Bộ đề đọc hiểu ngữ văn lớp 12 mới nhất 2022 có đáp án chi tiết, chất lượng

cuộc sống lại có thể trở nên ý nghĩa:+ Những chiếc hộp, những tờ lịch trở thành con tàu, tấm vé + Những tháng ngày bình thường trở thành ban mai - Từ đó tác giả mong muốn sống hết mình,

BỘ ĐỀ ĐỌC HIỂU NGỮ VĂN LỚP 12 MỚI NHẤT 2022

ĐỀ 1:

Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu:

“ Nắm nhau tôi chôn góc phù sa sông Mã Trăm thác nghìn ghềnh cuộn xoáy vào tơ

Làng cong xuống dáng tre già trước tuổi Tiếng gọi đò khuya sạt cả đôi bờ.

Con hến, con trai một đời nằm lệch

Lấm láp đất bùn đứng thẳng cũng nghiêng

Mẹ gạt mồ hôi để ngoài câu hát

Giấc mơ tôi ngọt hơi thở láng giềng.

Hạt thóc củ khoai đặt đâu cũng thấp

Cả những khi rổ rá đội lên đầu

Chiếc liềm nhỏ không còn nơi cắt chấu

Gặt hái xong rồi rơm, rạ bó nhau.”

(Nguyễn Minh Khiêm, Một góc phù sa, NXB Hội Nhà văn 2007, tr 18&19)

Câu 1 Xác định thể thơ của đoạn trích?

Câu 2 Chỉ ra hình ảnh của mẹ gợi ra trong kí ức của nhà thơ?

Câu 3 Cảm nhận của anh/chị về hình ảnh quê hương trong khổ thơ sau:

Hạt thóc củ khoai đặt đâu cũng thấp

Cả những khi rổ rá đội lên đầu

Chiếc liềm nhỏ không còn nơi cắt chấu

Gặt hái xong rồi rơm, rạ bó nhau.

Câu 4.thông điệp anh chị rút ra qua văn bản trên là gì?

Người đi Châu Mộc chiều sương ấy,

Có thấy hồn lau nẻo bến bờ?

Có nhớ dáng người trên độc mộc, Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa?

Phân tích những kỷ niệm đẹp tình quân dân của đoàn binh Tây tiến với người dân Tây Bắc Từ đó nhận xét về phong cách nghệ thuật của nhà thơ Quang Dũng.

HƯỚNG DẪN CHẤM:

Hình ảnh của mẹ: Gạt mồ hôi để ngoài câu hát

-> Hình ảnh người mẹ tần tảo, lạc quan yêu đời

- Quê hương mộc mạc của 1 thời kì gian khó: Hạt thóc, củ khoai, rổ rá, chiếc liềm, rơm rạ …những hình ảnh bình dị, thânquen

- Quê giàu nghĩa tình: “rơm rạ bó nhau” là hình ảnh quen thuộcsau mỗi vụ gặt nhưng cũng là hình ảnh của những người dân quê sống nương tựa vào nhau, gắn bó, nghĩa tình 1.00

Thí sinh có thể có cách lí giải riêng sao cho hợp lý

4

Gợi ý:

- Quê hương mỗi người có thể còn gian khó, nghèo nàn cũng

có thể giàu có trù phú, nhưng đó là cội nguồn quan trọng đối với bản thân mình

- Gần gũi, yêu quí những người thân yêu xung quanh mình:

gia đình, làng xóm, những người dân quê hương

- Trân trọng thời gian được sống trên quê hương, nỗ lực học

tập để góp phần xây dựng quê hương

1.00

I

ĐỀ 2:

Đọc đoạn trích dưới đây:

Tuổi trẻ là đặc ân vô giá của tạo hóa ban cho bạn Vô nghĩa của đời người là để tuổi xuân trôi qua trong vô vọng.(…) Người ta bảo, thời gian là vàng bạc, nhưng sử dụng đúng thời gian của tuổi trẻ là bảo bối của thành công Tài năng thiên bẩm chỉ là điểm khởi đầu, thành công của cuộc đời là mồ hôi, nước mắt và thậm chí là cuộc sống Nếu chỉ chăm chăm và tán dương tài năng thiên bẩm thì chẳng khác nào chim trời chỉ vỗ cánh

mà chẳng bao giờ bay được lên cao Mỗi ngày trôi qua rất nhanh Bạn đã dành thời gian cho những việc gì ? Cho bạn bè, cho người yêu, cho đồng loại và cho công việc? Và có bao giờ bạn rùng mình vì đã để thời gian trôi qua không lưu lại dấu tích gì không ?

Các bạn hãy xây dựng tầm nhìn rộng mở (…), biến tri thức của loài người, của thời đại thành tri thức bản thân và cộng đồng, vận dụng vào hoạt động thực tiễn của mình Trước mắt là tích lũy tri thức khi còn ngồi trên ghế nhà trường để mai ngày khởi nghiệp;

tự mình xây dựng các chuẩn mực cho bản thân; nhận diện cái đúng, cái sai, cái đáng làm

và cái không nên làm Trường đời là trường học vĩ đại nhất, nhưng để thành công bạn cần có nền tảng về mọi mặt, thiếu nó không chỉ chông chênh mà có khi vấp ngã.

(Theo Báo mới.com; 26/ 03/ 2016)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên?

Câu 2: Phân tích biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn văn sau:

Bạn đã dành thời gian cho những việc gì ? Cho bạn bè, cho người yêu, cho đồng loại và cho công việc? Và có bao giờ bạn rùng mình vì đã để thời gian trôi qua không lưu lại dấu tích gì không ?

Câu 3: Anh/chị hiểu thế nào về ý kiến: “thời gian là vàng bạc, nhưng sử dụng đúng thời

gian của tuổi trẻ là bảo bối của thành công”?

Câu 4: Anh/chị có cho rằng “Tuổi trẻ là đặc ân vô giá của tạo hóa ban cho bạn” không?

Vì sao?

HƯỚNG DẪN CHẤM:

– Câu hỏi tu từ: Bạn đã giành … dấu tích gì không?

– Tác dụng: Hỏi thể hiện sự trăn trở về việc sử dụng quỹ thời gian,

cảnh báo việc để thời gian trôi qua một cách vô nghĩa Từ đónhắc

nhở mỗi người trân quý thời gian và có ý thức sử dụng thời gian

hiệu quả, ý nghĩa

2 ( Lưu ý : HS chỉ cần đưa ra 1 câu hoặc 3 câu cũng được ) 0,75

Về ý kiến: “thời gian là vàng bạc, nhưng sử dụng đúng thời

gian của tuổi trẻ là bảo bối của thành công”?

+ Thời gian là vàng bạc: Bởi vì thời gian trôi đi không bao giờ trở lại Thời gian của đời người lại hữu hạn Vì vậy, thời gian lại càng có ý nghĩa với mỗi người

+ Sử dụng đúng thời gian của tuổi trẻ là bảo bối thành công:

tuổi trẻ là quãng thời gian đẹp nhất trong cuộc đời mỗi người Biết tận dụng những ưu thế đó của tuổi trẻ, con người

sẽ thành công

– Nêu rõ quan điểm đồng tình hoặc không đồng tình

4 + Đồng tình: Tuổi trẻ là lúc con người tràn đầy năng lượng,

nhiệt huyết, hoài bão tuổi trẻ Đó là thời gian mỗi người traudồi kiến thức cho bản thân Tuổi trẻ là giai đoạn thanh xuân,

0,5

là quãng đời đẹp đẽ, có ý nghĩa nhất của đời người Tuổi trẻ phải sống có ý nghĩa thì đó mới là đặc ân của cuộc đời

+ Có những người bỏ phí thanh xuân, làm những việc vô nghĩa thì đáng phê phán

lơ là

phòng chống, thì đại dịch sẽ hoành hành, tàn phá khắp hành tinh Mỗi người hãy hòa mình vào dân tộc, nhân loại Loài người hãy hòa nhập với thiên nhiên Không phá đi rồi xây Không hủy diệt rồi nuôi trồng Không đối đầu Không đối

nghịch Không đối kháng Con người phải đặt trong môi trường sinh thái của thiên nhiên, chung sống hòa bình với vạn vật

(https://vietnamnet.vn - “Loài người có bớt ngạo mạn?” (trích) - Sương Nguyệt Minh)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1: Chỉ ra phong cách ngôn ngữ được sử dụng trong đoạn trích?

