ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾDƯƠNG KIỀU HOA PHÁT TRIỂN CÔNG NGHIỆP HỖ TRỢ NGÀNH THÉP VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ Chuyên ngành: KTTG&QHKTQT Mã số: 60
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
DƯƠNG KIỀU HOA
PHÁT TRIỂN CÔNG NGHIỆP HỖ TRỢ
NGÀNH THÉP VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ
Chuyên ngành: KTTG&QHKTQT
Mã số: 60 31 07
LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS VŨ ANH DŨNG
Hà Nội – 2013
Trang 2Danhmụckýhiệuviếttắt i
Danhmụcbảng ii
Danhmụchìnhvẽ iv
Danhmụchộpthôngtin v
Mở đầu 1
Chương1:CơsởlýluậnvàthựctiễnpháttriểnCNHTngànhthéptrongbốicảnhhộinh ậpKTQT 9
1.1 LýluậnchungvềCNHT 9
1.1.1 KháiniệmCNHT 9
1.1.2 ĐặcđiểmvàvaitròcủaCNHT 11
1.1.3 Thànhp h ầ ncủaCNHTv à mốiquanhệg i ữaCNHTv ớicôngnghiệpchính 15 1.1.4 CácyếutốảnhhưởngđếnpháttriểnCNHT 16
1.2 KháiquátvềngànhthépvàCNHT ngànhthép 20
1.2.1 Kháiquátvềngànhthép 20
1.2.2 Côngnghiệphỗtrợtrongngànhthép 23
1.3 KinhnghiệmquốctếvàbàihọcchoViệtNam 28
1.3.1 KinhnghiệmvềpháttriểnCNHT ngànhthép 28
1.3.2 BàihọcchoViệtNam 31
Chương2:ThựctrạngCNHTngànhthépViệtNamtrongbốicảnhhộinhậpKTQT 33 2.1 TổngquanvềngànhthépViệtNamtrongbốicảnhhộinhậpKTQT 33
2.1.1 LịchsửhìnhthànhvàpháttriểnngànhthépViệtNam 33
2.1.2 ThựctrạngngànhthépVN trongbốicảnhhộinhậpKTQT 36
2.2 ThựctrạngpháttriểnCNHTngànhthépViệtNam 42
2.2.1 NhucầusửdụngcácsảnphẩmcủaCNHTchongànhthépViệtNam 42
Trang 32.2.2 Tìnhhìnhsảnxuấtsảnp hẩmcủacôngnghiệphỗtrợngànhthépViệtN a m hiện nay 46
2.3 PhântíchSWOTCNHT ngànhthépViệtNam 61
2.3.1 Phântíchđiểmmạnh–điểmyếuCNHT ngànhthépViệtNam 61
2.3.2 Phântíchcơhội– tháchthứcđốivớiCNHT ngànhthépViệtNam 64
Chương3 : M ộ ts ốgiảiphápn h ằ m pháttriểnCNHTngànhthépV i ệ tNamtrongbối cảnhhộinhậpKTQT 66
3.1 ĐịnhhướngpháttriểnCNHT ngànhthéptrongthờigiantới 66
3.1.1 QuanđiểmpháttriểnngànhthépvàCNHT ngànhthépViệtNam 66
3.1.2 MụctiêupháttriểnngànhthépvàCNHTngànhthépViệtNam 68
3.1.3 Nộidungquyhoạch 69
3.2 GiảipháppháttriểnCNHT ngànhthépViệtNam 71
3.2.1 GiảipháptừphíaNhànước 71
3.2.2 GiảipháptừphíaHiệphộithépViệtNam 77
3.2.3 Giảipháptừphíadoanhnghiệp 78
Kếtluậnvàkiếnnghị 82
Danhmụctàiliệuthamkhảo 84 Phụlục
Trang 9MỞĐẦU
1 Tínhcấpthiếtcủađềtài
Ngàynaycácnhàtậpđoànlớntrênthếgiớixuthếgiữcáchoạtđộngnhư:nghiêncứu& t r i ểnkhai(R&D),xúct i ế n thươngmại,pháttriểnsảnphẩm.Đốivớicáccôngđoạnsảnxuất–
nhữngphầncôngviệctrướcđâynằmtrongd â y chuyềnsảnxuấthoànchỉnhhầuhếtđượcgiaochoc á c doanhnghiệpbênngoài.Điềuđócónghĩalà,cácsảnphẩmcôngnghiệpkhôngcònđượcsảnxuấttạimộtkhônggian,mộtđ ị a điểmv à đượcphânchiathànhnhiềucôngđoạn,ởnhiềuđịađiểmvànhiềuquốcgiakhácnhau.Thuậtngữcôngnghiệphỗtrợ(CNHT)là cáchtiếpcậnsảnxuấttrongbốicảnhmới
CNHTlàmộtthuậtngữđượcsửdụngrộngrãiởcácnướcĐôngNamÁ,nhưngmớichỉđượcsửdụngchínhthứctừnăm2004ởViệtNamthôngquachỉthị,côngvănc
TTGngày22/12/2004.Nóđượcxemnhưcôngviệcgiúpchoviệclắprápcácsảnphẩmcuốicùngthôngquacungcấpcácbộphận,chitiết,linhkiệnsảnphẩmhànghóatrung
hỉđạocủaThủtướngChínhphủsố47/2004/CT-95%g i á trịgiatăngcủasảnphẩm.Bêncạnhđó,CNHTcóvaitròrấtlớntrongviệcthuhútvốnđầutưcủanướcngoàivàoViệtNam.Trongbốicảnhhộinhậpkinht ếvớisựđánhdấuvàov i ệ cViệtN a m t h a m g i a vàotổc h ứcthếgiớiWTOthìhơnlúcnàohếtv
giankhácvàởViệtNamCNHTđónggópkhoảng80%-aitròcủangànhCNHTlạicàngtrởnênquantrọngTuynhiên,thựctrạngchỉrarằngCNHTtạiViệtNamđangcònnontrẻvớisựpháttriểnìạchđãlàmộtlựccảnrấtlớnvớicácngànhcôngnghiệpmũin h ọ n nóiriêngcũngnhưngànhcôngnghiệpV i ệtNamnóichung.Sựpháttriểnđơngiảnquymôsảnxuấtnhỏlẻ,giátrịgiatăngthấp,chênhlệchvềnănglựcphụtrợgiữadoanhnghiệpvừavànhỏ(DNVVN)nộiđịaViệtNamvớic á c yêuc ầ ucủahãngs ả nx u ất.Kếtquảchot
h ấyc ủaViệnchiếnlược
Trang 10nghiêncứuchínhsáchcôngnghiệp(BộCôngthương)chỉr a t ỉl ệgiatăngtronggiátrịsảnxuấtcủatoànngànhcôngnghiệpnăm1995đạt42,5%,đếnn ă m 2000gi ảmxuốngcòn38,45%,năm2005là 29,63%vànăm 2007còn
26,3%
Bêncạnhđó,nếutínhđếntrướcngày31/7/2007thờiđiểmQuyhoạchpháttriểnCNHTt ớin ă m 2010t ầmnhìn2020đ ư ợ cB ộCôngThươngphêduyệt,thìhầunhưkhôngcómộtchínhsách,ưutiênkhuyếnkhíchcụthểnàochoviệcpháttriểnngànhcôngnghiệptiềnđềnày.ViệcđưaracácchínhsáchđúngđắnvàcụthểlàmộtyếutốrấtquantrọngtrongpháttriểnngànhCNHTtrongtươnglai
TheonhữngsốliệumàBộCôngthươngcungcấp,CNHTtrongnướcvẫnphụthuộcđến80%vàonguyênliệunhậpkhẩuvàtỷlệnộiđịahoálinhkiệncủaViệtNammớichỉbằngmộtnửasovớicácnướctrongkhuvực.PháttriểnCNHTcàngtrởnêncấpthiếthơn,bởilẽđếnnăm2015,mọihàngràothuếquangiữacácnướcASEANsẽđượcxoábỏ
Tháng2/2011,Thủtướngchínhphủđ ã banhànhQuyếtđịnh12v ề chínhsáchpháttriểnmộtsốngànhCNHT.Tháng7/2011,BộTàichínhcũngđ ã banhànhThôngt ư96/2011/TT-BTCnhằmhướngdẫnquyếtđịnhnày.Theođótừngày18/8/2011,cácdựánđầutưvàoCNHTsẽđượchưởngnhiềuưuđãiv ề thuếnhậpkhẩu,miễngiảmtiềns ử dụngđất Nhiềuchuyêngiakinhtếchorằng,việcbanhànhnhữngchínhsáchnày
sẽtạonênđộnglựclớnchongànhCNHT
Théplàmộtvậttưchiếnlượckhôngthểthiếucủangànhcôngnghiệp,x â y dựngvàquốcphòng.Đặcbiệtvớimụctiêuphấnđấucủađấtnướcđếnn ă m 2020thìngànhthépcàngtrởlênquantrọngtrongsựnghiệpCNH–
HĐH.ChínhđiềunàyđòihỏiNhànướccầncósựquantâmvớingànhthép
Trang 11Ngànhthéplàngànhcôngnghiệpnềntảng,sảnxuấttưliệusảnxuấtđểđ ả mbảođápứngnhucầuđầuvàochocácngànhcôngnghiệpkhác.Đặcbiệtl à khic á c ngànhcôngnghiệpđịnhhướngxuấtkhẩupháttriển,nhucầuv ềthépngàycàngtăng.Pháttriểncácngànhnàyđòihỏingànhthépcũngphảipháttriểnvàkhingànhthéppháttriểnsẽkíchthíchcácngànhcôngnghiệpn à y pháttriểntheo.Nhữngđiềutrênchứngtỏngànhthéplàcầnthiếttrongcơc ấungànhcôngnghiệpViệtNam.Vàđ i ề u đangđ ư ợ c Nhànướcquant â m hiệnnaylàtìnhhìnhkhôngổnđịnhcủathịtrườngthép.
