ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ ---LÊ HỒNG NGA PHÁT TRIỂN CHO VAY TIÊU DÙNG TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH CỔ PHẦN DỆT MAY VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG Hà Nội – 20
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-LÊ HỒNG NGA
PHÁT TRIỂN CHO VAY TIÊU DÙNG TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH CỔ PHẦN DỆT MAY VIỆT NAM
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
Hà Nội – 2012
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-LÊ HỒNG NGA
PHÁT TRIỂN CHO VAY TIÊU DÙNG TẠI CÔNG TY TÀI CHÍNH CỔ PHẦN DỆT MAY VIỆT NAMChuyên ngành: Tài chính và Ngân hàng Mã số:60 34 20
LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC : PGS.TS TRẦN THỊ THÁI HÀ
Hà Nội – 2012
Trang 3Danhmụcbảng i
MỞĐẦU 1
CHƯƠNG1:NHỮNGVẤNĐỀCHUNG……….4
1.1 Nhữngvấnđềchungvềcôngtytàichính……….4
1.1.1 Chứcnăngcủacôngtytàichính……….4
1.1.2 Phânloạicôngtytàichính……… 5
1.1.3 Quảnlýcáccôngtytàichính……… 7
1.1.4 Rủirocủacôngtytàichính……….11
1.2 Chovaytiêudùng-Mộtchứcnăngcủacôngtytàichính…… 131.2.1.K h á i niệm………
……….13
1.2.2 Đặcđiểmcủahoạtđộngchovaytiêudùng……….13
1.2.3 Phânloạichovaytiêudùng……….15
1.2.4 Rủirocủahoạtđộngchovay tiêudùng……… 15
1.2.5 Cácnhântốảnhhưởngtớihoạtđộngchovaytiêudùng………17
1.2.6 Đánhgiáhiệuquảhoạtđộngchovaytiêudùng……….19
1.2.7 Cácphươngphápthẩmđịnhkhoảnvay……… 21CH ƯƠNG2:THỰCTRẠNGCHOVAYTIÊUDÙNG……….TẠICÔN GTYTÀICHÍNHCỔPHẦNDỆTMAYVIỆTNAM…… 35
2.1 GiớithiệuvềcôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam……… 35
2.2 QuychếchovaytiêudùngtạicôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam……
………38
2.3 PhântíchhoạtđộngchovaytiêudùngtạicôngtytàichínhcổphầnDệtMayVi ệtNam………42
Trang 42.3.1 Cácgóisảnphẩmchovaytiêudùng……….422.3.1
.1.Chovaymuaxeôtô………42
2.3.1.2.Chovaymuanhàở,đấtở… ……….44
2.2.1.3 Chovayxâydựng,sửachữanhàở.……… 44
2.2.1.4 Chovaynhằmnângcaođờisống….……….45
2.2.1.5 Chovaytiêudùngtínchấp……….45
2.3.2 Kếtquảhoạtđộngchovaytiêudùng………46
2.3.3 ĐánhgiáhoạtđộngchovaytiêudùngtạicôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệt Nam……….55
CHƯƠNG3:MỘTSỐĐỀXUẤTGÓPPHẦNPHÁTTRIỂN DỊCHVỤCHOVAYTIÊUDÙNGCÁNHÂN……….TẠIC ÔNGTYTÀICHÍNHCỔPHẦNDỆTMAYVIỆTNAM……62
3.1 Đềxuấtvềmặtph áp lý,chínhsáchđốivớicáccôngtytàichínhvàd ị c h vụ chovaytiêudùngtạicôngtytàichính……… 62
3.2 ĐềxuấtđốivớicôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam……63
3.2.1 Hoànthiệnquychế,quyđịnh,quytrìnhvềchovaytiêudùngcánhân
……….63
3.2 2.Xâydựngcơsởhạtầngvàmởrộngmạnglướihoạtđộng…………64
3.2.3 Thiếtkếnhữnggóisảnphẩmmớiđápứngnhucầucủakháchhàng…65 3.2.4 Mởrộngnhómkháchhàngmụctiêu………66
Trang 53.2.5 Nângcaonănglựcthẩmđịnhchovay………67
3.2.6 Nângcaonănglựcquảnlýrủiro………69
3.2.7 Nângcaochấtlượngnguồnnhânlực………70
3.3 Đềxuấtđốivớikháchhàngcánhânsửdụngdịchvụ………73
Trang 6năm2009-2011
52
7 2.6 Cơcấucáckhoảnvaytiêudùngtheomụcđích 53
