Nhieu nha nghien cflu cho rang, chinh tri hpc chu yeu "nghien cflu linh vflc chinh tri cua ddi sd'ng xa hpi nhfl la mpt chinh the de lam sang td nhflng quy luat va tinh quy luat chung nh
Trang 1Crao boi ngf)iep bu Xa hoi hoc so 3 (111), 2010 75
CUA XA HOI HOC CHINH TRI
NGUYEN CHI DUNG*
1 Cac k h o a h o c c h i n h t r i va xa h o i h o c c h i n h t r i
Cho den ngay nay, chinh tri thfldng dfldc mpi ngfldi g i n vdi quyen Iflc Tiep can
d nhflng gde dp khac nhau cua md'i quan he quyen Iflc nay, cd nhflng khoa hpc khac nhau Triet hpc tiep can vdi "quyen Iflc" chu yeu tfl gde dp "cd sd ha ting" va "kien true thfldng ting"
Kinh te chinh tri hpc ban den mdi quan he gifla kinh te va chinh tri O day, kieu td chflc san xuat the nao, ed d u kinh te va cd d u thanh p h l n kinh te nao se ed
cd d u xa hpi nhfl the Va chinh cd d u xa hpi nay se quyet dinh cd d u quyen Iflc xa hpi Ai nam kinh te, ngfldi dd se nam quyen Iflc Quyen Iflc chinh tri thflc chat la sfl phan anh quyen Iflc ve kinh te
Ngoai ra, tdn giao hpc, van hoa hoc, ehu nghia xa hpi khoa hpc (CNXHKH) cung it nhieu nghien cflu ve ehinh tri Van de dat ra la xa hpi hpc chinh tri da nghien cflu gi, dd'i tfldng cu the cua nd ra sao? va xa hpi hpc chinh tri khac gi vdi chinh tri hpc (CTH)?
Trfldc bet phai khang dinh rang, khoa hpc nghien cflu ve chinh tri lly quyen Iflc la pham trfl cd ban xuat phat Cac khoa hpc chinh tri gdp p h l n tim hieu nhflng quy luat va tinh quy luat chi pho'i quyen Iflc gifla ngfldi vdi ngfldi va gifla cac nhdm, tap doan xa hpi vdi nhau Tren cd sd nay ma gdp p h l n hoan thien he thdng quyen Iflc
xa hpi, lam cho he thdng nay van hanh td't hdn, phuc vu td't hdn chd muc tieu quan ly
xa hpi Nhieu nha nghien cflu cho rang, chinh tri hpc chu yeu "nghien cflu linh vflc chinh tri cua ddi sd'ng xa hpi nhfl la mpt chinh the de lam sang td nhflng quy luat va tinh quy luat chung nhat trong cac md'i quan he giai d p , dan tpc, qud'c gia cung nhfl trong md'i quan he qua lai gifla cac to chflc lien quan tdi viec hinh thanh, phat trien cua quyen Iflc chinh tri, quyen Iflc nha nfldc"^
Quan niem tren eho thay, CTH ehu yeu nghien cflu quyen Ifle gifla eac tap doan giai d p xa hdi, nghia la quyen liic gifla con ngUdi vdi con ngUdi hoae gifla cac nhdm
xa hpi vdi nhau dfla tren mdi quan he eua hp vdi nhflng tfl lieu san xuat chinh yeu
PGS.TS, Vien Xd hdi hgc, Hgc vien Chinh tri • Hdnh chinh Qud'c gia Hd Chi Minh
Vien Khoa hoc chinh tri, Hoc vien CTQG Ho Chi Minh, tap bai giang chinh tri hoc, Nxb chinh tri quocgia, HaNoi, 1999, t r U
Trang 276 Mdt soy kien vi ddi tiidng nghien cHu ciia xd hdi hgc chinh tri
Nghia la ai nam gifl tfl lieu san xuat chinh yeu trong xa hpi, ngfldi ay n l m quyen Iflc
xa hpi Quyen Iflc nay chi tdn tai trong nhflng xa hdi cd giai d p ma sfl the hien cua
