Từ yếu tố chưa hài lòng đó, nhóm nghiên cứu đưa ra các đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả khai thác du lịch, tăng sự hài lòng của khách du lịch với điểm đến Tà Xùa.. Đến hiện nay đ
Trang 1Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 1 (2022) 76-94
Sự hài lòng của khách du lịch về điểm đến Tà Xùa,
xã Tà Xùa, huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La
Phạm Hồng Long * , Phan Thị Quỳnh **
* Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQG
Hà Nội; email: phamhonglong@gmail.com
" Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhàn văn, ĐHQG
Hà Nội.
Tóm tắt: Trong những năm trở lại đây, Tà Xùa được biết và trở thành điểm đến mới lạ thu
hút khách du lịch Có nhiều yếu tố của điểm đến đã tác động mạnh mẽ đến nhu cầu du lịch của du khách Nghiên cứu này nhằm mục đích đánh giá sự hài lòng của khách du lịch khi tới điểm đến Tà Xùa thông qua bốn phương pháp nghiên cứu, trong đó có hai phương pháp chính là định tính (phỏng vấn sâu) và định lượng (bảng hỏi, thang đo) Nghiên cứu tập trung đánh giá mức độ hài lòng của du khách qua 5 yếu tố của điểm đến (theo quan niệm Sharron 1997) và yếu tố an ninh, an toàn; đặc điểm nhân khẩu của du khách Khảo sát thu
về 280 bảng trả lời Các phương pháp kiểm định hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha và phân tích yếu tố khám phá EFA, tương quan, hồi quy tuyến tính được sử dụng Kết quá nghiên cứu cho thấy khách du lịch đều hài lòng về điểm đến, trong đó có 4/6 yếu tố của điểm đến làm du khách hài lòng và 2/6 yếu tố du khách chưa hài lòng Từ yếu tố chưa hài lòng đó, nhóm nghiên cứu đưa ra các đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả khai thác du lịch, tăng sự hài lòng của khách du lịch với điểm đến Tà Xùa
Từ khóa: sự hài lòng; mức độ hài lòng; Tà Xùa; diêm đến du lịch.
Ngàv nhận 15/3/2021: ngày’ chinh sửa 05/5/2021: ngày’ chấp nhận đăng 28/02/2022
DOI: https://doi.Org/10.33100/tckhxhnv8.l PhamHongLong-PhanThiQuynh
1 Giói thiệu nghiên cứu
1.1 Bối cảnh nghiên cứu
Hiện nay, du lịch Tây Bắc đang phát
triển mạnh mẽ Tây Bắc đặc biệt thu hút
khách du lịch bởi các loại hình du lịch như
du lịch văn hóa, du lịch sinh thái, du lịch
cộng đồng, du lịch mạo hiểm, du lịchtrở về
chiến trường xưa Bên cạnh những dòng sản
phẩm và loại hình du lịch chính,thì trào lưu
du lịch “phượt” cũng tạo điều kiện cho du
lịch Tây Bắc được biết đến nhiều hơn
Trong những điểm đến của Tây Bắc gắn với
trào lưu du lịch xê dịch, khám phá, trải nghiệm thì Tà Xùa (Sơn La) nổi lên là một
điểm đến mới lạ, được bình chọn với danh
xưng “Thiên đường mâysố một Việt Nam” (Trần Hạnh Nguyên và cộng sự 2018: 114)
Nhờ vậy mà ngày càng đông khách du lịch
trên cả nước tìm đến tham quan và trải
nghiệm cảnh đẹp tựnhiên và con người ở xã
Tà Xùa, mang đến cơ hội hiếm có để phát triểnkinh tế, quảng bá,giới thiệu về vănhóa
vàcon người Bắc Yên với du khách trong và
ngoài nước
Tuy nhiên, qua khảo sát của nhóm nghiên cứu, điểmđến Tà Xùa được biết đến
và nổi lên quá nhanh chóng, khách du lịch đến với Tà Xùa rất đông đặc biệt vào cuối tuần trong khi các điều kiện về cơ sở vật
chất - kỳ thuật vẫn chưa phát triển Cơ sở 76
Trang 2Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chi Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, sổ 2 (2022) 76-94 77
lưu trú cũng chưa đa dạng nên kéo theo
nhiềuvấn đề liên quan đến du lịch làm cho
du khách cảm thấy chưa thực sự hài lòng
Khi lượng cầu về chất lượng, dịch vụ, tài
nguyên du lịch tăng lên nhanh chóng, song
cung lại chưa đáp ứng đủ thi khách hàng sẽ
không thỏamãn được nhucầu vàsự hàilòng
giảm sút làđiều dễ hiểu Chính vì vậy, vấn
đề quan trọng đối với sự phát triển du lịch
Tà Xùa là biết đượcyếu tố nào đã tạo sự hài
lòng cho khách và yếu tố nào làm du khách
