Tóm tắt: Xét cảvề phương diện lý luậnvà thực tiễnđều có thể thấy, đường lốivàtổ chức, hoạt động lãnh đạo, sinh mệnh vàuy tín của Đảng cách mạng cầmquyền liên quan đến hai mặt là xây dựng
Trang 1TRIẾT HỌC, SỐ 1 (368), THÁNG 1 - 2022
£^'-.2::
PHÒNG, CHỐNG CHỦ NGHĨA cơ HỘI, XÉT LẠI, GIÁO ĐIỀU, BẢO THỦ, BÈ PHÁI, NHỮNG BIÊU HIỆN SUY THOÁI, “Tự DIỂN BIẾN”, “Tự CHUYỂN HÓA”
TRONG NỘI Bộ HIỆN NAY Nguyễn Văn Thế***
^’phó giáo sư, tiến sĩ, nhà giáo ưu tú,Họcviện Chính trị, Bộ Quốcphòng
Email: thepgdhvct@gmail.com
Nhận ngày 10 tháng 12 năm 2021 Chấp nhận đăng ngày 06tháng1 năm 2022.
Tóm tắt: Xét cảvề phương diện lý luậnvà thực tiễnđều có thể thấy, đường lốivàtổ chức, hoạt
động lãnh đạo, sinh mệnh vàuy tín của Đảng cách mạng cầmquyền liên quan đến hai mặt là
xây dựng, chinh đòn và bảo vệ Đảng; trong đó, vấn đề đấu tranh phòng, chống chủ nghĩa cơ hội,
xét lại, giáo điều, bào thủ, bè phái và những biêuhiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức,
lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ đang đặt ra cấp thiết với đầy khó khăn, phức tạp Đổ tiếp tục triển khaithực hiện có hiệu quả cuộc đấu tranh này cầnphải có sự thống nhất cao về nhận thứcvà thực hiện nghiêm các giải pháp mà Đại hội lần thứ XIII củaĐảng đã
chỉ ra, phù họp với thực tếhiện nay
Từ khóa: Phòng, chống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”.
1 Chủ nghĩa cơ hội, xét lại, giáo
điều, bảo thủ, bè phái, những biểu hiện
suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo
đức, lối sống, “tự diễn biển”, “tự
chuyển hóa” trong nội bộ đều đối lập
vói chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tướng Hồ
Chí Minh; đối lập vói chính trị và đạo
đức của Đảng chân chính cách mạng,
cần phải kiên quyết đấu tranh loại bỏ
Ngay từ khi xuất hiện, chủ nghĩa cơ hội,
xét lại đã bị vạch trần bản chất, đấu tranh
một cách không khoan nhượng; song, nó vẫn hiện hữu và có những biểu hiện mới, cần phải được nhận diện, đấu tranh có hiệu quả Khi bước vào thực hiện Chính sách kinh tế mới (NEP), V.I.Lênin đặc biệt quan tâm đến vấn đề “thanh Đảng”, coi đó là một công tác cần thiết, vô cùng quan trọng
và cần thực hiện nghiêm túc về thực chất,
“thanh Đảng” cũng như chỉnh đốn, xây dựng Đảng, là vấn đề có tính quy luật để chống lại những ké thù của cách mạng nằm