nd phai dfldc thiic hien thdng qua thiet che nha nUde V.I Lenin da cd mpt khang dinh bet sflc ndi tieng la: "chinh tri, thflc chat, la quyen liic cua mot giai d p dUdc thiic hien thdng qua nha nUdc" 0 day nha nUdc vdi tat ca he thdng dd so cua nd nhfl
he thdng luat phap, he thdng thflc thi luat phap, he tho'ng bao ve luat phap, he tho'ng tuyen truyen luat phap ehi la cong cu cua mpt giai d p n h l m thflc hien y chi cua mpt giai d p , bao ve quyen ldi cua chinh giai d p ay
Xa hpi hpc chinh tri, tuy cung nghien cflu ve quyen Iflc xa hpi song nd nghien cflu quyen Ifle d pham vi rpng hdn Quyen Iflc ma xa hpi hpc chinh tri nghien cflu khdng ehi la quyen Iflc gifla cae tap doan giai d p xa hpi ma la quyen Iflc hieu hflu trong mpi nhdm, mpi tap doan, mpi t i n g Idp xa hpi Nghia la d dau tdn tai sfl tho'ng tri, sfl ap dat y ehi cua ngfldi nay vdi nhflng ngfldi khac va ngflde lai la sfl phuc tung cua nhflng ngUdi nay vdi mdt hdac met so' nhflng ngfldi khac thi d day hien dien mo'i quan he ve quyen Iflc ma xa hpi hpc chinh tri nghien cflu
Vi du, trong thiet che gia dinh, ddng tpc, nhdm ngang hang, nhdm sd thich, nhdm xa hpi nghe nghiep Tuy khdng he tdn tai md'i quan he quyen Ifle dfla tren cd
sd giai d p song dfldi gde dp td chflc, nhflng nhdm hoae thiet che xa hpi nay d^ hinh thanh md'i quan he gifla ngUdi nam quyen lUc d tren vdi nhflng ngfldi khong cd quyen Iflc d dfldi Trong dd, con ngfldi dfldc phan chia bet sflc ro rang (theo nhflng quy chuan xa hdi) thanh nhflng Idp, nhflng t i n g xa hpi xac dinh ma d dd, ngfldi tren cd quyen ap dat y ehi vdi ngfldi dfldi cdn ngfldi ben dfldi phai phuc tflng, thflc hien y chi cua ngfldi tren
Trong gia dinh, ke ea nhflng gia dinh hien dai, quan he gifla cac thanh vien kha dan chu, binh dang, song do nhflng quy chuan xa hpi, ngfldi ehu gia dinh van cd quyen ap dat y chi cua minh len nhflng ngfldi khac, buoc nhflng ngfldi khac thflc hien
y chi cua minh Xay dflng va thflc hien mpt ke hoach lao dpng, xac dinh nghe nghiep, chpn hfldng hoc hanh cua con chau; quye't dinh sinh eon, ke hoach hoa gia dinh, lam nha hoae mua sam dd dung cd gia tri cao Ngfldi chu gia dinh thfldng la ngUdi quyet dinh Cac thanh vien phai chap hanh 0 day, quyen liic phan chia khdng phai theo dia vi giai d p xa hpi ma theo vi the ma ngUdi ta dUdc s i p xep vao trong gia dinh dfla tren ed sd eua tudi tac, thfl bac huyet tho'ng, quan he ve hdn nhan
Cung nhu vay, vdi ddng hp, quyen lUc eua ngfldi trfldng hp cung khdng do dia vi giai d p cua ngfldi dd quy dinh ma chu yeu do nhflng quy chuan xa hpi cd tinh thfl bac ma tdn ti, trat tfl tfl trong qua trinh xac lap mpt ddng hp nao dd da tao ra Chinh
vi vay, nhieu khi, trong thiet che ddng hp, ngfldi trfldng hp tuy khdng thupc giai d p cam quyen song khi ra mpt quye't dinh nao dd cho ddng hp cua minh, thi mpi thanh vien thupc ddng hp phai thflc hien cho du thanh vien trong ddng hp ed dUdc xep d vi