chưa hài lòng để phát triển du lịch xã Tà
Xùa theo hướng bền vững, mang lại nguồn
lợi ổn định và lâu dài cho địa phương Đây
cũngchính là lýdo để nhóm tác giả chọn đề
tài: “Sự hài lòng của kháchdu lịch về điểm
đến Tà Xùa, xã Tà Xùa, huyện Bắc Yên,
tỉnh Sơn La” làm nghiên cứu Nghiên cứu
nhằmđánh giá mức độ hài lòng của khách
du lịch khi tới điểm đến Tà Xùa nhiều
khía cạnh khác nhau Từ đó đưa ra những
giải pháp, khuyến nghị để cải thiện và phát
triển du lịch tại điểm đến Tà Xùa Nghiên
cứu có ý nghĩa góp phần củng cố, bổ sung
cơsởlý thuyết về sự hài lòng của khách du
lịch của một điểm đen du lịch Đối với
huyệnBắc Yên chưa có nghiên cứu đánh giá
sự hài lòng cùa khách du lịch, vì vậy nghiên
cứu này được xem như hết sức cần thiết
Giúp các hộ gia đình kinh doanh cơcở lưu
trú và dịch vụ ăn uống tại Tà Xùa, doanh
nghiệp kinh doanh du lịch lữhành nắm được
các yếu tố tác động đến sự hài lòng của
kháchdu lịch Kếtquảnghiên cửu cung cấp
cho chính quyền địa phương, cơ quan quàn
lý nhà nước về du lịch, về sự hài lòng, sự
mong đợi của khách du lịch đối với những
yếu tố ở địa bàn nghiên cứu Từ đó, đưa ra
những chính sách phù họp, có những đầu tư,
cải thiện nhằm nâng cao sự hài lòng của
khách dulịch đối vớiTàXùa
1.2 Sự hài lòng của du khách
Theo Haim và cộng sự (1993) sự hài
lòng là trạng thái cảm xúc thay đồi liên tục
trong quá trình sữ dụng san phẩm và được
đánh giá sau khi tiêu dùng Hay theo
Abrahamvà cộng sự (1978) sựhài lòng của
du khách làkếtquả của sự so sánh giữatrải nghiệm của du khách tại các điểmdu lịch đã đến và những kỳ vọng của họ về các diêm
đến Theo Cadotte và cộng sự (1982) đãđưa
ra định nghĩa sự hài lòng là sự so sánh của
những kỳ vọng với những trải nghiệm và phân tích sự hài lòng như sau: Neu sự cảm
nhận > sự kỳ vọng: kháchdu lịch cảm thấy hài lòng Có nghĩa là những trải nghiệm họ cảm nhận đượclớn hơn hoặc bằng những gì
họ mong đợi Vì vậy, du khách có xu hướng hài lòng; Neu sự cảm nhận < sự kỳ vọng: khách du lịch cảm thấy chưa hài lòng Có nghĩa lànhững gì họcảmnhận được không
đúng nhưhọ đã tưởng tượng ra, những điều
họ mong đợi Do đó du khách sẽ cảm nhận
chưa hài lòng;
Ở khíacạnh khác, đối với những yếu tố được đánh giákhông tốt hay là những yếu tố
tiêucực, thì ngược lại Như vậy, sự hài lòng của khách du lịch có hai khía cạnh chính:
thứ nhất liên quan đến sự kỳ vọng của khách
du lịch trước chuyến đi và chiều thứ hai là cảm nhận các dịch vụ được hoàn trả sau
chuyến đi của khách du lịch Nói một cách đơn giản, sự hài lòng của khách du lịch là
tương quan so sánh giữachất lượng kỳ vọng của khách du lịch và chất lượng cảm nhận
sau chuyến thăm Có haikhía cạnh tác động đến sự hài lòng của du khách về điểm đến: (i) yếu tố xuất phát từkhách du lịch; (ii) các
yếu tố xuấtpháttừ điểm đến dulịch
1.3 Các yếu to của điểm đến tác động đến
sự hài lòng của du khách
Có rất nhiều yếu tố tác động đến sự hài
lòng của du khách Trong đó vừa có yếu tố
đen từ chínhphía khách du lịchvà yếutố tại
điểm đến du lịch Mỗi người đều có những
đặc điểm khác nhau về độ tuổi, giới tính,
nghề nghiệp, thu nhập, sởthích, V.V Chính
Trang 378 Phạm Hồng Long Phan Thị Quỳnh / Tạp chi Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 2 (2022) 76-94
Sự khácnhau đó đã tácđộng đến sự hài lòng
của mỗi các nhân du khách về cùng một
điểm đến Đến hiện nay đã có rất nhiều
nghiên cứu về các yếu tố cùa điêm đèn tác
động đến sự hài lòng du khách, các nghiên
cứu đều tập trung khai thác và tìm hiểu
chuyên sâu về sự hài lòng của kháchdu lịch
trong và ngoài nước
Nghiên cứu của Abraham và cộng sự
(1978)đã sừ dụng thangđo Likert 5mức độ
để tiếnhành nghiên cứuvới 32 tiêu chí được
đưa ra Qua phương pháp phân tíchyếu tố từ
32 tiêu chí, các tác giả đã xác định được 8
yeu tố cua điếm đến anh hưởng đến sự hài
lòng cua du khách bao gồm: (i) mức độ
