Bài này sẽ giúp bạn hiểu tất cả các khái niệm, bắt đầu từ việc tạo dữ liệu với DB2, mô hình hóa dữ liệu được thực hiện với Trình quản lý khung công tác, nhập khẩu/xuất khẩu siêu dữ liệu,
Trang 1Sử dụng các công cụ IBM Cognos với DB2 để phát triển các báo cáo Kinh doanh thông minh
Tổng quan
Các tổ chức cần hiển thị dữ liệu của mình trong các báo cáo để giúp họ trong quá trình ra quyết định Do mọi tổ chức đều có một khối lượng lớn dữ liệu phức tạp, nên quá trình biểu diễn dữ liệu này như một báo cáo kinh doanh có hiệu quả và có kết quả là rất quan trọng Cần tổ chức, mô hình hóa và biểu diễn dữ liệu này một cách hiệu quả để có khả năng hiểu biết tốt hơn Điều này
có thể được thực hiện bằng cách sử các công cụ IBM Cognos Business Intelligence với cơ sở dữ liệu DB2 của IBM
Bài này sẽ giúp bạn hiểu tất cả các khái niệm, bắt đầu từ việc tạo dữ liệu với DB2, mô hình hóa
dữ liệu được thực hiện với Trình quản lý khung công tác, nhập khẩu/xuất khẩu siêu dữ liệu, đến khung công tác Cognos và việc tạo báo cáo thông minh bằng cách sử dụng các công cụ IBM Cognos Business Intelligence như Report Studio (Xưởng Báo cáo) Bài này sẽ cho phép bạn phát triển các ứng dụng và báo cáo thông minh riêng của mình bằng cách sử dụng Cognos cùng với DB2, nếu không đây sẽ là một quá trình rất phức tạp
Việc tạo các báo cáo Kinh doanh thông minh (BI) Cognos bằng cách sử dụng DB2 của IBM liên quan đến năm quá trình chính sau đây
Tạo một cơ sở dữ liệu DB2
Xuất khẩu siêu dữ liệu của cơ sở dữ liệu DB2 tới Trình quản lý khung công tác
(Framework Manager)
Mô hình hóa các chiều trong Trình quản lý khung công tác
Tạo gói phần mềm Cognos và gửi nó tới Kết nối Cognos (Cognos Connection)
Thiết kế báo cáo bằng cách sử dụng các công cụ Cognos Business Intelligence
Các yêu cầu về phần mềm
Bài này sử dụng các phần mềm sau đây
IBM Cognos Express v9.0.0
IBM Cognos Express Framework Manager (Trình quản lý khung công tác Cognos
Express của IBM)
Về đầu trang
Trang 2Tạo một cơ sở dữ liệu DB2
Dữ liệu là khối xây dựng cho bất kỳ báo cáo Kinh doanh thông minh nào Trong bài này, bạn sẽ
sử dụng Cognos Express Manager với DB2 làm kho lưu trữ nội dung cho dữ liệu Cơ sở dữ liệu DB2 được sử dụng để xây dựng báo cáo Cognos Business Intelligence
Bạn cũng sẽ xem xét một ví dụ về một công ty có các loại sản phẩm khác nhau có bán tại các vùng địa lý khác nhau Báo cáo Cognos sẽ hiển thị các xu hướng doanh thu cho công ty này trên
cơ sở của các sản phẩm, các vùng địa lý của họ và thời gian theo các năm mà công ty đó đang hoạt động
Xin lưu ý rằng cơ sở dữ liệu đã được đơn giản hóa để giúp cho bài này dễ hiểu hơn Trong các trường hợp thực tế, cơ sở dữ liệu có thể phức tạp hơn nhiều
Bảng 1 Bảng BRANDS (Các loại hàng hóa) lưu trữ dữ liệu về các loại hàng hóa của công
ty
Cột Kiểu cột Ràng buộc Nhận xét
BRAND ID BIG INT PRIMARY KEY
BRAND NAMEVARCHAR
Ví dụ, Các loại hàng hóa là Chăm sóc cá nhân, Chăm sóc gia đình, Thực phẩm và Đồ uống
Bảng 2 Bảng CATEGORY (Thể loại) lưu trữ dữ liệu về các thể loại theo từng loại hàng hóa của công ty