Câu 2: Theo tác giả, nếu muốn dập dịch thành công ở mỗi quốc gia thì con người phải làm gì?

Câu 3: Anh/ chị hiểu như thế nào về câu: Loài người hãy hòa nhập với thiên nhiên.?

Câu 4: Anh/ chị có suy nghĩ gì về trách nhiệm của con người với thiên nhiên?

Câu Nội dung Điểm

2 Muốn dập dịch thành công ở mỗi quốc gia, nhân loại,

thì con người phải nghĩ đến con người Cá nhân nghĩ

đến mình, những cũng phải nghĩ đến mọi người

0.5

3 Về câu: Loài người hãy hòa nhập với thiên nhiên.

+ Có nghĩa là: con người cần sống thân thiện, hòa hợp,

thuận theo tự nhiên Và đặc biệt cần phải có các biện

pháp hạn chế tác động tiêu cực của con người lên hệ

sinh thái từ việc trước mắt đến lâu dài

+ Mỗi nỗi đau của thiên nhiên cũng là nỗi đau của con

người nên: không nên khai thác quá mức các loại tài

nguyên, không săn bắt, ăn thịt động vật hoang dã Tìm

cách khôi phục bảo vệ các hệ sinh thái, nguồn tài

nguyên rừng

1.0

4 Trách nhiệm của con người với thiên nhiên

- Nâng cao nhận thức, ý thức bảo vệ môi trường của

mỗi người bằng cách tuyên truyền, vận động gia đình,

bạn bè, người thân chung tay bảo vệ môi trường

- Hành động thực tế bằng cách: Trồng cây gây rừng;

vứt rác đúng nơi quy định; tiết kiệm nguồn nước sạch;

hạn chế xả rác ra môi trường; bảo vệ các loài động thực

vật có nguy cơ tuyệt chủng

1.0

ĐỀ 4:

I ĐỌC HIỂU

Đọc văn bản sau và trả lời câu hỏi:

Cuộc sống luôn có nhiều áp lực nên không phải lúc nào ta cũng có đủ vững chãi để làm chủ hết bản thân, nhất là khi có những biến động bất ngờ Trong những lúc tâm tư rối bời hoảng loạn hay chán chường lạc lõng, ta luôn ước ao có một người thân bên cạnh để được chia sẻ Dù người ấy chẳng giúp ta giải quyết được vấn đề, thậm chí chẳng khuyên được một điều gì bổ ích, nhưng chỉ cần thái độ lắng nghe hết lòng cũng đủ khiến ta vơi đi rất nhiều phiền muộn rồi Cho nên, được lắng nghe là nhu cầu không thể thiếu của con người Thế nhưng, điều nghịch lý là ai cũng muốn người khác lắng nghe mình, còn mình lại không chịu lắng nghe ai cả.

(….) Nếu ta thực sự muốn giúp người kia vơi đi những nỗi khổ niềm đau đang đè nặng trong lòng, thì

việc trước tiên là ta phải biết lắng nghe họ Cũng như vị thầy thuốc trước khi chẩn mạch kê toa thì phải luôn quan sát thần sắc của bệnh nhân Sau đó, lắng nghe thật kĩ càng những báo cáo hay những lời than thở về bệnh trạng Khi ta quyết định lắng nghe một người đang khổ, tức là ta đang đóng vai thầy thuốc để chữa trị bệnh cho họ Dù ta không phải nhà tâm lý trị liệu, nhưng với lòng chân thành và thái độ lắng nghe đúng đắn, chắc chắn ta sẽ giúp được người kia ít nhiều Vì vậy mỗi khi chúng ta chuẩn bị lắng nghe, ta phải hỏi kỹ lại mình đã thật

sự vào vai của một người cứu giúp chưa?

(Theo Minh Niệm, Hiểu về trái tim, NXB Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh,

2017, tr.160-162)

Câu 1 Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên là gì?

Câu 2 Theo tác giả, nếu muốn giúp người kia vơi đi nỗi niềm đau khổ việc trước tiên ta phải làm gì?

Câu 3 Vì sao tác giả cho rằng: “khi ta quyết định lắng nghe một người đang khổ, tức là tức là

ta đang đóngvai thầy thuốc để chữa trị bệnh cho họ”?

Câu 4 Anh/chị có đồng tình với ý kiến: “được lắng nghe là nhu cầu không thể thiếu của con

người”

HƯỚNG DẪN CHẤM:

2 Theo tác giả nếu ta thực sự muốn giúp người kia vơi đi những nỗi 0.5

khổ niềm đau đang đè nặng trong lòng, thì việc trước tiên là ta phảibiết lắng nghe họ

3 “khi ta quyết định lắng nghe một người đang khổ, tức là tức là ta

đang đóngvai thầy thuốc để chữa trị bệnh cho họ”? Bởi lẽ:

- Lắng nghe với thái độ chân thành sẽ chuẩn đoán được tâm trạng, nguồn gốc của sự dằng xé giống như bác sĩ bắt mạch vậy

- Lắng nghe cũng là 1 cách chữa bệnh, bởi khi lắng nghe với thái

độ chân thành thì tâm trạng của người kia được vơi đi ít nhiều

1.0

4 Thí sinh có thể đồng tình hay không đồng tình phải có lí giải hợp lí

Đồng tình với ý kiến: “được lắng nghe là nhu cầu không thể thiếu

của con người”

- Khi được lắng nghe, ta sẽ giãi bày những tâm sự, những nỗi buồn hoặc những điều khó nói với đối phương, nhờ thế mà cõi lòng nhẹ nhõm

- Khi được lắng nghe, ta còn có thể nhận được những lời khuyên thực sự bổ ích và chân thành

- Khi ta được lắng nghe, được quan tâm và thấu hiểu thì cũng là lúc

ta có 1 điểm dựa về mặt tinh thần, thấy bên mình vẫn còn những người mà thực sự quan tâm đến chúng ta

1.0

ĐỀ 5:

I Đọc hiểu

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

(1) Cuộc sống quanh ta có biết bao nhiêu điều tốt đẹp đáng quý và cần trân trọng Chỉ cần ta biết khéo léo nhận ra và chọn lọc, chúng ta không hề thiếu thốn những hạt giống tốt đẹp để gieo trồng Mặt khác, trong cuộc sống cũng đầy rẫy những cỏ dại xấu xa Chỉ cần ta sống buông trôi, thiếu hiểu biết, cuộc đời ta sẽ phải trả giá bằng những u ám, tối tăm kéo dài (2) Một tâm hồn tươi đẹp đầy hoa thơm trái quý, hay tiêu điều hoang vắng với cỏ dại lan tràn… Điều đó hoàn toàn tùy thuộc vào nhận thức và nỗ lực của chính chúng ta, không phụ thuộc vào bất kỳ ai khác.

(3) Nuôi dưỡng tâm hồn cũng quan trọng, cần thiết không kém gì việc nuôi dưỡng thể xác, nhưng chúng ta rất thường lãng quên không chú ý đến việc này Chúng ta đôi khi bỏ mặc tâm hồn mình khô cằn hoặc mọc đầy cỏ dại Nếu ý thức được điều này và bắt đầu chăm sóc gieo trồng những hạt giống tốt lành, chắc chắn bạn sẽ có được một cuộc sống tươi vui và hạnh phúc hơn nhiều.

1 Xác định phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích?

2 Anh/ chị phân tích tác dụng của biện pháp tu từ trong câu văn sau:

Chỉ cần ta biết khéo léo nhận ra và chọn lọc, chúng ta không hề thiếu thốn những hạt giống tốt đẹp để gieo trồng Mặt khác, trong cuộc sống cũng đầy rẫy những cỏ dại xấu xa.

