Về kiến thức: - Những khái niệm cơ bản về lý thuyết truyền thông giáo dục; Khái niệm về hành vi, hành vi giao tiếp, các kiểu hành vi giao tiếp; - Khái niệm bản thân, cửa sổ Johari, cơ c
Trang 1TRƯỜNG CAO ĐẲNG KINH TẾ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHOA CÔNG TÁC XÃ HỘI
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Thành phố Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2020
CHƯƠNG TRÌNH MÔN HỌC Tên môn học: TRUYỀN THÔNG GIÁO DỤC
Mã môn học: MH16
Thời gian thực hiện môn học: 45 giờ; (Lý thuyết: 15 giờ; Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập: 27 giờ; Kiểm tra 3 giờ)
I Vị trí, tính chất của môn học:
- Vị trí: môn học này được bố trí sau khi sinh viên học xong các môn học cơ sở
- Tính chất: là môn học chuyên môn bắt buộc trong chương trình đào tạo công tác
xã hội trình độ cao đẳng, đại học và sau đại học
II Mục tiêu môn học:
1 Về kiến thức:
- Những khái niệm cơ bản về lý thuyết truyền thông giáo dục; Khái niệm về hành
vi, hành vi giao tiếp, các kiểu hành vi giao tiếp;
- Khái niệm bản thân, cửa sổ Johari, cơ chế phòng vệ; Khái niệm về nhóm, năng động nhóm, truyền thông giáo dục cho nhóm
- Tháp nhu cầu cơ bản của Abraham Maslow;
- Truyền thông không lời, truyền thông bằng lời và chữ viết, truyền thông có hiệu quả, truyền thông giáo dục thay đổi hành vi;
- Vai trò và ý nghĩa của truyền thông giáo dục trong đời sống xã hội nói chung và trong lĩnh vực công tác xã hội nói riêng
2 Về kỹ năng:
- Có các kỹ năng truyền thông giáo dục để hỗ trợ cá nhân, nhóm, cộng đồng trong các hành động công tác xã hội;
- Kỹ năng lập kế hoạch và thiết kế một buổi truyền thông giáo dục cho nhóm đối tượng;
Trang 2- Kỹ năng thực hiện một số phương pháp động não, sắm vai, kịch quần chúng trong truyền thông giáo dục;
- Kỹ năng thuyết trình, tổ chức một buổi truyền thông nhóm;
- Kỹ năng thiết kế, lựa chọn và sử dụng một số tài liệu truyền thông giáo dục
3 Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:
- Nhận thức được vai trò, ý nghĩa và tầm quan trọng của Truyền thông giáo dục trong công tác xã hội thực hành;
- Tích cực tham gia thực hành để nâng cao kỹ năng giao tiếp, thuyết trình, kỹ năng truyền thông giáo dục các nhân, nhóm và cộng đồng
III Nội dung môn học:
1 Nội dung tổng quát và phân bổ thời gian:
Số
TT Tên chương, mục
Thời gian (giờ)
thuyết
Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập
Kiểm tra
2 và các kiểu hành vi Chương 2: Hành vi
giao tiếp
6 Chương 5: Truyền thông bằng lời nói và
8 Chương 7: Truyền thông giáo dục thay
9 Chương 8: Truyền thông giao tiếp với cá
Trang 3Số
TT Tên chương, mục
Thời gian (giờ)
thuyết
Thực hành, thí nghiệm, thảo luận, bài tập
Kiểm tra
12
Chương 10: Một số
phương pháp được sử
dụng trong truyền
thông giáo dục
13
Chương 11: Sử dụng
tài liệu và phương
tiện truyền thông giáo
dục
2 Nội dung chi tiết:
Chương 1: Giao tiếp và truyền thông Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nắm rõ khái niệm “giao tiếp”, “truyền thông”; quá trình truyền thông, kênh truyền thông và nhận thức được các yếu tố ảnh hưởng đến truyền thông