thương mại hóa; (ii) môi trường; (iii) cơ sở
vật chất khu cắmtrại; (iv) cơ sở lưu trú; (v)
chi phí; (vi) cơ hội du lịchbiển; (vii) sựhiếu
khách; (viii) cơ sờ án uống Nghiên cứu Sự
hài lòng về kỳ nghi ở Varadero, Cuba (John
vàcộng sự 1998) đưara cácyếu tố cuađiểm
đen cóảnh hưởng đến sựhài lòng củakhách
du lịch bao gồm: (i) tài nguyên thiên nhiên
và điều kiện vật chất; (ii) môi trường; (iii)
các dịch vụ ăn uống - tham quan - giải trí
-mua săm; (iv) chồở; (v) chuyêntiền; (vi) di
sán và văn hóa
Lưu Thanh Đức Hải và cộng sự (2011)
trong nghiên cứu về Phán tích các yếu tố
ảnh hưởng đến sự hài lòng cùa du khách khi
đến du lịch ờ Kièn Giang đã chi ra 5 nhóm
yếu tố ảnh hường đến sự hài lòng du khách
bao gồm: (i) sự tiện nghi của cơ sở lưu trú;
(ii) phương tiện vận chuyến tốt; (iii) thái độ
hướng dẫn viên; (iv) ngoại hình của hướng
dần viên; và (v) hạ tầng cơ sờ phục vụ du
lịch Tuy nhiên, sốlượng biếnquansáttrong
nghiên cứu còn hạn chế là một hạn chế của
nghiên cứu Phan Việt Đua (2017) qua
nghiên cứu cua minh về Đánh giá sự hài
lòng của khách du lịch vê du lịch văn hóa
tình Bạc Liêu cho thấy có 7 yếu tố tácđộng
tích cực đến sự hài lòng của khách du lịch
về du lịch văn hóa tỉnh Bạc Liêu là: (i) tài
nguyên du lịch văn hóa; (ii) cơ sở hạ tầng; (iii) cơ sở vật chấtkỹ thuật; (iv) hướng dẫn viên du lịch tại diêm; (v) an ninh, an toàn; (vi) giạ cảdịch vụ;(vii) dịch vụ bồ sung Thông qua kết quà nghiên cứu của một
số tác giả trên the giới và Việt Nam, có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng cùa
du khách Mỗi tác già tùy theo mụcđích và
bối cảnh nghiên cứu mà chi đề cập đến vài yếu tố nhất định Các yếu tố của điểm đến
tác động chính đến sự hài lòng củakhách du lịch là: (i) tài nguyên du lịch; (ii) cơ sở hạ
tầng; (iii)dịch vụ ăn uống, giải trí, mua sắm;
(iv) dịch vụ chuyển tiền; (v) cơ sở lưu trú;
(vi) phương tiện vận chuyển; (vii) hướng
dẫn viên; (viii) an ninh trật tự, an toàn; (ix)
môi trường; (x) giá cả các loại dịch vụ; (xi) hình ảnh điểm đến; (xii) khả năng tiếp cận;
(xiii) lòng mến khách của người dàn địa
phương; (xiv) bào tồn cảnh quan; (xv) khí hậu; (xvi) văn hóa địa phương Các nghiên
cứu đều đưa ra các yếu tố tác động đến sự
hài lòng cùa du khách về một điểm đến nào
đó Tuỳ thuộc vào thời gian, địa điểm
nghiên cứu khác nhau, các yếu tố tác động khácnhau thì sựhài lòng của du khách khác
nhau
1.4 Điểm đến và 5 yếu tố cơ bản cấu thành
điếm đến du lịch
Theo Tổ chức Du lịch The giới
(UNWTO 2007) thi: “Điểm đến du lịch là vùng không gian địa lý mà khách du lịch ở lại ít nhất một đêm, bao gồm các sản phẩm
du lịch, các dịch vụcung cấp, các tài nguyên
du lịch thu hút khách, có ranh giới hành
chính đê quản lý vàcó sự nhậndiện về hình ảnh đê xácđịnh khả năng cạnh tranhtrên thị
trường” Cóthế hiểu diêmđến du lịchcóthể
là một quốc gia, một vùng, hay một thành
phố, thị trấn, một điểm địa lý hấpdần khách
du lịch, nơi diễn ra các hoạt động tham quan, giải trí, nghi ngơi đến ăn uống, qua
đêm, chi tiêu của khách du lịch Điểm đến
Trang 4Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chỉ Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 2 (2022) 76-94 79
du lịch gồm rất nhiều yếu tố tạo thành để thu
hút và thỏa mãn nhu cầu, mong muốn, sự
hài lòng của khách du lịch Gần đây có
nhiều nghiên cứu, nhiều thuật ngữ về các
yếu tố cấu thành điểm đến du lịch như: 5A
(Accessibility, Attractions, Amenities,
Accommodation, Awareness); 6As
(Attractions, Accessibility, Amenities,
Activities, Available, Ancillary); 4P (Price,
Product,Place, Promoting)
Theo Dimitriosvà cộng sự (2013)đãxác
định sựthành công của một điểm đến bởi 6
yếu tố (6As): (i) tài nguyên du lịch
(Attractions); (ii) khả năng tiếp cận
(Accessibility); (iii) cơsở vật chất/tiện nghi
(Amenities); (iv) gói dịch vụ có sẵn