Trang 3Nguyin Chi Dung 77
tri cao den dau trong thang bac quyen lUc nha nUdc Day la nhflng linh vflc ma xa hdi
hpc chinh tri tiep can nghien cflu
Ngoai ra, xa hpi hpc chinh tri cdn nghien cflu md'i tfldng tac gifla he tho'ng
quyen Iflc nha nfldc vdi nhflng he thdng quyen Iflc xa hpi khac tdn tai ngoai quyen Iflc
nha nfldc Chinh dieu nay khien cho quyen liic dfldc xa hpi hpc ehinh tri nghien cflu
rpng hdn bao trum hdn, toan dien hdn quyen liic ma CTH nghien cflu Tfl hfldng tiep
can nay xa hpi hoc chinh tri xac dinh mau hinh hanh vi chinh tri ciia ngUdi ta trong
nhflng dieu kien va hoan canh xac dinh Day la diem khac biet gifla xa hpi hpc chinh
tri va CTH
2 Doi tflpfng nghien cflu cu the cua xa hoi hoc chinh tri
Theo xac dinh cua Gaston Bouthoul trong cuon: "Xa hpi hpc chinh tri" xuat ban
d Paris nam 1967, thi xa hpi hpc chinh tri la khoa hpc: "Nghien cflu cac che dinh va
cac hien tfldng chinh tri cd lien quan den cac hien tfldng xa hpi khac, coi dd nhfl
nhflng sang tao cua nhflng hanh vi chinh tri dac trflng cd the quan sat dflpc d xa hpi
loai ngfldi nhfl sfl phat sinh eac ngudn dfl luan, cae hien tfldng lay lan ve tinh t h i n ,
cac xung dot tap the, cac tin ngfldng tdn giao va cae dang thflc ve tfl tfldng"^
Theo quan diem nay, xa hpi ehinh tri la chuyen nganh xa hpi hpc nghien cflu
thiet che chinh tri va cac sfl kien, hien tfldng chinh tri trong mo'i lien quan den cac
thiet che va cac hien tfldng xa hpi khac Tren cd sd nay ma lam ro nhflng hanh vi
chinh tri dac trflng d con ngfldi Tfl dd giai thich chinh xac hdn ve nhflng sfl kien va
qua trinh chinh tri thflc te
Theo tfl dien tdm tat xa hpi hpc phfldng Tay hien dai thi xa hpi hpc chinh tri
dfldc coi la nganh xa hpi hpc chuyen biet nghien cflu ve cac quan h$ qua lai gifla
chinh tri vdi nhflng linh vflc xa hpi khac, gifla thiet che chinh tri vdi nhflng thiet
che xa hpi khac Day la quan niem chi nhan manh chieu canh quan he gifla thiet
che chinh tri vdi cac thiet che khac nhfl thiet che kinh te, thiet che van boa, thiet
che tdn giao va thiet che gia dinh Npi ham cu the hdn cua xa hpi hpc ehinh tri,
vi vay, chfla dfldc lam rd nhat la nhflng van de lien quan den cac md hinh hanh vi
chinh tri cua ngfldi ta - cai ma xa hpi hpc thfldng coi la van de cd ban, can tap
trung nghien cflu
Ngoai ra, tap the tac gia do Tony Bilton dflng dlu, trong cud'n nhap mdn xa hpi
hpc do nha xuat ban Macmillan I n hanh nam 1981 da dfla va dinh nghia ve xa hpi
chinh tri nhfl sau: Xa hpi hpc chinh tri la "sfl nghien cflu hanh vi chinh tri ben trong
mpt bd'i canh xa hpi, mdi quan he cua chinh tri vdi toan bp d u true xa hpi ma nd bi
gin vko trong dd Hanh vi chinh tri chu yeu la hanh vi quyen Iflc, nd khdng he bi bd