8 2.7 Cơcấucáckhoảnvaytheogiátrịkhoảnvay 54
Trang 7MỞĐẦU
1 Tínhcấpthiếtcủađềtài
Cùngvớisựpháttriểncủaxãhội,mứcsốngcủangườidânViệtNamngàycàngđượccảithiện,nhucầutiêudùngcủangườiViệtNamngàymộtn â n g cao.Việcsởhữumộtchiếcxehơihaymộtcănhộcaocấpkhôngcònlàh i ế m thấyhiệnnay.Q ua n trọnghơn,thóiquenchitiêucủangườiViệtcũngc ó nhiềut h a y đổi Trướcđây,n g ư
ờ i Việtl u ô n t i ê u dùngvớit â m niệmrằ“ tíchtiểuthànhđại”,“thắtlưngbuộcbụng”phảitiếtkiệmđủthìmớidámchit i ê u , muasắm.Bâygiờ,rấtnhiềungườisẵnsàngđivayđểtiêudùng.Thayvìphảimất1,2nămtiếtkiệmđểsởhữumộtchiếcxeôtôhay10nămđểtậuđượcmộtcănnhà,ngườiViệtcòncómộtmộtlựachọnkhác,đólàsửdụng
d ị c h vụ“ chovaytiêudùng”tạic á c ngânh à n g h a y côngtytàichính.Xuấtpháttừnhucầunày,c á c ngânhàngvàcáccôngtytàichínhđangpháttriểnmạnhmẽdịchvụ“chovaytiêudùng”.Đặcbiệtlàcáccôngtytàichính,vớisốvốnk h ô n g l ớ n n h ư c á cngânhàngthìchov a y tiêudùngtrởthànhsảnp h ẩ m chủđạo.NhưngviệcchovaytiêudùngtạicáccôngtyTàiChínhViệtNam hiệnnaycònrấtnhiềuhạnchế,khiếnchodịchvụnàychưaphát triểnmộtcáchtoàndiện,chưađemlạilợiíchtốiđachocảng
ườivayvàtổchứcc h o vay.L u ậ n văn“ P h á t triểnchov a y t i ê u dùngt ạ i c ô n g tyt
à i c h í n h cổphầnDệtMayViệtNam”sẽchỉrathựctrạngcủadịchvụchovaytiêudùn
gt ạ i côngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam.TừđóđưaranhữngđềxuấtđểpháttriểndịchvụnàytạicôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam
2 Tìnhhìnhnghiêncứu
MặcdùdịchvụchovaytiêudùngđãđượctriểnkhaivàpháttriểntạiV i ệ t N a
m đ ư ợ c mộtt h ờ i g i a n nhưngchưacónhiềuđ ề t à i v à chuyênđền g h i ê n cứuđềt à i này.Nhữngđ ề tàiđ ã nghiêncứuchủyếuhướngt ớ i cácngânhàngthươngmại,hiệnnaychưacóđềtàinàonghiêncứudịchvụcho
Trang 8àichínhcổphầnDệtMayViệtNamtrongviệctriểnkhaivàpháttriểndịchvụchovaytiêudùng,quađóthểhiệnmộtcáinhìnthựctếvềchovaytiêudùngtạicáccôngtytàichínhhiệnnay.Từđó,đưaranhữngđềxuấtgópphầnpháttriểndịchvụchovaytiêudùngtạicáccôngtytàichínhV i ệ t Nam.
4 Đốitượngvàphạmvinghiêncứu
Luậnvănsẽnêurathựctrạngchungcủadịchvụchovaytiêudùngcánhântạicáccôngtytàichính,sauđóđisâuvàonghiêntìnhhìnhchovaytiêudùngtạiCôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam.TrongkhiphântíchhoạtđộngchovaytiêudùngtạicôngtytàichínhcổphầnDệtMay,luậnvănc ũ n g sẽđềcậpđếnhoạtđộngchovaytiêudùngtạicáctổchứctíndụngkhácđểđưacáinhìntoàndiệnhơnvềdịchvụchovaytiêudùngởViệtNamhiệnnay
5 Phươngphápnghiêncứu
Đềtàixuấtpháttừhoạtđộngthựctiễncủadịchvụchovaytiêudùngc á nhântạiViệtNam,cụthểvớicáccôngtytàichínhcổphầnDệtMayViệtNam.Phầnlýluậncủaluậnvănđượcdựatrênlýthuyếtchuẩnquốctếvềc ô n g tytàichínhvàdịchvụchovaytiêudùngcánhân.Ngoàiphươngpháptriếthọcbiệnchứngvàlịchsửthườngđượcdùngtrongnghiêncứukhoahọc,l u ậ n văncònsửdụngcácphươngphápnghiêncứunhưhệthống,diễndịch,
Trang 9phântíchtổnghợp,sosánhvàcáccôngcụnhưbảngbiểu,đồthịđểchứngminhlàm sángtỏcácluậncứđượcnêura.