2 Nội dung:
1 Khái niệm giao tiếp
2 Khái niệm truyền thông
3 Một số khái niệm liên quan
4 Quá trình truyền thông
5 Kênh truyền thông
6 Phong cách giao tiếp
7 Ấn tượng ban đầu
8 Các yếu tố ảnh hưởng đến truyền thông
Chương 2: Hành vi và hành vi giao tiếp Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên hiểu thế nào là hành vi, động cơ và mục đích của hành vi; hiểu được các kiểu hành vi giao tiếp và tại sao chúng ta hành động trong quan hệ giao tiếp
2 Nội dung:
1 Hành vi
1.1 Hành vi
1.2 Động cơ thúc đẩy hành vi
Trang 41.4 Sức mạnh của động cơ
1.5 Hành động hướng đích
1.6 Phát triển tính cách
2 Các kiểu hành vi giao tiếp
2.1 Các kiểu hành vi giao tiếp
2.2 Lợi và hại của các kiểu hành vi giao tiếp
Chương 3: Khái niệm bản thân Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên hiểu rõ “khái niệm bản thân”, khuynh hướng và sự chuyển biến của khái niệm bản thân, mối quan hệ giữa khái niệm bản thân và giao tiếp
2 Nội dung:
1 Khái niệm bản thân
1.1 Các hình thức của khái niệm bản thân
1.2 Khuynh hướng của khái niệm bản thân
1.3 Vai trò và khái niệm bản thân
1.4 Sự biến chuyển của khái niệm bản thân
1.5 Khái niệm bản thân và giao tiếp
2 Cửa sổ Johari
2.1 Mô tả cửa sổ Johari
2.2 Thông tin phản hồi
2.3 Tự bộc lộ
3 Cơ chế phòng vệ
3.1 Đè nén (repression)
3.2 Tránh né (withdrawal)
3.3 Đền bù (compensation)
3.4 Phóng chiếu (projection)
3.5 Viện lý (rationalization)
3.6 Giận cá chém thớt (displacement)
3.7 Thoái bộ (regression)
Trang 5Chương 4: Truyền thông không lời Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nắm rõ khái niệm truyền thông không lời và các hình thức truyền thông không lời (thông qua thị giác, thính giác, xúc giác, khứu giác)
2 Nội dung:
1 Truyền thông qua thị giác
1.1 Hành động
1.2 Nét mặt
1.3 Ánh mắt
1.4 Diện mạo
1.5 Đồ đạc
1.6 Khoảng cách
2 Thông qua thính giác
3 Thông qua xúc giác
4 Thông qua khứu giác
Chương 5: Truyền thông bằng lời nói và chữ viết Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nắm rõ các khái niệm “chữ”, “nghĩa”, và ý thức việc sử dụng văn phạm, ngữ pháp, tiếng địa phương khi thực hiện truyền thông giáo dục
2 Nội dung:
1 Chữ (từ) và nghĩa
2 Sự khác biệt về ngôn ngữ và nghĩa của từ
3 Văn phạm
4 Tiếng địa phương
5 Phong cách ngôn ngữ
Chương 6: Truyền thông hiệu quả Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên hiểu rõ các yếu tố của truyền thông để vận dụng thực hiện truyền thông có hiệu quả; Sinh viên phân biệt được sự khác biệt giữa “nghe” và “lắng nghe”; có khả năng phản hồi (feedback) một cách tích cực khi thực hiện hành động truyền thông giáo dục
Trang 62 Nội dung:
1 Các yếu tố cần quan tâm khi truyền thông
2 Phản hồi (feedback)
3 Lắng nghe – chìa khóa của truyền thông
Chương 7: Truyền thông giáo dục thay đổi hành vi Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên hiểu được quá trình thay đổi hành vi diễn ra như thế nào, biết phải làm gì để giúp người khác thay đổi, biết nên làm gì khi vận động người khác thay đổi, biết giải thích sao cho dễ hiểu, dễ nhớ