(Available packages); (v) Các hoạt động
(Activities); và (vi) dịch vụ bổ sung
(Ancillary) Trong cuốn Nhập môn du lịch
xuất bản năm 1997, Sharron đã đưa ra 5 yếu
tố cơ bản của điểm đếndu lịch, trong tiếng
Anh là Dickman’s 5A’s of adestination bao
gồm: Accessibility, Attractions, Amenities,
Accommodation, Awareness Theo Trần
Đức Thanh và cộng sự (2017) tác giả cuốn
sách Địa lý du lịch,thuật ngữ5A đã chuyển
thành 5T bao gồm: tiếp cận; tài nguyên du
lịch; tiện nghi; trú ngụ; thái độ Trong
nghiên cứu này, đểđánh giásự hài lòngcủa
du kháchvề điểm đến Tà Xùa nhóm tác giả
sẽsử dụng 5 yếu tố cơ bản củađiểm đến du
lịch (theoquan điểm Sharron 1997) bao hàm
luôn thuật ngữ 5Avà 5T
Khả năng tiếp cận điểm đến
(Accessibility): Là mức độ dễ dàng, thuận
tiện tiếp cận điểm đến qua hệ thống giao
thông, các phương tiện vận chuyển khác
nhau Hay có thểhiểu nôm larằngmột điểm
đến du lịch phải thuận lợi cho du khách tiếp
cận bằng nhiều loạiphương tiện vậnchuyển
Khách du lịch cũng cóthể đilại dễdàngbên
trong điểm đến Ngoài ra, thị thực (visa),
cửa khẩu, khoảng cách giữa điểm đến và
nguồn khách cũng là một trong những nội
dung của khả năng tiếp cận điểm đến Một điếm đến du lịch có thể có sức hấp dẫn đổi với kháchdulịchnhưng vẫn không thể khai
thác được nếu việctiếp cận điểm đến đó hết
sức khó khăn Một điểm đến du lịch muốn
du khách có những trải nghiệm, cảm nhận hài lòng thì các yếu tố vềthủ tụchành chính hay mạnglưới giao thôngphải thuậnlợi cho tiếp cận Chính nó là một yếu tố thúc đẩy
khách đi du lịch và có hài lòng, có ý định quaytrở lại điểm đến du lịchkhông
Sức hấp dẫn của tài nguyên du lịch
(Attractions): Tài nguyên du lịch là yếu tố
quyết định đến sự hình thành sản phẩm du lịch, đến việc đápứngnhu cầu đặc trưng và
thu hút sự chú ý của khách du lịch và là
động lực ban đầu cho khách du lịch đến
thăm điểm đến Mỗi điểm đến du lịch thì
đềucó sức hútvềtài nguyên du lịchtự nhiên
và vănhóa rất khácbiệt.Nơi nào tài nguyên
du lịch càng phong phú,đa dạng, ngoạn mục
và đặc biệt làđộc đáo, lạ thì càng có sức hút
đối vớikhách du lịchcũng tác động tích cực
đến sự hài lòng của du khách Sức hấp dẫn
của tài nguyên du lịch được quan tâm ở
nghiên cứu này là phong cảnh, cảnh quan; thời tiết khí hậu, vănhóabảnđịa, ẩm thực Tiệnnghi/cơ sởvật chấtphục vụdu lịch
(Amenities): Tiện nghi hay chính là các cơ
sở vật chất, cácdịch vụ vàtiện ích của điểm đến nhằm hỗ trợ đáp ứng nhu cầu của du khách và người dân địa phương Điểm đến
du lịch sẽ vừa có: (i) các tiện nghi đáp ứng
nhu cầu thường nhật của con người (người dân địa phương) và (ii) các tiện nghi đáp
ứng nhu cầu đặc trưng của khách du lịch Thoạt tiên ta sẽ nghĩ hai loại tiện nghi kể trên tách biệt, không liên quan với nhau,
nhưng thực chất nó gần như là một Nếucác
loại tiện nghi đáp ứng nhu cầu thường nhật
của cộng đồng địa phương tốt thì nó cũng
đang đáp ứng cho nhu cầu của khách du
lịch
Trang 580 Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 2 (2022) 76-94
Cơ sở lưu trú (Accommodation): Mỗi
quốcgia, khu vực lại phân loạivà xếp hạng
các sở lưu trú theo các tiêu chí khác nhau
Có nướcphânhạng kháchsạn bằng các con
số, vương miện, V.V Có hệ thống sử dụng
các ngôi sao ) Ở Việt Nam, chất lượng
khách sạn được phân biệt theo hạng sao,
khách sạn 4 đến 5 sao là khách sạn hạng
sang Việc lựa chọn loại hình cơ sởlưu trú
sẽ phụ thuộc vàomục đích chuyếnđivà khả
năng chi trả của từng đối tượng khách.Neu
điểmđến du lịch đa dạng về loại hình cơ sở
lưu trú và với nhiều mức giá thì chắc chắn
điểm đến đó sẽ thu hút nhiều kháchdu lịch
khác nhau
Thái độ (Awareness): “Thái độ” là văn
hóa ứng xử của nguồn nhân lựcphục vụ du
lịch tại điểm đến du lịch bao gồm cả cộng
đồng địa phương có hoặc không tham gia
vào hoạt động du lịch Văn hóa ứng xử của
cộng đồng địa phươngvà nguồn nhân lực tại