6 Dựkiếnđónggópmớicủaluậnvăn
Đềtàicủaluậnvănlàdịchvụchovaytiêudùngcánhântạicôngtytàichínhcổ phầnDệtMayViệtNam.Vìvậy,luậnvănsẽ khôngd ừ n g lạiởlýl u ậ n haycáinhìnkháiquátmàđemlạicáinhìnthựctế,cụthể,thiếtthật.Quađó,luậnvănđưaramộtsốđềxuấtđểpháttriểndịchvụnàyởcáccôngtytàichính,manglạilợiíchchocáctổchứcnàyvàcảkháchhàngsửdụngdịchvụ
7 Bốcụccủaluậnvăn
Ngoàiphầnmởđầu,kếtluậnvàphụlục,luậnvănđượckếtcấuthành3chương:CHƯƠNGI:NHỮNGVẤNĐỀCHUNG
CHƯƠNGII.THỰCTRẠNGCHOVAYTIÊUDÙNGTẠICÔNGTYTÀICHÍNHCỔPHẦNDỆTMAYVIỆTNAM
CHƯƠNGIII.MỘTSỐĐỀXUẤTGÓPPHẦNPHÁTTRIỂNDỊCHVỤCHOVAYTIÊUDÙNGCÁNHÂNTẠICÔNGTYTÀICHÍNHCỔPHẦNDỆTMAYVIỆTNAM
Trang 10CHƯƠNG1NHỮN GVẤNĐỀCHUNG
1.1 Nhữngvấnđềchungvềcôngtytàichính
1.1.1 Chứcnăngcủacôngtytàichính
Côngtyt à i chínhl à t ổ chứctíndụngphin g â n hàng.Chứcnăngchủyếucủacôngtytàichínhlàchovaytớicảcánhânvàcácdoanhnghiệp.Cácd ị c h vụcôngtytàichínhcungcấpbaogồmchovaytiêudùng,chovaykinhdoanhvàchovaycầmcố.MộtsốkhoảnvaycủaCôngtytàichínhgiốngvớikhoảnvaycủaNgânhàngthươngmại,mộtsốthìchuyênmônhoácaohơn
Theoluậtcáctổchứctíndụng2010vànghịđịnh81/2008/NĐ-
CPngày29/07/2008sửađổibổsungmộtsốđiềucủanghịđịnhsố79/2002/NĐ-CPvềt ổ chứcvàhoạtđộngcủacôngtytàichính,“côngtytàichínhlà loạihìnhtổc h ứ ctínd ụ n g p h i ngânhàng,vớic h ứ c năngl à sửdụngv ố n tựcó,vốnhuyđộngvàcácnguồnvốnkhácđểchovay,đầutư,cungứngcácdịchvụtưvấnvềtàichính,tiềntệvàthựchiệnmộtsốdịchvụkháctheoquyđịnhcủaphápluật,nhưngkhôngđượcl à m d ị c h vụthanhtoán,khôngđượcnhậntiềng ử i dưới01năm”[1,3].Côngtytàic h í n h baogồmloạihình:Côngtytàichínhtổnghợpđ ư ợ c thựchiệnt ấ t cảc á c chứcn ă n g , nghiệpv ụ
t h e o q u y đ ị n h vàC ô n g tyTàichínhchuyênngànhhoạtđộngchủyếutrênmộtsốlĩnhvựcnhưt í n dụngtiêudùnghoặcpháthànht h ẻ tínd ụ n g v à cáchoạtđộngkháctheoquyđịnhcủaphápluậtvàhướngdẫncủaNgânhàngNhànướcViệtNam[1]
Lợiíchcủacôngtytàichínhmanglạichocácdoanhnghiệplàrấtlớn.K h ô n g phảingẫunhiênmàtrênthếgiới,cáctậpđoànlớnthườngcóítnhấtmộtcôngtytàichính.Côngtytàichínhlàcôngcụđểtậpđoànđiềutiếtvốnvàsửdụngvốnmộtcáchcóhiệuquảvàthuậnlợinhất.Trongphạmvinộibột ậ p đoànhoặcnhómcôngtycóquanhệlợiíchgắnbó,côngtytàichínhcó
Trang 111.1.2 Phânloạicôngtytàichính
Vềcơbản,cóbaloạihìnhcôngtytàichính:Côngtytàichínhthươngmại,c ô n g tytàic hínhdoanhsốvàcôngtytàichínhtiêudùng
(a) Côngtytàichínhthươngmạilànhữngcôngtytàichínhcóchứcnăngcungcấptíndụngc h o cácdoanhnghiệpdướicáchìnht h ứ c nhưbaothanhtoán,chothuêtàichínhvàcáckhoảnvayđảm bảobằnggiấysởhữu
- Baothanhtoánlàviệcmuabáncáckhoảnphảithuchưađếnhạntại1mứcchiếtkhấunhấtđịnh,nólà1côngcụtàichínhcungcấpchongườibánbốndịchv ụ c ơ b ả n là:Tàit r ợ vốnngắnh ạ n , d ị c h vụthuhột i ề n từngườimua,dịchvụquảnlýsổsáchkếtoánbánhàng,vàdịchvụbảođảmrủirotíndụng.Vídụmộthãngkinhdoanhquầnáocóthểcónhữnggiấynợchưađượcthanhtoán(khoảnphảithu)giátrị100.000$từmộtcửahàngbánlẻđãmuaquầnáocủanó.Nếuhãngnàycầntiềnmặt,nócóthểbánkhoảnphảithunàychẳnghạnvớigiá90.000$chomộtcôngtytàichính,côngtynàybâygiờcóquyềnthu100.000$màcửahàngbánlẻđãnợhãng
- Chothuêtàichínhlàhoạtđộngtíndụngtrungvàdàihạncủatổchứct ín dụngd
