổi mới chính trị” ở Việt Nam không phải sự thay đổi chế độ chính trị, mà là đổi mới tư duy chính trị về chủ nghĩa xã hội, đổi mới cơ cấu tổ chức và cơ chế vận hành của hệ thống chính trị để xây dựng chế độ xã hội chủ nghĩa nhằm phát huy đầy đủ quyền làm chủ của nhân dân trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và phát triển kinh tế - xã hội dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam

Thứ hai, những yêu cầu của việc giải quyết mối quan hệ giữa phát triển kinh tế và chính trị ơ Việt Nam

Trong những năm đổi mới, nước ta đã đạt được những thành tựu phát triển kinh tế, chính trị có tính bước ngoặt trên con đường phát triển, hội nhập với thế giới mà nguyên nhân căn bản bắt nguồn từ việc giải quyết đúng đắn mối quan hệ giữa kinh tế và chính trị, kết hợp đổi mới kinh tế và đổi mới chính trị

Để giải quyết tốt mối quan hệ này, cần thực hiện những yêu cầu cơ bản sau:

- Đẩy mạnh phát triển kinh tế theo định hướng xã hội chủ nghĩa

Coi phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa với các đặc trưng của kinh tế thị trường đầy đủ và các yếu tố xã hội chủ nghĩa là khâu đột phá của đổi mới nói chung và đổi mới kinh tế nói riêng Đẩy mạnh phát triển kinh tế theo định hướng xã hội chủ nghĩa ở đây là kiên định đổi mới và phát triển nền kinh tế thị trường nhiều thành phần, đa dạng hóa các hình thức sở hữu, hình thành đồng bộ thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

- Xây dựng hê thống chính trị đủ mạnh để định hướng xã hội chủ nghĩa đối với nền kinh tế nhiều thành phần

Coi giữ vững ổn định chính trị là tiền đề, điều kiện của đổi mới kinh tế, muốn giữ vững ổn định chính trị phải đổi mới chính trị, trước hết là đổi mới tư duy chính trị về chủ nghĩa xã hội, đổi mới thể chế tổ chức và hoạt động của toàn bộ hệ thống chính trị, trong đó, đặc biệt quan trọng là đổi mới mối quan hệ giữa Đảng và Nhà nước; coi trọng đổi mới các thành tố của hệ thống chính trị, trong đó đổi mới Đảng là then chốt, kiên định nguyên tắc nhất nguyên, chỉ có một Đảng Cộng sản cầm quyền, lãnh đạo hệ thống chính trị, là nhân tố đảm bảo cho thắng lợi của đổi mới

Thực tiễn ở nước ta đã cho thấy, đổi mới hệ thống chính trị và sự ổn định chính trị - xã hội là điều kiện quyết định đảm bảo cho quá trình phát triển kinh

tế và đổi mới kinh tế thành công

II THỰC TRẠNG VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA NHẰM GIẢI QUYẾT QUAN HỆ GIỮA PHÁT TRIỂN KINH TẾ VÀ CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM TỪ KHI ĐỔI MỚI ĐẾN NAY

2.1 Thực trạng việc giải quyết mối quan hệ giữa giải quyết mối quan

hệ giữa phát triển kinh tế và chính trị ở nước ta từ khi đổi mới đến nay

Xác định rõ vai trò quan trọng của kinh tế đối với chính trị , từ những

năm đầu của công cuộc đổi mới, chúng ta đã tiến hành nhận thức lại nhiều vấn đề liên quan đến kinh tế và đ ưa ra nhiều biện pháp đổi mới kinh tế đúng đắn trong đó vấn đề kinh tế thị trường cũng như những quy luật tất yếu của nó

đã được nhìn nhận khách quan theo đúng những đặc trưng, bản chất vốn có của nó Chúng ta thực hiện phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần, huy động mọi nguồn lực từ các thành phần kinh tế cho tăng trưởng kinh tế

Những thành tựu khả quan về kinh tế đó đã có tác động tích cực tới sự ổn định thể chế chính trị , góp phần quan trọng trong việc giữ vững định

hướng xã hội chủ nghĩa của nước ta trong suốt quá trình phát triển đất nước Nền kinh tế thị trường cũng đặt ra yêu cầu phải đổi mới các thiết chế chính trị như nhà nước, Đảng và các đoàn thể chính trị - xã hội khác để thích ứng với sự vận hành của nền kinh tế này

Có thể thấy kinh tế có vai trò to lớn đối với chính trị, là cơ s ở của chính trị, mọi quyết sách chính trị muốn đảm bảo có hiệu quả đều phải xuất phát từ

cơ sở kinh tế Điều đó cho thấy tính đúng đắn trong chủ trương của Nhà nước ta: trước hết tập trung thực hiện đổi mới kinh tế, khắc phục khủng hoảng kinh

tế - xã hội, tạo tiền đề vật chất cần thiết để giữ vững ổn định chính trị

Tuy nhiên, nói như vậy không có nghĩa chính trị chỉ là sự phục tùng một chiều của kinh tế Trong quan hệ biện chứng giữa kinh tế và chính trị thì chính trị có vai trò, tác động không nhỏ tr ở lại đối với quá trình phát triển kinh tế nhiều thành phần

2.2 Một số vấn đề đặt ra trong quá trình giải quyết quan hệ giữa kinh tế và chính trị ở Việt Nam hiện nay