3 Anh/chị hiểu như thế nào về “Một tâm hồn tươi đẹp”?

4 Theo anh/chị làm thế nào để sửa soan một tâm hồn đẹp?

HƯỚNG DẪN CHẤM:

2 Biện pháp tu từ: ẩn dụ (hạt giống tốt đẹp; cỏ dại xấu xa)

Tác dụng: làm tăng tính hình tượng, biểu cảm cho đoạn; chỉ ra

những sự lựa chọn phải trái; đúng sai trong cuộc sống

0.5

3 Một tâm hồn tươi đẹp là:

- Tâm hồn có tấm lòng lương thiện: nhờ có tấm lòng lương

thiện, chính nghĩa mới có thể đồng tình thương cảm,

vì việc công không vì tư lợi, lý tưởng cao đẹp, có chí vươn lên

trong cuộc sống

- Hài hoà giữa thế giới nội tâm và sự biểu hiện của thế giới nội

tâm ấy: mọi suy nghĩ trong tâm hồn đẹp đạt đến sự đồng nhất

với việc làm, hành vi, lời nói

1.0

4 Sửa soạn một tâm hồn đẹp:

- Hướng bản thân đếnnhững giá trị tốt đẹp; tránh xa những điều

tối tăm, u ám

- Rèn luyện lối sống tích cực: đọc sách, dạy sớm, nói lời cảm ơn

…

- Sống trọn vẹn với hạnh phúc giản đơn: tạo nên sợi dây gắn kết

yêu thương trong gia đình và ngoài xã hội

ĐỀ 6

I ĐỌC HIỂU (3.0 điểm)

Đọc đoạn thơ:

Kim đồng hồ tích tắc, tích tắc

Hai tiếng động nhỏ bé kia

Hơn mọi ầm ào gầm thét

Là tiếng động khủng khiếp nhất đối với con người

Đó là thời gian

Nó báo hiệu mỗi giây phút đi qua không trở lại

Nhắc nhở cái gì đang đợi ta ở cuối

Nhưng anh, anh chẳng sợ nó đâu

Thời gian - đó là chiều dài những ngày ta sống bên nhau

Thời gian - đó là chiều dày những trang ta viết

Bây giờ anh mới hiểu hết câu nói trong kịch Sexpia:

“Tồn tại hay không tồn tại”

Không có nghĩa là sống hay không sống

Mà là hành động hay không hành động

Nhận thức hay không nhận thức

Tác động vào cuộc đời hay quay lưng lại nó?

Anh không băn khoăn mình có tài hay kém tài, thành công hay thất bại Chỉ day dứt một điều: Làm sao với những sự vật bình thường

Những ngày tháng bình thường

Như chiếc hộp con, như tờ lịch trên tường

Ta biến thành con tàu, thành tấm vé

Những ban mai lên đường.

(Cho Quỳnh những ngày xa - Lưu Quang Vũ, NXB Hội nhà văn, 2010)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1.Xác định phong cách ngôn ngữ được sử dụng trong đoạn trích?

Câu 2 Trong đoạn trích trên, tác giả quan niệm thời gian là gì ?

Câu 3 Anh/ chị hiểu như thế nào về những điều mà tác giả day dứt?

Câu 4 Theo anh/chị, phải sống như thế nào để mỗi phút giây đi qua chẳng

còn đáng sợ nữa?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 - Thời gian là những tiếng tích tắc của đồng hồ báo hiệu những

phút giây đã qua

- Thời gian - đó là chiều dài những ngày ta sống bên nhau (niềm

vui, niềm hạnh phúc khi bên nhau)

- Thời gian - đó là chiều dày những trang ta viết (những trải

nghiệm trong cuộc sống)

0.5

3 - Tác giả day dứt làm sao những điều nhỏ bé bình thường trong 1.0

cuộc sống lại có thể trở nên ý nghĩa:

+ Những chiếc hộp, những tờ lịch trở thành con tàu, tấm vé

+ Những tháng ngày bình thường trở thành ban mai

- Từ đó tác giả mong muốn sống hết mình, sống cống hiến, lạc

quan, tích cực

4 Để mỗi phút giây trôi qua không còn đáng sợ thì mỗi người sống

cuộc sống có ý nghĩa:

- Trân trọng từng khoảnh khắc thời gian đẹp nhất cuộc đời: tận

hưởng tuổi trẻ, dành thời gian bên những người thân yêu …

- Để thời gian không trôi đi một cách lãng phí thì sống hoà nhập,

sống cống hiến: trải nghiệm những điều thú vị của cuộc sống,

cùng nhau làm nên những điều tốt đẹp cho xã hội

xe limousine còn Authur thì ở phía trước cầm lái? Điều gì phân chia mức độ thành đạt của họ? Điều gì giải thích sự khác biệt giữa thành công và thất bại ?

Câu trả lời nằm trong khuôn khổ một cuộc nghiên cứu của trường đại học Standford Những nhà nghiên cứu tập hợp thật đông những trẻ em từ 4 đến 6 tuổi, sau đó đưa chúng vào một căn phòng và mỗi em được phát một

viên kẹo Chúng được giao ước: Có thể ăn kẹo ngay lập tức hoặc chờ thêm mười lăm phút nữa sẽ được thưởng thêm một viên kẹo cho sự chờ đợi Một vài em ăn kẹo ngay lúc đó Những em khác thì cố chờ đợi để có phần kẹo nhiều hơn Nhưng ý nghĩa thực sự của cuộc nghiên cứu chỉ đến mười năm sau đó, qua điều tra và theo dõi sự trưởng thành của các em Các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng những đứa trẻ kiên trì chờ đợi phần thưởng đã trưởng thành và thành đạt hơn so với những đứa trẻ vội ăn ngay viên kẹo.

Điều đó giải thích ra sao? Điểm khác biệt mấu chốt giữa thành công và thất bại không chỉ đơn thuần là việc chăm chỉ hay sở hữu bộ óc của thiên tài

mà đó chính là khả năng trì hoãn những mong muốn tức thời Những người kiềm chế được sự cám dỗ của “ Những viên kẹo ngọt” trên đường đời thường vươn tới đỉnh cao thành công Ngược lại, những ai vội ăn hết phần kẹo mình đang có thì sớm hay muộn cũng rơi vào cảnh thiếu thốn, cùng kiệt.(…) Có thể nói, cuộc đời như một viên kẹo thơm ngọt, nhưng khi nào thưởng thức và thưởng thức nó như thế nào thì đó là điều chúng ta phải tìm hiểu.

(Trích Không theo lối mòn - Joachim de Posada & Ellen Singer,

NXB Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2016, tr 03)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 Em hãy đặt một nhan đề cho đoạn trích trên?

Câu 2 Chi tiết “Những viên kẹo thơm ngọt” trong đoạn trích có ý nghĩa gì?

Câu 3 Tác giả đã lí giải vì sao “những đứa trẻ kiên trì chờ đợi phần thưởng

đã trưởng thành và thành đạt hơn so với những đứa trẻ vội ăn ngay viên kẹo”?

Câu 4 Trình bày suy nghĩ của em về câu văn cuối cùng: “cuộc đời như một

viên kẹo thơm ngọt, nhưng khi nào thưởng thức và thưởng thức nó như thế nào thì đó là điều chúng ta phải tìm hiểu”

HƯỚNG DẪN CHẤM

M ĐỌC HIỂU

1 Các nhan đề: Thành công và thất bại; Sự khác biệt; Bài học

thành công …

0.5

2 Những viên kẹo thơm ngọt: tượng trưng cho những món lợi

trước mắt có sức cám dỗ rất lớn trong cuộc đời mỗi người 0.5

3 Những đứa trẻ kiên trì chờ đợi phần thưởng đã trưởng thành

và thành đạt hơn so với những đứa trẻ vội ăn ngay viên kẹo vì:

- Những đứa trẻ kiên trì chờ đợi phần thưởng là những đứa trẻ

có sự bình tĩnh, nhẫn nại trong mọi hoàn cảnh Chúng có khả

năng vượt qua những cám dỗ, thử thách để đến đích Chúng

còn có khả năng phân tích tốt tình hình để cân nhắc phương án

tốt hơn

- Những đứa trr ăn vội ngay viên kẹo là những đứa trẻ nóng

vội, ham món lợi trước mắt, mà không có sự cân nhắc tính

toán Cuối cùng họ cũng rơi vào sự thiếu thốn, cùng kiệt

1.0

4 “cuộc đời như một viên kẹo thơm ngọt, nhưng khi nào thưởng

thức và thưởng thức nó như thế nào thì đó là điều chúng ta

phải tìm hiểu”

- Cuộc đời không phải toàn những điều tốt đẹp mà nó chỉ trở

nên hấp dẫn, tốt đẹp khi mỗi người biết cách thức ứng phó với

ĐỀ 8

I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích:

Có một quy luật gọi là “quy luật mười nghìn giờ” Các nhà khoa học

đã chứng minh rằng trong những điều kiện thông thường, một người bình thường kiên trì làm một loại công việc gì đó, sau nhiều nhất là mười nghìn giờ người ấy sẽ đạt đến trình độ thành thạo như một chuyên gia trong công việc ấy Nếu các em đạt đến trình độ chuyên gia, các em sẽ có chỗ dùng, không phải nơi này thì là nơi khác, chắc chắn như vậy.