CATEGORY ID BIG INT PRIMARY
KEY CATEGORY
Trang 3Ví dụ, các vùng Châu Á Thái Bình Dương, Châu Mỹ, Châu Âu và v.v
Bảng 5 Bảng COUNTRY (Nước) lưu trữ tên các nước khác nhau trong từng vùng mà công
ty đang hoạt động
COUNTRY ID BIG INT PRIMARY
KEY COUNTRY
Trang 4Cột Kiểu cột Ràng buộc Nhận xét
QUARTER
PRIMARY KEY QUARTER VARCHAR
YEAR ID BIG INT FOREIGN KEY Bảng này tham chiếu cột YEAR ID của bảng
Bảng này tham chiếu cột QUARTER ID của bảng QUARTER
Ví dụ, trong Quý từ Tháng Giêng-Tháng Ba, các tháng là Tháng Giêng và Tháng Hai Tương tự như vậy trong Quý từ Tháng Bảy-Tháng Chín, các tháng là Tháng Tám và Tháng Chín
Bảng 9 Bảng REVENUE (Doanh thu) lưu trữ thu nhập do bán một sản phẩm ở một nước
Bảng này tham chiếu cột PRODUCT ID của bảng PRODUCT
COUNTRY
ID
BIG INT
FOREIGN KEY
Bảng này tham chiếu cột COUNTRY ID của bảng COUNTRY
MONTH ID BIG
INT
FOREIGN KEY Bảng này tham chiếu cột MONTH ID của bảng MONTH REVENUE BIG
Trang 5Framework Manager Nhưng nếu các mối quan hệ này không được tạo ra trong cơ sở dữ liệu, thì chúng có thể được tạo trong Framework Manager
Để hiểu cách tạo các mối quan hệ trong Framework Manager, không tạo các mối quan hệ Khóa ngoài trong cơ sở dữ liệu Thay vào đó, bạn sẽ tạo các mối quan hệ trong Framework Manager
Về đầu trang
Xuất khẩu siêu dữ liệu của cơ sở dữ liệu DB2 đến Framework Manager
Framework Manager là công cụ mô hình hóa siêu dữ liệu được sử dụng để tạo các mối quan hệ, các chiều v.v trong dữ liệu rồi gửi dữ liệu đã mô hình hóa này tới Các khung công tác Cognos (Cognos Frameworks) Để thực hiện việc mô hình hóa siêu dữ liệu, cần nhập khẩu cơ sở dữ liệu của siêu dữ liệu được tạo ra trước đó vào Framework Manager
Việc này bao gồm hai quy trình sau đây:
Tạo nguồn dữ liệu cho cơ sở dữ liệu DB2 trong Cognos
Xuất khẩu siêu dữ liệu của dữ liệu bằng cách sử dụng nguồn dữ liệu được tạo ra
Tạo nguồn dữ liệu cho cơ sở dữ liệu DB2 trong Cognos
1 Mở Framework Manager và chọn Create New Project (Tạo dự án mới) Hãy đặt tên dự
án cho dự án của Framework Manager Nhấn Next và chọn tùy chọn Data Sources (Các nguồn dữ liệu) trên trình hướng dẫn Metadata (Siêu dữ liệu), như trong Hình 1
Trang 6Hình 1 Trình hướng dẫn Select Metadata Source (Chọn nguồn siêu dữ liệu)
2 Từ trang Select Data Source (Chọn nguồn dữ liệu), tất cả các nguồn dữ liệu có sẵn được
liệt kê phía dưới Vì bạn vẫn chưa tạo một nguồn dữ liệu nào, nên màn hình còn để trống
Để tạo một nguồn dữ liệu mới, nhấn nút New như trong Hình 2
Trang 7Hình 2 Chọn nguồn dữ liệu mới
3 Trang New data source (Nguồn dữ liệu mới) cho phép bạn tạo nguồn dữ liệu cho cơ sở
dữ liệu mà bạn đã tạo trên DB2 Nhập tên của nguồn dữ liệu mà bạn muốn tạo và nhấn
Next Ví dụ, Hình 3 cho thấy tên nguồn dữ liệu này là Cognos_DB
Trang 8Hình 3 Nhập tên nguồn dữ liệu
4 Từ cửa sổ Type (Kiểu) thả xuống, chọn DB2, như trong Hình 4
Hình 4 Chọn kiểu kết nối
5 Nhập tất cả thông tin chi tiết về giao tiếp cần thiết như tên cơ sở dữ liệu DB2, chuỗi kết nối, mã định danh (ID) và mật khẩu người dùng để kết nối với cơ sở dữ liệu, như trong Hình 5