Đểngànhthépcóthểtồntại,đứngvữngvàcạnhtranhtrênthịtrườngtrongnướcvànướcngoàithìviệcđảmbảonguồncungứngnguyênliệuchongànhthéplàcôngviệccầnthiếtphảixemxét.Quyếtđịnhsố145/2007/QĐ-
TTGngày04/9/2007củaThủtướngChínhphủvềphêduyệtQuyhoạchpháttriểnngànhthépViệtNamgiaiđoạn2007-
2015,cóxétđế nnăm 2025đãnêulênyêucầucầncógiảiphápđảmbảonguồnnguyên,nhiênliệuchínhđểchongànhthéppháttriểnbềnvững
Trướctìnhhìnhnhưv ậ y,t á c giảđ ã l ự ac h ọnđ ề tài“PHÁTTRIỂNCÔNG
(2) Tuynhiên,cácnghiênc ứ uvềCNHTnhiềunhấtvẫnlàở c á c quốcgiaĐôngÁ,đặcbiệtlàNhậtBản,nơirađờikháiniệmCNHT.Tìnhhìnhthuê
Trang 12(3) Năm2002,TổchứcNăngsuấtChâuÁ(AsianproductivtityOrgnisation)đ ã đúc
kếtkinhnghiệmpháttriểnCNHTtrongcuốn“ĐẩymạnhCNHT:cáckinhnghiệmcủa
ChâuÁ”(Strengtheningo f supportingIndustries:AsianExperiences).Đâylàtàili
ệuhữuíchchocácnướcđangpháttriểnvềchínhsáchpháttriểnCNHTquacácthờikỳởNhậtBản,HànQuốc,ĐàiLoan.Cácchínhsáchnàytậptrungvàomộtsốđiểmchính:thuhútđầutưnướcngoàivàopháttriểnCNHT,quyđịnhtỷlệnộiđịahóavàcáchỗtrợmạnhmẽhiệuquảtừChínhphủdànhcholiênkếtdoanhnghiệp,nhưlàđiềukiệntiênquyếtđ ể pháttriểnCNHT
* TìnhhìnhnghiêncứutạiViệtNam
(1) Báocáonghiêncứuđiềutra“XâydựngvàđẩymạnhCNHTởViệtNam”t h ựchiện
vàotháng3 n ă m 2004doIchikawa(JETROVietnam)tiếnhành,đượccoilàtàiliệuđầutiênđánhgiávềcácngànhCNHTtạiViệtNam.Tácg i ảđãkhẳngđịnhCNHTtạiViệtNamđãbắtđầuđượchìnhthànhmặcdùnhậnthứccủacáccơquanChínhphủvàdoanhnghiệpNhànướcthờiđiểmđ ó cònthấp
(2) Trêntạpchíkinhtếpháttriển,GS.NguyễnKếTuấnvới“Pháttriểncôngnghiệpph
ụtrợtrongchiếnlượcpháttriểncôngnghiệpViệtNam”đãđềcậptổngquát:kháiniệm,
vaitrò,cácnhântốtácđộngđếnpháttriểnCNHT,đềxuấtmộtsốchínhsáchchủyếuvềpháttriểnCNHT,đặcbiệtlàquanđiểmđểl ựachọnxâydựngchínhsáchpháttriểnCNHTtạiViệtNam
Trang 13(6) Ohnovới“XâydựngcácngànhCNHTởViệtNam”chủbiênđãtrìnhbàyc á c kếtq
uảkhảosátvềCNHTởViệtNamtrongchương1“CNHTViệtNamdướigócnhìncủacácnhàsảnxuấtNhậtBản”,NguyễnThịXuânThúyđãtổngkếtlịchsửrađờicủaCNHTvàđềxuấtkháiniệmchoViệtNamtrongchương2“CNHT,Tổngquanvềkháiniệmvàsựpháttriển”,MoriđãđềxuấtviệcxâydựngcơsởdữliệuCNHTởchươngIV“ThiếtkếcơsởdữliệuchoCNHT”.[21]
(7) “PháttriểnCNHTtrongngànhcôngnghiệpđiệntửgiadụngởViệtNam”,Trương
ChíBình,làluậnánTiếnsỹđầutiêncủaViệtNamviếtvềCNHT.Tácgiảđãkhẳngđịnh,chiếnlượcpháttriểnCNHTcủaViệtNamtrongcácn ă m tới,thayvìcungứngtrựctiếpchocácnhàlắpráp,sẽlàcácbướcđiđểdoanhnghiệpnộiđịatừngbướcthamgiavàocáclớphỗtrợcủacáctậpđoànđaq u ố cgiaMNCs,đ ả mb ảot h ựchiệnthànhcôn
gv i ệ ccungứngchocácDNVVNquốc tếđangsảnxuấthỗtrợ chocácMNCs
Trang 14(8) LuậnvănThạc
sỹ“ĐềxuấtmôhìnhliênkếttrongpháttriểnCNHTngànhđiệntửởViệtNam”,Nguyễn
ThịHạnh,đãđềcậpđếnmôhìnhliênkếttrongpháttriểnCNHT.TácgiảđãđánhgiáđượcthựctrạngliênkếtcủacácdoanhnghiệpCNHTchongànhđiệntửvàđưaracácchươngtrìnhhỗtrợliênkếtgiữadoanhnghiệpnộiđịavớicácdoanhnghiệpcóvốnđầutưtrựctiếpnướcngoài(FDI)v à MNCs,theomôhìnhkhuCNHTbaog ồmc á c khuCNHT,cụmliênkếtngành, vàcácvườnươmdoanhnghiệp
Nhữngcôngtrìnhnghiêncứutrênđây
đãphảnánhđượcnhiềumặtbứctranhvềCNHTvàpháttriểnCNHTtạiViệtNam.Đâyđềulànhữngtàiliệucó giátrịthamkhảocao,songchưacómộtcôngtrìnhnàonghiêncứumộtc á c h đ ầ y đ ủ v à hệthốngv ềv ấnđ ề CNHTc ủatoànngànhthépV i ệ tNamtrongbốicảnhhộinhậpKTQT
(2) PhântíchvàđánhgiáhoạtđộngcủaCNHTngànhthépViệtNamtrongbốicảnhhộinhậpkinhtếquốctế
(3) ĐềxuấtcácgiảipháppháttriểnCNHT ngànhthépViệtNam
Trang 154 Đốitượngvàphạmvinghiêncứu
* Đốitượngnghiêncứu
CNHTlàkhuvựcrộng,gồm2phầncứnglàphầncứng:làcácsơsởsảnxuấtnguyênvậtliệuvàlinhphụkiệnlắpráp;vàphầnmềm:làcáccơsởsảnxuấtthiếtk ếsảnphẩm,muasắm,h ệthốngdịchvụcôngnghiệpv à marketing.Ngoàicáccòncócácdịchvụhỗtrợ:đàotạonguồnnhânlực,xâydựngcơsởhạtầng,cungcấphỗtrợtàichính,vậntảivàgiaonhậnhànghóa,xúctiếnthươngmại…
Dođó,đốitượngđềtàitậptrungnghiêncứulàhoạtđộngsảnxuấtcủamộtsốnguyênphụliệuhỗtrợchínhcủangànhthépViệtNamtrongbốicảnhhộinhậpKTQT
* Phạmvinghiêncứu
ĐềtàitậptrungnghiêncứucácdoanhnghiệpCNHTtrongngànhthépViệtNamtrongnhữngnămgầnđây,đặcbiệtlàsaukhiViệtNamgianhậptổc h ứcthươngmạithếgiớiWTOchođếnnay
5 Phươngphápnghiêncứu
Đểđảmbảotínhkhoahọcvàtínhkhảthi,đềtàisửdụngcácphươngphápnghiêncứusauđây
- Phươngphápthuthậpdữliệu:LuậnvănsửdụngkếtquảnghiêncứuvàsốliệuthứcấptừcáccôngtrìnhkhoahọccóliênquanđếnCNHTnóichungvàCNHTngànhthépnóiriêng
- Phươngphápthốngkêsosánh,phântíchvàđánhgiátổnghợp:LuậnvănphântíchhệthốngsốliệutheochuỗithờigianvềCNHTnóichungvàCNHTngànhthépnóiriêngtrongcácgiaiđoạn,cósosánhvớicácquốcgiakhác
6 Nhữngđónggópmớicủaluậnvăn
- LàmsángtỏnhữngkháiniệmvềCNHT,bảnchất,thànhphầnvàcácnhânt ốảnhhưởngđếnpháttriểnCNHT
Trang 16- LàmrõnguyênnhânCNHTngànhthépViệtNamchưapháttriển,vàtriểnvọngpháttriểnCNHT ngànhthépViệtNam.