Còn một điều khác quan trọng hơn cả mười nghìn giờ, đó là sự yêu thích công việc của mình Các em có bao giờ nhìn thấy một người đầu bếp nổi danh và tài hoa nào lại miễn cưỡng nấu bếp như một công việc khổ sai?

Có bao giờ thấy một ông thầy lên lớp chốc chốc lại nhìn đồng hồ mong cho hết giờ để ra về lại được học trò yêu quý và nhớ mãi? Chắc chắn là không!

Các em không thể thành công thật sự trong công việc nếu các em không yêu thích công việc ấy.Có rất nhiều người không may buộc phải làm một công việc nhàm chán mà họ không hề thấy hứng thú, chỉ như một kế sinh nhai Thật đáng tiếc vì tám giờ vàng ngọc, tức một phần ba cuộc đời của họ

đã trôi qua một cách nhạt nhẽo vô vị và uổng phí.

(Cuộc đời là một sự lựa chọn, TS.Phạm Thị Ly, báo Tuổi trẻ Online, ngày

29/4/2013)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1 Chỉ ra vấn đề nghị luận trong đoạn trích trên.

Câu 2 Theo đoạn trích,“qui luậtmười nghìn giờ” là gì?

Câu 3 Theo em, để lựa chọn một công việc cần dựa vào yếu tố nào?

Câu 4 Anh/Chị có đồng ý rằng: Còn một điều khác quan trọng hơn cả

mười nghìn giờ, đó là sự yêu thích công việc của mình ? Vì sao?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 Qui luật mười nghìn giờ:một người bình thường kiên trì

làm một loại công việc gì đó, sau nhiều nhất là mười

nghìn giờ người ấy sẽ đạt đến trình độ thành thạo như một

chuyên gia trong công việc ấy

0,5

3 Muốn lựa chọn 1 công việc cần dựa vào:

- Năng lực chuyên môn của bản thân: bạn nên trở thành

chuyên gia trong 1 lĩnh vực nào đó, nhất định bạn sẽ có

chỗ dùng

- Niềm yêu thích công việc: Hãy đặt câu hỏi mình có thực

sự yêu thích công việc đó không

1,0

4 Còn một điều khác quan trọng hơn cả mười nghìn giờ, đó

là sự yêu thích công việc của mìnhvì:

- Sự yêu thích công việc giúp bạn làm việc một cách say

mê, vui vẻ, hạnh phúc

- Yêu thích công việc khiến cho bạn có thêm động lực làm

việc, tìm mọi cách để vượt quan khó khăn thử thách để

1,0

hoàn thành nó

- Sự yêu thích trong công việc giúp bạn xua tan mọi mệt

mỏi, lo âu từ đó có hiệu quả cao

ĐỀ 9 ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích:

Loài người không được cho sẵn bất cứ cái gì trên mặt đất này Tất cả những

gì anh ta cần – anh ta phải làm ra chúng Và ở đây loài người đối mặt với sự lựa chọn cơ bản nhất của mình: anh ta chỉ có thể tồn tại được theo một trong hai cách – bằng cách làm việc độc lập với bộ óc của riêng anh ta, hay là trở thành một kẻ ăn bám nhờ bộ óc của những người khác Người sáng tạo chọn cách thứ nhất Kẻ ăn bám thì chọn cách thứ hai Người sáng tạo một mình đối mặt với tự nhiên Kẻ ăn bám đối mặt với tự nhiên thông qua những trung gian.

Mối quan tâm của người sáng tạo là chinh phục tự nhiên Còn mối quan tâm của kẻ ăn bám là chinh phục con người.

Người sáng tạo sống với lao động của mình Anh ta không cần ai khác Mục đích cơ bản của anh ta là chính bản thân anh ta Kẻ ăn bám sống

cuộc đời thứ cấp Anh ta cần những người khác Những người khác trở thành động lực chính của anh ta.

(Trích tiểu thuyết Suối nguồn, Ayn Rand,

NXB Trẻ, TP HCM, 2017, tr.1174)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 Xác định thao tác lập luận tác giả sử dụng trong đoạn trích trên?

Câu 2 Theo tác giả, người sáng tạo đã chọn cách tồn tại như thế nào?

Câu 3 Qua đoạn trích, em hiểu thế nào là kẻ ăn bám?

Câu 4 Anh (chị) chọn trở thành người như thế nào trong 2 loại người tác giả

đề cập trong đoạn trích?Hãy lí giải?

Người sáng tạo chỉ có thể tồn tại bằng cách làm việc độc lập

với bộ óc của riêng anh ta

Theo tác giả: Mối quan tâm của người sáng tạo là chinh

phục tự nhiên; kẻ ăn bám là chinh phục con người

0.5

Kẻ ăn bám là:

- Là người dựa dẫm, phụ thuộc vào người khác (một kẻ ăn

bám nhờ bộ óc của những người khác)

- Người ăn bám lợi dụng người khác để đạt được mục đích,

chuộc lợi cho bản thân mình (Kẻ ăn bám đối mặt với tự

nhiên thông qua những trung gian)

- Người ăn bám không dám tự mình đối mặt với thử thách

(Những người khác trở thành động lực chính của anh ta)

+ tin tưởng vào sức mạnh của bản thân,

+ Thông qua lao động để cải tạo thế giới

+ Tự mình vượt qua thách thức

- Chọn trở thành kẻ ăn bám theo nghĩa tích cực: tận dụng

sức mạnh của tập thể để thành công nhưng không quá ỷ nại

hay phụ thuộc hoàn toàn Vì trong xã hội ngày nay, không

ai có thể thành công nếu chỉ dựa vào sức mạnh của cá nhân

là tình trạng chai sạn của tâm hồn, là thái độ sống thờ ơ, lãnh đạm trước những gì diễn ra xung quanh mình Đáng sợ hơn là nó diễn ra ngay cả trước những đau khổ, mất mát của con người Một ngày, bạn không còn biết yêu thương và cũng không căm ghét, không cảm nhận được hạnh phúc và cũng không động lòng trước đau khổ, không có khát vọng sống có ý nghĩa… thì ắt hẳn, bạn đang có những “triệu chứng” của căn bệnh vô cảm đáng sợ kia Nó

không làm con người ta đau đớn hay chết đi về thể xác nhưng lại làm trái tim

và tâm hồn chết dần trong sự lạnh lẽo Và phải chăng “cái chết không phải là điều mất mát lớn nhất trong cuộc đời, sự mất mát lớn nhất là bạn để tâm hồn tàn lụi ngay khi còn sống” như lời Nooc- man Ku- sin đã khẳng định?

(Theo Bài tập ngữ văn 12, Tập hai, NXB GD, 2013)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 Vấn đề nghị luận của đoạn văn bản trên là gì?

Câu 2 Theo tác giả, bệnh vô cảm là gì?

Câu 3 Anh/ chị hiểu như thế nào về câu nói “Nó không làm con người ta đau

đớn hay chết đi về thể xác nhưng lại làm trái tim và tâm hồn chết dần trong

sự lạnh lẽo.”?

Câu 4: Anh/chị có đồng ý với ý kiến của Nooc-man Ku-sin “cái chết không

phải là điều mất mát lớn nhất trong cuộc đời, sự mất mát lớn nhất là bạn để tâm hồn tàn lụi ngay khi còn sống”?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 “Bệnh vô cảm” là một căn bệnh xã hội, chỉ tình trạng chai sạn

của tâm hồn, là thái độ sống thờ ơ, lãnh đạm trước những gì

diễn ra xung quanh mình, ngay cả trước những đau khổ, mất

mát của con người

0,5

3 Giải thích câu nói “Nó không làm con người ta đau đớn hay

chết đi về thể xác nhưng lại làm trái tim và tâm hồn chết dần

trong sự lạnh lẽo.”

- Thói vô cảm có thể làm cho trái tim chai sạn, lạnh lẽo, không

cảm nhận được tình yêu thương, niềm vui, hạnh phúc

- Vô cảm khiến cho tâm hồn bị ghẻ lạnh, cô đơn, mọi người

xung quanh ghét bỏ

Đó chính là cái chết về tâm hồn

1,0

4 HS có thể trình bày quan điểm cá nhân, thông điệp có ý nghĩa,

phù hợp với chuẩn mực đạo đức Lập luận chặt chẽ, thuyết

phục

- Theo Nooc- man, cái chết không phải là điều đáng sợ nhất

mà tâm hồn chai sạn, lụi tàn khiến cuộc sống con người bất

hạnh hơn cái chết

- Chết trong lúc sống là một sự tồn tại hoàn toàn vô nghĩa, vì

bạn không mang lại điều gì tốt đẹp cho chính bản thân bạn và

cuộc đời

1,0

có thể nghi ngờ phương pháp làm việc đã dẫn họ đến thất bại nhưng không bao giờ nghi ngờ khả năng của chính mình.