2 Nội dung:
1 Hành vi được hình thành như thế nào?
2 Sự thay đổi hành vi của người dân xảy ra như thế nào?
3 Nhân viên công tác xã hội/ cán bộ làm gì để giúp người dân thay đổi?
4 Những điều nên làm theo khi vận động người khác thay đổi
5 Giải thích sao cho dễ hiểu, dễ nhớ
5.1 Khi nào chúng ta phải giải thích?
5.2 Giải thích như thế nào cho dễ hiểu, dễ nhớ?
Chương 8: Truyền thông giao tiếp với cá nhân Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nhận biết các trường hợp truyền thông-giao tiếp với cá nhân: vãng gia (thăm gia đình), tiếp thân chủ tại nơi làm việc (văn phòng dự án); hiểu rõ khái niệm tư vấn, quá trình tư vấn; Sinh viên nắm rõ các nguyên tắc của tư vấn và vận dụng trong truyền thông giao tiếp với cá nhân/hộ gia đình
2 Nội dung:
1 Các tình huống giao tiếp với cá nhân
2 Kỹ năng tư vấn
Chương 9: Truyền thông giao dục cho nhóm Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nhận biết các trường hợp truyền thông-giao tiếp với cá nhân: vãng gia (thăm gia đình), tiếp thân chủ tại nơi làm việc (văn phòng dự án); hiểu rõ khái niệm tư vấn, quá trình tư vấn; Sinh viên nắm rõ các nguyên tắc của tư vấn và vận dụng trong truyền thông giao tiếp với cá nhân/hộ gia đình
Trang 72 Nội dung:
1 Truyền thông cho nhóm là gì?
2 Đặc điểm của truyền thông cho nhóm
3 Mục đích của truyền thông cho nhóm
4 Những việc cần chuẩn bị trước buổi truyền thông
5 Chuẩn bị cho phần mở đầu
6 Những điều cần lưu ý khi bắt đầu buổi truyền thông
7 Các bước tiến hành một buổi truyền thông giáo dục cho nhóm
Chương 10: Một số phương pháp được sử dụng trong truyền thông Thời gian: 5 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nắm rõ một số khái niệm như động não (brainstorming), sắm vai (role-playing), sân khấu quần chúng và cách thức tiến hành các phương pháp truyền thông thông qua các hoạt động truyền thông sử dụng các phương pháp động não, sắm vai, sân khấu quần chúng, trò chơi giáo dục, văn nghệ, v.v…
2 Nội dung:
1 Phương pháp động não (brainstorming)
2 Phương pháp sắm vai (role-playing)
3 Kỹ năng truyền thông bằng trò chơi giáo dục
4 Kỹ năng truyền thông bằng văn nghệ
5 Kịch rối
6 Sân khấu quần chúng – công cụ của phát triển
Chương 11: Sử dụng tài liệu và phương tiện truyền thông giáo dục Thời gian: 4 giờ
1 Mục tiêu:
Sinh viên nắm rõ một số khái niệm như động não (brainstorming), sắm vai (role-playing), sân khấu quần chúng và cách thức tiến hành các phương pháp truyền thông thông qua các hoạt động truyền thông sử dụng các phương pháp động não, sắm vai, sân khấu quần chúng, trò chơi giáo dục, văn nghệ, v.v…
2 Nội dung:
1 Tài liệu truyền thông
2 Phương tiện truyền thông
3 Một số tài liệu, ấn phẩm thường được sử dụng khi truyền thông