à n h chokháchhàngdoanhnghiệp.K h i này,n g â n h à n g c a m k ế t muavàchothuêlạimáymóc,thiết bị,phươngtiệnvậnchuyểnvàcácđộngsảnkháctheoyêucầu củadoanhnghiệp.Trongsuốtthờigianthuê,côngtyt à i chínhvẫnlàchủsởhữut à i sảnv
à doanhnghiệpcó nghĩavụthanhtoántiềnthuêchocôngtytàichínhtheohợpđồngđãkýgiữa2bên
- Cáckhoảnv a y đảmbảob ằ n g g i ấ y sởh ữ u l à việct à i trợquakhoảnvayđảmbảobằnggiấysởhữuthôngdụngnhấttrongngànhôtôvìloạihàng
Trang 12nàycónhữnggiấytờsởhữumàcôngtytàichínhcóthểnắmgiữđểđảmbảoc h o khoảnvaycủahọ.Vídụcụthểnhưsau,Mộtnhàcôngtysảnxuấtđòihỏicácnhàbánlẻchấpnhậnviệcgiaoôtôtrongcảnămnhưngviệcbánlạimangt í n h thờivụ.Đểgiúpcácnhàbánlẻthanhtoánchonhữngchiếcxelưukho,c ô n g tytàichínhcungcấpkhoảnvayđảmbảobằnggiấysởhữuđểthanhtoántiềnchosốôtôcủanhàbánlẻđanglưukho.Khimộtchiếcxeđượcbán,nhàb á n lẻphảihoàntrảkhoảnnợ(vàcảtiềnlãitrênkhoảnvaynày)đãmangđốivớimỗichiếcxeđấyđểnhậngiấychứngnhậnquyềnsởhữuchiếcxeđó.(b) Côngtytàichínhdoanhsố
Cáccôngtytàichínhnàythườngdocáccôngtysảnxuấthaycácnhàphânphốibánlẻ(retaillingormanufacuring)làmchủsởhữu,thànhlậpnênn h ằ m hỗtrợhoạtđộngtiêuthụhànghoácủamìnhthôngquaviệcthựchiệnc á c khoảnchovaytàitrợchokháchhàngmuacácsảnphẩm,hànghoá,dịchvụcủachínhcôngty.C ô n g tyt à
i chínhb á n hàngcạnhtranhtrựctiếpvớingânhàngvềcáckhoảnchovaytiêudùngvàthuhútđượckháchhàngdocáckhoảnvaynàythườngđ ư ợ c thựchiệnnhanhhơnvà tiệnlợihơntạicácđịađ i ể m muahàng.Lãisuấtđượcchàobởinhữngcôngtynàythườngthấphơnl ã i suấtcủacácngânhàngvàcủacáccôngtytàichính khác,đểtăngdoanhsố.Lợinhuậnthuđượctrêndoanhs ố sẽb ù l ạ i nhữngkhoảnthấtt h o á t trênkhoảnvay.VídụtạiMỹ,GeneralMotorsAcceptanceCorporationchuyêntàit r ợ chokháchhàngmuaôtôcủahãngGeneralMotors
(c) Côngtytàichínhtiêudùng
Côngtytàichínhtiêudùngthựchệncáckhoảnvaytớingườitiêudùngđểmuamặthàngnàođó,nhưđồnộithấthaycácthiếtbịgiadụng,hoặcđểs ử a nhà,hoặcđểgiúptáitàitrợchonhữngmónnợnhỏ.Côngtytàichínhtiêudùnglànhữngcôngtyr i ê n g b
i ệ t h o ặ c doc á c n g â n h à n g l à m c h ủ s ở h ữ u Nhữngcôngtynàythườngthựchiệnnhữngkhoảnvaytớinhữngngườitiêu
Trang 13dùnggặpkhókhăntrongviệctìmkiếmcácnguồntíndụngkhác.Cáccôngtyt à i chínhcóthểchấpnhậnnhậntàisảnbảođảmmàngâ nhàngkhôngnhậnnhưôtôcũ-
nhữngkhoảncórủirocaovàphíbảotrìcao.Thayvàođó,nhữngkhoảnchovaynàycólãisuấtrấtcao
Mộtlĩnhvựctăngtrưởngnữacủacáccôngtytàichínhtiêudùnglàthẻt í n dụngbánlẻ.Nhiềunhàbánlẻthíchchàotớikháchhàngcủahọmộtthẻtíndụng“ c ó nhãnhiệu
r i ê n g ” đểtăngdoanhsố.Nhữnghãngb á n l ẻ lớnvậnh ànhc á c chươngtrìnhthẻtíndụngriêngcủahọhoặctạic h ỗ hoặcquacácc ô n g tytàichínhcon.Cònnhữnghãngbánlẻnhỏhơncóthểkýkếthợpđồngvớimộtcôngtytàic h í n h K h i cácnhàbánl ẻ t iế pnhậnđ ơ n xincấpt h ẻ tíndụng,họchuyểnchúngsangcáccôngtytàichínhđểphêchuẩn.Côngtytàichínhsẽcungcấpcácdịchvụghihoáđơnvà thutiềnchotàikhoản.Ngườit i ê
u dùngcóthểkhôngbaogiờbiếtrằngcómộtcôngtytàichínhđangthamg i a vàonhữnggiaodịchnày.Côngtytàichínhchophépcáchãngbánlẻnhỏcó thểcungcấpmộtdịchvụmàlẽ rachỉnhữnghãngbánlẻlớnmớicóthểc u n g cấp
1.1.3 Quảnlýcáccôngtytàichính
Côngtytàichínhl à mộtt ổ chứctíndụngchínhvìvậynócũngphảit u â n thủphápluật,chínhsách,cơchế,quyđinhđốivớimộttổchứctíndụngb a o gồm:Luậttổchứctíndụngsố47/2010/