Tôi xin chia sẻ với các bạn về câu chuyện về những người đã tìm cách rút kinh nghiệm từ thất bại của mình để đạt được những thành quả to lớn trong cuộc đời.

Thomas Edison đã thất bại gần 10.000 lần trước khi phát minh thành công bóng đèn điện, J.K.Rowling, tác giả của “Harry Poter”, đã bị hơn 10 nhà xuất bản từ chối bản thảo tập 1 của bộ sách Giờ đây, bộ tiểu thuyết này của bà trở nên vô cùng nối tiếng và đã được chuyển thể thành loạt phim rất

ăn khách Ngôi sao điện ảnh Thành Long đã không thành công trong lần đóng phim đầu tiên ở Hollywood Thực tế bộ phim Hollywood đầu tay của anh, thất vọng lắm chứ, nhưng điều đó cũng đâu ngăn được anh vùng lên với những phim cực kì ăn khách sau đó như “Giờ cao điểm” hay “Hiệp sĩ Thượng Hải”

Thất bại không phải cái cớ để ta chần chừ Ngược lại nó phải là động lực tiếp thêm sức mạnh để ta vươn tới thành công.

(Trích Tại sao lại chần chừ?, Teo Aik Cher, Người dịch: Cao Xuân Việt

Khương, An Bình, NXB Tổng hợp thành phố Hồ Chí Minh, 2016, tr 39, 40)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 Chỉ ra thao tác lập luận được sử dụng trong đoạn trích.

Câu 2 Anh/chị hãy đặt một nhan đề khác cho đoạn trích?

Câu 3 Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến “Thực tế những người thành công

luôn dùng thất bại như là một công cụ để học hỏi và hoàn thiện bản thân”?

Câu 4 Bài học mà anh/chị rút ra từ câu chuyện thành công của những người

nổi tiếng như Thomas Edison, J.K.Rowling, Ngôi sao điện ảnh Thành Long là

gì?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 Nhan đề: Thất bại là mẹ của thành công; Thất bại và sự thành

công; Bài học đến từ thất bại

0,5

3 Về ý kiến “Thực tế những người thành công luôn dùng thất

bại như là một công cụ để học hỏi và hoàn thiện bản thân”?

- Thất bại mang đến cho ta những bài học kinh nghiệm quí

báu, từ đó thay đổi phương pháp làm việc cho hiệu quả Nhờ

thế mà họ học hỏi và hoàn thiện những thiếu sót của bản thân

- Những người thành công không lo sợ, chần chừ hay bỏ cuộc

khi gặp thất bại vì thất bại là điều đương nhiên trong cuộc

sống (dùng thất bại như công cụ trên hành trình thành công)

1,0

4 Bài học rút ra từ câu chuyện của người nổi tiếng:

- Dám đối mặt với thất bại, không nản chí hay bỏ cuộc

- Rút kinh nghiệm trước mỗi thất bại để hoàn thiện bản thân

- Coi thất bại là động lực để tiến gần hơn với thành công

1,0

ĐỀ 12

I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)

Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:

Một con tằm phải trải qua đau đớn để tự chui ra khỏi cái kén và trưởng thành con bướm biết bay.

Một hạt giống nằm sâu trong lòng đất để nảy mầm phải tự vươn thẳng lên xuyên qua tầng đất dày và trở thành cây cứng cáp.

Con tằm nào được người ta cắt vỏ kén chui ra mãi mãi bò quẩn quanh cái kén mà không bao giờ thành loài bướm biết bay.

Hạt giống nằm trên mặt đất dễ dàng nảy mầm nhưng sẽ bị bật gốc khi gặp cơn giông tố.

Con người không thể chọn cho mình nơi sinh ra, nhưng có thể tự chọn cho mình một cách sống; rèn luyện cho mình khả năng chịu đựng và bản lĩnh

ý chí qua thử thách, khó khăn, bất hạnh và cả thất bại Thất bại, bất hạnh có thể là điều tuyệt vọng với người này nhưng có thể là may mắn với người khác- tùy vào cách chúng ta đón nhận bằng cách dũng cảm vượt qua hay tự thương thân trách phận mà gục ngã.

( Dẫn theo “Hạt giống tâm hồn” – Tập 1, Phần I)

Câu 1 Hãy xác định vấn đề nghị luận trong đoạn trích?

Câu 2 Theo tác giả, chúng ta có thể đón nhận thất bại, bất hạnh bằng

những cách nào?

Câu 3 Anh/chị hãy lí giải vì sao tác giả lại nói

Con tằm nào được người ta cắt vỏ kén chui ra mãi mãi bò quẩn quanh cái kén mà không bao giờ thành loài bướm biết bay.

Hạt giống nằm trên mặt đất dễ dàng nảy mầm nhưng sẽ bị bật gốc khi gặp cơn giông tố.

Câu 4 Anh/chị có đồng ý với ý kiến của tác giả “Con người không thể

chọn cho mình nơi sinh ra, nhưng có thể tự chọn cho mình một cách sống”?

3 - Con tằm nào được người ta cắt vỏ kén chui ra mãi mãi bò quẩn

quanh cái kén mà không bao giờ thành loài bướm biết bay: Con

tằm được người ta cắt vỏ không phải trải qua đau đớn để tự chui

ra khỏi cái kén, nó không được rèn luyện nên trở nên yếu ớt và

không thể bay

- Hạt giống nằm trên mặt đất dễ dàng nảy mầm nhưng sẽ bị bật

gốc khi gặp cơn giông tố: Hạt giống nằm trên mặt đất không phải

khó nhọc vượt qua lớp đất dày, rễ cây không ăn sâu bén rễ vào

lòng đất nên sẽ bị bật gốc khi gặp giông tố

1,0

4 Học sinh có thể diễn đạt bằng nhiều cách, nhưng làm nổi bật được

giá trị của thử thách đối với sự thành công của mỗi con người

1.0

- Không ai có thể lựa chọn cho mình một số phận tốt đẹp, ta chỉ cóthể lựa chọn cách sống để tạo ra những may mắn cho chính cuộcđời chúng ta Nơi ta sinh ra không có nghĩa là nơi bạn kết thúccuộc đời

- Khi ta sinh ra, ta đã được đặt trong một hoàn cảnh nhất địnhnhưng quá trình trưởng thành của chúng ta chính là quá trình ta sẽtạo dựng cho mình một hoàn cảnh mới mà cuộc đời ta muốn Tachọn mình sẽ là người như thế nào thì sẽ nỗ lực cho việc trở thànhmột người như vậy chứ không phải là tuân theo hoàn cảnh, trởthành con người mà môi trường mong muốn

- Cái mà xã hội đánh giá và nhìn vào là cách bạn sống thế nào, nỗlực ra sao và vươn lên giữa bùn lầy bằng cách nào Có lẽ cáchsống là thứ quy định con người bạn, làm thay đổi điểm xuất phátvốn không được tốt đẹp

(Trích Mùa lạc – Nguyễn Khải, NXB Văn học, 1960)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích ?

Câu 2 Cuộc sống đời thường ở nông trường Hồng Cúm hiện ra qua

những chi tiết nào?