- ĐưaramộtsốgiảiphápkhảthinhằmđẩymạnhvàpháttriểnCNHTngànhthépcủaViệtNam
7 Bốcụccủaluậnvăn
Ngoàilờimởđầu,kếtluận,danhmụctàiliệuthamkhảo,vàphụlụcđềt à i đượckếtcấugồm03chương:
Chương1:CơsởlýluậnvàthựctiễnpháttriểnCNHTngànhthéptrongbốicảnhhộinhậpkinhtếquốctế
Chương2:ThựctrạngCNHTngànhthépViệtNamtrongbốicảnhhộinhậpKTQT.Chương3 : Mộts ốgiảiphápn h ằmpháttriểnCNHTngànhthépV i ệ tNamtrongbốicảnhhộinhậpkinhtếquốctế
Trang 17Chương1 CƠSỞLÝLUẬNVÀTHỰCTIỄNPHÁTTRIỂNCNHTNGÀ
NHTHÉPTRONGBỐICẢNHHỘINHẬPKTQT
1.1 LÝLUẬNCHUNGVỀ CÔNGNGHIỆP HỖTRỢ
Dướitácđộngcủanềnkinhtếthịtrườngvàsứcépcủacácnhàđầutưnướcngoài,đặcbiệtlàcácdoanhnghiệpFDIcủaNhậtBản,trongthờigiangầnđâyCNHTđượcnhắcđếnkhánhiềuvàvấnđềpháttriểnCNHTtạiViệtN a m đãđượcđặtramộtcáchnghiêmtúcvàbứcthiết.CáccơquanquảnlýNhànướcvàcácdoanhnghiệpcũngđãnhậnthứcđượctầmquantrọngcủaCNHTđốivớiviệcpháttriểncácngànhcôngnghiệpvàcoiCNHTlàđộngl ực củaquátrìnhCNH–HĐHđấtnước
Mặcdầuvậy,ởcáchộinghị-hộithảocũngnhưtrêncácphươngtiệnthôngtinđạichúng,cònnhiềuýkiếnkhácnhautrongnhậnthứcvàkháiniệmv ề CNHT.BởivìkháiniệmCNHTmớiđượcbiếtđếnởViệtNamtrongthờigiangầnđâyvàbảnthânthuậtngữCNHTvẫncònlàmộtthuậtngữmơhồ,chưacómộtđịnhnghĩanàocụthể.Nócóthểmangtínhhọcthuậthoặcmangtínhthựchànhvàthayđổitheothờigianởtừngnơi, từnggiaiđoạnpháttriển
1.1.1 Kháiniệmcôngnghiệphỗtrợ
BộCôngThươngNhậtBản(MITI,hiệnn a y l à B ộ Kinht ế , Côngnghiệpv
à
Thươngmại-METI)lầnđầutiênnhắcđếncụmt ừ SupportingIndustry(CNHT)trong“SáchtrắngvềHợptáckinhtếnăm1985”[32]nhưngkhôngđưarađịnhnghĩacụthể.Phảiđếnnăm1993,họmớichínhthứcđưarađịnhnghĩavềCNHTtrongChươngtrìnhhànhđộngpháttriểnCNHTChâuÁnhư sau:“NgànhCNHTl à ngànhs ả n xuấtnhữngv ậ t dụngc ầ n thiếtnhưnguyênvậtliệu,phụtùngvàlinhkiệncơbảnchocôngnghiệplắpráp(baog ồ
m ô tô,điệntửvàđiệngiadụng…)”[11, trang14]
Trang 18Đếnnay,saugần30nămhìnhthànhvàpháttriển,địnhnghĩa vềCNHTđãđượccácquốcgianhìnnhậntươngđốithốngnhất, vídụ:
- TháiLan,quốcgiathànhcôngtrongviệcpháttriểnCNHTchongànhcôngnghiệpôtôvàđiệntửđãđịnhnghĩa:“CNHTlàngànhcôngnghiệpcungcấpcá c linhkiện,phụtùng,máymócvàcácdịchvụđónggói,kiểmtrachocácngànhcôngnghiệpcơbản”[11,trang15]
- NhậtBản,saunhiềunămpháttriểnCNHT,cácnhàhoạchđịnhchínhsáchgầnđâyđ ã
r a địnhnghĩamới:“CNHTlàmộtthuậtngữđịnhhướngchínhsách,chỉmộtnhómcáchoạtđộngcôngnghiệpcungcấpđầuvàotrunggiang ồ m phụtùnglinhkiệnvàcôngcụđểsảnxuấtcácphụtùnglinhkiệnđóchoc ác ngànhcôngnghiệplắpráp,
chếbiến”[11,trang15]
-
ỞViệtNam,trongQuyếtđịnhsố12/2011/QĐ-TTgcủaThủtướngChínhphủvềchínhsáchpháttriểnmộtsốngànhCNHT,BộCôngThươngđãđưa
rađịnhnghĩa:“CNHTlàcácngànhcôngnghiệpsảnxuấttừnguyênvậtliệuđếngiacôngchếtạocács ả n phẩm,p h ụ tùng,linhkiện,phụkiện,b á n thànhphẩm…
đểcungcấpchongànhcôngnghiệplắprápcácsảnphẩmcuốicùngl à t ư liệu,côngcụsản xuấthoặcsảnphẩmtiêudùng”[11,trang15]
Sảnxuấtc á c sảnphẩmCNHTđ ố i vớicácngànhcôngnghiệpkhácnhaucũngcónhiềulớp,thứbậckhácnhauvàgiữacácnhàsảnxuất–
lắprápvớicácnhàsảnxuấtcácsảnphẩmCNHTcũnghìnhthànhnhiềuquanhệhợptáckinhdoanhcóthứbậckhácnhau.ChínhvìthếmàsựhìnhthànhvàpháttriểnCNHTởcácnướckhácnhaucũngkhácnhau.Tùyvàochiếnlượcpháttriểncủamỗiquốcgia,vùnglãnhthổ,tùyvàonănglựcnộitạivàbốicảnhpháttriểnmàkhuvựcCNHThaycôngnghiệplắprápsẽđượcchútrọngưutiênpháttriểntrướcđểkéotheokhuvựckiapháttriểntươngứng.Thườngởc á c nướcpháttriểnnhưMỹ,NhậtBản,cácnướcthuộcLiênminhChâuÂu,CNHThìnhthànhtrướchoặcđồngthờivớingànhcôngnghiệpsảnxuấtchính
Trang 19yếu,cóvaitròquyếtđịnhtớisựthànhcôngvàuytíncủacácsảnphẩmcôngnghiệpcuốicùng.ĐốivớiHànQuốc,ĐàiLoanvàgầnđâylàTrungQuốc,CNHTthườngđượchìnhthànhđồngthờivớiviệctổchứclắpráp,sảnxuấtc á c sảnphẩmcôngnghiệpcuốicùng.Cònđốivớicácnướcđangpháttriểnn h ư cácnướctrongASEANvàViệtNam,dothiếuvốn,
côngnghệ,thịtrườngtiêuthụ,thôngthườngcôngnghiệplắpráppháttriểntrước,CNHThìnhthànhtheosauvớitiếntrìnhnộiđịahóacácsảnphẩmđượccáctậpđoàn,côngtycóvốnđầutưnướcngoàithựchiệntrênlãnhthổcủanướcsởtạivàsauđó,tùytheotrìnhđộpháttriểnvàkhảnăngcạnhtranhcủahệthốngcá c cơsởsảnxuất,cóthểvươnxaraxuấtkhẩucácsảnphẩmCNHTsangcácthịtrườngkhác[11, trang15–16]
Tóml ạ i , CNHTl à ngànhcôngn g h i ệ psảnxuấtc á c nguyênl i ệ u đầuvào,linhphụkiện,cácsảnphẩm
trunggiangópphầncấuthànhnênsảnphẩmcuốicùngc ủ a c á c ngànhcôngnghiệpkhác.Tuynhiênđ ị n h nghĩaCNHTkhôngnêntáchr a thànhm ả n g riêngmàphảiđ ư ợchiểugắnliềnvớitừngngànhcôngnghiệpcụthể
1.1.2 Đặcđiểmvàvaitròcủacôngnghiệphỗtrợ
1.1.2.1 Đặcđiểm củacôngnghiệphỗtrợ
KháiniệmvềngànhCNHTlàmộtkháiniệmrộngvàmangtínhtươngđối,tuynhiênnócómộtsố đặcđiểmsau:
- CNHTpháttriểngắnkếtvớingànhcôngnghiệphoặcsảnphẩmcôngnghiệpc ụthể(đốitượnghỗtrợ)vàcónhiềutầngcấptíchhợptheocảchiềungangvàchiềudọc
- CNHTxuấthiệntrongcáchìnht h ứ ctổc h ứccôngnghiệptheokiểuthầuph ụ,nằmtrongmộtmạnglướitổchứcsảnxuấtphốihợp,thốngnhấtvàcótínhhợptáccaogiữacácdoanhnghiệpchủđạovàcácdoanhnghiệphỗtrợ(mốiliênkếtcôngnghiệp)
Trang 20- CNHTc ó t á c độngthúcđ ẩ ynhữngngànhcôngnghiệp,sảnphẩmc ô n g nghiệpchínhpháttriển,cungcấpđầuvàotheohợpđồnghoặctheokếhoạchchosảnxuấtchínhvàthuhútđầuracủacáccơsởsảnxuấthỗtrợcấpdướitheokếhoạchsảnxuấtchínhhoặctheohợpđồng.
