Quản lý thuế bảo vệ môi trường tại cục thuế tỉnh thái nguyên

NGHIÊN CỨURESEARCH Ma Thị Hường Thông qua khảo sát 32 cán bộ côngchức tham giacông tác quản lý thuế Bảo vệmôitrường BVMT tại Cụcthuế tỉnhThái Nguyên và 21 Doanh nghiệp thuộcđối tượngnộp

NGHIÊN CỨU

RESEARCH

Ma Thị Hường

Thông qua khảo sát 32 cán bộ côngchức tham giacông tác quản lý thuế Bảo vệmôitrường (BVMT) tại Cụcthuế tỉnhThái Nguyên và 21 Doanh nghiệp thuộcđối tượngnộp thuế Bảo vệ môi trường trên địa bàn tỉnh, Nghiên cứu phân tích, đánh giávà phát hiện những tồn tại trong công tác quản lýthuế BVMT tại Cục Thuếtỉnh Thái Nguyên giaiđoạn2019-2020đề xuất một số giải pháp nângcao công tác quảnlý thuế Bảo

vệ môi trườngtrong thời giantới góp phần giúp địa phương hoàn thànhmục tiêu thuThu Ngân sách Nhà nươc (NSNN)

1 Mở đâu

Công tác quản lý thuế nói chung, quản lý thuế

Bảo vệ môi trường nóiriêngđóng vaitrò rất quan

trọng bởi thuế lànguồn thu chủ yếu của ngân sách

nhà nước và là công cụ quan trọng góp phần điều

chỉnh, thực hiện các chính sách vĩ mô của tỉnh Thái

Nguyên trong những năm qua Cục Thuế tỉnh Thái

Nguyên được thành lập từ năm 1945, tiền thân là

Chi cục Thuếtrực thuộc Sở Tài chính BắcThái Cục

Thuế tỉnh Thái Nguyên là tổ chức trực thuộc Tổng

cụcThuế Bộ tài chính,cóchứcnăng thực hiện công

tác quản lý thu thuế, phí, lệ phí và các khoản thu

kháccủa ngân sáchnhà nước thuộc phạm vi nhiệm

vụ của ngành thuế trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên

theo quy định.Trong những năm qua, công tác quản

lý thuế bảo vệ môi trường đã được Cục Thuế tỉnh

Thái Nguyên quan tâm, không chỉ để đáp ứng được

nguồn thu cho Ngân sách nhà nước mà điều thiết

yếu hơn làđể chấn chỉnh và làm chuyển biến nhận

thứcvềviệc chấp hành chế độ chính sách pháp luật

của ngườinộp thuế bảo vệ môi trường trên địa bàn

Bài viếtphântích, đánhgiá,phát hiện những tồn tại

trong công tác quản lý thuế BVMTtại Cục thuế tỉnh

TháiNguyên vàđề suất các giải pháp gópphần nâng

cao công tác quản lý thuếnói chung, quản lý thuế

môitrường nói riêngtại tỉnh Thái Nguyên

Cục thuế tỉnh Thái Nguyên

Dựatrên các căn cứ pháp lý và số lượng doanh

nghiệp đanghoạt động thuộc đối tượng chịu thuế

bảo vệ môi trường trêndịa bàn tỉnh Thái Nguyên do

Cục thuếtỉnhThái Nguyên đãxây dựng dự toán thu

thuế BVMT giai đoạn 2019 -2021 được thể hiện ở

bảng 1

Bàng 1: Kẻt quả xây dựng dự toán thu thuê bảo vệ môỉ trường

của Cục thuê tình Thái Nguyên giai đoạn 2019-2021

2019 2020 2021 2020/2019 2021/2020

± % ± %

Dự toán thu

(Triệu đồng) 575.000 460.000 495.000 -115.000 -20,0 35.000 7,6

- Lĩnh vực xăng dầu

(Triệu đồng) 530.150 427.800 462.825 -102.350 -19.3 35.025 8.2

Tv trona (%) 92.2 93,0 93.5 - -

Lĩnh vực khai thác than (Triệu đồng) 44.850 32.200 32.175 -12.650 -28,2 -25.0 -0,1

Tỳ trọng (H) 7,8 7,0 6.5 - - -

-(Neuồn: Cue Thuế tỉnh Thái Neuvên)

Nhìn chung, công táclập ổ dự toán thuế BVMTtại Cục thuế tỉnh Thái Nguyên đã thực hiện đúng thời gian quy định, đúng quy trình và giao dựtoán của Luật thuế BVMT Tuy nhiên do Qua phân tích cho thấy, dự toán thu thuếbảo vệ môi trường của Cục thuế tỉnh Thái Nguyên có sựtăng, giảm thất thường qua các năm trong giai đoạn 2019-2021 do biến động về hoạt động kinh doanh xăng dầu của các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu trên địa bàn Bên cạnh các căn cứ pháp lý, trong xây dựng dự toán, Cục thuế tỉnh Thái Nguyên cũng đã bám sát thực tếhoạtđộng của các doanh nghiệp đanghoạt động thuộc đối tượng chịuthuế bảovệ môi trường trên địa bàntỉnh Thái Nguyên