Câu 3 Anh/chị hiểu như thế nào về ý kiến của tác giả “Sự sống nảy

sinh từ cái chết, hạnh phúc hiện hình từ trong những hy sinh, gian khổ, ở đời này không có con đường cùng, chỉ có những ranh giới, điều cốt yếu là phải có sức mạnh để bước qua những ranh giới ấy”

Câu 4 Trình bày suy nghĩ của anh/chị về những ranh giới trong cuộc

2 Cuộc sống đời thường ở nông trường Hồng Cúm hiện ra qua các

chi tiết : Ở đây trong những buổi lễ cưới, người ta tặng nhau một

quả mìn nhảy đã tháo kíp làm giá bút, một quả đạn cối tiện đầu,

quét lượt sơn trắng làm bình hoa, một ống thuốc mồi của quả

bom tấn để đựng giấy giá thú, giấy khai sinh cho các cháu sau

này, và những cái võng nhỏ của trẻ con tết bằng ruột dây dù rất

óng

0,5

3 Câu văn thể hiện quan điểm tích cực đúng đắn, lạc quan của tác

giả về cuộc sống con người:

- Bản chất cuộc sống là tốt đẹp, và biến đổi không ngừng: sự

sống và cái chết, hạnh phúc và gian khổ hi sinh

- Cuộc sống không bao giờ bề tắc

- Con người có sức mạnh kì diệu, sẵn sàng bước qua mọi ranh

giới

-> Tác giả khẳng định niềm tin yêu vào cuộc sống con người đặc

1,0

biệt cuộc sống mới

4 - Ranh giới là đường phân chia giữa hai phạm trù, hai khu vực,

hai địa hạt

- Có những ranh giới trong cuộc sống chúng ta cần mạnh dạn

bước qua để trưởng thành hơn như ranh giới giữa khổ đau và

hạnh phúc, ranh giới giữa cái chết và và sự sống, ranh giới giữa

điều chưa biết và đã biết …

- Nhưng có những ranh giới không nên vượt qua, đó chính là

những qui chuẩn đạo đức xã hội

=> Quyết định vượt qua ranh giới hay không phụ thuộc vào bản

lĩnh của từng người

1,0

ĐỀ 14

I ĐỌC HIỂU: (3,0 điểm)

Đọc đoạn trích dưới đây:

Trong đời sống, sự tự tin không chỉ thể hiện bản thân mỗi người khi giao tiếp, nó còn phản ánh cách chúng ta ứng xử trong cuộc sống, công việc, trong giao tiếp với người khác, trong sức mạnh mà chúng ta theo đuổi mục tiêu và giấc mơ của mình.

Trong giao tiếp, dù ở ngôn ngữ nào, sự tự tin là nền tảng và chất xúc tác cho toàn bộ quá trình chúng ta giao tiếp với người khác.

Sự tự tin không chỉ khiến bạn suy nghĩ lạc quan, tích cực và nhìn nhận được những mặt tốt đẹp của một sự việc Thái độ này còn tạo nên phong thái và khí chất của bạn Trang Huffington Post khẳng định: “Nếu tự tin, bạn sẽ có nhiều cơ hội thành công khi phỏng vấn xin việc hay tìm kiếm việc làm mơ ước Bên cạnh đó, người tự tin cũng được nhìn nhận là đẹp hơn, cuốn hút hơn”.

Chính thái độ và phong thái toát ra từ sự tự tin làm lu mờ những khiếm khuyết bên ngoài và biến họ (những người tự tin) trở nên đặc biệt trong mắt người khác- trang Bon Vita (một trang viết về phong cách sống) cũng khẳng định.

Trang Psychologist phân tích, sự thiếu tự tin ấy không phải do bạn thiếu năng lực, mà do bạn chưa nhìn nhận đúng về bản thân mình, chưa có niềm tin vào khả năng của mình

(Khi tự tin, bạn quyền lực và hấp dẫn hơn, http://kenh14.vn,

13/3/2018)

Thực hiện các yêu cầu:

Câu 1 Xác định phong cách ngôn ngữ của đoạn văn bản trên?

Câu 2 Theo tác giả, sự tự tin được biểu hiện trong những hoàn cảnh nào? Câu 3 Chỉ ra biện pháp tu từ và tác dụng của nó trong đoạn văn sau:

Trong đời sống, sự tự tin không chỉ thể hiện bản thân mỗi người khi giao tiếp,

nó còn phản ánh cách chúng ta ứng xử trong cuộc sống, công việc, trong giao tiếp với người khác, trong sức mạnh mà chúng ta theo đuổi mục tiêu và giấc mơ của mình.

Câu 4 Anh/chị có đồng ý với ý kiến trên trang Bon Vita: “Chính thái độ và

phong thái toát ra từ sự tự tin biến họ trở nên đặc biệt trong mắt của người khác”? Vì sao?

HƯỚNG DẪN CHẤM

Sự tự tin được biểu hiện:

- khi giao tiếp

- ứng xử trong cuộc sống, công việc

- trong giao tiếp với người khác,

- trong sức mạnh mà chúng ta theo đuổi mục tiêu và giấc mơ của

mình

0,5

3 - Biện pháp tu từ liệt kê: những biểu hiện của sự tự tin trong cuộc

sống

- Tác dụng: Khẳng định giá trị sự tự tin trong cuộc sống, tự tin là

nền tảng của mọi giao tiếp và ứng xử, trong công việc, trong cuộc

- Sự tự tin biến họ trở nên đặc biệt trong mắt của người khác

+ Trong giao tiếp: tự tin giúp họ suy nghĩ tích cực, lạc quan, nhìn

nhận những mặt tốt đẹp của cuộc sống; Vì thế, họ đẹp hơn trong

mắt của người khác

+ Trong công việc: Họ tin tưởng bản thân, phát huy năng lực, sở

trường của mình khẳng định khả năng trong các lĩnh vực…

+ Trong việc thực hiện mục tiêu: người tự tin luôn kiên định mục

tiêu mình đã chọn và không bao giờ bỏ cuộc

- Tuy nhiên sự tự tin không dựa trên năng lực, hiểu biết của bản

thân thì sẽ trở thành tự cao, tự đại

1,0

Thế thì hôm nay, bạn làm gì khi bước vào thế giới cần những con người thể hiện vượt trội trong cuộc sống từ trước đến giờ? Bạn đã bộc lộ hết mọi khả năng tiềm ẩn chưa? Bạn có là chính mình? Hãy tự hỏi Bởi vì không còn lúc nào thể hiện chính mình tốt hơn lúc này Và nếu không phải bây giờ thi khi nào? Tôi nhớ đến lời của triết gia Herodotus: “Thà chấp nhận rủi ro phải gánh chịu một nửa những chuyện xấu mà ta từng dự đoán trước, còn hơn giữ mãi sự vô danh hèn nhát vì sợ những điều có thể xảy ra” Một lời nói tuyệt đẹp.

(Trích “Hãy là chính mình” - Robin Sharma)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1 (NB) Xác định phong cách ngôn ngữ của đoạn trích?

Câu 2 (TH) Anh/chị hiểu câu nói“Bạn là duy nhất” có nghĩa là gì?

Câu 3 (TH) Anh/chị hiểu thế nào về câu nói “Thà chấp nhận rủi ro phải

gánh chịu một nửa những chuyện xấu mà ta từng dự đoán trước, còn hơn giữ mãi sự vô danh hèn nhát vì sợ những điều có thể xảy ra”

Câu 4 (VD) Anh/chị hãy trả lời câu hỏi của tác giả “Bạn có là chính mình?”

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 - Câu nói: “Bạn là duy nhất” được hiểu là

+ Bản thân chúng ta là một bản thể độc lập, không ai có thể

giống như mình, hay bắt chước để giống như mình từ suy

0,75

nghĩ đến hành động, cách nói năng hay ngoại hình

+ Qua đó, tác giả muốn chúng ta phải biết trân trọng bản

thân

3 Câu nói: “Thà chấp nhận rủi ro phải gánh chịu một nửa

những chuyện xấu mà ta từng dự đoán trước, còn hơn giữ

mãi sự vô danh hèn nhát vì sợ những điều có thể xảy ra", có

nghĩa là:

+ “Thà chấp nhận rủi ro phải gánh chịu một nửa những

chuyện xấu mà ta từng dự đoán trước”; có nghĩa là chúng ta

chấp nhận những khó khăn, những rủi ro thất bại, những vấp

ngã để cho ta kinh nghiệm, để giúp ta trưởng thành còn hơn

là đứng yên một chỗ không chịu thay đổi Những rủi ro,

những chuyện xấu mà ta gánh chịu có thể là một nửa hoặc

thậm chí thất bại hoàn toàn, thì ít nhất cũng cho ta những bài

học, Điều đáng quý hơn cả là ta dám chấp nhận rủi ro mà

hành động

+ “Giữ mãi sự vô danh hèn nhát vì sợ những điều có thể xảy

ra”; là chúng ta không dám thay đổi, không dám vượt qua

mặc cảm của bản thân, không dám sống là chính mình, không

tự tin phát huy khả năng tiềm ẩn, không dám tiết lộ con người

chân thật của mình

=> Khi ta thay đổi để “sống là chính mình" thì chúng ta phải

chấp nhận những thách thức có thể xảy ra, nếu không chúng

ta mãi mãi là người vô danh, sống cuộc đời vô nghĩa mà thôi

0,75

4 HS trình bày suy nghĩa cá nhân sao cho thuyết phục, hợp lí

Gợi ý:

- Tôi có gương mặt của chính mình:

- Tôi đang có cuộc sống của chính mình: với vai trò của 1

học sinh, ngày đêm học tập để hoàn thiện bản thân

- Ước mơ của chính mình:

- Niềm vui của chính mình

1,0

ĐỀ 16

I Đọc hiểu (3 điểm)

Đọc đoạn trích:

Xã hội và đời sống đã có nhiều thay đổi thì dù ít dù nhiều nếp nhà có biến đổi cũng là lẽ đương nhiên Nhưng, quan trọng nhất là hồn cốt của gia phong vẫn còn được giữ, có giá trị định hình, nuôi dưỡng nhân cách của mỗi thành viên, đặc biệt là con cái.