- Đốivớimộtngànhcôngnghiệphaymộtsảnphẩmcôngnghiệpcụthểnàođ ó , cáctổchứchoạtđộngtrongcácngànhCNHTthườngcóquymôvừavànhỏvớimứcđộchuyênmônhóasâu,dễthayđổimẫumã,dảisảnphẩmhẹp,c ó sứcsốngvàtínhcạnhtranhcao
1.1.2.2Vaitròcủacôngnghiệphỗtrợ
* CNHTlànềntảngchotoànbộnềnkinhtế
CNHTthườngđượcvínhưchânnúi,tạophầncứngđểhìnhthànhnênthânnúivàđỉnhnúichínhlàngànhcôngnghiệpsảnxuấtvàlắprápsảnphẩmcôngnghiệp[4,trang23-25],[11,trang17-20].Dođó,CNHTcómộtsốvaitrònhưsau:
- Bảođảm
tínhchủđộngchonềnkinhtế:Việccungứngnguyênvậtliệu,linhkiện,cácbánthànhphẩmngaytrongnộiđịal à m chonềncôngnghiệpchủđộng,khôngbịlệthuộcvàonướcngoàivàcácbiếnđộngcủanềnkinhtếtoàncầu.CNHTkhôngpháttriểnlàmchocácngànhcôngnghiệpchínhthiếusứccạnhtranhvàphạmvipháttriểncũnggiớihạn
- Hạnchếnhậpsiêu:Hầuhếtcácquốcgiađangpháttriểnrơivàotìnhtrạngnhậpsiêudoluônphảinhậpkhẩunguyênliệuvàcácbánthànhphẩmchosảnxuấtlắpráptrongnước.PháttriểnCNHTsẽgiúpchocácquốcgiađangpháttriểngiảiquyếtc ă n bảntìnhtrạngnhậpsiêucủanềnkinht ế , b ả o đảmc â n bằngcáncânthươngmại
- Tăngcạnhtranhcủasảnp h ẩ m côngnghiệpc h í n h :PháttriểnCNHT,c á c quốcgiabêncạnhviệcchủđộngtrongnguồncungứng,chiphícủasảnphẩmcôngnghiệpcũnggiảmđángkểdocắtgiảmchiphívậnchuyển,lưukho,tận
Trang 21dụngnhâncôngrẻvànguồnnguyênliệungaytạinộiđịa.PháttriểncácngànhCNHTmộtcáchhợplýsẽtạoracácsảnphẩmcóđặcthùriêngcủaquốcgia,cósứccạnhtranhhơnhẳncácsảnphẩmchỉđượclắprápbởicáclinhkiệnvànguồncungứngtoàncầu.CNHTthuộckhuvựch ạ nguồn(thươnghiệu,marketing,chuỗitiêuthụ,bánhàng )đặcbiệtgiatănggiátrịchoc á c sảnphẩmcôngnghiệp,đâylàđiểmquantrọnglàmchohànghoácủaquốcgiacósứccạnhtranhtrênthịtrườngtoàncầu.
- PháttriểnhệthốngDNVVN:Ởhầuhếtcácquốcgia,CNHTdohệthốngDNVVNđảmnhiệm,đâylàkhuvựcdoanhnghiệptạonhiềuviệclàm,lànềntảngsángtạocủaquốcgia.PháttriểnhệthốngDNVVNlàmộttrongcácbiệnpháphữuhiệuđốiphóvớikhủnghoảngkinhtế,làđốitrọngđểcânbằngvớic á c tậpđoànkinhtếkhổnglồhaybịtácđộngnhanhvàmạnhnhấtcủacáckhủnghoảngkinhtếtoàncầu
Giátrịtạo
ra
R&D Thiếtkếs ảnphẩm
Sảnxuấtl ắpráp PhânphốiM a r k e t i n g
Trang 22Hình1.1:Sơđồchuỗigiátrị
Trang 23Theohình1.1,cácgiaiđoạnthượngnguồnvàcáchạnguồnlàkhuvựct ạ o ragiátrịgiatăngc a o -
đ â y chínhlàcôngđoạncủac á c ngànhCNHT.Trongkhikhuvựctrungnguồnvớicáchoạtđộnglắpráp,giacônglàkhuvựcíttạoragiátrịgiatăngnhất.Nhưvậy,mộtquốcgiachỉcóthểtạoragiátrịgiatăngcủac á c sảnphẩmcôngnghiệpkhikhuvựcthượngnguồnnhưnguyênliệu,phụliệu,linhkiện,cácbánthànhphẩm…
đượccungứngngaytrongnộiđịa.Tươngtựnhưvậy,đốivớicácsảnphẩmxuấtkhẩuđượcchếbiếntừtàinguyên,vídụnhưhảisảnxuấtkhẩu,hạtđiều,dầumỏ…
nếuphầnh ạ nguồnđượcthựchiệnngaytrongnước,sảnphẩmđượcmangthươnghiệu
c ủ a quốcgiathìgiátrịthuvềtừsảnphẩmcaogấpnhiềulầnsovớisảnphẩmxuấtkhẩungaytừkhâunguyênliệuthôhoặcsơchế
PháttriểnCNHT,v ì v ậ y gó pp h ầ nhiệuquảtrongv i ệckhaitháccácnguồnlựctrongnước,giảmnhậpkhẩunguyênphụliệu,hạnchếxuấtkhẩutàinguyênvàcácsảnphẩmchếbiếnthô.Dovậy,pháttriểnCNHTcũnglàgiảiphápquantrọngđểcânbằngcáncânxuấtnhậpkhẩu,kiểmsoátvàkiềmchếhiệuquảtìnhtrạngnhậpsiêuthươngmạicủaquốcgia
* Tăngkhảnăngthuhútđầu tưtrựctiếpnướcngoài
CNHTkhôngpháttriểnsẽlàmchocáccôngtylắprápvànhữngcôngty sảnxuấtthànhphẩmcuốicùngkhácphảiphụthuộcnhiềuvàonhậpkhẩu.Dùnhữngsảnphẩmnàycóthểđượccungcấpvớigiárẻởnướcngoàinhưngvìchủngloạiquánhiều,phít ổ
n chuyênc h ở ,bảohiểm,p h í lưukhobãi,ứ đọngvốnchoviệcnhậpkhẩuvàlưukho làmtăngchiphíđầuvào.Đólàchưanóiđ ế ns ựrủir o v ềtiếnđ ộ ,thờigiannhậnhàngnhậpkhẩu C á c MNCss ẽgặpkhókhăntrongv i ệ cquảnl ý chuỗicungứngnếuphảinhậpkhẩuphầnlớnlinhkiện,bộphận,vàcácsảnphẩmCNHTkhác.ViệccungứnghỗtrợtrongcácngànhcôngnghiệplàvấnđềđượccácMNCscânnhắcrấtnhiềutrướckhiquyếtđịnhđầutưvàomộtquốcgia.Dođó, nềnkinhtếvới
Trang 24cácngànhCNHTmạnhvàcóthểđápứngnhucầuchocácnhàlắprápsẽlàmộttrongcácnhântốtácđộngmạnhđếnthuhútđầutưnướcngoàivàopháttriểncácngànhcôngnghiệp.[4, trang24-25]
Nhìnchung,đ ố ivớic á c q u ố c giacôngnghiệpt r ẻ,ngànhCNHTthườngđượchìnhthànhđồngthờivớiviệctổchứclắpráp,sảnxuấtcácsảnphẩmcôngnghiệpcuốicùng.Cònđốivớicácnướcđangpháttriển,dothiếuvốn,côngng hệ ,thịtrườngtiêuthụ,thôngthườngcôngnghiệplắpr áp pháttriểntrước,ngànhCNHThìnhthànhtheosauvớitiếntrìnhnộiđịahoácács ảnphẩm.Quátrìnhnàyđượccáctậpđoàn,côngtycóvốnđầutư
nướcngoàithựchiệntrênlãnhthổcủanướcsởtạivàtuỳtheotrìnhđộpháttriểnvàkhảnăngcạnhtranhcủahệthốngcáccơsởsảnxuấthỗtrợ,cóthểvươnraxuấtkhẩucácsảnphẩmhỗtrợ sangcácthịtrườngkhác
1.1.3 Thành phầncủacôngnghiệphỗtrợ vàmốiquanhệgiữacôngnghiệphỗtrợvớicôngnghiệpchính
CNHTcóthểđượcchiathànhhaiphầnchính[4,trang16],
[5,trang9]là:Phầncứng:làcácsơsởsảnxuấtnguyênvậtliệuvàlinhphụkiệnlắpráp;Phầnmềm:làcáccơsởsảnxuấtthiếtkếsảnphẩm,muasắm,hệthốngdịchv ụcôngnghiệpvàmarketing
Xétv ềquymôthìCNHTlà mộtkhuvựccôngnghiệprộnglớn,baog ồ m nhiềungành,nhiềuloạihìnhdoanhnghiệpvàchiếmphầnchủyếucủagiát r ị g i a tăngsảnxuấtcôngnghiệp.Cóđến95%s ố doanhnghiệpcôngnghiệpkhôngsảnxuấtrasảnphẩmcuốicùngchosảnxuấtvàđờisốngmàhoạtđộngtrongkhuvựcCNHT.CácngànhCNHTcóthểkhácnhaunhưngs ả n phẩmcủachúng(loạiphụtùnglinhkiệnnhựa,kimloại,ốcvít…)cóthểsử dụngtrongnhiềungànhcôngnghiệplắprápkhácnhaunhưngànhsảnxuấtô tô,xemáy,điệntử,điệngiadụng…
vàmộtsốngànhcôngnghiệplắpráp,
Trang 25Phần cứng
liênquan
đếnsảnxuất
Phầnmềmlàhệth ống dịchvụcông nghiệpvàm a r k
e t i n g
Ôtô Cơ khí Dệt may chế tạo Da giày Điện tử
Nguyên vật liệu, Phụ tùng, linh
kiện
chếbiếnkhác.CNHTđượcvínhưchânnúichonềncôngnghiệpbềnvững,còncôngnghiệphoànthiện, lắprápđượccoinhư phầnngọn
Côngnghiệp hỗtrợ
(Nguồn:TổnghợptừB C N ,2007)
Hình1.2:QuanhệgiữacácngànhCNHTvớicácngànhcôngnghiệpkhác