Trang 2PHÒNG, CHỐNG CHỦ NGHĨA cơ HỘI, XÉT LẠI GIÁO ĐIỀU
ngay trong hàng ngũ của Đảng, nhất là
những người có chức, có quyền Đe làm
trong sạch Đảng - đội tiên phong của giai
cấp cách mạng và quần chúng cần lao,
V.LLênin đã yêu cầu phải tống cổ ngay
những tên cơ hội chủ nghĩa ra khỏi Đảng
và nhấn mạnh: “Khi nói đến đấu tranh
chống chủ nghĩa cơ hội thì không bao giờ
được quên đặc điêm của tât cả chủ nghĩa
cơ hội hiện đại trong mọi lĩnh vực là: nó
mang tính chất không rõ ràng, lờ mờ và
không thể nào hiểu nổi được Do bản chất
cùa mình, phái cơ hội chủ nghĩa bao giờ
cũng tránh đặt các vấn đề một cách rõ ràng
và dứt khoát; bao giờ cũng tìm con đường
trung dung, quanh co uốn khúc như con rắn
nước giữa hai quan điểm đối chọi nhau và
tìm cách “thỏa thuận” với cả quan điểm
này lần quan điểm kia, vì nó quy những sự
bất đồng ý kiến của mình lại thành những
diêm sừa đổi nhỏ nhặt, những sự hoài nghi,
những nguyện vọng thành tâm và vô hại
v.v và v.v ”1
1 V.I.Lẽnin (2005), Toàn tập, t.8, Nxb Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr.476-477.
2 Hồ Chí Minh (2011) Toàn tập, t.12, Nxb Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr.54.
3 Ho Chí Minh (2011), Sđd., t.U,tr,190.
Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, chù
nghĩa cơ hội là một căn bệnh có thái độ
không đúng nguyên tắc, phản khoa học
trong giải quyết các vấn đề lý luận và thực
tiền, không ủng hộ cái đúng, cái tiến bộ
hợp quy luật, không tôn trọng, phát huy ý
chí tích cực và tinh thần sáng tạo của quần
chúng, vì thế “không chống chủ nghĩa cơ
hội thì không lành đạo được”12
Thời gian gần đây, chủ nghĩa cơ hội về
bản chất không thay đổi, nhưng có những
biểu hiện mới không thể xem thường, nhất
là ơ một số ít người có chức vụ, quyền hạn
nhất định, nhưng khi về hưu thi “trở cờ”
để bày tỏ quan điểm sai trái, thiếu thiện
chí, trái với đường lối, chính sách của
Đảng, Nhà nước Một số cán bộ, đảng viên sa vào chủ nghĩa cơ hội, sinh bệrih nịnh hót, lập lờ, dung dưỡng cái xấu, cái tiêu cực, nhưng nếu chi nhìn bề ngoài, thì không dề gì nhận thấy được, vì nó được thế hiện dưới dạng cơ hội “diễn gương”,
“đội lốt” vì nước, vì dân, yêu nước thương dân với lời lẽ có tính ngụy biện
Chủ nghĩa xét lại, thực chất là một biến tướng từ chù nghĩa cơ hội, đòi xét lại chủ nghĩa Mác - Lênin V.l.Lênin đă vạch trần nguồn gốc, hình thức, nội dung cùa chủ nghĩa xét lại và bô sung, phát triên chủ nghĩa Mác trong tất cá các bộ phận cấu thành của nó V.I.Lênin khăng định cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa xét lại là lâu dài, phức tạp mới có thê đi đến thắng lợi Thấm nhuần tư tưởng của V.I.Lênin và từ kinh nghiệm thực tế, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn nhắc nhở chúng ta phải phòng, chống chù nghĩa cơ hội, chu nghĩa giáo điều, “đặc biệt là chù nghĩa xét lại”3 Hiện nay, những
kẻ xét lại chủ nghĩa Mác - Lênin đang dùng nhiều hình thức tinh vi để bác bò các nguyên lý cơ bản cùa chủ nghĩa Mác - Lênin tư tường Hồ Chí Minh, đường lối và công tác cán bộ, tô chức của Đẳng ta, đi ngược lại với lợi ích của quốc gia - dân tộc Những sai lầm không chỉ về mặt lập trường, quan diêm chính trị, mà cả vê phương diện khoa học của những kẻ xét lại hiện nay có những biểu hiện mới, nhưng tính chất phản khoa học, phản diện, thiển cận, hời hợt, chiết trung, duy ý chí, hoang