2.2 Kết quả chấp hành dự toán thu thuế BVMT tại Cục thuế tỉnh Thái Nguyên

Dưới sự chỉ đạo của Thường trựcTỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên

và Bộ Tài chính, Tổng cụcThuế, Cục thuế tỉnh Thái Nguyên đãlãnh đạo, chỉ đạo sát sao, quyết liệtcác phòngchuyên môn của Cục thuế vàcácChi cục thuế khu vực trực thuộc trong thực hiện các nhiệm vụ được giao.Bên cạnh đó, Cục thuế tỉnh Thái Nguyên

đã phối hợp chặt chẽ với cácsở, ban, ngành, cácđịa phương, với hiệp hội doanh nghiệp tỉnh với quyết tâm hoànthành nhiệm vụ chính trị ởmức cao nhất trong toàn ngành Thuếtỉnh Thái Nguyên Kết quả thực hiện thu thuế BVMT qua 3 năm 2019 -2021 được thể hiện qua bảng2:

_ Tạỉ Cục thuế tinh Tháỉ Nguyên giai đoạn 2019-2021 _

Nấm 2019 Năm 2020 Nìm 2021

Kế hoạch

(triệu đồng)

Thực hiện (triệu đồng)

Ke hoạch

(triệu đồng)

Thực hiện (triệu đồng)

Kế hoạch (triệu đồng)

Thực hiện (triệu đồng)

Thu lình

vực xăng

dầu

530.150 441.344.7 427.800 465.527,0 462.825 508.852,6

Thu linh

vực khai

thác than

44.850 34.755.3 32.200 34.502.0 32.175 42.054.4

Tổng thi 575.000 476.100 460.000 500.029 495.000 550.907

Nguồn: Cục Thuế tình Thái Nguyên

Việc thu thuế BVMT trên địa bàn tỉnh Thái

Nguyên được tuân thủ theo quy định của Luật thuế

BVMT, các vănbảnhướngdẫn của các Bộ ngành, số

liệu thựctếbảng 2 cho thấy hầu hết các khoản thu

thuế BVMT tại tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2019

-2021

2

đều vượt kế hoạch theodựtoán

,3 Công tác kiểm tra, thanh tra thuế BVMT

Công việc thanh tra, kiểm tra thuế BVMT được

thực hiệnbởi phòng thanhtravàkiểmtrathuếsố

và phòng kiểm tra thuế số 2, kếtquảkiểmtra cụ thể

giai đoạn 2019 -2021 nhưsau:

Bàng 3: Kết quà công tác tbanb tra, kiềm tra các doanh nghiệp

nộp thuế bão vệ môỉ trường giai đoạn 2019-2021

Chi tiêu 2019 2020 2021 2020/2019 2021/2020

± % ± %

- Số )N được thanh ưa,

dểm tra (DN) 4 6 5 2 50.0 -1 -16,7

_ 1 ố doanh nghiệp

vi phạm (DN) 2 3 2 1 50.0 -1 -33,3

■ sò

tiền

iển thuế truy thu và

phạt (Triệu đổng) 4.802,6 5.525.2 3.902,8 722,6 15.0 -1.622.4 -29.4

BV

hiệ

kịp

là

N

Nguôn: Cục Thuê tính Thái Nguyên

Công tác thanh tra, kiểm tra công tác thu thuế

4T tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên được thực

■n thường xuyên và khá hiệu quả Tuynhiên Số

lượtDN kiểmtra qua 3 nămlà 15 lượtvà thu hồi

thời số tiền thuế truythu vàtiềnphạtnăm 2019

:.802,600 triệu đồng; năm 2020 là 5.525,2 triệu

đồng, năm 2021 là 3.902,8 triệu đồng Nhờ đó đã

gópphần quan trọng trongviệc xử lý, điều chỉnh kịp

thời những sai phạm, đưa công tác quản lý thuế

BỶMT đi vào nề nếp, hiệu quả, đúng quy định của

Nhà nước

quản lý thuế BVMT tại Cục thuế tỉnh Thái

íguyên

Công táclậpdự toán thu thuế bảo vệ môi trường:

Công táclập dựtoánthu thuế BVMT dùđã dựatrên

các căn cứ pháp lý và điều kiện thực tiễn nhưng

công tác lập dự toán thu thuế bảo vệ môi trường

chưa thực sự bám sát nhiệmvụphát triển kinhtế xã

hội của địa phương và chưa dự báo được đầy đủ

những biến động của thị trường có thểtác động đến

thu thuế BVMT trên địa bàn

Côngtácchấp hành dự toán thu thuế bảo vệ môi

trường: Việc nâng cấp, cập nhật và chuyển đổi

thường xuyêndữliệu trong các ứng dụngkhiếndữ

liệu thôngtinvềngười nộp thuế bảo vệ môi trường

có nhữngsai lệch nhất định và ảnhhường đến việc

khai thác, sử dụng dữliệu

Hiệu quả của côngtác đôn đốc, thu nợ thuế bảo

vệmôi trường chưa đạt hiệu quả như mong muốn Mặc dù Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên đã triển khai mộtsố biện pháp để đôn đốc, thu nợ thuế bảo vệ môitrường nhưng hàng năm, vẫn có doanh nghiệp

nợ tiền thuế bảovệ môi trường

Công tác thanh tra, kiểm tra:Côngtácgiám sát để các doanhnghiệpchấp hành các kiến nghị sau tranh tra, kiểm tra chưa thựcsự hiệu quả Còn tìnhtrạng doanh nghiệp cốtình châyỳ, không nộp hoặc nộp chậmtiền truy thu thuế và tiền phạt

3 Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý thuê'

Đểnângcao hiệu quả quản lý thuế BVMT tạiCục thuế tỉnh Thái Nguyên, cần quan tâm đến một số giải pháp sau:

(1) Hoàn thiện công tác lập dự toán thu thuế BVMT: cần bám sát nhiệm vụ phát triển kinh tểxã hội của địa phương Căn cứ vào các văn bản quy phạm pháp luật và điều kiện thực tiễn tại địa phương để xây dựng dự toánthu thuế bảo vệ môi trường là điều kiệnbắt buộccủacơ quan thuế Đồng thời công tác lập dự toán thu thuế bảo vệ môi trường cần dự báo được đầy đủ những biến động của thị trườngcó thể tác động đến thu thuếbảo vệ môi trường trên địa bàn Để công tác lập dự toán thuế bảovệ môitrường sát vớiđiều kiện thựctiễn, tạo điềukiệnthuận lợi cho công tác triển khai thực hiện chấp hành dự toán thì Cục thuế tỉnh Thái Nguyên cần chú trọng tới công tác dự báo những biến động của thị trường có thể tác động đến thu thuếbảo vệ môi trường trênđịa bàn

(2)Hoàn thiện công tác chấp hành dự toán thu thuế BVMT

Duy trì, thực hiện tốt công tác quản lý tờ khai thuế, kế toán thuế BVMT; đặc biệt công tác công táctuyên truyền, hỗ trợ đốivới doanh nghiệp nộpthuế bảo vệ môitrường vì đây là khâu then chốt giúp các đối tượng nộp thuế ýthức vànângcao tinh thần trách nhiệm đối với nghĩavụ nộpthuế

Đối với công tác tuyên truyền, hỗ trợ đối với doanh nghiệp nộp thuế BVMT gồm Điều tra, khảo sát nhu cầu hỗ trợ của doanh nghiệpvề hình thức, nội dung yêu cầu hỗ trợtheo từng nhóm lĩnh vực, ngành nghềhoặc mớithành lập Lậpkế hoạch phát triển các hình thức, nội dung tuyên truyền hỗ trợ đối vớidoanh nghiệp, tập trung tuyên truyền hỗ trợ theo nhu cầu của doanh nghiệp Nghiên cứu, triển khai áp dụng mộtsố hình thức tuyêntruyền,hỗ trự hiện đại, hiệu quả như: xây dựng và triểnkhaihình thức trao đổi thôngtin trực tuyển và thưđiện tử với các doanh nghiệp nộp thuế, thông qua hệ thống