NgoàicácngànhCNHTnêutrên,cácnhàđầutưcònxếpcáccôngviệcsauđâyvàodanhmụccácdịchvụhỗtrợ:đàotạonguồnnhânlực,xâydựngcơsởhạtầng,cungcấphỗtrợtàichính,vậntảivàgiaonhậnhànghóa,xúctiếnthươngmại…
1.1.4 Các yếutốảnhhưởngđếnpháttriểnCNHT
1.1.4.1 VaitròcủaChínhphủ
* Lựachọnquanđiểmpháttriển
VớixuthếtoàncầuhóanềnKTQT,cácquanhệliênkếtKTQTngàycàngmởrộng,việcđảmbảoquanhệgiữakhuvựchỗtrợvàcácngànhsảnxuấtcôngnghiệpkhôngthểchỉbóhẹptrongphạmvitừngquốcgia,màcầnđượcthựchiệntrongphạmvikhu
vựcvàtoàncầu.Điềunàyđòihỏimỗiquốcg i a p h ảicânn h ắ cthậntrọngviệcquyếtđịnhmứcđ ộ đầut ư v à o khuvựcCNHTtrongnước.Vìthế,việclựachọnquanđiểmpháttriểnCNHTđặcbiệtquantrọngtớipháttriểnCNHTcủaquốcgiavàcủacácngành
Trang 26Nhập khẩu
FDI
NK FDI
DN nội địa
* Chínhsáchpháttriểncôngnghiệp
Từviệclựachọnquanđiểmpháttriểncôngnghiệp,cácchínhsáchliênquanđếnCNHTsẽđượcChínhphủquyếtđịnh.Cácchínhsáchđócóthểkểđến:Chínhsáchnộiđịahóa;Chínhsáchthuếđánhvàonhậpkhẩuvàsảnxuấtc á c bánsảnphẩm,linhphụkiện;MứcđộđầutưcủaNhànướcvàonghiêncứukhoahọccôngnghệởkhuvựcCNHT
;Luật,cáctiêuchuẩnvàcácquyđịnhđượcbanhànhchoc ác ngành,cácloạisảnp hẩmthuộcCNHT…
cácchínhsáchnàytạođiềukiệnhaykìmhãmpháttriểnCNHTlàdoquanđiểmđịnhhướngpháttriểncủaChínhphủvềvấnđềnày
1.1.4.2 NănglựccủamỗiquốcgiatrongpháttriểnCNHT
* Nănglựcnộiđịahóa
Trongbốicảnhtoàncầuhóanhưhiệnnay,sựkếthợphợplýgiữanộiđ ị a hóavànhậpkhẩulàhếtsứccầnthiếtđểnângcaochấtlượngsảnphẩmvàg i ảmchiphísảnxuấtcũngnhưchiphíhậucầnkinhdoanh.Nộiđịahóacót h ểtồntạidướibamứcđộ,songsongvớilộtrìnhgiatăngnănglựcsảnxuấtnộiđịa[4,trang33-
36]:Sảnxuấtnộibộtrongkhuônkhổcáccôngtylắpráp;Đặthàng,cungứngtừdoanhnghiệpFDIhoạtđộngtạiquốcgiađó;Đặthàng,cungứngtừcácnhàsảnxuấtvàcungcấptạiđịaphương
Nhập
khẩ
u
Sảnxuấttrongn ộibộMNCs
1 Bắt đầu 2.Sauvài năm 3.Saunhiềunăm
(Nguồn:Mori2005)
Hình1.3:Lộtrình nộiđịahóacủamỗiquốcgia
Trang 27Đứngtrênquanđiểmcôngnghiệpquốcgia,mứcđộnộiđịahóathứbal à tốtnhất,sauđólàmứcđộthứhaivớiđiềukiệnlàcáccôngtyFDIsẵnsàngchiasẻmộtphầnkỹnăngvàcôngnghệthôngquađàotạo.Tuynhiên,mứcđộnộiđịahóathứnhấtthườngtồntạikhicáccôngtylắprápmớiđượcthànhlậpv àchưacósựhiểubiếtđầy
đủvềcácnhàcungcấpđịaphương,hoặcdonăngl ựcquốcgianướcsởtạiquáthấpkhôngđápứngđượcyêucầu.Chínhvìvậy,ở cácquốcgiađangpháttriển,Chínhphủthườngcócácnỗlựcđểgiatăngtỷlệnộiđịahóa
*Tíchtụ côngnghiệpvàlợithếcạnhtranhquốcgia
Agglomeration–
tíchtụcôngnghiệpl à quátrìnht ậ p trungcáchoạtđộngsảnxuấttạimộtkhuvựcđịalýnhấtđịnh,dẫnđếnviệcmởrộngthươngmại,liênkếtđầutưgiữacácdoanhnghiệptrongkhuvực[4,10].Tíchtụcôngnghiệpmởrakhảnăngmớicholiênkếtcảởhạnguồnvàthượngnguồn.Cácdoanhnghiệplớncũngtậptrungs ảnxuấtcủamìnht ạ imộtsốn ư ớ cnhằmkhaitháclợithếnhờquymôvàxuấtkhẩusảnphẩmhoặclinhkiệnsangcácnướckhác.ChiếnlượccạnhtranhnàycủacácMNCsbaogồmviệctìmkiếmnguồnlựcchiếnlượcvànguồnlựcdovịtrícủacôngtyconcủahọởnướcngoàitạora.Dođócáccôngtyconcũngngàycàngtrởnênđộclậpđểkhaitháctốiđanguồnlựctạinướcsởtại,xuấtkhẩunhiềuhơnsảnphẩmcủamìnhv à cóthểcungứngchotoànbộmạnglướicủatậpđoàn
Marshall(1890),đãchỉracácyếutốhìnhthànhtíchtụcôngnghiệplà:tậptrungthịtrườnglaođộng,nguồntàinguyênthiênnhiên,nguồnnhânlực[32].Ngàynay,ngoàibayếutốtruyềnthốngkểtrên,thìcònphảikểđếncácyếut ốnhư:c ơ sởhạtầng,c á c chínhsáchthuhútđ ầ u tư,môitrườngkinhdoanh,thịtrườngcungứng,thịtrườngtiêuthụ,khảnăngR&D,…
Đâycũngchínhlàcácđiểmlàmnênlợithếcạnhtranhcủamỗiquốcgia,dođókhixây
Trang 28dựngchiếnlượcpháttriểnCNHTphảinghiêncứuđánhgiákỹlưỡngtrêncơs ởtíchtụcôngnghiệp.
* Sựpháttriểncáccụmliênkếtngành
“IndustrialCluster–
C ụml i ê n kếtngànhl à khuvựctậptrungcácDNVVNcùngngành,cùngmộtkhuvựcđịalý,cùngsảnxuấtvàbáncácloạihànghóah ỗtrợhayc ó liênquanv ớ i nhauv à d ođóg ặ p c á c khókhănvàthuậnlợitươngtựnhau”[4].Cụmliênkếtngànhbaogồmcácdoanhnghiệps ảnxuấtv à cảc á c doanhnghiệpcungcấpnguyênl i ệ u thô,cungcấpm
ngườimua,ngườixuấtkhẩutạonênmộtchuỗigiácủas ảnphẩm.Bêncạnhđó,cònrấtnhiềutổchứchỗtrợ,cáccơquanluậtpháp,c á c nhàtưvấn,cáchiệphội,cácdoanhnghiệpvậntảivàcungứngdịchvụkháctrựctiếphoặcgiántiếpt á c độngtạođiềukiệnthuậnlợichov i ệcsảnxuấtcủacụm
Sựhìnhthànhcáccụml i ê n k ế t ngànht ạ o điềukiệnchocácdoanhnghiệptrongcụm:
- Dễ dàngthuhútkháchhàngvàcácnhàcungứng;
- Việcchiasẻnhâncôngsẽthuậntiệnhơnvàdoanhnghiệpdễdàngtìmđượcl ựclượnglaođộngcầnthiết;
- Giúpc á c doanhnghiệpc ó t h ể tăngnăngs u ấ tkhichiasẻkinhnghiệmvềcôngnghệ,kỹthuật,vềtổchứcquảnlýsảnxuất;
- Giúpdoanhnghiệpđadạnghóasảnphẩm,cảithiệnnănglựckỹthuật,nhânlực,tăngcườngtiếpcậnthịtrường,tạokhảnăngtiếpxúcvớikháchhàng
1.1.4.3 SựpháttriểncủacácMNCs
CácMNCsđóngvaitròđặcbiệtquantrọngtrongsựpháttriểnCNHT.HoạtđộngcủacácMNCsđược
tiêuchuẩnhóatrênkhắpthếgiớivàtrongmọilĩnhvực,nhưnglạiđápứngđượckhácbiệtcủatừngthịtrườngkhicầnthiết
Trang 29Điềunàyxâydựngthôngquacácliênminh,cáchiệpđịnhkỹthuật,cácthỏathuậnvềhợptácnghiêncứu, marketing, cácchươngtrìnhhợptácquảnlý,…
CácMNCsđầutưởđâuthườngkéotheocáccôngtycon,cácnhàmáysảnxuấtlinhk i ệnhỗtrợ,hayc ác n h à cungứngchochínhhãng.Nhưvậy,MNCskhôngchỉgiúphiệnđạihóamộtngànhkinhtếmàcòntạoralợithếcạnhtranhchoquốcgiađóbêncạnhnhữngđónggópchoxãhội
1.2.1.2 Quytrìnhsảnxuấtthép
Quytrìnhsảnxuấtthéphoànchỉnhđượcthựchiệnthôngqua6côngđoạncơbản:(1)thiêukết,(2)luyệncốc,(3)luyệngang,(4)luyệnthép,(5)đúcthép,
(6)cánthép.B a côngđoạnđầutiênc ủ a quytrìnhsảnxuấtthépthườngtạoranhữngsảnphẩmtươngđốiđồngnhất.Từcôngđoạnthứtưtrởđ i , cácsảnphẩmsẽbắtđầuđượcphânnhánhtheo2nhómchủyếulàcácsảnphẩmdàivàcácsảnphẩmdẹtvớinhữngtínhnăngkhácnhautùythuộcvàok ỹthuậtluyệnthép