Trang 3NGUYỀN VÀN THẾ
đường, vẫn lộ rõ, mặc dù có lúc công
khai, hoặc ngấm ngầm
Trong vận dụng chu nghĩa Mác - Lênin
vào thực tế Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí
Minh rất quan tâm đến việc chống chủ
nghĩa giáo điều, vì “giáo điều là trái với
nguyên tắc của chù nghĩa Mác - Lênin, nó
có hại cho công cuộc cách mạng”4 Theo
Người, bệnh giáo điều cũng là “bệnh máy
móc”, là không hiểu điều “căn bản của
chủ nghĩa Mác là: phân tích rành mạch
mỗi tình hình cụ thể"5, không chịu nghiên
cứu kinh nghiệm thực tế của cách mạng
Việt Nam và không hiếu rằng: “Chủ nghĩa
Mác - Lênin là kim chi nam cho hành
động, chứ không phải là kinh thánh”6
Những người giáo điều và kinh nghiệm
chủ nghĩa thường sai lầm “vì họ xem xét
sự vật một cách chủ quan, thiên lệch và sơ
sài”7 Do bản chất và tác hại của bệnh giáo
điều mà Chủ tịch Hồ Chí Minh yêu cầu
phải “quét sạch” tư tưởng giáo điều trong
Đảng và trong cán bộ, đàng viên
4 Hồ Chí Minh (2011), Sđd., t.7, tr.600.
5 Hồ Chí Minh (2011), Sđd., t.ì, ư 574.
6 Hồ Chí Minh (2011) Sđd., t.7, tr.120.
7 Hồ Chí Minh (2011), Sđd., t.7, tr.575.
8 Hồ Chi Minh (2011), Sđd., t.8, tr.55.
9 Hồ Chí Minh (2011), Sđd„ t.5, tr.297.
Đối với bệnh bảo thủ, Người chỉ rõ thực
chất của căn bệnh này là tư tưởng và hành
động không thay đổi, “giầm chân tại chồ”,
không theo kịp sự phát triển của tình hình
thực tế, cố giữ lấy cái cũ đã không còn phù
hợp, không chịu tìm tòi cái mới, sợ khó, sợ
khổ, ỷ lại và “nghĩ đến cái mới là ngại,
không muốn tiến bộ”8 Tư tưởng bảo thủ
ràng buộc trí tuệ con người, cản trở việc
tiếp thu cái hay, cái mới và rất dễ dần đến
lười biếng, kiêu căng, tự mãn Bệnh bảo
thủ ở những người lãnh đạo, quản lý, càng
ở cấp cao, gây tác hại càng lớn, vì nó ngăn
cản việc phát huy trí tuệ, sức mạnh cùa tập
thể, của quần chúng nhân dân, làm chậm
lại quá trình phát triển tất yếu, hợp quy luật
của xã hội; từ đó, dẫn tới đường lối của Đảng không được đổi mới, đất nước không phát triên, nếu trong Đảng có nhiều người mắc bệnh bảo thủ, nhất là người lãnh đạo chủ chốt ở các cấp, các ngành
Chủ tịch Hồ Chí Minh yêu cầu phải chống bảo thủ, vi bảo thủ không chỉ là một tính xấu, mà còn là một “nạn”, phải chống như chống nạn làng phí; phải đồi mới, mạnh dạn, dám nghĩ, dám làm, nhưng phải chống tư tưởng chủ quan, nóng vội Một trong những căn bệnh cần phải phòng, chống cùng với phòng, chống chủ nghĩa cơ hội, xét lại, giáo điều, bảo thủ là bè phái Bệnh bè phái phá hoại sự đoàn kết thống nhất trong các tổ chức, đoàn thể cách mạng, gây chia rẽ, tạo cơ hội cho kẻ thù và những phần từ xấu lợi dụng để chống phá nội bộ Theo Người, “óc bè phái, kéo bè, kéo cánh” là một chứng bệnh rất nguy hiếm, vì nó dễ dìm người tài, nó làm cho đoàn thể mất cán bộ, kém nhất trí, nó bênh vực lợi ích cục bộ, địa phương chủ nghĩa,
và “bệnh này rất tai hại cho Đảng Nó làm hại đến sự thống nhất Nó làm Đảng bớt mất nhân tài và không thực hành được đầy
đủ chính sách của mình Nó làm mất sự thân ái, đoàn kết giữa đồng chí Nó gây ra những mối nghi ngờ”9 Vì vậy, Đàng phải đấu tranh không khoan nhượng chống bệnh
bồ phái Chủ nghĩa cơ hội, xét lại, giáo điều, bào thủ, bè phái cùng với những biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển
Trang 4PHÒNG, CHỐNG CHỦ NGHĨA cơ HỘI, XÉT LẠI, GIÁO ĐIỀU
hóa” trong nội bộ có những cấp độ khác
nhau, tuy là những căn bệnh cũ nhưng biểu
hiện mới, đòi hỏi phải có các biện pháp