Gaston Bonthoul, xa hoi hoc ch, Nxb Paris, 1967, ban dich ciia Vien Xa hoi hoc thuoc Vien Khoa hoc xa
Trang 478 Mgt soy kie'n vi ddi tUdng nghien ciiu cua xd hgi hgc chinh tri
hep trong cac thiet che hoae hinh thflc Chinh phu dac biet ma hien dien trong bat cfl tinh hudng xa hpi nao"^
Theo dinh nghia nay, xa hpi hpc chinh tri la chuyen nganh xa hpi hpc nghien cflu ve hanh vi chinh tri cua con ngfldi Hanh vi nay dUdc quy dinh bdi ket d u xa hpi
va ke't d u quyen Iflc xa hpi cung nhfl tfldng tac cua con ngUdi trong he thdng ket d u
xa hpi nay Day la dinh nghia cd nhieu hat nhan hdp ly hdn ea vi nd da de c^p den van de chinh yeu nhat cua xa hpi hpc chinh tri - hanh vi chinh tri
Tiep thu tu tudng cua nhflng tac gia da neu tren, cd the dfla ra dinh nghia sau
day ve xa hpi hpc chinh tri: Xd hgi hgc chinh tri Id mgt chuyen ngdnh xd hgi hgc
nghien cdu hdnh vi chinh tri ciia ngiidi ndm quyen liic vd ngiidi khong ndm quyin liic trong mdi quan he tiidng tdc ciia cdc nhom vd giai tdng xd hgi md trong dd hdnh vi chinh tri ciia ngiidi ta dUdc xdc lap tren cd sd ngiidi ta hgi nhap the ndo vdo cdu true quyin liic diidi sii tdc dgng tiidng ho cua cdc thiet che nhd niidc vdi cdc thiet chexd hgi khdc nhii: vdn hod, gido due, tdn gido, gia dinh
Dinh nghia nay cho thay khdng chi do'i tfldng chinh yeu cua xa hpi hpc chinh tri
la hanh vi chinh tri cd tinh khudn mau eua con ngfldi ma cdn cho thay nhflng ddi tUdng cu the ma xa hpi hpc chinh tri cln di sau nghien cflu O day, hanh vi chinh tri
cd tinh khudn mau cua ngfldi ta chinh la each thflc tfl duy va hanh dpng cua hp trong cuoc dau tranh gianh, gifl va thiic thi quyen lUc xa hpi Hanh vi ehinh tri khuCn mau nay thUdng dUde hinh thanh tfl viec ngfldi ta dang hpi nhap vao nhdm xa hpi nay, hay nhdm xa hpi khac, nhdm nam quyen Iflc va nhdm khdng nam quyen liic xa hpi Vdi nhdm nam quyen liie xa hpi, thUdng ngfldi ta cd hai loai hinh hanh vi la dan chu hoae dpc tai cdn vdi nhdm khdng nam quyen lUc xa hpi, thUdng cd hai loai hanh
vi la phuc tung hoae chd'ng dd'i Nhfl vay nghien cflu ve quyen Iflc dfldi goc nhin xa hpi hpc la nghien cflu bd'n loai hanh vi chinh tri cd tinh khudn mau cua con ngfldi: dan ehu va dpc tai, phuc tung va chd'ng do'i
Tuy nhien, de lam ro bo'n loai hanh vi cd tinh khuon mau nay, xa hpi hpc chinh tri phai di sau nghien cflu ve he thdng xa hpi va he thdng quyen Iflc xa hpi cuiig nhfl mdi tfldng quan gifla chung Day la each tiep can dien hinh ma xa hpi hpc thfldng sd dung Theo hfldng nay, xa hpi hpc chinh tri nghien cflu nhflng van de cu the sau day:
Thd nhdt: Cac tap hdp chinh tri Day chinh la nhflng nhdm xa bpi ma sfl lien