Trang 9Hình 5 Chọn các tham số kết nối
6 Nhấn Test Connection (Kiểm tra kết nối) để kiểm tra xem kết nối của bạn tới cơ sở dữ
liệu có thành công không Thông báo trạng thái kết nối sẽ cho thấy Succeeded (Đã thành công), như trong Hình 6
Hình 6 Kiểm tra trạng thái kết nối
7 Nhấn Finish để tạo nguồn dữ liệu Nguồn dữ liệu Cognos_DB đã được tạo ra cho cơ sở
dữ liệu DB2
Xuất khẩu siêu dữ liệu bằng cách sử dụng nguồn dữ liệu đã tạo
1 Một khi đã tạo ra nguồn dữ liệu, tên nguồn dữ liệu đó sẽ xuất hiện trong trình hướng dẫn
Select Data Source của Framework Manager, như trong Hình 7
Trang 10Hình 7 Chọn nguồn dữ liệu
Chọn nguồn dữ liệu và nhấn Next
2 Chấp nhận các thiết lập mặc định và nhấn Import để nhập khẩu siêu dữ liệu của dữ liệu
từ cơ sở dữ liệu DB2 vào Framework Manager, như trong Hình 8
Trang 11Hình 8 Nhập siêu dữ liệu
3 Một khi đã nhập khẩu siêu dữ liệu, dự án Framework Manager sẽ mở ra, như trong Hình
9
Trang 12Hình 9 Dự án Framework Manager
4 Nhấn đúp chuột vào biểu đồ COGNOS_DB để xem các bảng đã nhập khẩu, như trong
Hình 10
Trang 13Hình 10 Các bảng đã nhập khẩu
Về đầu trang
Mô hình hóa các chiều trong Framework Manager
Framework Manager là một công cụ mô hình hóa siêu dữ liệu được sử dụng để quản lý dữ liệu cho việc phân tích và tạo báo cáo Trong quá trình này, mô hình hóa các chiều được thực hiện trên siêu dữ liệu đã nhập khẩu trong Framework Manager Trong mô hình hóa các chiều, dữ liệu được lưu trữ trong hai kiểu bảng Một bảng Dimension (Chiều) và bảng khác là Fact (Sự kiện) Bảng Fact chứa các số đo của doanh nghiệp (như trong trường hợp này là Revenue) còn bảng Dimension chứa các chiều khác nhau trên đó các sự kiện được tính toán (như Products, Regions
và Year) Sau đó dữ liệu này được biểu diễn theo hệ thống phân cấp với các mức sao cho bạn có thể có một khung nhìn tóm tắt về một hệ thống phân cấp cụ thể, rồi có thể truy vấn ngược xuống hay truy vấn lên vào hệ thống phân cấp cụ thể đó để có phân tích chi tiết về các mức khác nhau trong một hệ thống phân cấp
Ví dụ, Year có thể là một phần của hệ thống phân cấp trong đó bạn đã xác định Quarter và Month làm các mức Bạn có thể phân tích báo cáo dựa trên dữ liệu được tạo ra theo năm rồi bạn
có thể truy vấn ngược từ năm xuống quý, từ quý đến tháng để có một phân tích chi tiết hơn
Trước hết, bạn cần tạo các mối quan hệ giữa các đối tượng truy vấn khác nhau trong Framework Manager Bạn sẽ tạo các mối quan hệ tương tự như những thứ đã tạo ra khi tạo một ràng buộc khóa ngoài trong một cơ sở dữ liệu Nếu đã tạo ra khóa ngoài trong cơ sở dữ liệu, thì các mối quan hệ này sẽ được Framework Manager tạo tự động trong lúc nhập khẩu Nếu cơ sở dữ liệu không có ràng buộc khóa ngoài, thì các mối quan hệ cùng có thể được tạo ra trong Framework Manager
Trang 14Tạo các mối quan hệ giữa các chủ thể truy vấn trong Framework Manager
1 Để tạo một mối quan hệ, bạn nhấn chuột phải lên chủ thể truy vấn và chọn Create, sau
đó chọn Relationship (Mối quan hệ), như trong Hình 11