Trang 30Thiêu k ết : là côngđoạnđầutiêncủaquytrìnhsảnxuấtthép(khôngk ểhoạtđộngkhaithácquặng).Ở côngđoạnnày,quặngsắt,cácphốiliệutrợdungvàthancốcđượcxửlýởnhiệtđộcaođểtạorakhốivậtliệugiàusắtthíchhợpchoviệcsửdụnglàmnguyênliệulòcao
(2)
Luy ệ n c ố c :Thanmỡtrongđiềukiệnyếmkhí(khôngcókhôngkhí)củalòluyệncốc,tăngnhiệtđộlên950–
1050%C,trảiquacácquátrìnhkhô,nhiệtgiải,nóngchảy,kếtdính,đôngcứng,congótcuốicùngtạoravậtchấtmàux á m bạccónhiềuvânvàlỗkhígọilàthancốc.Quátrìnhluyệncốcgọi làquátrìnhluyệncốcởnhiệtđộcaohaytrưngkhôởnhiệtđộcao
(3)
Lu yện g an g :hỗnhợpcốc(sảnphẩmcủacôngđoạnluyệncốc),quặngsắtđ ã thiêukết(sảnphẩmcủacôngđoạnthiêukết),đávôivàcácchấttrợdungkhác.Trongquátrìnhnày,c á c c h ấ t cặnb ã b ị loạirathànhxỉv à thuđượcgangsạchởdạngthỏi
(4)
Lu yện th ép : gangthỏi,gangxốp(sảnphẩmcủacôngđoạnluyệngang)hoặcsắtphếliệuđượcnungchảytrongc á c lòc a o (lòcaoBOF,l ò c a o h ồ quangđiệnEAFhoặclòphảnxạMartin).HiệnnaylòcaoBOFđượcsửdụngphổbiếnnhất.Trongquátrìnhnày,ngườitadùngoxyvàcácchấttrợdungđểđiềuchỉnhhàmlượngcacbontronggangnóngchảyởtỷlệphùhợpđểtạoracácloạithépnóngchảykhácnhau
(5)
Đú c (đ úcthỏi và đúcli ên tụ c) : thépnóngchảy(sảnphẩmcủagiaiđoạnluyệnthép)đượcđổvàocáckhuôncókíchthướckhácnhauvớitrọnglượngt ừ vàitrămkgđến25tấn.Sảnphẩmởgiaiđoạnnàylàthépthô
(6)
Cán v à gi a côn g th ép : c á c thỏithépsẽtạothànhsảnphẩmquahaigiaiđoạn:
(a)cánthànhcácsảnphẩmtrunggiannhưphôi,thỏivàtấm.Thépcóth ểđượccánnónghoặccánnguội;
( b ) g i a côngc á c sảnphẩmtrunggianthànhcáctấmdày,tấmmỏng,dài,thanh,hìnhdạngkếtcấutheoyêucầusửdụng
Trang 31Cácnhàmáythépcóthểđượcxâydựngvớimột,mộtsốhoặctoànbộc á c côngđoạn.Nhàmáythépvớiđầyđủcôngđoạnnóitrênđượcgọilànhàmáythépliênh ợp Chiphíđầ utưchonhữngcôngđoạnthượngnguồnc ao hơnrấtnhiềusov ớic á c côngđ
o ạ nh ạnguồn.Theocácchuyêng i a trongngànhthép,đ ể c ó mộtd â y chuyềns ảnxuất100000tấnphôi/
năm,doanhnghiệpcầnđầutưkhoảng300triệuUSD,trongkhichỉcần200tỷđồnglàđã
x â y dựngđượcmộtnhàmáycánthépcócôngsuất200000tấn/năm.[26]
Ởcácnướcđangpháttriển,ngànhcôngnghiệpthépđượcbắtđầutừc á c côngđoạnhạnguồn,sauđómởrộnglêncáccôngđoạnthượngnguồn.Nhữngnướcgiàutàinguyêncũngcóthểbắtđầupháttriểnngànhcôngnghiệpt ừcôngđoạnkhaithácquặng.Việclựachọncôngđoạnpháttriểntrongmỗithờikỳđượcthựchiệntrêncơsởđánhgiávềnhucầuthịtrường,tiềmnăngnguyênliệu,hiệuquảsảnxuấtcủatừngcôngđoạn,khảnănghuyđộngvốnvànhữngràngb u ộ c khácliênquanđ ế nhoạtđộngđầutư.C á c nh
àđ ầ u t ư tựquyếtđịnhcôngđoạnđểđầutưnhưngNhànướccũngcóthểảnhhưởngđến
s ựlựachọncủanhàđầutưthôngquaviệcbanhànhvàthựcthichínhsáchpháttriểnngànhcôngnghiệpnàynày
1.2.1.3 Vịtrícủangànhthéptrong nềnkinhtế
Thépđượccoilànguyênvậtliệucốtlõichocácngànhcôngnghiệpkhácnhaunhưđóngtàu,phươngtiệnvậnchuyển,xâydựngnhàmáyvàsảnxuấtmáymócthiếtbịphụcvụhoạtđộngsảnxuấttạorasảnphẩmphụcvụđờisốngconngười.Nhậnbiếtđượctầmquantrọngcủangànhthép,hầuhếtc á c quốcgiađãdànhnhiềuchínhsáchưuđãiđểpháttriểnngànhthép.VớimụctiêuđưađấtnướctrởthànhnướcCNH-
HĐH,ViệtNamđãcoingànhsảnxuấtthéplàngànhcôngnghiệptrụcộtcủacácngànhcôngnghiệpkhácvàtăngcườngxuấtkhẩu
Trang 32- Nhucầusắtthépluôntănghàngnămtheohàmsốmũcôngnghiệphóavàpháttriểnkinhtế.Vìvậy,pháttriểnngànhthépnộiđịasẽchophépcácquốcgiatiếtkiệmđượcngoạitệtừviệccắtgiảmnhậpkhẩuvàcảithiệncáccânthanhtoán.
- Pháttriểnngànhcôngnghiệpthépsẽgópphầnhìnhthànhvàthúcđẩypháttriểncácngànhcôngnghiệpkhácmàthéplàloạinguyênliệuchủyếucủacácngànhnày
- Pháttriểncôngnghiệpthépchophépkhaithácvàsửdụngtriệtđểcáctiềmnăngsảnxuấtthéptrongnước
- Tạocơhộiviệclàmbằngcáchthúcđẩypháttriểncácngànhcóliênquanđếncôngnghiệpgangthépnhưgiaothôngvậntải,sữachữavàbảodưỡng,c á c lĩnhvựckỹthuậtliênquan
1.2.2 Côngnghiệphỗtrợtrongngànhthép
1.2.2.1 KháiniệmvàvaitròcủaCNHTtrongngànhthép
* Kháiniệm
CNHTngànhthéplàngànhs ả nxuất,cungcấpc á c sảnphẩmhỗt r ợnhư:cácnguyênliệu(quặngsắt,phôithép,thancốc,thépphế,nănglượng);v à cácchấttrợdung(đávôi,vôibột,đôlômít,sahuỳnh,sathạch…)vàcáccơkiện,
Trang 33sẽlàmgiatăngnhanhchóngchiphíđầuvàocủasảnphẩmThép.ViệcnhậpkhẩuquánhiềunguyênphụliệutừbênngoàivôhìnhchungđãbiếnquátrìnhsảnxuấtsảnphẩmThépcủatrongnướcthànhkhâugiacôngsảnphẩm,màđâylạilàkhâucógiátrịgiatăngthấpnhấttrongchuỗigiátrịcủangànhThép.Đólàchưakểđếnsựphụthuộcgầnnhưhoàntoànvàophíanhàcungc ấpv ềkhốilượngcũngnhưth ờigiangiaon h ậnhàngnhậpkhẩu.Cũngdonguyênnhânphảinhậpkhẩuđầuvàonênquátrìnhsảnxuấtcủacácdoanhnghiệpkhôngổnđịnh,thựchiệnkếhoạchsảnxuấtkhôngtheotiếnđộthờigianđịnhtrước,việclàmvà thunhậpcủangườilaođộngcũngbịảnhhưởng
Vìvậy,khicácngànhsảnxuấtcácsảnphẩmhỗtrợThéppháttriểnsẽđ ả mbảochocácdoanhnghiệpThéptrongnướcchủđộngtrongviệcsảnxuấtvànângcaogiátrịgiátrịsảnphẩmcủamình
(ii)
Góp p hầnkh ai th ác ng uồn l ực trong n ước, g iảm nhập kh ẩu n gu yênphụ
li ệu vàmá y mó c cho n gànhTh ép
Cácsảnphẩmhỗtrợthéprấtphongphúvàđadạngtừnhữngsảnphẩmđơngiảnđếnnhữngsảnphẩmđòihỏicôngnghệphứctạp.Vìthếcóthểthuhútnhiềuđốitượngthamgiasảnxuất,từcáccơsởnhỏ,làngnghềsảnxuấtnhữngsảnphẩmđơngiảnkhôngđòihỏivốnlớn,đếnnhữngcôngtycótrangthiếtbịhiệnđạisảnxuấtnhữngsảnphẩmphứctạp.ViệtNamlạicóđiềukiệnthuậnlợivềnguồnlaođộngdồidào,giárẻ,cácnguồnlựcsảnxuấttrongkhut ư nhâncònkhánhiều,chưađượckhaitháchết.ViệcpháttriểnCNHTtrongnướccùngvớicácngànhkhácsẽ gópphầnkhaithácnhữngnguồnlựcnày
c ủađấtnước
Mặtkhác,trongđiềukiệnViệtNamhiệnnay,hầuhếtcácsảnphẩmhỗt r ợthépđềuphảinhậpkhẩu.KhiCNHTthéptrongnướcpháttriển,tỷlệnộiđ ị a hóatrongc á c sảnphẩmsảnph ẩmthépsẽđượcnângl ên ,điềuđ ócũng
Trang 34đồngnghĩavớiviệcgiảmnhậpkhẩucá c đầuvàochongànhThép.Cácsảnphẩmnhậpkhẩuđượcthaythếbằngcácsảnphẩmsẩnxuấttrongnước.