Nếp nhà là sự gắn bó giữa các thành viên, là những người trong gia đình phải biết yêu thương nhau, nhường nhịn nhau, nhưng đùm bọc không có nghĩa là chấp nhận những việc làm sai trái của những người trong gia đình mình Bảo bọc nhau bằng cách là bảo ban giữ những điều tốt đẹp và để ứng

xử với người trong gia đình, với người ngoài xã hội Nếp nhà mà giữ không tốt thì đừng nói chuyện giữ cho xã hội tốt đẹp được Điều đáng nói, giữ nếp nhà là giữ những điều tốt đẹp, chứ không phải tự vun vén cho riêng gia đình mình Quan trọng để giữ nếp nhà là người lớn phải là tấm gương soi chiếu để cho con cái học theo Cha mẹ mà không tốt - như bây giờ đang có hiện tượng

xã hội xảy ra là cha mẹ có quyền có chức mà cố vơ vét rồi tham nhũng khi làm quan - thì con cái không thể nên thành được.

…Cho nên, gia đình là cái mốc đầu tiên, gia đình rồi mới tới làng xã, rồi tới môi trường rộng lớn hơn là xã hội Xã hội có tốt đẹp hay không thì phải xuất phát từ cái gốc quan trọng nhất là gia đình Văn hóa gia đình mà không lo giữ thì xã hội cũng sẽ loạn.

(Nguyễn Sự - Người lớn phải là tấm gương soi chiếu Dẫn theo Tuổi trẻ online ngày 25.02.2018)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1 (NB) Hãy đặt nhan đề cho đoạn văn trên.

Câu 2 (NB) Theo tác giả, phải làm gì để giữ nếp nhà?

Câu 3 (TH) Vì sao tác giả lại nói “Xã hội có tốt đẹp hay không thì

phải xuất phát từ cái gốc quan trọng nhất là gia đình”?

Câu 4 (VD) Anh/Chị trình bày suy nghĩ về “nếp nhà” trong xã hội

ngày nay

HƯỚNG DẪN CHẤM

1 Nhan đề: Nếp nhà; Gốc gia đình; Văn hoá gia đình 0,5

2 Giữ nếp nhà là giữ những điều tốt đẹp, chứ không phải tự

vun vén cho riêng gia đình mình Quan trọng để giữ nếp nhà

0, 5

là người lớn phải là tấm gương soi chiếu để cho con cái học

theo.

3 Xã hội có tốt đẹp hay không thì phải xuất phát từ cái gốc

quan trọng nhất là gia đình.”

Vì: Mỗi gia đình là một tế bào của xã hội Gia đình bao gồm

các thành viên, mỗi thành viên cũng chính là một công dân

Khi gia đình có nền tảng tốt, có những thành viên ưu tú thì xã

hội sẽ phát triển tốt đẹp Ngược lại, nếu gia đình đi xuống thì

xã hội cũng sẽ kém phát triển, tụt lùi

1

4 Học sinh có thể trả lời đồng ý hoặc không đồng ý với quan

điểm của tác giả Giám khảo cho điểm tùy vào việc giải thích

hợp lý, thuyết phục của thí sinh

Gợi ý:

- Nếp nhà ngày nay vẫn được giữ gìn và phát huy: Đó là

những gia đình sống nhiều thế hệ nhưng vẫn giữ được nét

đẹp truyền thống “ông bà mẫu mực, con cháu thảo hiền” Ở

đó mỗi thành viên trong gia đình đều có sự gắn kết: Bố mẹ,

ông bà được chăm sóc chu đáo, con cái học hành giỏi giang,

ngoan ngoãn Ở mỗi nếp nhà đó: từng thành viên chắc chắn

sẽ trở thành công dân tốt

- Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của xã hội hiện đại: Ở

nhiều gia đình Việt Nam đã có dấu hiệu “tha hoá biến chất”

về đạo đức, cách ứng xử trong gia đình Người lớn không nêu

gương, con cháu dễ sa ngã

-> Xây dựng văn hoá gia đình trong xã hội ngày nay là nhiệm

vụ của mỗi người, mỗi nhà, mỗi cơ quan đoàn thể…

rằng, như một lẽ tự nhiên, sau một bước tiến xa luôn tồn tại một bước lùi gần

và hãy tin tưởng rằng mọi trải nghiệm đều đem lại cho ta những bài học quý giá nếu ta biết trân trọng nó.

Chính vì vậy, đừng giữ thái độ cầu toàn trong mọi sự Dĩ nhiên, để đạt được điều mình mong muốn, ta phải không ngừng nỗ lực Nhưng đừng yêu cầu cuộc đời phải viên mãn thì ta mới hài lòng và cũng đừng đòi hỏi mọi mối quan hệ phải hoàn hảo thì ta mới nâng niu trân trọng Hoàn hảo là một điều không tưởng Trên đời, chẳng có gì là hoàn thiện, hoàn mĩ cả […]

Khi kiếm tìm sự hoàn hảo, người ta dễ trở nên hà khắc, hay phán xét bản thân và mọi người Bởi vậy, trên con đường trưởng thành của mình, mỗi người cần phải học cách chấp nhận người khác và chấp nhận bản thân như vốn có.

(Theo Quên hôm qua sống cho ngày mai - Tian Dayton, Ph D, biên dịch: Thu Trang – Minh Tươi, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, 2014, tr.68 - 69)

Thựchiện các yêu cầu sau:

Câu 1 (NB) Xác định phong cách ngôn ngữ cho đoạn trích trên?

Câu 2 (NB) Tác giả quan niệm như thế nào về vấp ngã và sai lầm?

Câu 3 (TH) Anh/Chị hiểu như thế nào về ý kiến: Trên con đường trưởng

thành của mình, mỗi người cần phải học cách chấp nhận người khác và chấp nhận bản thân như vốn có

Câu 4 (VD) Anh/chị tâm đắc nhất thông điệp nào trong đoạn trích trên?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 Quan điểm của tác giả về vấp ngã và sai lầm:

- Sai lầm và vấp ngã luôn song hành cùng sự trưởng thành

- Sai lầm và vấp ngã là những điều tự nhiên trong cuộc sống,

bất cứ ai cũng phải trải qua

- Sai lầm sẽ mang đến cho chúng ta những bài học quí

Theo tác giả, đừng giữ thái độ cầu toàn trong mọi sự vì:

- Sự trưởng thành của con người luôn song hành cùng những

vấp ngã và sai lầm

- Hoàn hảo là một điều không tưởng Trên đời chẳng có gì là

hoàn thiện, hoàn mĩ cả

0, 5

- Khi kiếm tìm sự hoàn hảo, người ta dễ trở nên hà khắc, hay

phán xét bản thân và mọi người

3 Mỗi người cần phải học cách chấp nhận người khác và chấp

nhận bản thân như vốn có.

