Câu hỏi Phân tích đặc điểm của hình thức xử phạt tiền Từ đó nêu vai trò của hình thức Trả lời:Vi phạm hành chính là những hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, vi phạm quy định của pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt vi phạm hành chính.
Trang 1ĐỀ KIỂM TRA TỰ LUẬN 01 HỌC PHẦN : LUẬT HÀNH CHÍNH VIỆT NAM
***
Họ và tên sinh viên : Nguyễn Hữu Thành
Lớp : Luật - HTBD517
Câu hỏi: Phân tích đặc điểm của hình thức xử phạt tiền Từ đó nêu vai trò của hình thức xử phạt tiền trong quản lý hành chính Nhà nước?
Trả lời:
Vi phạm hành chính là những hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, vi phạm quy định của pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt vi phạm hành chính
Xử phạt vi phạm hành chính được hiểu là việc các chủ thể là người có thẩm quyền xử phạt áp dụng hình thức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả đối với cá nhân, tổ chức thực hiện hành vi vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về
xử phạt vi phạm hành chính
Theo khoản 1 Điều 21 Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012 có 05 hình thức xử phạt vi phạm hành chính bao gồm:
- Cảnh cáo;
- Phạt tiền;
- Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn;
- Tịch thu tang vật vi phạm hành chính, phương tiện được sử dụng để vi phạm hành chính (sau đây gọi chung là tang vật, phương tiện vi phạm hành chính);
- Trục xuất
Phạt tiền là hình thức xử lý vi phạm hành chính được áp dụng nhiều nhất trong việc xử phạt vi phạm hành chính và đem đến những hiệu quả nhất định
Theo Khoản 4, điều 23 của Luật Xử lý vi phạm hành chính 2012 được sửa đổi năm 2020 hiện hành quy định: Mức tiền phạt cụ thể đối với một vi phạm hành chính sẽ là mức trung bình của khung tiền phạt được quy định đối với vi phạm hành chính đó Trong trường hợp hành vi đó nếu có tình tiết giảm nhẹ hoặc tăng nặng thì mức tiền phạt có thể giảm xuống hoặc tăng lên một cách tương ứng nhưng không
Trang 2được giảm thấp hơn mức tiền phạt tối thiểu hoặc tăng vượt hơn so với mức tiền phạt tối đa của khung tiền phạt được pháp luật quy định
- Hình thức xử phạt tiền được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật
Vi phạm hành chính là cơ sở để tiến hành hoạt động xử phạt vi phạm hành chính Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012, sửa đổi, bổ sung năm 2020 cùng các Nghị định hướng dẫn thi hành đã quy định hành vi vi phạm hành chính, hình thức, biện pháp xử phạt áp dụng với các tổ chức, cá nhân vi phạm hành chính trong các lĩnh vực quản lý hành chính nhà nước cụ thể là những cơ sở pháp lý quan trọng
để tiến hành hoạt động xử phạt vi phạm hành chính
- Được tiến hành bởi chủ thể có thẩm quyền theo quy định pháp luật
Luật xử lý vi phạm hành chính và các văn bản pháp luật khác quy định về xử phạt hành chính nêu rõ về thẩm quyền xử phạt với từng hành vi dựa trên tính chất nặng nhẹ, quyền hạn, nghĩa vụ, mức tiền áp dụng mà xác định được người có thẩm quyền Mỗi lĩnh vực vi phạm khác nhau thì người có thẩm quyền xử lý khác nhau
- Được tiến hành theo những nguyên tắc, trình tự, thủ tục nhất định
Những nguyên tắc, trình tự, thủ tục đó được quy định trong các văn bản pháp luật về xử lý vi phạm hành chính do các cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành
Đó là căn cứ để xác định được người vi phạm làm sai điều gì, quy định ở đâu, người
ra quyết định có đúng không theo các bước quy định sẵn để đảm bảo tính hiệu quả của áp dụng pháp luật trong xử lý các hành vi vi phạm
- Kết quả của hoạt động xử phạt vi phạm hành chính thể hiện ở quyết định
xử phạt hành chính
Quyết định xử phạt hành chính là văn bản ghi nhận các hình thức, biện pháp
xử phạt áp dụng với tổ chức, cá nhân vi phạm hành chính Việc quyết định áp dụng biện pháp xử phạt đó thể hiện sự trừng trị nghiêm khắc của nhà nước đối với cá nhân, tổ chức vi phạm Đồng thời, còn nhắm hướng tới mục đích giáo dục cho mọi người ý thức tuân thủ pháp luật hành chính nói riêng và hệ thống pháp luật khác của Nhà nước ban hành nói chung, ý thức tôn trọng các quy tắc của đời sống cộng đồng, phòng ngừa các vi phạm pháp luật có thể xảy ra
Trang 3* Vai trò của hình thức xử phạt tiền trong quản lý hành chính Nhà nước:
- Hình thức xử phạt tiền góp phần vào việc duy trì trật tư, kỷ cương, nâng cao tinh thần thượng tôn pháp luật trong xã hội;
- Phạt tiền là hình thức xử phạt thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật Nhà nước ta; là công cụ quản lý Nhà nước và tạo hiệu quả cao trong công tác quản lý hành chính Nhà nước
- Phạt tiền là hình thức được áp dụng một cách phổ biến, tạo tính đa dạng, hoàn thiện cho hệ thống hình phạt hiện nay; thông qua đó tác động đến lợi ích của
cá nhân, tổ chức; góp phần giáo dục, cải tạo, ngăn ngừa phạm tội mới, đồng thời có
ý nghĩa trong việc phòng ngừa, giáo dục chung đối với cộng đồng
Phạt tiền nhằm chủ yếu tác động đến cá nhân, tổ chức để các chủ thể này không thực hiện hành vi vi phạm Đây là hình thức tạo lập khả năng tránh tái diễn hành vi vi phạm của cá nhân, tổ chức và hàm ý không khuyến khích tổ chức, cá nhân khác thực hiện hành vi tương tự; từ đó sẽ giúp cá nhân, tổ chức kiểm soát được hành vi của mình, tiết chế hoặc giảm thiểu hành vi vi phạm, nhờ đó nâng cao tính tuân thủ pháp luật tốt hơn
Phạt tiền với nội dung là tước đi một khoản tiền của người vi phạm đồng nghĩa với việc tác động trực tiếp đến kinh tế của người đó, làm cho họ nhận thức được sự lên án của nhà nước đối với hành vi phạm tội đã thực hiện Nếu không thực hiện việc phạt tiền thì có lẽ người phạm tội sẽ không ý thức được những lỗi lầm của mình để tránh phạm lỗi những lần sau Phạt tiền ngoài tác dụng răn đe người vi phạm đồng thời cũng là biện pháp loại trừ điều kiện thuận lợi cho người này tái phạm trong một số trường hợp, ở một số loại tội phạm
Bên cạnh mục đích trừng trị và giáo dục riêng đối với người vi phạm, phạt tiền còn có ý nghĩa trong việc giáo dục chung đối với cộng đồng Với đặc trưng của hình phạt này là việc tước bỏ lợi ích kinh tế – lợi ích vật chất đang được số đông
“theo đuổi” hiện nay thì phạt tiền giúp giáo dục mọi người ý thức chấp hành pháp luật, nếu vi phạm thì phải chịu mất một khoản tiền Đối với một số loại tội phạm (như tội phạm về kinh tế) thì cách thức tác động này của tội phạm có ưu thế hơn hẳn
so với những cách thức tác động của các hình phạt khác
Trang 4*Một số đề xuất, kiến nghị:
- Cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về xử
lý vi phạm hành chính Việc tuyên truyền phải làm cho đối tượng cảm nhận được