(i ii ) Mở rộn g kh ả năngth u hú t FDI vào p háttri ểncô ng ngh i ệp th ép
Đốivớicácnhàđầutưnướcngoài,thịtrườngtiêuthụlàyếutốquantrọngnhấtđểthuhútsựchúýcủahọ.Bởidunglượngthịtrườnglớnlànhânt ốcầnthiếtđểgiảmchiphísảnxuấtnhờlợithếvềquymôvàđảmbảohiệuquảcủađầutư.Cũnggiốngnhưnhiềungànhcôngnghiệpkhác,ngànhThépViệtNamđangtíchcựckêugọiđầutưnướcngoài.Thịtrườngtiêuthụrộnglớnv à ngàycàngđư ợcmởr ộngđanglà ưuthếcủangành.Hàngn ă m ViệtNamxuấtkhẩuhàngtrămtriệusảnphẩmThépvàocácthịtrườnglớnnhư:NhậtBản,TrungQuốc, EU.[26]
Tuynhiên,trongđiềukiệnhộinhậpquốct ếhiệnn a y t h ì đâykhôngphảilàlợithếcủariêngViệtNam.Ngàynay,khicáccôngtynàylựachọnđ ị a điểmđầutư,thìngoàiyếutốthịtrườngvàlợithếvềchiphínhâncôngrẻ,h ọcònhọcòntínhđếncáclợithếsosánhkhác.Trongkhíđó,ngoàiyếutốmôitrườngchínhtrịổnđịnh,nguồnlaođộngrẻ,cácyếutốkháccủangànhThépViệtNamđềukémhẳnsovớinhiềunướcnhư:TrungQuốchayNhậtBản.NhưngthứyếunhấtcủangànhThépViệtNamlạilà khôngch ủđộngđượcnguồnnguyênphụliệuvàmáymócthiếtbị.Vìvậy,nếugiảiquyếtđượckhâuyếunhất,t ứclàkhiCNHTthéppháttriển,c á c côngtyt h é p khôngnhữngchủđộngđượcnguồnnguyênphụliệumàcònkhôngphảibỏthêmchiphívậnchuyển,chiphílưubãi…,cácMNCsdễdànghơntrongviệcquảnlýh ệthốngcungcấpcácsảnphẩmCNHT.Nhưvậy,CNHTpháttriểnsẽcungc ấpcáchànghóatrunggianngaytrongnước,giúpgiảmthiểuchiphíchocácdoanhnghiệpFDI.Nóicáchkhác,CNHTthéppháttriểnsẽtạomôitrườngđầutưhấpdẫnhơn,từđógópphầnmởrộngkhảnăngthuhútđầutưnướcngoàivàongànhcôngnghiệpthép
Trang 35( iv) Phát huy ảnh hưởng tác động “lan tỏa” trong phát triể n h ệ th ố ng công nghiệ p
Cácngànhsảnxuấttronghệthốngcôngnghiệpluôncómốiquanhệh ữucơvớinhau,sựpháttriểncủangànhnàycóthểkéotheosựpháttriểncủanhiềungànhkhácnữa.Chẳnghạn,sựpháttriểncủangànhcủangànhThépsẽdẫnđếnsựpháttriểncủacácngànhliênquantrựctiếpđếnThépnhư:ngànhcôngnghiệp,xâydựng,đóngtàu…
cungcấpnguồnnguyênliệuchínhvàcácngànhcôngnghiệpsảnxuấtcácsảnphẩmhỗtrợchoThép,baogồm:côngnghiệpcơkhí,côngnghiệpchếtạo,côngnghiệpsảnxuấtphụliệuthép…
khiđ ó nhucầuvềnguyênliệunhiềuhơn,thịtrườngtiêuthụcácsảnphẩmhỗtrợcũnglớnhơn
Nhưvậy,ngànhCNHTchothéptrởthànhmộtmắtxíchtronghệthốngc á c ngànhcôngnghiệp.SựpháttriểncủangànhnàysẽgópphầnpháthuyảnhhưởngpháttriểnlantỏatronghệthốngcôngnghiệpViệtNam
(v)
Tạo t hêm vi ệc làm và thu nh ập cho n gườilao độn g
Giảiquyếtviệclàmchongườilaođộnglàmộttrongnhữngvấnđềrấtđượcquantâmtrongchiếnlượcpháttriểnkinhtế-
xãhộicủanướcta.Hàngnăm,nướctacóthêmkhoảng1,3triệungườigianhậpvàolựclượnglaođộngtrongkhimứcgiatăngvềsốviệclàmthườngnhỏhơnmứcnày,làmchovấnđ ề giảiquyếtviệclàmc à n g trởnênkhókhăn.S ự r a đờiv à pháttriểncủangànhCNHTchongànhthépsẽtạoranhữngviệclàmmớichonềnkinhtế.Đặcbiệttronggiaiđoạnhiệnnay,khimàtrìnhđộcôngnghệcủaViệtNamcònnhiềuhạnchế,chúngtachưathểtựđộnghóaởtấtcảcáckhâutrongquátrìnhsảnxuấtthìnhucầusửdụnglaođộngcủangànhvẫnlàtươngđốilớn.Mặtkhác,khingànhCNHTc h o ngànhthéppháttriểns
ẽ thúcđ ẩ y s ự pháttriểncủangànhthép,màđâylạilàmộttrongnhữngngànhsửdụngnhiềulaođộng,chủyếulàlaođộngphổthông,nênsẽcóthêmnhiềulaođộngđượcgiải
Trang 36quyếtviệclàm.Tómlại,bằngcáchtrựctiếphaygiántiếpngànhCNHTthépđ ã gópphầntạoviệclàmvà tăngthêmthunhậpchongườilaođộng.
1.2.2.2 Mộtsốsảnphẩm củaCNHTtrongngànhthép
Từquytrìnhsảnxuấtthépđềcậpởphần1.2.1.2chothấymộtsốsảnphẩmhỗtrợchínhchongànhthépbaogồm:
- Quặngsắt:Lànguyênliệuchínhvàlànguyênliệuđầucủaquátrìnhthiêuk ếtvàluyệnthép.Quặngsắtkếthợpcùngvớithancốcvàcácphốiliệutrợdungvàđượcxửlýởnhiệtđộcaođểtạorakhốiliệugiàusắtthíchhợpchoviệcsửdụnglàmnguyênliệulòcao.QuặngsắtthườngđượcnạpvàolòBOFn h ư mộtchấtlàmlạnhvàthườngđượcdùngđểthaythếsắtphếliệu.Quặngsắtthườngcóởdạngtảnghaydạngviên,thànhphầnhóahọccủachúngkhácnhautùyvàolớplắngkimloạiQuặngsắtlàmộtthaythếrấthiệuquảchosắtphếliệuv ì hàml ư ợ n g cácnguyênt ố dưtrongđónhưđồng,kẽm,niken,molypđenrấtít.Quặngsắtcóhiệuquảlàmlạnhcaohơngấp3lầnsovớisắtphếliệu
- Thancốclàsảnphẩmđượctạothànhtừthanmỡtừquy
trìnhluyệnthanmỡthànhthancốcở điềukiệnyếmkhí trên1000°С,С,t r ả i quaq u á trìnhkhôvànhiệtgiải,nóngchảy,kếtdính,đôngcứngcongótcuốicùngtạoravậtchấtmàuxámbạccónhiềuvânvàlỗkhí.Thancốcđượcsửdụngđểnungchảygang(cốclòcao)cũngnhưlàmnguyênliệukhôngkhóichấtlượngcao,làmc á c chấtkh ử trongcáccôngnghệluyệnk i m từquặngsắt,cácchấtl à m tơitrongphốiliệuvìcáctínhchấtsauđây:Lànhiênliệucấpnhiệt;Làchấtkhửo x y (trựctiếpvàgiántiếp);Lànguyêntốtạogang(bằngcácbonrắnvàCO);Làbộkhungđảmbảocholòcaothôngkhí
- Thépphếliệulànguồnsắtlớntrongluyệnkim.Phếliệuvềcơbảnlàsắthaythéptáisửdụng,nócóthểđược lấytừcácnhàmáy(vídụ:phếliệutronghầmmỏ,sắtlạnh,…)haylàđượcthumuatừcácnguồnbênngoài
Trang 37- Phôithép:đượcsản xuấttừthépphế,gangvà cácchấttrợdungvà
lànguyênliệuchínhđểcánracácsảnphẩmthéphiệnnay
Bêncạnhcácnguyênliệuchính,còncócáchóachấttrợdungnhưMg,bộtspat,hợpki m ferro,đávôi,đôlômit,huỳnhthạch,
…;cácdụngcụnhưdụngcụcắt(cácloạidaochomáytiện,máyphay,máybào,tuốt…),dụngcụbiếndạngvớiđặctrưngtạohình(trụccán,khuôndập,khuônépchảy…),dụngcụđo(cácloạithướccặp,panme,thướcđokiểm…)
MộtlợithếtrongviệcpháttriểnCNHTngànhthépcủaTrungQuốclàr ấ t giàutàinguyênthiênnhiênnhư quặngsắt,thanmỡ(dùngđểluyệnthancốc) lànguyênliệuchínhcủangànhcôngnghiệpluyệnthép.ThancốccủaTrungQuốccósảnlượnglớnnhấttrênthếgiới
vànguồnnguyênliệuthanmỡchínhđượckhaithácđểsảnxuấtthancốctậptrungởcáct
ỉnhSơnTây,QuýChâu, VânNam(Nguồn:HiệphộigangthépTrungQuốc–CISA).