phòng, chống có tính toàn diện, hệ thống,
đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm
2 Đẩy mạnh đấu tranh phòng, chống
chủ nghĩa cơ hội, xét lại, giáo điểu, bảo
thủ, bè phái và những biểu hiện suy
thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối
sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”
trong nội bộ theo tinh thần Đại hội XIII
ciía Đảng, phù hợp vói thực tế hiện nay
Đại hội lần thứ XIII của Đảng khẳng
định, công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng
được triển khai toàn diện, đồng bộ và đạt
nhiều kết quả rõ rệt; trong đó, công tác xây
dựng Đảng về chính trị được đặc biệt chú
trọng, về tư tưởng tiếp tục được tăng
cường, về đạo đức được đề cao Tuy nhiên,
vẫn còn những hạn chế, “một bộ phận cán
bộ, đảng viên bản lĩnh chính trị không vững
vàng, suy thoái về tư tưởng chính trị, còn
hoài nghi, mơ hồ về mục tiêu, lý tưởng của
Đảng và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội
ở nước ta; một số ít hoang mang, dao động,
mất lòng tin; cá biệt còn phủ nhận chủ
nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh
và đường lối đổi mới của Đảng”10 11 Cùng
với suy thoái về tư tưởng chính trị là sự suy
thoái về đạo đức, lối sống, những biểu hiện
“tự diễn biến”, “tự chuyến hóa” trong nội
bộ còn diễn biến phức tạp, đặc biệt là việc
“đấu tranh phản bác các quan điếm sai trái,
thù địch có lúc, có nơi tính chiến đấu chưa
cao, còn bị động, lúng túng”11; “việc đấu
tranh với các biểu hiện lệch lạc về đạo đức,
lối sống chưa mạnh mẽ”12
10 Đảng Cộng san Việt Nam (2021), Văn kiện Đại
hội đại biếu toàn quốc lấn thứ XIII, t.II, Nxb
Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr 168.
11 Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Sđd., t.II, tr 172.
12 Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Sđd., t.Il, tr 179.
13 Đàng Cộng sản Việt Nam (2021), Sđd., t.II, tr.231-232.
Trong thời gian tới, để tăng cường xây
dựng, chỉnh đốn Đàng, xây dựng hệ thống
chính trị trong sạch vững mạnh, cần phải thực hiện đồng bộ, có hiệu quả các nhiệm
vụ, giải pháp được Đại hội XIII của Đảng
đã chỉ ra; trong đó, phải “kiên quyết đấu tranh phòng, chống có hiệu quả chủ nghĩa
cơ hội, xét lại, giáo điều, bảo thủ, bè phái, những biểu hiện suy thoái, “tự diễn biến”,
“tự chuyển hóa”13 trong nội bộ Theo đó, các nhiệm vụ, giải pháp xây dựng Đảng được Đại hội XIII của Đảng chỉ ra cần phải được quán triệt nghiêm túc, sâu sắc
và triển khai thực hiện một cách quyết liệt
Đó là, tăng cường xây dựng Đảng về chính trị, coi trọng xây dựng Đảng về tư tưởng, tập trung xây dựng Đảng về đạo đức, tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy và nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị, củng cố nâng cao chất lượng tổ chức cơ sở đảng và đội ngũ đảng viên; tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược và người đứng đầu; đổi mới mạnh mẽ, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật đảng; thắt chặt hơn nữa mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, dựa vào nhân dân để xây dựng Đảng; kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí; tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng trong điều kiện mới; đồng thời, tập trung hoàn thiện thể chế, công tác xây dựng hệ thống chính trị, nhất là công tác tổ chức, cán bộ; kiên quyết đấu tranh phòng, chống tiêu cực
Trang 5NGUYỄN VĂN THẾ