điểm đến du lịch đóng một vai trò quyết
định cho sự phát triển Bởi văn hóa ứng xử
màkhách du lịchnhậnđược tạiđiểmđếncó
tácđộng rất mạnh đến việc hình thành hình
ảnh điểm đến du lịch trong mắt khách du
lịch Yếu tố tháiđộtrong nghiêncứunàychỉ
đềcập tới tháiđộcủa cộng đồng địa phương
còn thái độ của nguồn nhân lực phục vụ
kháchdu lịch trực tiếp sẽ nằmtrong yếu tố
cơ sở lưu trú (đội ngũ nhân lực phục vụ tại
cơ sở lưu trú) Thái độ cũng là một yếu tố
tác động mạnh mẽ đến sựhài lòng vàquyết
định quay trởlại của khách du lịch
Tómlại, các yếu tố của một điểmđếndu
lịch sẽ tác động tích cực hoặc tiêu cực đến
cảm nhận, sựhài lòng của dukhách Neu du
khách có cảm nhận tốt, hài lòng về điểm đến
thì đồng nghĩa với việc các yếu tố như: khả
năng tiếp cận, sức hấp dẫn của tài nguyên du
lịch; cơ sở lưu trú; cơ sởvật chất- kỹthuật,
thái độ của cộng đồng địa phương đã tác
động tích cực đến khách du lịch Một trong
những tiêu chí phản ánh tốt nhất sựhài lòng
của du khách chính là ý định quay trở lại điểm đến của du khách Tứclàkhi du khách càng hài lòng về điểm đến thì ý định quay
lại điểmđến càng cao
2 Mô hình nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu
Theo John và cộng sự (1998), hiện nay
có4 mô hình hình đánh giá mức độ hài lòng
được nhiều nhà nghiên cứu sử dụng: mô
hình IPA (Important-Perferformance
Analysis), mô hình SERVQUAL (Service
Quality), mô hình HOLSAT (Holiday Satisfaction), và mô hình SERVPERF
(Service Performance) Mỗi một mô hình nghiên cứu đều có ưu, nhược điểm khác nhau Theo nghiên cứu của Johnvà cộng sự
(1998), mô hình HOLSAT đo lường sự hài lòng của một khách du lịch với trải nghiệm
về kỳ nghỉcủa họtại mộtđiểmđến Mộtđặc điểm quan trọng của mô hình HOLSAT là xem xét đến các thuộc tính tích cực cũng như các thuộc tính tiêu cực khi diễn tả các
đặc tính chủ chốt của một điểm đến Các yếu tố được liệtkê có ảnh hưởng đến sựhài lòng của khách du lịch trong nghiên cứucủa John và cộng sự (1998) bao gồm: (i) tài nguyên thiên nhiênvàđiều kiện vật chất; (ii)
môitrường; (iii) cácdịch vụ ăn uông - tham
quan - giải trí - mua sắm; (iv) chỗ ở; (v) chuyển tiền; (vi) di sản và vănhóa
Mô hình nghiên cứu của Pizam và cộng
sự (1978) đã sử dụng thangđo Likert5 mức
độ để tiếnhành nghiên cứu với 32 tiêu chí
được đưa ra Qua phương pháp phân tích yếutố từ 32 tiêu chí, cáctác giả đãxác định
được 8 yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng
của du khách đối với điểm đến du lịch bao gồm: (i) mức độ thương mại hóa; (ii) môi trường; (iii)cơ sở vật chấtkhu cắmưại; (iv)
cơ sở luntrú; (v) chi phí; (vi)cơ hội du lịch
biển; (vii) sự hiếu khách; (viii) cơ sở ăn
uống
Trang 6Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chi Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 2 (2022) 76-94 81
MÔ hình nghiên cứu của Hoàng Trọng
Tuân (2015), nghiên cứu sự hài lòng của
khách du lịch về hoạt động du lịch lịch sử
văn hóa tại Thành phố Hồ Chí Minh có
những kế thừa mô hình SERVQUAL bao
gồm 8 yếu tốvới 15 tiêu chí.Cụ thể gồm: (i)
sự tiếp cận; (ii) sự sẵn sàng phụcvụ; (iii)nội
dungtham quan; (iv)cơ sở vật chất kỹ thuật
du lịch; (v)nguồnlực tại điểm; (vi) sức chứa
khách; (vii) tính an toàn; (viii) lòng mến
khách Thông qua việc tổng họp và phân
tích cơ sở lý luận về sự hài lòng, điểm đến
du lịch vàđặc biệt căn cứtheo mục tiêu của
nghiên cứu này thì nhóm tác giả chỉ đề cập đến 5 yếu tố về điểm đến du lịch(theo quan
điểm Sharron 1997)có tác động đến sự hài lòng của khách du lịch đó là: (i) khả năng
tiếp cận điểm đến (accessibility); (ii) sức
hấp dẫn của tài nguyên du lịch (attractions); (iii) tiện nghi (amenities); (iv) cơsởlưu trú
(accommodation); (v) thái độ (awareness) Ngoài ra, nhóm tác giả phân tích thêm yếu
tốtác độngsự anninh, antoàn của điểm đến