QH12;Quyđịnhvềphânloạinợ,tríchlậpvàsửdụngdựphòngđểxửlýrủirotíndụngtronghoạtđộngngânh à n g vàtổchứctíndụng;Nghịđinhcủachínhphủsố178/1999NĐ/
CPngày29/12/1999v ề bảođảmt i ề n v a y c ủ a c á c tổchứctíndụng;Nghịđinhcủachínhphủsố141/2006/NĐ-
CPngày22/11/2006vềbanhànhdanhmụcmứcvốnphápđịnhcủacáctổchứctíndụngvànghịđịnh10/2011/NĐ-
CPvềviệcs ử a
đổi,bổsungmộtsốđiềucủaNghịđịnhsố141/2006/NĐ-CPngày22/11/2006;Thôngtưsố13/2010/TT-NHNNquyđịnhvềcác tỷlệbảođảm
Trang 14CăncứtheoNghịđịnhcủachínhp h ủ s ố
79/2002/NĐ-CPn g à y 0 4 tháng1 0 n ă m 2002vềtổchứcvàhoạtđộngcủacôngtytàic h í n h v àNghịđịnhs ố 81/2008/NĐ-
CPn g à y 29/07/2008sửađổi,bổsungmộtsốđiềuc ủ a CP,mộtsốnhữngquyđịnhcụthểđốivớicôngtyt à i chínhnhưsau:
Quảnlýnhànước
NgânhàngNhànướcchịutráchnhiệmvềquảnlýNhànướcđốivớitổc h ứ c vàhoạtđộngcủacôngtycàichính,cấpvàthuhồigiấyphépthànhlậpvàhoạtđộng;giámsátv à thanht r a hoạtđộngc ủ a cáccôngtycàic h í n h tạiViệtNam;banhànhcácvănbảnhướngdẫnvềtổchứcvàhoạtđộngcủacôngtytàichính;thựchiệnnhữngnhiệmvụquảnlýNhànướckháctheoquyđịnhc ủ a phápluật
Trang 15- Nhậntiềngửicókỳhạntừmộtnămtrởlêncủatổchức,cánhântheoquyđịnhcủaNgânhàngNhànước
- Pháthànhtráiphiếu,chứngchỉtiềngửivàgiấytờcógiákháccókỳh ạ n từmộtnămtrởlênđểhuyđộngvốncủatổchức,cánhântrongnướcvànướcngoàitheoquyđịnhcủaNgânhàngNhànướcViệtNam
- Vaycáctổchứctíndụng,tàichínhtrongnước,ngoàinướcvàcáctổc h ứ c tàichínhquốctế
- Tiếpnhậnvốnủytháccủachínhphủ,cáctổchứcvàcánhântrongvàngoàinước
- Đốivớicôngtytàichínhchuyênngànhhoạtđộngtrongcáclĩnhvựct í n dụngtiêudùng,lĩnhvựcthẻkhôngthựchiệnnghiệpvụhuyđộngvốnlànhậntiềngửicókỳhạntừmộtnămtrởlêncủatổchức,cánhântheoquyđịnhc ủ a ngânhàngnhànước
Quyđịnhvềhoạtđộngtíndụngcủacôngtytàichính
Hoạtđộngtíndụngcủacôngtytàichínhbaogồm:Chovay;chiếtkhấu,t á i chiếtkhấu,cầmcốthươngphiếuvàcácgiấytờcógiákhác;vàbảolãnh
(a) Chovay.Côngtytàichínhđượcchovaydướicáchìnhthức:
- Chovayngắnhạn,chovaytrungvàdàihạntheoquyđịnhcủaNgânh à n g Nhànước
- ChovaytheouỷtháccủaChínhphủ,củatổchức,cán h â n trongv à ngoàin ư
ớ c theoq u y địnhhiệnhànhc ủ a LuậtC á c t ổ chứct í n d ụ n g vàhợpđồnguỷthác
- Chovaytiêudùngbằnghìnhthứcchovaymuatrảgóp
Trang 16- CôngtyTàichínhhoạtđộngtronglĩnhvựctíndụngtiêudùng,được:C ấ p tíndụngtiêudùngdướihìnhthứcchovaymuatrảgóp,pháthànhthẻtíndụngvàchovaybằngtiền;Cungứngcácdịchvụtưvấntàichính,ngânhàng,tiềntệvàđầutưvềtiêudùngchokháchhàng;CáchìnhthứckháctheoquyđịnhcủaNgânhàngnhànước
- CôngtyT à i c h í n h h o ạ t độngt r o n g lĩnhv ự c thẻthựchiệnt h e o quyđịnhtạiNghịđịnhsố64/2001/NĐ-
CPngày20tháng9năm2001củaChínhphủvềhoạtđộngthanhtoánquacáctổchứccungứngdịchvụthanhtoánvàhướngdẫncủaNgânhàngn h à nước,trongđódoanht
h u pháth à n h t h ẻ t í n dụngkhôngdưới70%doanhthucủacôngty
(b) Chiếtkhấu,táichiếtkhấu,cầmcốthươngphiếuvàcácgiấytờcógiákhác
- CôngtyTàichínhđượccấptíndụngdướihìnhthứcchiếtkhấu,cầmc ố thươngphiếu,tráiphiếuvàcácgiấytờcógiákhácđốivớicáctổchứcvàc á nhân
- CôngtyTàichính vàcáctổchứctíndụngkhácđượctáichiếtkhấu,c ầ m
c ố thươngphiếu,tráiphiếuvàcácgiấytờcógiákhácchonhau
(c) Bảolãnh.