ket cua cac thanh vien trong nhdm chu yeu dfla tren mpt he thdng quyen lUe xac dinh Thdng thUdng quyen Iflc xa hpi dfldc thflc thi dfldi ba dang: bao liic, quyen Ifle kinh te va sfl ap che ve tinh t h i n Cac tap hdp ehinh tri, vi vay, cung cd the dfldc phan loai dfla vao phfldng thflc thflc thi quyen Ifle nay Vi du mpt ddn vi quan dpi can
Tony Bilton va cong sU, Nhap mon xa hoi hoc, Nxb Macmillan, 1981, ban dich tieng Viet cua Vien xa
hoi hoc thuoc Vien Khoa hoc xa hoi Viet Nam
Trang 5Nguyin Chi Ddng 79
td chflc he tho'ng quyen Iflc diia tren nhflng menh lenh hanh ehinh va sflc manh Cdn mdt tap the lao ddng (dpi san xuat) lai dfla vao ap Iflc kinh te nhfl dieu tiet hanh vi chinh tri cua ngUdi ta thdng qua tien lUdng, tien thudng, phuc ldi xa hpi Rieng vdi td chflc Dang chinh tri thi quyen Iflc dfldc duy tri thong qua sfl giac ngo ly tfldng va thdng qua nhflng nguyen t i c td chflc ma mpi thanh vien da cam ket thflc hien Dieu nay cho thay, nghien cflu eae tap hdp chinh tri, xem xet kieu ke't d u va phan chia quyen liic trong chung la bp phan quan trpng d l u tien cua xa hpi hpc chinh tri
Thd hai: He thdng chinh tri O day, he thdng chinh tri phai dfldc xem xet dfldi
hai gde dp: Mpt la, cae d u thanh cd ban va hai la, cac kieu quan he va lien he gifla cac thanh to' trong he tho'ng chinh tri Day la nhflng yeu to' quan trpng eua xa hpi hpc chinh tri Bdi le, nghien cflu he thdng chinh tri suy eho cflng la lam ro dac trflng cua
he tho'ng ay va chi rd dfldc nhflng loai hanh vi ehinh tri ma he thdng ay tao ra Day la nhflng cd sd quan trpng de phan xet hanh vi hdp chuan hay khong hdp chuan cua cac
vi tri xa hpi k h l c trong he thdng quyen Iflc xa hpi ma xa hpi hpc chinh tri phai hfldng tdi lam ro
Trong xa hpi hien nay, he thdng chinh tri ma xa hpi hpc ehinh tri nghien cflu khdng chi gdm cae thanh to' nhfl dang chinh tri, nha nfldc, cac td chflc chinh tri ma cdn gdm ca nhflng td chflc kinh te - xa hpi ma trong dd cd hien dien md'i quan he va quyen Iflc nhfl cac cdng ty, tap doan kinh te, nhflng to chflc xa hpi nghe nghiep, cac td chflc tdn giao, ddng tpc Cao hdn nfla, de xem xet nhflng loai md hinh hanh vi chinh tri tieu bieu cho mpt nhdm, mpt cpng ddng xa hpi, xa hpi hpc chinh tri cdn nghien cflu sfl tfldng tac cac quan diem tfl tfldng chinh tri, cac he tho'ng gia tri va chuan miic xa hpi ma tren dd hinh thanh nhflng each thflc hanh dpng trong cupe dau tranh gianh, gifl va thflc thi quyen Iflc xa hpi Nghia la xa hpi hpc chinh tri phai ngbiSn cflu md'i tfldng quan gifla ed d u xa hdi vdi he tho'ng quyen Iflc xa hpi de lam ro quy luat va tinh quy luat ehi pho'i he thdng quyen Iflc xa hpi cung nhfl nhflng sai lech ma nd dang
cd Day cung la yeu to' quan trpng de xet doan ve nhflng hanh vi ehinh tri eua ca ngfldi nam quyen Iflc va ngfldi khong nam quyen Iflc trong xa hpi
Thd ba: Mau hinh hanh vi chinh tri eua con ngfldi cung la van de ma xa hpi hpc