và đặc điểm nhânkhẩu của khách dulịch tác động đến sựhài lòng
Hình 1: Mô hình nghiên cứu để xuất
(Nguồn: Nhóm tác giả thực hiện 2020)
Giả thuyết nghiên cứu được phát biểu
như sau: HI: Yếu tố khả năng tiếp cận điểm
đến cóảnh hưởngtích cực (thuận chiều) đến
sự hài lòng của khách du lịch về điểm đến
Tà Xùa
H2: Yếu tố sức hấp dẫn của tài nguyên
dulịch có ảnh hưởng tích cực (thuận chiều) đến sự hài lòng của khách du lịch về điểm đến Tà Xùa
Trang 782 Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chi Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 2 (2022) 76-94
H3: Yếu tố cơ sở lưu trú có ảnh hưởng
tích cực (thuận chiều) đến sự hài lòng của
khách dulịch vềđiểmđến Tà Xùa
H4: Yếu tố cơ sở vật chất kỹ thuật - hạ
tầng có ảnh hưởng tích cực (thuận chiều)
đến sự hài lòng của khách du lịch về điểm
đến Tà Xùa
H5: Yếu tố thái độ có ảnh hưởng tích
cực (thuậnchiều) đến sự hài lòng của khách
dulịch về điểmđến Tà Xùa
H6: Yeu tố an ninh, an toàn có ảnh
hưởng tích cực (thuận chiều) đến sự hài lòng
cùa khách du lịchvề điểmđến Tà Xửa
3 Phương pháp nghiên cứu
3 ỉ Phương pháp tồng hợp tài liệu
Đe tài nghiên cứu những cơ sở lý luận
khoahọc về sự hài lòng, các yếu tố của điểm
đến, yếu tố củađiểmđến dulịch ảnh hưởng
tới sự hài long của du khách Nhóm tác giả
sử dụng các dữ liệu thứ cấpđược thu thậptừ
sách, tạp chí khoa học chuyên ngành, bài
viết trên internet Các nguồn dữ liệu tồntại
dưới dạng vănbản.Ngoài ra, dữ liệu thứ cấp
còn được thu thập từcác báo cáo, kế hoạch
phát triển du lịch tại Tà Xùa của ủy ban
nhân dân huyện Bắc Yên Sau đó tiến hành
phân tích và tổng họp nhằm kế thừa những
thôngtin giá trị vàtin cậy liênquanđếnvấn
đề nghiên cứu Dữ liệu sơ cấp mà nhóm tác
giả đã thu thập được trong quá trình khảo
sát, điền dã tại điểm nghiên cứu và số liệu
thu thập được của bảng hỏi, thang đo mức
độ
3.2 Phương pháp nghiên cứu điền dã
Việc điền dã khảo sát tại điểm nghiên
cứu để có những quan sát, thu thập số liệu
về các yếutố của điểmđến kháchquan nhất
Đặc biệt để trải nghiệmđiểm đến như một
khách du lịch về tất cả các yếu tố như: tài
nguyên tự nhiên và nhân văn; hệ thống giao
thông; cơ sở lưu trú, cáctiện nghi về cơ sở
vật chất - kỹ thuật; thái độ của cư dân và nguồn nhân lực phục vụ trong du lịch
Thông qua việc khảo sát điền dã tại điểm nghiên cứu đã giúp nhóm tác giả có thêm
nhiều dữ liệu sơ cấp về cơ sởlưu trú và cơ
sở vật chất - kỳ thuật
3.3 Phương pháp nghiên cứu định tính
(phỏng vẩn sâu)
Phương pháp phỏng vấn sâu được nhóm tác giả sử dụng ở giai đoạn đầu của nghiên
cứu, mục tiêu quan trọng nhất là cơ sở để
thiết kế bảng hỏi, thangđomức độđể tránh
được những sai lầm mắc phải khi xây dựng
bảng hỏi, tiết kiệm thời gian cho người nghiên cứu mà vẫn thu về kết quả khảo sát
hoàn chỉnh Tiến hành phỏng vấn trước và
trong thờigian khảo sát điền dãđiểm nghiên
cứu Trước thời gian đi khảo sát, điền dã: phỏng vấn 5 người (3 nam, 2 nữ) đã đi du
lịch Tà Xùa Trong thời gian đi khảo sát, cũng phỏng vấn 5 người(4nam, 1 nữ) đang
đidu lịchTàXùa Mỗi cuộc phỏngvấndiễn
ra trong khoảng thời gian 25-30 phút thông
qua mạng xã hội Facebook (giai đoạn trước khi đi khảo sát tại điểm nghiêncứu) vàgặp mặt trực tiếp (giaiđoạn đi khảo sát tại điểm
nghiên cứu) Nhóm tác giảđã lưulại câu trả
lời bằng hai phương pháp là ghichép vàthu
âm bằng điệnthoại Sẽ có một danhsáchcác
câu hỏi phỏng vấn dạng đóng và mở được
sử dụng Nhưng chủ yếu tập trung vào3 câu
hỏichính cụthể như sau:
Câu 1: Điều gì thúc đẩy anh/chị đi du
lịch Tà Xùa?
Câu 2: Anh/chị có cảm thấy hài lòng về
điểm đến Tà Xùa không? Nếu có thì hài
lòng nhất về điều gì? Neu không thìvì điều gì?
Trang 8Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, sổ 2 (2022) 76-94 83
Câu 3: Nếu được lựa chọn một điểm đến
du lịch cho bạn bè thì anh/chị có sẵn sàng
giớithiệu Tà Xùa không?