Hình 11 Tạo mối quan hệ giữa các chủ thể truy vấn
2 Quy định mối quan hệ của chủ thể truy vấn Category với một chủ thể truy vấn khác giống Brands, như trong Hình 12 để tạo một mối quan hệ giữa Category và Brands trên
cơ sở Brand ID (Mã định danh loại hàng hóa) trong cả hai bảng
Trang 15Hình 12 Xác định mối quan hệ
3 Khi bạn nhấn OK, mối quan hệ giữa hai chủ thể truy vấn này được tạo ra Mối quan hệ
này cho thấy rằng Brands có một hoặc nhiều thể loại và mỗi thể loại có một và chỉ một Brands mà thôi, như trong Hình 13
Trang 16Hình 13 Mối quan hệ được tạo ra
4 Tương tự, tạo các mối quan hệ giữa phần còn lại của các chủ thể truy vấn như trong Hình
14
Trang 17Hình 14 Tất cả các mối quan hệ được tạo ra
Bạn đã tạo ra các mối quan hệ giữa các chủ thể truy vấn khác nhau Xin lưu ý rằng mối quan hệ này là giống hệt ràng buộc khóa ngoài được thiết kế trong cơ sở dữ liệu Vì vậy, nếu bạn tạo các mối quan hệ khóa ngoài tại thời điểm thiết kế cơ sở dữ liệu trong khi nhập khẩu cơ sở dữ liệu, thì các mối quan hệ này sẽ được Framework Manager tạo tự động
Đây là một trong những ví dụ đơn giản nhất của Sơ đồ Hình Sao (Star Schema) ở đây Revenue (là bảng Fact) đang tham khảo các bảng Product, Month và Country (là các bảng Dimensions) Các báo cáo Cognos sẽ được phát triển trên Sơ đồ Hình Sao này
Sau khi tạo các mối quan hệ, bạn sẽ quy định các chiều và các số đo trong Dimension Map (Bản
đồ chiều) của Framework Manager
Tạo các chiều và các số đo trong Framework Manager
1 Nhấn vào thẻ Dimensions Map của màn hình dự án Framework Manager, như trong
Hình 15 Vì bạn vẫn chưa tạo ra bất kỳ các chiều và các số đo nào, nên dữ liệu đã nhập khẩu cho cơ sở dữ liệu DB2 được liệt kê ở phía trên bên trái của Dự án Framework Manager Khi sử dụng dữ liệu này, bạn sẽ tạo các chiều và các số đo
Trang 18Hình 15 Dimension map
2 Kéo trường Brands từ COGNOS_DB trong Cognos_Project và thả nó vào trong khung nhìn Dimensions Việc này sẽ tạo ra một chiều mới cho Brands, như trong Hình 16 Hình 16 Tạo các chiều trong Framework Manager
3 Sau khi chiều Brands được tạo ra, kéo trường Category Name (Tên thể loại) từ
COGNOS_DB và thả nó xuống dưới chiều Brands trong khung nhìn Dimensions, như
trong Hình 17
Hình 17 Tạo mức dưới một hệ thống phân cấp trong Framework Manager
Trang 194 Tương tự, kéo và thả Product Name từ Project Viewer và thả nó xuống dưới
Category_Name Chọn tên của chiều này là ALL PRODUCTS (Tất cả các sản phẩm)
Kết quả cuối cùng được thể hiện trong Hình 18 ở đây chiều ALL PRODUCTS đã được tạo ra bao gồm cả BRANDS của công ty Từ BRANDS, bạn có thể truy vấn ngược tới các thể loại PRODUCT của Brands trong báo cáo Từ thể loại PRODUCT, bạn có thể truy vấn ngược tới Các sản phẩm thực tế trong báo cáo
Hình 18 Tạo mức dưới một hệ thống phân cấp trong Framework Manager
5 Bây giờ đã tạo ra một chiều tên là ALL PRODUCTS Khi sử dụng các kỹ thuật tương tự, hãy tạo thêm hai chiều nữa có tên là TIME (Thời gian) và REGIONS (Các vùng) như trong Hình 19
Hình 19 Tạo các chiều khác trong Framework Manager