“cảm giác sai trái” và sự e ngại các thiệt hại về kinh tế nếu thực hiện hành vi vi phạm; ưu tiên tuyên truyền pháp luật về XPVPHC theo từng nhóm ngành, lĩnh vực
có số lượng vụ việc vi phạm hành chính cao, phổ biến Hình thức tuyên truyền cần đảm bảo tính hiệu quả, thiết thực, có trọng tâm Cùng với đó, chúng ta cần nâng cao tính minh bạch, tăng cường trách nhiệm, đạo đức thực thi công vụ của đội ngũ cán
bộ, công chức trong quá trình XPVPHC Bởi khi cán bộ, công chức thực thi pháp luật nghiêm minh thì tính chất răn đe của hình thức phạt tiền sẽ ngày càng được đảm bảo tốt hơn
- Nghiên cứu, rà soát, cân nhắc lại mức phạt tiền với mức độ nặng/nhẹ tùy
vào từng hành vi vi phạm cụ thể Thiết nghĩ, cần đánh giá một cách tổng thể sự phù hợp của mức tiền phạt tối đa và tối thiểu trong các lĩnh vực với tình hình thực tiễn của đời sống kinh tế - xã hội Qua đó, xem xét mức tiền phạt trong lĩnh vực nào cần tăng lên, lĩnh vực nào cần giảm xuống Đặc biệt, như đã đề cập, đối với trường hợp
“nhờn luật” thì mức phạt tối đa vẫn khó có thể đảm bảo tính răn đe đối với người vi phạm Trong những trường hợp này, cần có cách thức giải quyết phù hợp và thích đáng hơn Chẳng hạn, người thi hành công vụ, cơ quan công quyền cần phải có đầy
đủ thông tin của người vi phạm; từ đó, có thể tính toán lại mức tiền phạt theo cách
“tích lũy điểm phạt”; hoặc nhân theo “hệ số vi phạm” (tính theo số lần vi phạm) hay căn cứ vào “lịch sử vi phạm hành chính” để đưa ra mức tiền phạt nặng hơn
- Việc xử phạt đối với những hành vi vi phạm đã bị xử lý nhiều lần (như
vượt đèn đỏ, chạy quá tốc độ cho phép…), ngoài phương án tăng mức tiền phạt thì cũng cần phải tăng mức xử phạt bổ sung thậm chí nên thay đổi hình thức phạt tiền bằng hình thức xử phạt khác Nói cách khác là “nên nghiên cứu để không áp dụng duy nhất hình thức phạt tiền đối với cùng một hành vi vi phạm hành chính” Đơn cử như có thể áp dụng biện pháp xử phạt “lao động công ích” Tuy nhiên, nếu tái áp dụng hình thức này, cần phải giải quyết được những vấn đề then chốt nhất đặt ra như: lao động công ích là những công việc gì? thời gian cụ thể ra sao?; kèm theo đó,
cơ chế giám sát, đánh giá kết quả phải đơn giản, dễ thực hiện, tránh làm phát sinh
Trang 5chi phí, tốn kém Đồng thời, cũng rất cần thiết phải có cơ chế bảo vệ người vi phạm, nhằm tránh khả năng xâm phạm đến quyền con người, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân
Nói tóm lại, cũng giống như các hình thức xử phạt vi phạm hành chính khác, hình thức phạt tiền là hình thức tác động trực tiếp vào kinh tế của người vi phạm Hình thức xử phạt này được tạo lập nhằm góp phần vào việc duy trì trật tự, kỷ cương, nâng cao tinh thần thượng tôn pháp luật trong xã hội, thông qua hình phạt phạt tiền trong xử phạt vi phạm hành chính đã gây ra những ảnh hưởng đến lợi ích của cá nhân, tổ chức vi phạm, vì vậy đã đem đến những hiệu quả trong việc giảm thiểu các hành vi vi phạm của các cá nhân, tổ chức Tuy vậy, bên cạnh những mặt tích cực của hình thức xử phạt này thì cũng còn những vấn đề tiêu cực yêu cầu các cấp, các ngành cùng vào cuộc để đảm bảo tính răn đe của chế tài xử phạt cũng như tính nghiêm minh của pháp luật Nhà nước ta trong giai đoạn hiện nay