3.4 Phương pháp nghiên cứu định lượng
(bảng hỏi, thang đo)
3.4.1 Xây dựng các biến quan sát
Thang đo Likert được sử dụng rộng rãi
trong nghiên cứu khoa học xã hội đặc biệt
nghiên cứu sự hài lòng củakhách du lịchvề
các yếu tố của điểm đến du lịch Thang đo này có ưu điểm là dễ tạo và dễ sử dụng
Thang đo Likert 5 điểm đi từ mức độ đánh giá rất không hài lòng cho đến rất hài lòng được trình bày như sau: (i) rất không hài lòng; (ii)không hài lòng; (iii)phânvân; (iv)
hài lòng; (v)rất hài lòng
Bảng 1: Yêu tố đo lường sự hài lòng của khách du lịch đến với Tà Xùa
Thành
phần
Khả
năng
tiếp cận
điểm
đến
[TC1] Bản đồ, bảng, biển chỉ dẫn hỗ ượ tốt Đe xuất cùa nhóm tác giả
[TC2] Hệ thống đường giao thông, chất lượng mặt đường đến
Tà Xùa tốt, rộng rãi
Nguyễn Trọng Nhân (2013); Lưu Thanh Đức Hải và cộng sự (2011); Phan Thị Dang (2015) [TC3] Loại hình phương tiện giao thông đa dạng
[TC4] Có bãi đỗ xe rộng, hiện đại, ra vào thuận lợi
Sức hấp
dẫn của
tài
nguyên
du lịch
[TN1] Cảnh quan thiên nhiên ngoạn mục Đe xuất của nhóm tác giả
[TN3] Sự đa dạng sinh học, hệ động thực vật đặc biệt Đe xuất của nhóm tác già
[TN4] Phong tục tập quán người Mông độc đáo, đặc sắc
[TN5] Ảm thực hấp dẫn Lưu Thanh Đức Hải và cộng sự
(2011)
Cơ sở
lưu trú
[LT1] Cơ sở lưu trú tiện nghi, đáp ứng nhu cầu của du khách
Pizam và cộng sự (1978); Nguyễn Trọng Nhân (2013); Phan Thị Dang (2015)
[LT2] Nhân viên sẵn sàng phục vụ, cung cấp thông tin nhanh
chóng, kịp thời
[LT3] Thái độ nhân viên thân thiện, cởi mở
[LT4] Giá cả dịch vụ lưu trú phù hợp
Cơ sở
vật chất
’kỹ
thuật
[CS1] Hệ thống điện, nước cung cấp đầy đủ Đe xuất của nhóm tác giả
[CS2] Mạng lưới truyền thông, thông tin liên lạc thuận tiện
Lưu Thanh Đức Hải và cộng sự (2011)
[CS3] Có đa dạng các loại hình lưu trú
[CS4] Cơ sở chăm sóc sức khỏe
[CS5] Các tiện ích khác (quán cafe, cửa hàng )
Thái độ
[TD1] Người dân địa phương thân thiện, cởi mở
Đinh Công Thành và cộng sự (2011)
[TD2] Người dân cung cấp thông tin hữu ích cho du khách
Đề xuất của nhóm tác giả [TD3] Người dân sẵn sàng giúp đỡ khi du khách gặp khó khăn
Trang 984 Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhản văn, Tập 8, sổ 2 (2022) 76-94
(Nguồn: Tông hợp của nhóm tác giá 2020)
An
ninh,
an toàn
[ATI] Không có các tệ nạn tiêu cực (ma túy, trộm cắp, chèo
kéo, v.v.) xảy ra tại điếm đến du lịch
Nguyễn Trọng Nhân (2013)
[AT2] Lực lượng bào vệ, công an, kiềm lâm kiểm tra, bảo vệ
[AT3] Thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, an toàn, sạch sẽ, tươi
ngon, đảm bào sức khỏe
Mức độ
hài lòng
[HL] Mức độ hài lòng của anh/ chị về điểm đến Tà Xùa Đề xuất của nhóm tác giả
Dựa vào kết quả các công trình nghiên
cứuvề các yếu tốtácđộng đếnsựhài lòng ở
Việt Nam, trên thế giới và mô hình nghiên
cứu đề xuấtthì nhómtác giả đã xây dựng 6
thangđo độc lậpvới 24biến quan sát (Bảng
1) và 1 thang đo phụ thuộc được sử dụng
chođềtài“Sự hài lòng của khách du lịch về
điểm đến Tà Xùa” Phần thang đoLikert sẽ
nằm trong phần 2 của bảng hỏi Bảng hỏi có
3 phần gồm: thông tinvề hoạtđộng du lịch
của du khách; thang đo Likert và thông tin
về đặc điểm nhân khẩucủa khácdulịch
3.4.2 Chọn mẫu nghiên cứu và phương
pháp thu thập sô liệu
Chọn mẫu theo công thức cơ sở tiêu
chuẩn 5:1 của Kenneth (1998), tức là để
đảmbảo phân tíchdữliệu (phân tích yếu tố
khámphá EFA) tốtthì cầnít nhất 5quan sát
chomộtbiến đo lường và sốquan sát không
nên dưới 100 Bảng câu hỏi khảo sát tác giả
trích dẫn cótổng cộng 24 biến quan sát (các
câu hỏi sử dụng thang đo Likert), do vậy