NGHIÊN CỨU

RESEARCH

mạng ngành Thuế Xây dựngnộidung và thiếtkế kỹ

thuậtđểnhanhchóng triển khai hệthống trả lời về

thuế tự động qua điệnthoại.; Nâng cao chất lượng

thông tin cho các chuyên mục trên website của

ngành thuế, cập nhật các thông tin tại mục cácvăn

bản quy phạm phápluật về thuế đã sửa đổi, bổ sung,

mớiban hành,thủ tục vềthuế

Thực hiện tốtquychế côngbố thôngtin đối với

những doanh nghiệp nợ thuế bảovệ môi trường trên

địa bàn để nhữngđơn vị này có ý thức hơn trong việc

chấp hành nghĩa vụ thuế bảovệ môi trường đối với

ngânsách nhànước.Đồng thời phối hợp chặtchẽvới

các đơn vị đểthực hiệncông tác thu nợ một cáchcó

hiện quả, đúng quy định phápluật

(3) Tăng cường côngtácthanh tra, kiểm tra thu

thuế BVMT

- Củng cố công tác thanh tra đối với các doanh

nghiệp của hệ thống hiện hành: Tập trungvào các

biện phápchống thất thu ngân sách nhà nước theo

đốitượngnộp thuế, đối tượng chịu thuế bảo vệ môi

trường nhằm đảm bảo cơ quan thuể quản lý đủ

doanh nghiệp và đối tượng chịu thuế bảo vệ môi

trường

- Phânloại đối tượng để thanh tra, kiểmtrathuế

bảo vệ môitrường: Tập trung vào các đối tượng có

nhiềurủiro vềthuế hoặcthiếu độ tín nhiệm, thường

xuyêngian lận về thuế bảo vệ môi trường Các đối

tượng tự giác thực hiện nghĩa vụ thuế bảo vệ môi

trường thì có thể 5năm mới kiểm tratoàn diện một

lần Nói cách khác là xây dựng và thực hiệnkỹthuật

thanh tra, kiểm tra dựa trên phân tích, đánh giá

quản lýrủi ro

- Xây dựng và triển khai thực hiện các kỹ năng

thanh tra thuế bảo vệ môi trường đối với từng

trường hợp [thu thập thông tin, đánh giá rủi ro, lập

hồ sơthanh tra, lập chứng cứ, đánh giá sau thanh

tra ), xây dựng và triển khai thực hiện kỹ năng

phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp trong

thanh tra thuếbảo vệmôi trường, sử dụng thông tin

kinh tế ngành trong thanh tra thuế bảo vệ môi

trường

- Các trường hợp gian lận về thuế bảo vệ môi

trường phải bịxử phạt nghiêm minh theo quy định

của các văn bảnpháp luật hiện hành để có tácdụng

răn đe và giáo dục cácdoanhnghiệp khác chấphành

đúng pháp luật thuếbảo vệ môi trường Xây dựng

chươngtrình hỗ trợ của công nghệ thông tin phục

vụchocông tác kiểm tra, thanhtra thuế bảovệ môi

trường

(4) Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công

chức quản lýthuế bảovệ môi trường

- Quan tâm, tạo điều kiện cho cán bộ, công chức

tham gia các lớp bồi dưỡng nâng cao năng lực

chuyên môn, nghiệp vụ.Tổ chức các lớp bồi dưỡng chuyênsâu chocán bộ, công chứcđể đáp ứngđược yêu cầu ngàycàng caotrong côngtác quản lýthuế bảo vệ môi trường

- Thực hiện nghiêmtúc quy định về luân phiên, luân chuyển, điều động, chuyển đổi vị trí công tác, đảmbảo sắp xếp côngviệc phù hợp với năng lực, sở trườngcùa từng cán bộ Không để tình trạng công việc, nhiệm vụ được giao bịảnh hưởng do năng lực của cánbộ công chức, cũngnhư ngăn chặn các sai phạm trong thi hành công vụ

- Tăng cườngcông tác quản lý cán bộ chấp hành

kỷ luật, kỷ cương trong cơ quan thuế theo chỉ đạo của Tổng cục Thuế Cán bộ công chức toàn ngành Thuế phải chấp hành nghiêm túc kỷ luật, kỷ cương hành chính khi thihành côngvụ, nhất là công chức tiếp xúc làm việc trực tiếp với người nộp thuế Thường xuyên duy trìđoàn kếtnội bộ trong cơ quan đơn vị, tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng cho cán bộ công chức nhằm nâng cao nhận thứcchínhtrịvà trách nhiệmtrong thực thicông vụ

- Tăngcườngcông tác kiểmtra nội bộ, tínhminh bạch, trách nhiệm trong hoạt động công vụ Thực hiệnđầy đủ quychếlàm việc của ngành, chấnchỉnh

vàxử lý nghiêm các hành vi sai phạm./

Tài liệu tham khảo

Quốc hội (2010), Luậtthuế Bảo vệ Môi trường số 57/2010/QH12 ngày 15/11/2010; ’

Chính phủ (2011), Nghị định số 67/NĐ-CP ngày 08/8/2011 về Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Thuế bảo vệ môitrường Cục thuế tỉnh Thái Nguyên(2019-2021), Báocáo kết quả thực hiệnnhiệm vụcông tácthuếnăm 2019,

2020,2021; Nhiệm vụ, giải pháp thực hiện công tác thuếnăm 2020, 2021, 2022

Cục thuếtỉnh Thái Nguyên (2021), Báo cáo tình hìnhnhân sựtạithời điểm 31 tháng 12năm 2021