Trong bối cành thế giới tiếp tục diễn
biến nhanh, phức tạp, khó dự báo và trong
nước còn phải đối mặt với nhiều khó khăn,
thách thức lớn, sự chống phá của các thế
lực thù địch, phản động ngày càng tinh vi
và những biểu hiện tham nhũng, lãng phí,
tiêu cực còn diễn biến phức tạp, thì việc
phòng, chống chủ nghĩa cơ hội, xét lại,
giáo điều, bảo thủ, bè phái và những biểu
hiện suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển
hóa” trong nội bộ cần được các chủ thể, lực
lượng thống nhất cao về nhận thức, nêu cao
tinh thần trách nhiệm và tổ chức phòng,
chống một cách khoa học, phù hợp với
thực tế, lấy phòng ngừa là chính, kết hợp
chặt chẽ giữa phòng và chống
Vấn đề đặt ra hiện nay là cần tập trung
giải quyết, khắc phục có hiệu quả những hạn
chế, yểu kém, lệch lạc trong học tập, nghiên
cứu lý luận chính trị; trong bảo vệ nền tàng
tư tưởng của Đảng, đấu tranh chống quan
điểm sai trái, thù địch và đấu tranh chống
chủ nghĩa cá nhân, xây dựng đạo đức cách
mạng của cán bộ, đảng viên Đối với đội ngũ
cán bộ, đảng viên thì bản lĩnh chính trị, đạo
đức cách mạng là cái gốc của nhân cách,
nhờ đó mà không bị sa vào cơ hội chính trị,
tham vọng quyền lực, sa vào chủ nghĩa cá
nhân; mới ra sức phục vụ Tổ quốc, phụng sự
nhân dân, trung thành với Đảng, tận trung
với nước, tận hiếu với dân Nhưng, để có
được bản lĩnh chính ưị vững vàng, đạo đức
cách mạng trong sáng, thì cùng với việc giáo
dục, tự giáo dục và rèn luyện, còn cần phải
nâng cao trình độ lý luận chính trị, thấu hiểu
và vận dụng đúng đắn, sáng tạo chủ nghĩa
Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường
lối của Đảng frong từng điều kiện cụ thể
Thực hiện đúng nguyên tắc thống nhất giữa
lý luận và thực tiễn, coi đó là một biện pháp
cơ bản để ngăn ngừa, khắc phục bệnh giáo điều, kinh nghiệm và xét lại Phải chống những căn bệnh này ngay cả trong học tập lý luận chính trị, kiên quyết khắc phục bệnh khinh lý luận, lười học, ngại học, có học nhưng “không thực học”, không chịu đào sâu suy nghĩ, thiếu tự giác, không tích cực chủ động và độc lập nghiên cứu, tìm tòi chân lý; động cơ, mục đích học tập không đúng đắn, học cốt chỉ để có chứng chỉ, bằng cấp, chứ không phải học để làm việc, làm người, làm cán bộ Đối với cán bộ, đảng viên, nhất
là đối với cán bộ lãnh đạo, quản lý cần có trình độ cao cấp lý luận chính trị, yêu cầu đặt
ra là phải thật sự nghiêm túc và gương mẫu, chuẩn chì frong học tập, học phải gắn với cải tạo tư tưởng và thực hành một cách sáng tạo; qua đó, hình độ tư duy lý luận được nâng lên rõ rệt, phương pháp làm việc được đổi mới, nền tảng tư tưởng được củng cố và tâng cường Công tác quản lý đào tạo cao cấp lý luận chính trị phải được coi trọng đúng mức
ở tât cả các khâu, các bước trong quá trình đào tạo Đội ngũ cán bộ, giảng viên thuộc các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng lý luận chính trị cần được kiện toàn và chú trọng hơn về chất lượng chuyên môn Chương trình, nội dung, cần tiếp tục đổi mới; giáo trình, tài liệu học tập cần được biên soạn công phu bởi đội ngũ biên soạn có khả năng và ưình độ, uy tín cao về khoa học, am tường về thực tiễn; khắc phục tình trạng người dạy viết giáo trình theo cách dạy như thế nào thì viết giáo trình như thế Việc phòng, chống chủ nghĩa giáo điều, xét lại và các quan điểm sai trái, thù địch phải được thể hiện hợp lý ưong giáo trình, tài liệu và trực tiếp trong nghiên cứu, giảng dạy, học tập lý luận của chủ