Từ20/8/2008,ỦybanthuếquanthuộcQuốcvụviệnTrungQuốctăngthuếxuấtkhẩuthancốctừmức25%lên40%.Mụcđíchcủaquyếtđịnhnàylàl à m giảmcăngthẳngnguồncungthancốctrênthịtrườngnộiđịa,kiềmchếxuấtkhẩusảnphẩmcóđộônhiễmmôitrườnglớnvàtiêuhaonănglượng
Trang 38TrungQuốclànướcxuấtkhẩuthancốclớnnhấtthếgiới,chiếmt ớ i 6 0 % khốilượngtraođổinhiênliệunày.MặcdùmộtsốnướcphươngTâyđãc ắ t giảmsảnxuấtthancốcvìnhữnglýdoliênquantớimôitrường,nhưnghoạtđộngxuấtkhẩuthancốccủaTrungQuốcvẫnkhôngngừngtăngtrongnhữngn ă m g ầ n đây.N ă m 2006,TrungQuốcxuấtkhẩu14,5triệutấnthanc ố c , tăng14lầnsovớinăm1991.Đặcbiệt,riêngtrongtháng5/2008,TrungQuốcđãxuấtkhẩuở mứck ỷ lục1,66triệutấn.Tuynhiên,lượngthancốcxuấtkhẩucủa Trung Quốctrongtháng7/08chỉởmức830.000tấn,giảm10%s o vớicùngkỳnăm2007khiChínhphủnướcnàyquyếtđịnhđiềuchỉnhlạichínhsáchxuấtkhẩu.
Trướcđó,vàođầunăm2008,TrungQuốccũngđãnângthuếsuấtthuếxuấtkhẩuphôithépt ừ15%lên25%vàthépthànhphẩmtừ10%lên15%.Quyếtđịnhnàyđãlàmchogiáphôithép,théptrênthịtrườngkhuvựctăngmạnh.TrongkhithuếsuấtthuếxuấtkhẩuphôithépcủaTrungQuốctăngt h ê m 10%thìthépthànhphẩmchỉtăngthêm5
%điềunày
làmchothépthànhphẩmcủaTrungQuốccólợithếcạnhtranhtrênthịtrườngquốctế
Bêncạnhđó,nướcnàycũngtậptrungđầutư,đổimớicôngnghệ,tiếpthutrìnhđộquảnlýcủacácnướctiêntiếntrênthếgiớivàđếnnayđãđượcxếpvàohàngcácquốcgiacótrìnhđộcôngnghệvà kỹthuậttrungbìnhkhá
TrongthờigianquaTrungQu ốcđãtiếnhànhnhiềub ướ cđiđángkể nhưđầut
ư xâ ydựngnhiềunhàmáythéphiệnđ ạ i chuyênsảnxuấtcácloạithépđặcchủngvàcácnhàmáysảnxuấtthancốcvớisảnlượnglớnvàthuhồig i ấyphépkinhdoanhđốivớicáccơsởsảnxuấtthépvàthancốcthủcôngvớis ảnphẩmkémchấtlượng
1.3.3.2CNHTsảnxuấtthéptạiMalaysia
CũngnhưcácnướcđangpháttriểntạiĐôngNamÁ,Malaysianhữngn ă m gầnđâyđềucốgắngkếthợpcảhaichiếnlược“sảnxuấtthaythếnhập
Trang 39khẩu”với“sảnxuấthướngvàoxuấtkhẩu”trongpháttriểnkinhtế.Đểthựchiệnđượchaichiếnlượctrên,nướcnàyđãđầutưpháttriểnCNHT.ĐểpháttriểnCNHT,nướcnàyđãxâydựngcácchínhsáchưuđãitàichínhthiếtthựcv à
p h ù hợpvớicácchươngtrìnhhỗtrợkếtnốikinhdoanh,xâydựngnănglựcvàđềcaohợptácquốctế[1,17]
- Ưuđãitàichínhđốivớicácnhàsảnxuấtchếtạo:Đượckhởixướngtừnăm1958,“Doanhnghiệpcótưcáchtiênphong(PS)”làchươngtrìnhưuđãilâuđờinhấtcủaMalaysia.Doanhnghiệpđượccôngnhậntưcáchtiênphongsẽhưởng5nămmiễn70%
(đếntốiđalà100%)thuếthunhậpdoanhnghiệp
- Hỗtrợkếtnốikinhdoanh:Chươngtrìnhpháttriểnnhàcungcấp(VDP)banđầuđượctriểnkhaitrongngànhcôngnghiệpôtô,sauđómởrộngsangcôngnghiệpđiện–
điệntử,đồgỗ,nguyênvậtliệuxâydựng,đóngtàu,…
nhằmkhuyếnkhíchcácDNVVNcungcấplinhphụkiệntrongnướcvàcungứngchocácMNCs
- Hỗtrợxâydựngnănglựcdoanhnghiệp:TổngcôngtySMEMalaysia(SMECorp)điềuphối41trungtâmđàotạokỹnăngtrựcthuộcvànhiềucơsởđàot ạocủacácbộ,ngànhvànhà
tàitrợkhác.SMECorpđiềuchỉnhthườngxuyêndanhsáchnhàcungcấpđàotạo,thảoluậnvàphêduyệtnộidungđàotạo.CácS M E thamgiacáckhóađàotạosẽđượctrợcấp80%họcphí.TheochỉđạocủaThủtướng,đểtănghiệuquảthựchiệncácchươngtrình,dựán,hìnhthứch ỗtrợsẽdầnchuyểnthànhcácgiảithưởngdựatrênthànhtíchđạtđượcthayvìcáckhoảntrợcấpkhônggiámsátđược
- Hợpt á c v ớ iNhậtBản:TiếpsauHiệpđịnhĐ ố i t á c kinhtếNhậtBản–
Malaysia(JMEPA),“DựánhợptáccôngnghiệpôtôMalaysia–
NhậtBản”l à mộtgóihỗtrợtổnghợptrongvòng5nămbắtđầutừcuốinăm2006gồmc
ó 10hợpphần.Trongmỗihợpphần,mỗigiaiđoạn,dựáncử15chuyêngiak ỹthuậtNhậtBảnđếnhuấnluyệnchokhoảng20doanhnghiệpvềsảnxuất
Trang 40Cácchínhsáchnóitrên,đượcápdụngchotấtcảcácngànhCNHTcủaMalaysiatrongđócócảCNHTngànhthép.Tuynhiên,đểpháttriểnCNHTngànhthép,ChínhphủMalaysiacònđưaracácbiệnphápcụthể,phùhợpvớiCNHT ngànhthépnhưsau:
- ChínhphủMalaysiaápthuếxuấtkhẩu30%đốivớiquặngsắtxuấtkhẩuđểthúcđẩytiêuthụquặngởthịtrườngnộiđịa.Trướcđó,cácnhàsảnxuấtthépMalaysiađãyêucầuChínhphủápthuế30%h a y 140ringgit/tấn(tươngđương45USD/
tấn),tùythuộcloạinàoc a o hơn,vàoquặngxuấtkhẩuđểkhuyếnkhíchhơnnữahoạtđộ
ngchếbiếnq u ặ n g thànhcács ả n phẩmhoànchỉnh(Nguồn:HảiquanMalaysia).
- Chínhphủkhuyếnkhíchcácbangcótrữlượngquặngsắtvàthanđá,“giaođất nhiềuhơnchocácnhàmáythépđểthựchiệnkhaithácthươngmạinhằmthúcđẩyhoạtđộngsả
nxuấtthép”(Nguồn:HiệphộiThépMalaysia.)
CácnhàmáythépMalaysiasẽđầutư5tỷringgittrong3nămtớinhằmtăngcôngsuấtlên3,2triệutấn.CácthànhviêncủaHiệphộiThépMalaysiahiện có tổng công suấthơn9triệutấn,chiếmhơn85%tổng sản lượngcủa đất nước
1.3.2BàihọcchoViệtNam
Từnhữngkinhnghiệmtrên,ViệtNamcóthểrútramộtsốbàihọcsauđâyđểpháttriểnngànhCNHTngànhthép
Th
ứ nh ấ t ,cầncoitrọngpháttriểnngànhCNHTthép.Hầuhếttronggiaiđoạnđầucủaquátrìnhpháttri ển , ngànhThépcủacácnướcđềuphảinhậpkhẩunguyênphụliệu,cácsảnphẩmhỗtrợ.Tuynhiên,khôngthểkéodàitìnhtrạngnày,vìcácdoanhnghiệpThéprấtbịđộngtrongviệcsảnxuấtkinhdoanh,giát r ịgiatăngthấpdocácsảnphẩmđượcsảnxuấtradướihìnhthứcgiacông