chinh tri nghien cflu O day, ngoai viee lam rd nhflng khuon mau hinh vi dan chu hoae dpc tai d nhflng ngUdi n l m quyen liic va hanh vi phuc tflng hoae chd'ng dd'i d nhflng ngfldi khong nam quyen Iflc, xa hpi chinh tri cdn di sau nghien cflu nhflng dieu kien kinh te, xa hpi, van boa, tam ly, gia dinh tac dpng tao nen mau hanh vi chinh tri d moi ngfldi, mdi nhdm ngudi, mdi cpng ddng ngUdi
Thd tii: Su kien va qua trinh chinh tri cung la dd'i tUdng quan trpng eua xa hpi
hpc ehinh tri Day la yeu td tao nen nhflng bien ddi chinh tri quan trpng trong xa hpi Nghien cflu ve van de nay, ngoai viec phan chia cac sfl kien theo nhflng ddi tfldng khac nhau, quy md khac nhau, mflc dp va anh hudng khac nhau, xa hpi hpc chinh tri
Trang 680 Mdt soy kie'n vi dd'i tiidng nghien ciiu ciia xd hgi hgc chinh tri
cdn phai nghien cflu lam ro nhflng yeu td kinh te, xa hpi, tac dpng lam sfl kien nay sinh, phat trien Ngoai ra, nghien cflu ve cac sfl kien va qua trinh chinh tri, xa hpi hpc chinh tri cdn phai nghien cflu xu hfldng phat trien cua nd de cd nhflng dfl bao cln thiet ve kha nang diin bien va anh hfldng cua cac sfl kien vdi qua trinh chinh tri xa hpi Chinh tren cd sd nay ma ed nhflng khuyen nghi va giai phap chinh xac de do'i phd kip thdi khi cac sfl kien didn ra, lam giam tdi da nhflng hieu qua ma cac sfl kien chinh tri cd the mang lai
Ngoai ra, khi nghien cflu ve hanh vi chinh tri cd tinh khudn mau cua con ngfldi,
xa hdi hpc chinh tri cdn di sau vao phan tich, so sanh md'i quan he tfldng hd gifla thiet che chinh tri vdi nhflng thiet che xa hpi khac Day la nhflng cd sd khach quan, khoa hpc de xet doan hanh vi chinh tri d ngfldi nay hay ngfldi khac trong eae tap hdp chinh tri hay trong mpt cpng ddng xa hpi xac dinh
O day tUdng tac gifla thiet che nha nfldc trong nhflng xa hpi cd phan chia giai
d p va thiet che van boa, giao due, tdn giao, gia dinh, cd vai trd quan trpng tao dUng nhflng mo hinh hanh vi eua eon ngfldi trong cupe dau tranh gianh, gifl va thflc thi quyen Iflc xa hpi: dan chu hay dpc tai, phuc tung hay chd'ng do'i Dd la nhflng yeu to' quan trpng n h i t hdp thanh do'i tfldng cu the ma xa hpi hpc chinh tri nghien cflu
3 Chflc n a n g , n h i e m vu c u a x a h o i h o c c h i n h t r i
- Chdc ndng
Thd nhdt: Chflc nang nhan thflc Xa hpi hpc chinh tri thdng qua dieu tra, khao
sat ma cung d p nhflng thdng tin thiic te ve thdng quyen lUc xa hpi, md'i quan he cua nhflng thanh to' trong he tho'ng quyen Iflc nay Nhflng thdng tin ma dieu tra xa hoi hpc cung d p thudng dly du, cd tinh dai dien, phan anh cac mat khac nhau cua ddi sd'ng chinh tri xa hpi Thdng tin cd dUdc tfl khao sat dieu tra eung la nhflng thdng tin kip thdi, ehinh xac, dfldc phan anh tfl thflc tiin ddi sd'ng xa hpi Chinh vi vay xa hpi hoc chinh tri giup nhin nhan ro rang hdn, chinh xac hdn ca ban chat, ke't d u va nhflng bieu hien eua quyen Iflc xa hpi, gdp p h l n lam ro nhflng quy luat va tinh quy luat ghi phdi hanh vi chinh tri cua mdi chu the cung nhfl cua ca cpng ddng xa hpi