- Học cách chấp nhận bản thân là học cách chấp nhận cả

điểm mạnh và điểm yếu, những thành công và sai lầm của

bản thân mình và người khác Từ đó, sẽ có phương hướng

phát huy những ưu điểm của mình, hạn chế những khuyết

điểm mà mình mắc phải Đồng thời, biết học tập những điểm

mạnh của người khác cũng như không trở nên quá hà khắc,

hay phán xét bản thân và mọi người

- Chấp nhận mình và người khác như bản thân vốn có để có

những đánh giá đúng về bản thân mình và những người xung

quanh

- Chấp nhận mình và chấp nhận người khác như bản thân vốn

có không phải là thỏa mãn với những gì mình có mà là một

cách để trân trọng hiện tại, hướng tới ngày mai tốt đẹp hơn

1,0

4 Những thông điệp HS có thể rút ra:

- Sự trưởng thành luôn đồng hành cũng vấp ngã và sai lầm:

Vì vậy, biết đứng dậy sau mỗi vấp ngã, tự rút ra bài học cho

bản thân, coi đó là những trải nghiệm quí báu

- Bản thân mình và mỗi người đều không hoàn hảo: nên học

có quyền được khóc? Vậy nên nếu bạn đang cảm thấy cô đơn, tuyệt vọng thì hãy cho phép mình được khóc Hãy để những giọt nước mắt ấm nồng xoa dịu

trái tim đang thổn thức của bạn Và hãy tin rằng ở đâu đó, có một người nào

đó vẫn đang sẵn lòng kề vai cho bạn tựa, muốn được ôm bạn vào lòng và lau khô những giọt nước mắt của bạn Muốn nhìn thấy cầu vồng, ta phải đi qua cơn mưa Vì thế, hãy tin ngày mai nắng sẽ lên, và cuộc đời lại sẽ ươm hồng những ước mơ của bạn, một khi bạn còn giữ trong lòng ánh sáng của niềm tin.

(Theo Hạt giống tâm hồn dành cho tuổi teen, Tập 2 -Nhiều tác giả, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, 2012, trang 02)

Thựchiện các yêu cầu sau:

Câu 1 (NB) Xác định phong cách ngôn ngữ của đoạn trích?

Câu 2 (NB) Theo tác giả, nếu bạn đang cảm thấy cô đơn, tuyệt vọng bạn sẽ

làm gì?

Câu 3 (TH) Em hiểu thế nào về câu nói: “Muốn nhìn thấy cầu vồng, ta phải

đi qua cơn mưa…”

Câu 4 (VD) Thông điệp mà anh chị tâm đắc nhất trong đoạn trích trên là gì?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 Theo tác giả, khi thấy cô đơn, tuyệt vọng thì:

- Bạn có thể khóc

- Tin vào tình yêu thương, tin vào ngày mai, tin tưởng vào

những điều tốt đẹp

0, 5

3 Câu nói: “Muốn nhìn thấy cầu vồng, ta phải đi qua cơn

mưa…” có nghĩa là: Muốn có được thành công, chúng ta phải

trải qua những thử thách, gian khổ

1,0

4 Thí sinh lí giải được quan điểm của mình một cách hợp lí

Thông điệp có thể rút ra:

- Luôn sẵn sàng đối mặt với thất bại vì đó là những điều tự

nhiên, bình thường trong cuộc sống

- Trước khó khăn thử thách giữ thái độ lạc quan, tin tưởng vì

sau cơn mưa trời sẽ sáng Đó là qui luật của cuộc sống

- Khi tuyệt vọng bạn có thể khóc nhưng không gục ngã

1,0

đó nói rằng cách tốt nhất để hóa giải khó khăn là đi xuyên qua nó Đi xuyên qua mây mù bằng giấc mơ phi công giữ gìn từ thơ bé Đi xuyên qua gian khó bằng lòng lạc quan Đi xuyên qua u mê bằng khao khát hướng đến trí tuệ, thông sáng Đi xuyên qua thất bại bằng sự điềm đạm trưởng thành.

Vì triệu năm đã là như thế, cuộc đời có hôm nắng đẹp, có ngày mưa dầm, có tuần mây đen như đè nặng, có khoảnh khắc u ám tối dạ, rỗng đầu, nhưng mặt trời vẫn mọc mỗi sớm mai Không phải ai cũng trở thành phi công lái Airbus hay Boeing đúng y như giấc mơ tuổi nhỏ Nhưng ai cũng có thể học cách giữ cho mình giấc mơ bay xuyên qua những tầng mây, đón nắng rọi sáng tâm hồn khiến nụ cười luôn nở trên môi.

(Dẫn theo Hà Nhân, Bay xuyên những tầng mây, NXB Văn học 2016, tr.

98) Câu 1 (NB) Xác định phong cách ngôn ngữ của đoạn trích

Câu 2 (NB) Theo tác giả, những thất bại trong cuộc sống được liên tưởng với

với các hình ảnh những đám mây thâm thấp, tầng mây sũng

nước, mây mù

3 Câu nói: “Mặt trời vẫn mọc mỗi sớm mai”

- Câu văn phản ánh một qui luật tất yếu của cuộc sống, dù

trước đó có ngày mưa dầm, hay nắng đẹp, cũng có khi mây

đen kéo đến thì hôm sau, trời vẫn sáng, và mặt trời sẽ mọc

- Qua đó tác giả muốn gửi gắm một thông điệp: dù thành

công hay thất bại thì bạn hãy luôn lạc quan, hãy luôn tin rằng

ngày mai trời lại sáng

1,0

4 - Đồng ý với câu nói: “Cách tốt nhất để hóa giải khó khăn là

đi xuyên qua nó” Vì:

- Khó khăn là tất yếu ai cũng phải đối mặt trên hành trình của

mình Lảng tránh hay đầu hàng trước khó khăn chỉ khiến ta

gục ngã

- Hướng đến ước mơ, khát vọng của mình chỉ có thể bằng

cách chấp nhận, đối diện với khó khăn, thất bại; giữ vững

tinh thần lạc quan, niềm tin cuộc sống…

Nước Việt hình chữ “S”, hiện thân của số nhiều, lẽ nào không biết nuôi lửa

và truyền lửa, lẽ nào thiếu lửa? Không có lửa, con rồng chẳng phải là rồng, chỉ là con giun, con rắn Không có lửa làm gì có “nồng” nàn, “nhiệt” tâm! Làm gì có “sốt” sắng, “nhiệt” tình, đuốc tuệ! Làm gì còn “nhiệt” huyết,

“cháy” bỏng! Sẽ đâu rồi “lửa” yêu thương? Việc mẹ cha, việc nhà, việc nước, làm gì với đôi vai lạnh lẽo, ơ hờ? Không có lửa em lấy gì “hun” đúc ý chí, “nấu” sử sôi kinh? Em… sống đời thực vật vô tri như lưng cây, mắt lá, đầu cành, thân cỏ… Cho nên: Biết ủ lửa để giữ nhân cách – người, nhân cách – Việt Tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội Thế nhưng: Nếu không có lửa làm sao thành mùa xuân?”.

(Trích Thắp mình để sang xuân, Nhà văn Đoàn Công Lê Huy)

Thực hiện các yêu cầu sau:

Câu 1(NB) Xác định phong cách ngôn ngữ của đoạn trích?

Câu 2 (TH) Theo tác giả “lửa” được tạo ra như thế nào?

Câu 3 (TH) Phân tích hiệu quả của câu hỏi tu từ được tác giả sử dụng trong

đoạn trích?

Câu 4 (VD) Suy nghĩ của anh/chị về ý kiến “Biết ủ lửa để giữ nhân cách -

người, nhân cách - Việt?

HƯỚNG DẪN CHẤM

2 - Lửa xuất hiện khi có tương tác, ít ra là hai vật thể tạo lửa

Lửa là kết quả của số nhiều Chỉ có con người mới biết nuôi

lửa và truyền lửa

0, 5

3 Các câu hỏi tu từ được sử dụng trong đoạn trích:

- Nước Việt hình chữ “S”, hiện thân của số nhiều, lẽ nào

không biết nuôi lửa và truyền lửa, lẽ nào thiếu lửa?

- Sẽ đâu rồi “lửa” yêu thương? Việc mẹ cha, việc nhà, việc

nước, làm gì với đôi vai lạnh lẽo, ơ hờ? Không có lửa em lấy

gì “hun” đúc ý chí, “nấu” sử sôi kinh?

- Nếu không có lửa làm sao thành mùa xuân?”

Tác giả muốn khẳng định

- Nước Việt Nam sở dĩ hoá rồng vì biết nuôi dưỡng ngọn lửa

đoàn kết, nhiệt huyết, đam mê và biết lưu truyền nó từ đời

này sang đời khác

- Không có lửa cuộc sống con người sẽ không có tình yêu

thương, thiếu đi ý chí và nghị lực sống

- Không có lửa thì cuộc sống lạnh lẽo như không có mùa

xuân

1,0

4 Đồng ý với ý kiến “Biết ủ lửa để giữ nhân cách – người, nhân

cách – Việt”

- “Biết ủ lửa” tức là biết nhen nhóm, nuôi dưỡng lửa trong

tâm hồn mình, ngọn lửa của đam mê, khát vọng mới dám

1,0