CôngtyTàichínhđượcbảolãnhbằnguytínvàkhảnăngtàichínhcủamìnhđốivớingườinhậnbảolãnh.ViệcbảolãnhcủaCôngtyTàichínhphảiđượcthựchiệntheoquyđịnhtạiĐiều58,Điều59,Điều60LuậtCáctổchứct í n dụngvàhướngdẫncủaNgânhàngNhànước
Tổngmứcdưnợcấptíndụngcủacôngtytàichínhđượcquyđịnhrõtạikhoản2,điều128,luậtcácTổchứctíndụng2010:Tổngmứcdưnợcấpt í n dụngđốivớimộtkháchhàngkhôngđượcvượtquá25%vốntựcócủatổc h ứ c tíndụngphingânhàng,tổngmứcdưnợcấptíndụngđốivớimộtkhách
Trang 17hàngvàngườicóliênquankhôngđượcvượtquá50%vốntựcócủatổchứct í n dụngphingânhàng
1.1.4 Rủirocủacôngtytàichính
Rủirotíndụnglàloạirủirophátsinhtrongquátrìnhcấptíndụngcủacôngtytàichí
nh,biểuhiệntrênthựctếquaviệckháchhàngkhôngtrảđượcnợhoặctrảnợkhôngđúnghạnchocôngty.Sovớingânhàngthìcôngtytàichínhgánhchịurủironàylớnhơnvìđốitượngđượccấptíndụngcủacôngtytàichínhcóđộrủirocaohơn.Côngt y tàichínhthườngcungcấptíndụngchonhữngkháchhàngkhôngvayđượctạingânhàng.Đểđolườngrủirotíndụngtacóthểsửdụngcácmôhìnhđịnhtínhhoặccácmôhìnhđịnhlượng.Cácmôhìnhnàykhôngloạitrừnhau,cóthểsửdụngmộthoặcnhiềumôhìnhđểđưaraquyếtđịnhvềmộtmứcgiátíndụng(lãisuất)hoặcv ề phânbổkhốilượngkhoảnvay.Môhìnhđịnhtínhđưaracácyếutốchủchốtthamgiavàoquyếtđịnhtíndụng,baogồm:
(1)Cácyếutốthuộcvềngườivayvà(2)Cácyếutốthịtrườngtácđộngtớitấtcảnhữngngườivaytạithờiđiểmcủaquyếtđịnhtíndụng.Cácmôhìnhđịnhlượnglànhữngmôhìnhsửdụngnhữngđặctrưngquansátđượccủangườivayđểtínhrasốđiểmthểhiệnxácsuấtvỡnợcủangườivayhoặcphânloạingườivaythànhcácloạirủirovỡnợkhácnhau.Cácmôhìnhđịnhlượngđolườngrủirotíndụngbaogồm:
Trang 18đổitrongtàisản(Asset)cóvàtàisảnnợ(Liability)dẫnđếntổnthấtvềtàisảnhoặclàmgiảmthunhậpcủacôngtytàichính.Rủirolãisuấtbaogồm:rủirot à i trợ,rủirotáiđầutưvàrủirogiáthịtrường.Rủirotáitàitrợ:chiphícủav i ệ c chuyểnh ạ n h a y vaylạisẽtănglên,caohơnl ợ i s uấ t t h u đ ư ợ c trêncáckhoảnđầutưvàotàisản.Rủirotáiđầutư:Lợisuấttừviệctáiđầutưsẽgiảmxuốngdướimứcchiphícủaquỹ.Rủirogiátrịthịtrường:Lãisuấtthayđổikhiếng i á t r ị t h ị trườngcủatàisảnvàcủanghĩavụt h a y đổi,g i á
t r ị tàisảnr ò n g cũngthayđổi
Đểđolườngrủirolãisuấtngườitasửdụng3môhìnhsau:Môhìnhtáiđịnhgiá;Môhìnhkỳhạn;vàMôhìnhvòngđáohạnbìnhquân
Haynóimộtcáchkhácrủirothanhkhoảnlàrủirokhicông ty
tàichínhkhôngđủtiềnđápứngcáckhoảnphảitrảkhiđếnhạnthanhtoán,hoặcvìmộtbiếncốnàođómàkháchhàngrúttiềnàoạt.Trongkhingânhànghoạtđộngrộngvàhuyđộngvốnchủyếutừcôngchúngthìcôngtytàichínhhuyđộngvốnchủyếutừnộibộtậpđoànvànhómcôngty.Vìthế,rủiroxảyrađốivớicáccôngtytàichínhchủyếulàdonộibộtậpđoànhaynhómcôngtyg á n h chịu,rấtítảnhhưởngtớicộngđồng.Khicácquanhệkinhtếtrongtậpđoànlàminhbạchv à t u â n thủđúngphápluậtthìkhảnă n g x ả y rar
ủ i r o l à khônglớn.Nhữngcôngcụchínhđểđolườngrủirothanhkhoảnbaogồm:
Trang 19- Báocáothanhkhoảnròng(cácnguồnvàcáchsửdụngthanhkhoản)