Xa hpi hpc, vdi he thdng nhflng ly thuyet cua minh nhfl ly thuyet hanh vi, ly thuyet hanh dpng - ly thuyet he tho'ng, ly thuyet cd d u chflc nang, ly thuye't xung dot da cung d p nhflng tri thflc va each thflc tiep can de phan tich va lam ro cac sfl kien va qua trinh chinh tri diin ra trong xa hpi Day la cd sd quan trpng de di sau phan tich ban chat cua quyen Iflc xa hpi, giflp ngfldi ta nhan thflc sau sic hdn, dly du hdn ve nhflng mau hinh hanh vi chinh tri ma ngfldi ta thfldng thiic hien treng qua trinh dau tranh gianh, gifl va thiic thi quyen liic xa hpi
Thd hai: Chflc nang thflc tiin Chflc nang nay lien quan den viee xa hoi hpc
Trang 7Nguyin Chi Ddng 81
chinh tri giflp cho viec quan ly cac qua trinh xa hdi - chinh tri hieu qua hdn 0 day, cung nhd dieu tra, khao sat, xa hdi hpc chinh tri se cung d p cho cac nha quan ly, lanh dao nhflng thdng tin nhanh chdng, kip thdi, chinh xac de hieu dung d i n d l y du
ve thflc trang he tho'ng chinh tri, tam tfl nguyen vpng cua cae chu the xa hpi va nhflng khudn m l u hanh vi chinh tri ma mdi chu the thfldng cd Day la cd sd quan trpng de cae nha lanh dao quan ly dfla ra nhflng bien phap quan ly phfl hdp
Cung nhd nhflng thdng tin thu dfldc tfl khao sat dieu tra, n h a t la nhflng dieu tra cd tinh eat dpc, xa hpi hpc chinh tri giup eho viec dfl bao chinh xac cae sfl kien
va qua trinh ehinh tri vdi ea quy md, mflc dp, xu hfldng bien ddi cua chung Day cung la ed sd quan trpng de eac nha lanh dao quan ly cd the chu dpng, tich cflc chuan hi cac phfldng an giai quyet kip thdi
Thd ba, Chflc nang giao due tfl tfldng O day xa hpi hpc chinh tri cdn giflp cac
chu the chinh tri, nhat la cac nha lanh dao, quan ly cd each tiep can va phan tich mpt each khoa hpc cac van de xa hpi - chinh tri da, dang va ed the se dieh ra Day la
cd sd quan trpng giflp mdi ngfldi, mdi nhdm ngUdi, mdi ehu the ed nhan thflc, thai dp
va ca hanh vi dflng dan hdn vdi nhflng van de xa hpi - chinh tri dang dat ra
Ngoai ra, xa hpi hpc chinh tri giup cho cae chu the xa hpi hieu ro hdn nhflng
v a n d e xa hpi - chinh tri dang dat ra va thai dp cua cac chu the xa hpi khac Ty le ddng tinh hay phan dd'i cua mdi nhdm xa hpi hay cua cpng ddng xa hpi dfldc ngfiien cflu se la yeu td' tac dpng khong nhd den tU tudng, thai dp cua cac nhdm ngUdi trong
xa hpi Nd giflp cho viec giai quyet ve tU tudng cac van de nhat la v l n de ma cae chu the cdn phan van, ehUa biet giai quyet theo hudng nao
- Nhiem vu ciia xd hgi hgc chinh tri
Tfl nhflng chflc nang da dfldc xac dinh tren, cd the cu the hdn thanh nhflng nhiem vu ma xa hpi hpc chinh tri phai thflc hien nhfl sau:
Thd nhdt, cung d p cac thdng tin d l y du, ehinh xac nhieu chieu, canh, cd tinh