Trang 6PHÒNG, CHỐNG CHỦ NGHĨA cơ HỘI, XÉT LẠI, GIÁO ĐIỀU
nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh,
đường lối của Đảng
Việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo
đức, phong cách Hồ Chí Minh cần được
vận dụng cụ thể, sát hợp với từng đối
tượng, bảo đảm tính thiết thực, hiệu quả,
có trọng tâm, trọng điểm, gắn liền với
phòng, chống suy thoái, “tự diễn biến”,
“tự chuyển hóa” trong nội bộ Việc gắn
kết giữa lý luận với thực tiễn, giữa nói và
làm, giữa nhận thức và hành động của bản
thân cán bộ, đảng viên phải được thực
hiện nghiêm túc với tinh thần tự phê bình
để tiến bộ hon Mỗi cán bộ, đảng viên đều
phải nêu cao tinh thần, trách nhiệm tự học,
tự rèn, chống bảo thủ và “chống ba phải,
điều hòa” trong học tập và thực hành lý
luận, cần có thái độ hoài nghi khoa học và
tinh thần phản biện trên nguyên tắc tính
đảng, tính giai cấp rõ ràng và nhất quán;
kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân ngay
trong nghiên cứu, học tập lý luận chính trị
Quán triệt và thực hiện lời dạy của Chủ
tịch Hồ Chí Minh: “Có học tập lý luận
Mác - Lênin mới củng cố được đạo đức
cách mạng, giữ vững lập trường, nâng cao
sự hiểu biết và trình độ chính trị, mới làm
được tốt công tác Đảng giao phó cho
mình Học tập chủ nghĩa Mác - Lênin là
học tập cái tinh thần xử trí mọi việc, đối
với mọi người và đối với bản thân mình;
là học tập những chân lý phổ biến của chủ
nghĩa Mác - Lênin để áp dụng một cách
sáng tạo vào hoàn cảnh thực tế của nước
ta Học đế mà làm Lý luận đi đôi với thực
tiễn”14; đồng thời, cần tránh biểu hiện núp
dưới danh nghĩa “bổ sung, phát triến chủ
nghĩa Mác - Lênin”, “thành tâm đóng góp
với Đảng, Nhà nước” để bóp méo, xuyên 14 Hồ Chí Minh (2011), Sđd t.l 1, tr.611.
tạc, phủ nhận nền tảng tư tưởng và đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước ta Trên nền tảng của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, tiếp tục nghiên cứu bổ sung, phát triển, tổng kết lý luận đổi mới của Đảng, xác định rõ nền tảng tư tưởng và đường lối đổi mới của Đảng là thể giới quan, phương pháp luận, kim chỉ nam cho hành động của mỗi tô chức và cán bộ, đảng viên Tiếp tục bổ sung, hoàn thiện lý luận về Đảng cầm quyền, nhất là về mặt thể chế, siết chặt kỷ luật, kỷ cương của Đảng; quản lý chặt chẽ các mối quan hệ và hoạt động của cán bộ, đảng viên; phát huy vai trò của quần chúng nhân dân trong xây dựng Đảng, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên Ket họp chặt chẽ giữa giáo dục đạo đức, chính trị với đấu tranh phòng, chống chủ nghĩa cá nhân, “lợi ích nhóm” Thực tế cho thấy, do sa vào chủ nghĩa cá nhân, “lợi ích nhóm”, xem thường lợi ích của nhân dân, của Đảng, không đặt lợi ích của Đảng, của nhân dân lên trên hết, trước hết, nên một số cán bộ, đảng viên, kể
cả những người có chức, có quyền, có học thức cao, đã từng có cống hiến cho Đảng, cho nhân dân, vẫn mắc vào nhiều căn bệnh; trong đó, có bệnh cơ hội, xét lại, bè phái, suy thoái về đạo đức, lối sống, có những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” Điều mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã cảnh tỉnh, đến nay vẫn giữ nguyên giá trị là:
“Một dân tộc, một đảng và mồi con người, ngày hôm qua là vĩ đại, cỏ sức hấp dẫn lớn, không nhất định hôm nay và ngày mai vần được mọi người yêu mến và ca ngợi, nếu lòng dạ không trong sáng nữa, nếu sa vào
