LÝ DO CHỌN BIỆN PHÁPVới đặc thù của môn Giáo dục công dân là môn học có vai trò giáo dục cho học sinh các chuẩn mực đạo đức và kiến thức pháp luật của người công dân, phù hợp với lứa tuổ
Trang 1I LÝ DO CHỌN BIỆN PHÁP
Với đặc thù của môn Giáo dục công dân là môn học có vai trò giáo dục cho học sinh các chuẩn mực đạo đức và kiến thức pháp luật của người công dân, phù hợp với lứa tuổi trên cơ sở đó góp phần hình thành những phẩm chất nhân cách, trang bị những kĩ năng cần thiết giúp học sinh phát huy tính tích cực, chủ động trong cuộc sống
Thế nhưng hiện nay, vẫn còn tình trạng học sinh không thích học hoặc không có hứng thú với môn giáo dục công dân, nhất là học sinh lớp 9 Vậy vấn
đề đặt ra là giáo viên dạy môn Giáo dục công dân cần dạy như thế nào để học sinh thích học, có hứng thú với môn học Theo tôi, vấn đề cốt lõi là sử dụng phương pháp dạy học sao cho phù hợp, phương pháp dạy học môn Giáo dục công dân rất đa dạng, phong phú bao gồm các phương pháp dạy học truyền thống và hiện đại như: Đàm thoại, vấn đáp, đóng vai, trò chơi, động não…Tùy từng nội dung bài học, từng phần, từng điều kiện dạy học của nhà trường mà giáo viên lựa chọn và sử dụng các phương pháp dạy học một cách hợp lý và có hiệu quả cao nhất
Vậy làm thế nào để tạo hứng thú, niềm yêu thích bộ môn để từ đó giúp học sinh tiếp thu kiến thức, nâng cao chất lượng bộ môn Đó chính là lý do tôi chọn
biện pháp “Sử dụng phương pháp tổ chức trò chơi để tạo hứng thú cho học sinh học môn GDCD 9”
II THỰC TRẠNG
Qua thời gian giảng dạy tôi nhận thấy một số học sinh còn chưa nhận thức được hết vai trò quan trọng của môn Giáo dục công dân nên không chú ý đến học tập trau dồi kiến thức, chưa có hứng thú trong quá trình học và thiếu kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn Đặc biệt là học sinh lớp 9 – đối tượng cuối cấp, chuẩn bị cho thi tuyển sinh vào lớp 10 nên các em tập trung chủ yếu vào
Trang 2các môn thi vào 10 nên chưa tập trung vào học môn GDCD, cũng có em học lệch hoặc không có hứng thú học với môn học
Trước những thực trạng nhận thấy trong quá trình giảng dạy tôi đã tiến hành khảo sát đối với học sinh lớp 9D1 như sau:
Bảng khảo sát học sinh có hứng thú với môn GDCD:
Bảng khảo sát chất lượng kiểm tra học sinh trước khi áp dụng:
NỘI DUNG BIỆN PHÁP
1. Những vấn đề chung
1.1 Đặc điểm phương pháp tổ chức trò chơi
Tổ chức trò chơi là một cách thực hiện hoạt động vui chơi nhằm giáo dục rèn luyện các kĩ năng theo mục tiêu và nội dung của bài học
Trò chơi là một phương pháp rất có hiệu quả để thu hút sự tham gia của
HS Trong đó HS chơi đều bình đẳng và đều cố gắng thể hiện hết mình
Tổ chức trò chơi là biện pháp để tăng cường hứng thú trong học tập, nâng cao sự chú ý, thay đổi các trạng thái tâm lý mệt mỏi trong quá trình nhận thức
mà còn là biện pháp rèn luyện các kĩ năng ứng xử, giao tiếp, củng cố và phát triển khả năng tự tin của các em trong học tập và hoạt động xã hội
Giáo viên cần thiết kế trò chơi: Căn cứ vào tính chất và mục tiêu của bài học, hoạt động giáo dục, khả năng của học sinh để xây dựng trò chơi cho phù hợp
1.2 Quy trình thực hiện:
Bước 1: Giáo viên lựa chọn trò chơi, giới thiệu trò chơi và mục tiêu
Trang 3Bước 2: Chuẩn bị các phương tiện, điều kiện cần thiết cho trò chơi
Bước 3: Hướng dẫn chơi Bước này bao gốm:
GV nêu cách chơi (luật chơi)
Bước 4: Thực hiện trò chơi
Bước 5: Đánh giá sau trò chơi
Bước 6: Ý nghĩa của trò chơi HS nêu kiến thức, kĩ năng trong bài học mà trò chơi đã thể hiện
Bước 7: GV kết luận, định hướng cho HS về cách ứng xử tích cực qua trò chơi
1.3.Ưu điểm của phương pháp trò chơi
Qua trò chơi, HS sẽ được rèn luyện khả năng ra quyết định lựa chọn cho mình cách ứng xử đúng đắn, phù hợp trong tình huống HS hình thành được năng lực quan sát, được rèn kĩ năng nhận xét, đánh giá hành vi TRò chơi có nhiều HS tham gia sẽ tạo cơ hội rèn luyện kĩ năng học tập hợp tác cho các em
Bằng trò chơi, việc học tập được tiến hành một cách nhẹ nhàng, sinh động, không nhàm chán HS được lôi cuốn vào quá trình học tập, hứng thú và có tinh thần trách nhiệm, đồng thời giảm sự căng thẳng, mệt mỏi trong học tập cho
HS nhất là HS lớp 9 cuối cấp
Trò chơi còn tăng khả năng giao tiếp, tạo mối quan hệ gần gũi thân thiện giữa học sinh với học sinh, giữa giáo viên với học sinh
2. Sử dụng phương pháp trò chơi trong dạy học môn GDCD 9
Trong dạy học nói chung và dạy học môn GDCD 9 nói riêng, không nhất thiết giờ học nào cũng bắt buộc phải sử dụng phương pháp trò chơi Tùy từng bài, từng phần, từng điều kiện dạy học của nhà trường, khả năng của học sinh, năng lực và sở trường của GV mà lựa chọn sử dụng phương pháp dạy học một cách hợp lý Sử dụng phương pháp trò chơi trong môn GDCD nhằm: Hình thành kiến thức, kĩ năng mới, củng cố kiến thức, kĩ năng đã học
Trang 4Để đạt được điều đó, chúng ta cần phải chú ý đến thời điểm áp dụng trò chơi Thời điểm áp dụng trò chơi hiệu quả, tăng hứng thú cho học sinh là:
Sử dụng trò chơi vào đầu giờ học để kiểm tra bài cũ và giới thiệu bài mới
Sử dụng trò chơi để hình thành kiến thức, kĩ năng mới áp dụng sau khi tìm hiểu xong phần đặt vấn đề hay một nội dung khái niệm
Sử dụng trò chơi để củng cố kiến thức, kĩ năng đã học
3 Một số ví dụ cụ thể khi sử dụng phương pháp trò chơi vào một số bài học
Ví dụ 1: Bài 4: Bảo vệ hoà bình
Sử dụng trò chơi để củng cố cho học sinh sau khi học bài: Bảo vệ hòa bình, GV
có thể tổ chức cho học sinh trò chơi thử làm phóng viên
Cách chơi như sau: Một vài học sinh trong lớp sẽ thay phiên nhau làm phóng viên và phỏng vấn các bạn theo các câu hỏi:
1. Theo bạn, bảo vệ hòa bình là gì?
2. Vì sao chúng ta phải bảo vệ hòa bình?
3. Bạn đã làm gì để bảo vệ hòa bình?
4. Theo bạn bảo vệ hòa bình là trách nhiệm của ai?
Kết thúc trò chơi, GV nhận xét khả năng làm phóng viên của các bạn học sinh, qua phần trò chơi này học sinh được rèn kĩ năng tự tin trước đám đông,
kĩ năng phỏng vấn, trả lời phỏng vấn sau khi được học nội dung bài học vận dụng vào thực tiễn
Ví dụ 2: Bài 6: Hợp tác cùng phát triển
Sau phần nội dung bài học 1: Hợp tác là gì
GV tổ chức chơi trò chơi: tiếp sức
Chia nhóm 2 nhóm
HS thực hiện theo nhóm
Trang 5Thời gian 3 phút
Nhóm nào ghi được nhiều đáp án đúng, nhanh nhất sẽ thắng
Câu hỏi: Kể tên các tổ chức quốc tế mà Việt Nam là thành viên?