mẫu tối thiểusẽ là 24 X5 = 120 bảng trả lời
Và cụ thể trong nghiên cứu này, nhóm tác
giả đã thu về tất cả 280 bảng trả lời Bảng
hỏi, thang đo được thiết kế dưới dạng
online-survey thông qua ứng dụng Google
Biểumẫu Tất cả dữ liệu thuđược sẽ được
xử lý với sự hỗ trợ của ứng dụng Google
Biểu mẫu và đặc biệt là phần mềm SPSS
20.0 for Windows -công cụ hỗ trợcho việc
xử lý và phân tích dữ liệu Trước khi phàn
tích kết quả mức độ hài lòng của du khách
thì nhóm tác giả tiến hành phân tích độ tin cậy thang đo với hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha và phân tích yếu tố khám phá EFA (Exploratory Factors Analysis) để đảm bảo
thang đo và biến đo lường đủ độ tin cậy, đánh giá, kiểm định độ giá trị của thang đo
Vàtiếnhànhphântích tương quan -hồi quy tuyến tính nhằm chấp nhận hoặc bác bỏ
những giả thuyết nghiên cứu về sự hài lòng
của khách du lịch
3.4.3 Phân tích dữ liệu
Thống kê mô tả: Mô tả những đặc trưng của mẫu nghiên cứu theocác dấuhiệuphân
biệt đượcđịnh sẵn Kiểm định thang đo: Nhóm tác giả sử
dụng 6 thang đo độc lập với 24 biến quan sát, nên để đảm bảo độ tin cậy thang đo và
biến quan sát, phươngpháp đánh giá độ tin cậy thang đo với hệ so Cronbach’s Alpha được sử dụng Đối với độ tincậy thang đo, Hoàng Trọng và cộng sự (2008) cho rằng
Cronbach’s Alpha từ 0,7 đến gần 0,8 thì thang đo lường sử dụng được, Cronbach’s
Alpha từ 0,8 đến gần 1 thì thang đo lường tốt Đối với biến đo lường đảm bảo độ tin cậy khi có hệ số tương quan biến-tổng hiệu
chỉnh (corrected item-total correlation) >=
0,3
Phân tích yếu tố khám phá EFA: Phân tích yếu tố khámphá (EFA) nhằm giảm bớt hay tóm tắt dữ liệu, để đánh giá, kiểm định
độ giá trị của thang đo, đồng thời xem xét
độ tin cậy (Sig) của các biến quan sát có
Trang 10Phạm Hồng Long, Phan Thị Quỳnh / Tạp chí Khoa học Xã hội và Nhân văn, Tập 8, số 2 (2022) 76-94 85
quan hệ chặt chẽ với nhau hay không Đặc
biệt, kết quảphân tích yếu tố khám phá giúp
tìm ra những nhóm yếu tố mới (nếu có) và
hiệu chinh các giảthuyết đã được đưa ra sau
khi tổng quan lý thuyết Trị số của KMO
phải đạt giá trị 0.5 trở lên (0.5 < KMO< 1)
là điều kiện đủ để phân tích yếu tố là phù
hợp Nếu trị số này nhỏ hơn 0.5, thì phân
tích yếu tố có khảnăng không thích hợp với
tập dữ liệu nghiên cứu Kiểm định Bartlett
có giátrị Sig > 0,05 thìkhông nên áp dụng
phân tích yếu tố (Hoàng Trọng và cộng sự
2008: 31) Giá trịtổng phương sai trích (yêu
cầu là > 50%), (Nguyễn Đình Thọ và cộng
sự 2009) Trị số Eigenvalues (đại diện cho
phần biến thiên được giải thích bởi mỗi yếu
tố) có giátrị > 1
Tiêu chí đánh giá mức độ hài lòng: Đổ
đánh giá mứcđộ hài lòng của kháchdu lịch
về các yếu tố củađiểmđến Tà Xùa nhóm tác
giả sử dụng phương pháp đánh giá trung
bình Mean và độ lệchchuẩn Std Deviation
-SD Với thang đo Likert 5 điểm, ý nghĩa của từng giá trị trung bình đối với thang đo khoảng từ: 1,00-1,80 (rất không hài lòng); 1,81-2,60 (không hài lòng); 2,61-3,40 (bình
thường);3,41-4,20 (hài lòng); 4,21-5,00 (rất hài lòng)
Tương quan và hồi quy tuyến tính: Sau
bước chạy ma trận tương quan Pearson nhằm kiểm tra mối tương quan tuyến
tínhchặt chẽ giữa biến phụ thuộc với các biến độc lập và sớm nhận diện vấn đề đa cộng tuyến khi các biến độc lập cũng có
tương quan mạnh với nhau Thi phương pháp hồi quy tuyến tính được sử dụng để
khắng định mô hình có baonhiêuyếu tốthật
sự ảnh hưởngsự hài lòng của khách du lịch
về điểm đến Tà Xùa; cườngđộtác động của
từng yếu tố vàkiểmđịnh các giả thuyết
Hình 2: Sơ đồ quy trình nghiên cứu
(Nguôn: Nhóm tác giả 2020)