Trang 85 Kỹ năng thiết kế thông điệp truyền thông
6 Sử dụng tài liệu, phương tiện truyền thông hiệu quả
7 Lưu ý khi sử dụng tài liệu, phương tiện truyền thông
IV Điều kiện thực hiện môn học:
1 Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng:
2 Trang thiết bị máy móc:
3 Học liệu, dụng cụ, nguyên vật liệu:
- Dụng cụ và trang thiết bị:
+ Bút viết bảng, phấn, giấy vẽ, bút lông
+ Máy tính, máy chiếu projector
- Học liệu: Bài giảng soạn trên Slide, tài liệu phát cho học viên (nội dung bài học và các bài tập)
4 Các điều kiện khác: Tài liệu từ Internet, tài liệu tham khảo…
V Nội dung và phương pháp, đánh giá:
1 Nội dung:
- Kiến thức:
+ Sinh viên đạt kiến thức cơ bản về truyền thông giáo dục, Vai trò và ý nghĩa của truyền thông giáo dục trong đời sống xã hội nói chung và trong lĩnh vực công tác
xã hội nói riêng
- Kỹ năng:
+ Thực hành được các kỹ năng trong truyền thông giáo dục
- Năng lực tự chủ và trách nhiệm:
+ Ý thức về việc nghiên cứu, tự học; trong giờ học cần chủ động tham gia phát biểu
ý kiến; tham gia thảo luận nhóm, trình bày kết quả trước lớp
2 Phương pháp:
Thể hiện các phương pháp kiểm tra, đánh giá môn học, được thể hiện như sau:
01 Kiểm tra thường xuyên Hiện diện, tham gia
Trang 903 fhi kiit thric mdn hoc Bii ki0m tra
VI Hu6'ng d6n thr,rc hiQn m6n hgc:
l Pham vi 6p dung mdn hoc:
2 Htrong d6n v€ phucrng phap gi6ng day, hoc t6p m6n hoc:
^:.
- Dot vot glao vten glang vlen:
+ pOi vdi gi6o vi$n, giing vi6n: cdn chuAn bi bei gi6ng, bai thgc hinh, bhi tap' bii dqc
then Su dr,rng c6c phuong phdp dpy hgc chir d6ng nhu : dQng nlo, trao d6i, lam bii nh6m, trinh bi,v ket qua trudc l6p, sim vai, xem phirn tu liQu, tim tu liOu ve chinh sich, v.v
* D6i voi nguoi hoc: cAn doc tdi liQu hqc t4p trudc khi d5n l6p, tham gia dAy dri cic
ho4t dQng trdn l6p, lim bai nhd, tra ciru tdi liQu, v"v.
3 NhLrng trong tdrn cAn chfi Y:
Sinh r,ien xem xdt giira ly thuy6t vi, trrryen th6ng gi6o dpc vd thuc ti6n trong tuy6n truy6n gi6o dgc c[ra c6ng tdc xd hQi Trong tAm cua rn6n hoc li chuong t0 va chucrng 11
PHO TRIIONG KHOA
4 TAi liQu tham kh6o:
1 Nguy6n Thi Oanh Tdm ly truydn lhdng
vd sioo ti€p
Eqi hpc M0 -Bdn c6ng I 995
2
Trung tarn Nghi6n criu - Tu
; ^^
r an Cons tac xd hoi va Phat
tri0n C6ng ddng
Ki ndng truy€n th6ng
gido dqc
Thitnh phiS flA Cttt Minh 2007
3 Ti6u Thi Minh Hubng, Ly
Thi Hdm, Biri Xudn Mai
Gido trinh Tdm ly hpc
Aa ltot
Nhd xudt bdn
Lao tlQng-Aa h6i.
2010
4 Trung t6m TruyAn th6ng
-Gi6o dUc sric kho6
Tdi li€u hudn luyQn Gido dqc sac khod &
Ndng cao stbc kho,!
Thdnh phii
AA Cnt Uinlt
2003
5 Td chric Criu trg Trd em/
Anh
Cdm nang tdp hudn
TuyAn truyAn viAn
dong dong -' I re vot
trd "
I'lhd xuat ban
/(r nmu rRtI0NG
' - onrS r+rFtr rP!.rfJNG
ffi