- Sosánhcáchệsốquantrọngcủacáctổchứctíndụngcóquymôvàvịtríđịalýtươngtự
tiêudùnglàcáckhoảnchovaynhằmtàitrợchonhucầuchitiêucủangườitiêudùngbaogồm cáccánhânvàhộgiađình
Chovaytiêudùnglàsảnphẩmtíndụnghỗtrợnguồntàichínhchocácnhucầumuasắmvậtdụnggiađình,sửachữanhàở,sửaxecơgiới,làmkinht ế hộgiađình,thanhtoánhọcphí,đidulịch,chữabệnh,machay,cướihỏi vàcácnhucầuthiếtyếukháctrongcuộcsống
Trênthịtrườnghiệnc ó nhiềugóisảnp h ẩ m c h o v a y t i ê u dùngđểkháchhànglựachọn.Ngoàiloạihìnhchovaytrảgópsinhhoạt,tiêudùngvàc h o vaytrọngóiđếnkháchhàngngaytạiđiểmbánhàng(cácsiêuthị,trung
Trang 20tâmmuasắmlớn),kháchh à n g cóthểchọnVayt h ẻ tíndụng(quốctế,nộiđịa).
Chov a y đểk í c h cầu,v ì c ó tiêudùngthìmớit h ú c đ ẩ y sản xuấtpháttriểnđược.Nếuhànghóađượcsảnxuấtranhưngkhôngđượctiêuthụthìsảnxuấtcũngkhôngthểduytrìvàpháttriển.Chonênchovaytiêudùngrấtquantrọng(khácv ớ i quann i ệ m
Trang 211.2.3 Phânloạichovaytiêudùng
Căncứvàomụcđíchvay,chovaytiêudùngđượcchialàm2loại.Chovayt iê udùngcưt r ú l à k h o ả n v a y nhằmt à i trợc h o nhucầumuasắm,xâyd ự n g hoặccảitạonhàởcủakháchhànglàcánhânhộgiađình.Chovaytiêudùngphicưtrúlàkhoảnchovaytàitrợ choviệctrangtrảicácchiphimuasắm,xecộ,đồdùnggiađình,chiphíhọchành,giảitrívàdulịch…
Căncứvàophươngthứchoàntrảthìgồmcóchovaytiêudùngtrảgópvàphitrảgóp.Đasốcáckhoảnvaytiêudùnglàtiêudùngtrảgópvìtínhchấtthuậnlợicủanóđốivớingườivay
Căncứv à o hìnhthứcbảođảmtiềnvay,c h o v a y tiêudùnggồm:c h o vaycót
à i sảnbảođảmvàchovaykhôngcót à i sả n b ả o đ ả m ( c h o v a y tínchấp).Chovaycótà isảnbảođảmlàhìnhthứcchovayđòihỏikháchhàngc ầ m cốhoặcthếchấptàisản.Chovaytínchấpkhôngđòihỏikháchhàngphảic ầ m cốhoặcthếchấptàisảnmàchỉdựavàouytíncủakháchhàng
Căncứvàonguồngốccủacáckhoảnchovay,chovaytiêudùnggồm:phươngt
h ứ c chov a y tiêudùngt r ự c tiếpv à phươngthứcchovaytiêudùngg i á n tiếp.Côngtytàichínhcóthểthựchiệntrựctiếpcáckhoảnchovaytiêudùngnàyvớikháchhàngđếnxinvaytạicôngtyhoặccôngtycóthểmualạic á c phiếutiêudùngtừnhữngngườibánlẻhànghoáchokháchhàngtiêudùnghayt ừ n h ữ n g ngườic u n g c ấ p dịchvụt i ê udùng.V í d ụ : c á c c h ứ n g t ừ củanhữngngườibuônbánxeôtô,nhữngngườibánlẻthiếtbịdândụngnhưmáyđ i ều hoà,tủlạnh,máygiặt,tivi…
1.2.4 Rủirocủahoạtđộngchovaytiêudùng
Rủirolãisuất:Rủirolãisuấtlàloạirủiroxuấthiệnkhicósựthayđổic ủ a lãisuấtt
h ị trườnghoặcc ủ a nhữngyếut ố cóliênquanđ ế n l ã i suấtt á c độngđếnsựthayđổitrongtàisảncó(Asset)vàtàisảnnợ(Liability)dẫnđến