Trang 7NGUYỄN VĂN THẾ
chù nghĩa cá nhân”15 Đấu tranh để gột rửa
và quét sạch chủ nghĩa cá nhân không phải
là điều dễ dàng, vì nó là “giặc nội xâm” rất
nguy hiểm và thường được che đậy, ngụy
trang rất tinh vi, nhất là đối với những kẻ
lấy “nền tàng tư tưởng và hành động của họ
là chủ nghĩa cá nhân” Trong bất cứ thời
điếm nào thì chủ nghĩa cá nhân, xét đến
cùng, vần là “bệnh mẹ” gây ra các căn bệnh
cụ thể; cho nên, phải kiên quyết đấu tranh
để phòng, chống chủ nghĩa cá nhân, đúng
với tinh thần là chống giặc
15 Hồ Chí Minh (2011), Sđd., t.15, tr.672.
16 Hồ Chí Minh (2011), Sđd., t.5, tr.75.
17 Hồ Chí Minh (2011), Sđd., t.4, tr.65.
Mồi cán bộ, đảng viên phải nhận thức rõ
cái khó trong chống “giặc nội xâm” và cái
khó trong thực hành đạo đức đề xác định
quyết tâm và tìm ra biện pháp thực hiện có
hiệu quả Khi đã măc vào biêu hiện của
chủ nghĩa cá nhân, dù ở mức độ nào cũng
phải kiên quyết sửa chữa, biết xấu hổ với
cái sai của mình trước cơ quan, đơn vị, gia
đình và xã hội; từ đó, tự phê bình để tiến
bộ, trưởng thành Phải phát hiện và loại bỏ
những “quy định” không công khai, “rất tế
nhị”, có “tính nội bộ” và những thỏa thuận
theo kiểu “luật bất thành văn”, trái với quy
định để hưởng đặc quyền, đặc lợi của một
số rất ít người Đây là việc rất khó thực
hiện, nếu người trong cuộc không trọng
danh dự, thiếu dũng khí và không bớt lòng
ham muốn về vật chất, tiền bạc Phải
phòng, chống thói “làm quan cách mạng,
chợ đỏ chợ đen, khinh dân, mưu vinh thân,
phì gia”16; vi phạm nguyên tắc hàng đầu
của xây dựng đạo đức cách mạng là nói
không đi đôi với làm, không nêu gương về
đạo đức Điều đáng nói là, có không ít cán
bộ, đảng viên không thực hiện lời dạy của
người xưa là “tiên hành, hậu thuyết” và giá
trị của tấm gương đạo đức “còn hơn trăm
bài diễn văn tuyên truyền” mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định Họ không những không nêu gương được ở nơi công sở, chốn quan trường, mà còn khiến những người dân bình thường ngoài xã hội và cả trong gia đình, họ tộc, người thân mất lòng tin, không kính trọng Một số cán bộ bị mất tín nhiệm vì để vợ, con, người thân lợi dụng
để làm những điều ngang trái và xem thường người khác Dân chúng cái gi họ cũng biết nên muốn chống suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ tất phải dựa vào dân, trọng dân, nghe dàn, bảo vệ an toàn cho dân, thật sự vì dân Cấp ủy, ban thường vụ, nhất là người đúng đầu, cùng với thủ trưởng các cơ quan, đơn vị phải thực hiện đúng công tác cán bộ, kiểm soát chặt chẽ quyền lực trong từng khâu của công tác này và kiên quyết đấu tranh với các biểu hiện tiêu cực trong đánh giá, lựa chọn, sử dụng cán bộ, phái biết “khéo dùng cán bộ” Phải đấu tranh loại bỏ các biểu hiện, như có “óc địa vị”
cố tranh cho được chức vụ này, nọ và tư tưởng kéo bè, kéo cánh, đưa bà con, bạn hữu mình, dù không có tài năng gì vào chức nọ, chức kia Người có đức, nhưng không vừa lòng mình thì tìm cách đẩy ra ngoài, “quên rằng việc là việc công, chứ không phải việc riêng gì dòng họ của ai”17 Kiên quyết không để tình trạng một người hoặc “nhóm người” thao túng công tác cán bộ, biến nguyên tắc tập trung dân chủ chỉ còn là hình thức Cán bộ, đảng viên phải có quan điểm đúng về cái mới, tin tưởng và ủng hộ cái mới, cái tiến bộ,