Qua trò chơi giúp HS rèn kĩ năng hợp tác, có sự hiểu biết thực tế
Ví dụ 3: Bài 7: Kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc
Sau khi tìm hiểu xong phần nội dung bài học 2: Tìm hiểu một số truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam
Giáo viên tổ chức cho học sinh trò chơi mang tên: “Đi tìm ẩn số” Thông qua trò chơi để học sinh ghi nhớ một số truyền thống tốt đẹp, lồng ghép nội dung giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Luật chơi: Có 5 gợi ý được đánh số theo thứ tự và xếp thành 1 bông hoa, nhụy
hoa ở giữa cũng chính là ẩn số bí mật mà các học sinh phải đi tìm Giáo viên sẽ lần lượt cung cấp cho học sinh câu hỏi để khám phá cả 5 gợi ý Sau khi lật mở hết
5 gợi ý, học sinh sẽ xâu chuỗi lại để tìm ra ẩn số cuối cùng
* Mô tả trò chơi như sau:
Gợi ý:
(1): Một địa danh lịch sử gắn liền với ngày 5/6/1911
Đáp án: Bến Nhà Rồng.
(2): Một làn điệu dân ca quen thuộc của xứ Nghệ
Đáp án: Ví dặm.
(3): Một câu tục ngữ về lòng yêu thương con người, được bắt đầu bằng cụm từ:
“Thương người”
Đáp án: Thương người như thể thương thân
(4): Một kiểu nhà đặc trưng của người dân tộc miền núi
Đáp án: Nhà sàn.
(5): Tên thủ đô của Pháp và của Anh là gì?
Đáp án: Pari – Luân Đôn
* Ẩn số cuối cùng: Xâu chuỗi cả 5 gợi ý để tìm ra ẩn số Hồ Chí Minh
Trang 6Qua phần trò chơi GV làm rõ các gợi ý để HS hiểu thêm về một số truyền thống tốt đẹp, cần học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
(1) Bến cảng Nhà Rồng ra đi tìm đường cứu nước
Việc làm ấy thể hiện phẩm chất Yêu nước.
(2) Ví dặm là loại hình nghệ thuật đặc sắc xứ Nghệ - Trước lúc mất Bác vẫn
mong muốn được nghe câu hò xứ nghệ Yêu làn điệu quê hương.
(3) Tục ngữ: Thương người như thể thương thân
Thể hiện tình Yêu thương con người
(4) Nơi ở của Bác là nhà sàn đơn sơ
Bác có lối sống Giản dị.
(5): Suốt những năm bôn ba ở nước ngoài, Bác đã làm đủ nghề để kiếm sống: phụ bếp ở Pari - Pháp và quét tuyết ở Luân Đôn – Anh
Thể hiện sự cần cù lao động
Trang 7(Hỏi: Có thể nói ở Hồ Chí Minh là sự kết tinh những truyền thống tốt đẹp của
dân tộc Đó là những truyền thống nào?
Trả lời: Yêu nước, cần cù lao động, giản dị, yêu những làn điệu dân ca, yêu
thương con người.
Qua phần trò chơi: GV giáo dục học sinh học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Bác Hồ là tấm gương sáng luôn quý trọng, bảo vệ, giữ
gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc, đó là điều mà chúng ta cần học tập và noi theo gương Bác Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh chính là chúng ta đã góp phần giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc mình
IV KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC
Khi áp dụng biện pháp này tôi thấy có những kết quả cụ thể như sau:
+ Học sinh khi học môn GDCD có sử dụng phương pháp trò chơi, các em cảm thấy giờ học sôi nổi hơn, giảm được căng thẳng, áp lực học tập Các em có
cơ hội vừa học vừa chơi mà vẫn tiếp thu được kiến thức, kiến thức được khắc sâu khi các em được tự khám phá
+ Học sinh rất hứng thú trong giờ học
+ Tập trung chú ý quan sát vấn đề giáo viên đặt ra từ đó tiếp thu bài hiệu quả
Bảng khảo sát 45 học sinh sau khi áp dụng:
V KẾT LUẬN
Sau khi thực hiện biện pháp này tôi thấy giúp học sinh hứng thú trong học tập và yêu thích môn GDCD
Từ việc yêu thích môn GDCD sẽ phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh, nâng cao chất lượng bộ môn
Trên đây là biện pháp tôi đã áp dụng trong quá trình giảng dạy của mình tạo hứng thú cho học sinh học môn GDCD 9 Xin mạnh dạn đưa ra trình bày trước ban giám khảo hội thi
Trang 8Kính mong ban giám khảo đóng góp ý kiến để biện pháp được hoàn thiện hơn
Mỏ Chè, ngày 10 tháng 10 năm 2021
NGƯỜI VIẾT
Ngô Thị Hồng Thoa
Trang 10DUYỆT CỦA BAN GIÁM HIỆU
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
DUYỆT CỦA PHÒNG GDĐT TP SÔNG CÔNG ….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
….………
Trang 11….………