dai dien cao gdp phan lam rd ban chat cac hien tfldng qua trinh ehinh tri va hanh vi chinh tri cua cac ehu the Day la nhiem vu quan trpng dau tien eua xa hdi npc chinh tri Nd bat ngudn tfl each tiep can dac thu cua xa hpi hpc chinh tri, dd la dieu tra, khao sat b l n g ca dinh tinh lan dinh Ifldng cac sfl kien, qua trinh chinh tri
Thd hai, xa hpi hpc chinh tri gdp phan lam rd quy md, mflc dp, bieu hien cua
nhflng sfl kien va qua trinh chinh tri O day, nhd cd cac cupe khao sat, dieu tra, xa hoi hoc chinh tri se cung d p cho xa hpi nhflng so' lieu tho'ng ke cu the va nhflng van
de chinh tri c l n nghien cflu thdng qua y kie'n danh gia cua tflng nhdm xa hpi, tflng tang Idp dan cfl Nhd vay, cac nha lanh dao quan ly va ca cpng ddng se thay ro thflc trang nhflng v l n de xa hdi chinh tri cln nghien cflu theo nhflng lang kinh danh gia cua mdi chu the Day la nhiem vu thfl bai ma xa hpi hpc chinh tri se gdp p h i
Trang 882 Mdt soy kien vi ddi tUcfng nghien cihi cua xd hgi hoc chinh tri
Thd ba, xa hpi hpc chinh tri cung cac khoa hpc chinh tri khac vach rd nhflng
quy luat va tinh quy luat chi phd'i eac qua trinh xa hpi - chinh tri va chi phdi hanh
vi xa hpi eua con ngfldi Day tuy khdng phai la nhiem vu trflc tiep cua xa hpi hpc chinh tri song la van de ma xa hpi hpc chinh tri cd nhflng ddng gdp quan trpng 0 day, nhd nhflng ly thuyet xa hpi hpc ma xa hpi hpc chinh tri diia vao, xa hpi hpc chinh tri se cung d p each thflc phan tich, tiep c^ln de lam rd ban chat nhflng van de ehinh tri, ddng thdi giai thich ro rang ngudn go'c nhflng loai khudn mau hanh vi chinh tri ma con ngfldi da, dang hoae se thflc hien Day la nhiem vu thfl ba cua xa hpi hpc chinh tri
Thd tii, tham gia dfl bao va thflc hien cac dfl bao ve cac sfl kien va qua trinh
chinh tri cung nhfl kha nang bie'n ddi ve hanh vi chinh tri cua chu the nay hay chu the khac cung la mot trong nhflng nhiem vu ma xa hpi hpc ehinh tri phai thflc hien
O day, nhd nhflng ly thuye't ma xa hpi hpc dfla vao, nhd nhflng thong tin thu dfldc
cd tinh he thdng trong qua trinh dieu tra khao sat, xa hpi hpc chinh tri tham gia vao qua trinh phan tich va dfl bao Thdng thfldng nhflng dfl bao ma cae nha xa hpi hpc dfla ra la cd dp chuan xac cao
Thd ndm, cung nhfl nhflng khoa hpc khac, xa hpi hpc ehinh tri dfla tren
nhflng thdng tin thu dfldc va dfla vao nhflng ly thuyet xa hpi hpc da dfldc xay dflng san de dfla ra cac giai phap va khuyen nghi nham cai tao thflc tien, dap flng nhflng nhu cau quan ly cac qua trinh xa hpi - ehinh tri mpt each hdp quy luat Giai phap
va khuyen nghi ma eae nha xa hpi hoc chinh tri dfla ra thfldng rat sat hdp vdi tinh hinh thflc te nhat la phfl hdp vdi nhflng y kien da dfldc hdi d tflng chu the Day cd the coi la nhiem vu thfl nam cua xa hoi hoc chinh tri./