6 Cho đến nay bạn đã tạo ra ba chiều có tên là ALL PRODUCTS, TIME và REGIONS Bây giờ bạn sẽ tạo Measures Trong trường hợp này, Revenue là số đo duy nhất, vì vậy kéo
Revenue từ COGNOS_DB và thả nó xuống trong thẻ Measures (Các số đo) ở góc trên bên phải, như trong Hình 20
Trang 20Hình 20 Tạo các số đo Framework Manager
Bước này hoàn thành việc mô hình hóa các chiều cho dữ liệu của chúng ta Cognos sẽ sử dụng các chiều và các số đo này để thiết kế các báo cáo
Bước tiếp theo là tạo gói phần mềm và gửi nó tới Cognos Frameworks để có thể thiết kế báo cáo bằng cách sử dụng gói này
Về đầu trang
Tạo gói phần mềm Cognos và đưa nó tới Cognos Connection
Sau khi tạo mô hình hóa các chiều, bây giờ bạn sẽ gửi mô hình này tới Cognos Framework để thiết kế báo cáo Để làm điều này, bạn sẽ tạo gói phần mềm trong Framework Manager
1 Nhấn chuột phải vào gói trong Project Viewer và chọn Create Package Gõ tên gói là Cognos_Package, như trong Hình 21
Trang 21Hình 21 Tạo gói phần mềm trong Framework Manager
2 Chọn các đối tượng mà bạn muốn có trong gói này Một khi bạn gửi gói phần mềm này tới Cognos Framework, các đối tượng này sẽ được sử dụng để thiết kế các báo cáo Do bạn đã tạo ra các chiều và các số đo, bạn không cần gửi đi các chủ thể truy vấn, bạn sẽ chỉ lựa chọn các chiều và các số đo mà bạn đã tạo ra và đưa chúng vào trong gói phần mềm, như trong Hình 22
Trang 22Hình 22 Định nghĩa các đối tượng
3 Một khi tạo thành công gói phần mềm này, nhấn Yes để xuất bản gói phần mềm đó, như
trong 23
Hình 23 Gói phần mềm được tạo ra
4 Trong trình hướng dẫn Publish Package (Xuất bản gói), chấp nhận vị trí gói mặc định
trong kho lưu trữ nội dung, như trong Hình 24 hoặc đưa ra vị trí riêng của bạn
Trang 23Hình 24 Trình hướng dẫn Publish Package
5 Nhấn Publish để gửi gói đó tới vị trí đã chọn, như trong Hình 25 Hình 25 Gói được gửi đi
Trang 24Về đầu trang
Thiết kế báo cáo bằng cách sử dụng các công cụ Cognos
Bây giờ bạn sẽ tạo một báo cáo Kinh doanh thông minh bằng cách sử dụng Report Studio
1 Chuyển đến trang chủ Cognos, được dùng để quản lý tất cả các nhiệm vụ liên quan đến Cognos, như trong Hình 26
Hình 26 Trang chủ Cognos
2 Từ trang chủ Cognos, chọn Create Professional Reports with Report Studio (Tạo các
báo cáo chuyên nghiệp với Xưởng Báo cáo) để tạo các báo cáo Kinh doanh thông minh cho công ty Chuyển đến vị trí nơi bạn đã gửi gói phần mềm này tới và nhấn vào tên gói, như trong Hình 27 Trang chủ của Report Studio được sử dụng để tạo Các báo cáo Kinh doanh thông minh cho công ty Cùng với Report Studio, Cognos có Query Studio (Xưởng Truy vấn) và Analysis Studio (Xưởng Phân tích) để thiết kế báo cáo Bài này sử dụng Report Studio
Trang 25Hình 27 Chọn gói phần mềm Cognos
3 Nhấn Create a new report or template (Tạo một báo cáo hoặc khuôn mẫu mới), như
trong Hình 28
Hình 28 Tạo một báo cáo mới
4 Trang được hiển thị trong Hình 29 là nơi bạn sẽ bắt đầu thiết kế báo cáo Ở phía trái dưới
Insertable Objects (Các đối tượng có thể chèn vào), có liệt kê ba chiều và số đo mà bạn
sẽ sử dụng để tạo báo cáo