Trang 8PHÒNG, CHỐNG CHỦ NGHĨA cơ HỘI, XÉT LẠI, GIÁO ĐIỀU
hợp quy luật, thuận lòng dân; tăng cường
đoàn kết thật sự, chống chia rẽ, bè phái,
địa phương chủ nghĩa; thực hiện nói đi đôi
với làm và nêu gương về đạo đức, lối
sống, phương pháp và tác phong làm việc
Phải khắc phục hiện tượng mất đoàn kết,
đoàn kết một chiều, đoàn kết theo trục “lợi
ích nhóm” hay “cánh hẩu” với nhau hay
khi có những biểu hiện mất đoàn kết thì
không kịp thời tìm cách giải quyết trên
nguyên tắc và tình đồng chí thương yêu
lẫn nhau, làm cho tình hình nội bộ luôn
căng thẳng, môi trường văn hóa, chính trị
không được củng cố
Đe phòng, chống có hiệu quả chủ nghĩa
cơ hội, xét lại, giáo điều, bảo thủ, bè phái,
những biểu hiện suy thoái, “tự diễn biến”,
“tự chuyển hóa” trong nội bộ, thì việc triển
khai thực hiện nghiêm túc đường lối của
Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước
có ý nghĩa quyết định; đồng thời, tiếp tục
đấy mạnh phòng, chống tham nhũng, tiêu
cực trong mỗi tố chức, mồi con người với
dũng khí, tình cảm chân chính, bản lĩnh
vững vàng, trọng danh dự, coi đó là điều
thiêng liêng, cao quý nhất Đồng thời tăng
cường bảo vệ an ninh chính trị nội bộ, ngăn
chặn từ sớm, từ xa và xử lý nghiêm vi
phạm theo tinh thần “thượng tôn pháp
luật”, nhưng rất nhân văn, nhân đạo Gắn
thực hiện Nghị quyết số 04/NQ-TW, ngày
30 - 10 - 2016 của Ban Chấp hành Trung
ương khóa XII về "Tăng cường xây dựng,
chỉnh đon Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy
thoái vê tư tưởng chỉnh trị, đạo đức, lối
sống, những biêu hiện "tự diễn biến ”, "tit
chuyển hóa ” trong nội bộ ”; với thực hiện
Chỉ thị số 05-CT/TW, ngày 15-5-2016 của
Bộ Chính trị vê "Đây mạnh học tập và làm
theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh Cùng với đó, tiếp tục thực hiện các
quy chế, quy định về thực hiện dân chủ, phản biện xã hội đã được ban hành Các cấp, các ngành và từng đơn vị, tổ chức cần
cụ thể hóa và triển khai thực hiện nghiêm Quy định số 08-QD/TW, ngày 25/10/2018 của Ban Chấp hành Trung ương "Ve trách
nhiệm nêu gương của cán bộ, đàng viên, trước hết là ủy viên Bộ Chính trị, ủy viên Ban Bi thư, Uy viên Ban Chấp hành Trung
25/10/2021 của Ban Chấp hành Trung
ương "Về những điều đảng viên không được làm
Chủ nghĩa cơ hội, xét lại, giáo điều, bảo thủ, bè phái, những biểu hiện suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyến hóa” trong nội bộ là những “bệnh”, là “giặc” cần phải kiên quyết phòng, chống một cách có hiệu quả Đây là một trong những nhiệm vụ chủ yếu của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, nhằm làm cho Đảng ta thật trong sạch, vững mạnh, xứng đáng là người lãnh đạo, người đầy tớ trung thành của nhân dân như
Hồ Chí Minh đã dạy Nhiệm vụ này rất khó khăn, phức tạp và không thể một sớm, một chiều có thể thành công được Các biện pháp được đưa ra để thực hiện nhiệm vụ trên cơ sở quán triệt quan điểm của Đảng là
có tính chung, áp dụng cho nhiều “bệnh”
do suy thoái về chính trị, đạo đức, thấp kém về lý luận và mang nặng chủ nghĩa cá nhân sinh ra Cùng với thực hiện các biện pháp này, cần tiếp tục nghiên cứu tìm ra những biện pháp có tính đặc thù để phòng, chống những biểu hiện của từng bệnh, gắn với từng đối tượng, trong những điều kiện lịch sử cụ thể □