Trang 22tổnthấtvềtàisảnhoặclàmgiảmthunhậpcủacôngtytàichính.Trướcđây,l ã i suấtcủacáckhoảnchovaytiêudùngđượccoilàcứngnhắc,cốđịnh.Nóthườngbằnglãisuấtcơbảncộngthêmmộtphầnbiênđộvàphầnbùrủiro.K h i lãisuấttrênthịtrườngvốntăng,côngtysẽphảibùđắpmứclãisuấthuyđộngvốnmàkhôngđượcthayđổilãisuấtchovaytiêudùng.Nhưnghiệnnayc á c tổchứctíndụngđãbắtđầuápdụnglãisuấtchovaytiêudùngthayđổitươngtựvớilãisuấtcủacáckhoảnvaythươngmại.Thayđổitronggiátrịtàis ả n làcáckhoảnchovaycủacôngtytàichínhdosựthayđổilãisuấtgâyrađượctínhthôngquacôngthứcsau
Rủirotíndụng:Nguồntàichínhđểchit r ả chokhoảnv a y tiêudùngkhôngphảitừlợinhuậnhaycóliênquanđếncáckhoảntiềnvayđượcmàtừkhoảnthunhậpcủangườiv a y trongtươnglai.Dođ ó r ủ i ros ẽ baog ồ m cảnguyênn h â n chủq u a n v à kháchquan.Nguyênnhânkháchq u a n nhưnềnkinhtếsuythoáihaynhữngtácđộngtiêucựcchungnhưthiêntai,mấtmùa,t h ấ t nghiệp.Nguyênnhânchủquannhưlà:thôngtinvềcánhânhoặchộgiađìnhthườngkhôngrõràngvà đầyđủnhưthôngtinvềdoanhnghiệp(thông
Trang 23quabáocáotàichínhhoặckiểmtracôngtáckếtoán),dẫnđếnrủirođạođứcvàrủirothôngtinbấtđốixứng.Kháchhàngkhôngthiệnchítrảnợchocôngtytàichínhmặcd ù c ó khảnă n g thanht o á n hoặccungcấpthôngt i n khôngđầyđủvàsửdụngvốnsaimụcđích.
Cácht h ứ c đ o lườngr ủ i rotíndụngcủacáckhoảnchovaytiêudùngcũngtươngtựnhưcáchthứcđ o lườngrủirot í n dụngcủacáckhoảnv a y thươngmại,nhữngmôhìnhđượcápdụngđãđượcchỉraphầnrủirotíndụngc ủacôngtytàichính(1.1.4).Khiđolườngrủirocủacáckhoảnchovaytiêudùngngườit a thườngsửdụngcácmôhìnhđolườngmớinhưmôhìnhcấut r ú c thờihạncủarủiro,môhìnhRAROC…
Cáchthứcđolườngsẽđượctrìnhbàychitiếttrongphầnphươngphápđánhgiáhoạtđộngchovaytiêudùng
1.2.5 Cácnhântốảnhhưởngtớihoạtđộngchovaytiêudùng
1.2.5.1 Nhântốkháchquan
Môi trườngkinhtế :Đâylàmôtnhântốcóảnhhưởngrấtlớnđếnhoạtđộngchov
aytiêudùngcủacôngtytàichính.Nócóthểlàđiềukiệnthuậnlợit h ú c đẩyhoạtđộngnàyhoặcngượclại.Môitrườngkinhtếbaogồm:trìnhđộpháttriểnk i n h tế,t h u nhậptrungb ì n h trênđầungười,mứcsốngc ủ a ngườid â n Khimànềnkinhtếcótốcđộtăngtrưởngcaovàổnđịnhthìmứcsốngngườidâncũngđượcnângcao,khiđóthìnhữngnhucầuvềtiêudùngcũngg i a tăngtheovìhọyêntâmvềcáckhoảnthunhậpcủahọtrongtươnglai,từđódẫnđếnhoạtđộngchovaytiêudùngsẽcóđiềukiệnđểpháttriểnmạnh.Cònkhinềnkinhtếbịkhủnghoảng,trìtrệthìngườitiêudùngrấtcẩntrọngtrongchitiêuvìhọmuốndựtrữchotươnglai,dođómànhucầutiêudùngc ũ n g chỉdừnglạiởmứcvừađủnênhoạtđộngchovaytiêudùngsẽgặpkhókhănhơn
Trang 24Môi trườngpháplý Bấtkỳmộthoạtđộngcủacánhânhaytổchứcxãhộinàođề
uphảituântheophápluậtcủađấtnướcvàquốcgiađó.Cụthểđốivớihoạtđộngchovaytiêudùngcủacáccôngtytàichính,nếuluậtquiđịnhvềchovaytiêudungchungchungkhôngrõràng,thiếusựđồngbộcònnhiềukhehởthìsẽgâykhókhănchohoạtđộngcủacáctổchứctíndụng,khôngcóc ơ sởpháplýđểgiảiquyếtcácvấnđềphátsinh;nếunhưbộluậtquiđịnhđầyđủ,rõràngvàchặtchẽthìgópphầnthúcđẩysựpháttriểnchovaytiêudùng.V à khicóluậtvềchovaytiêudùngthìnósẽtạođiềukiệnchohoạtđộngnàypháttriểnhơnvàmanglạihiệuq u ả cao.N ó chínhl à yếut ố thenchốtảnhhưởngđếnđườnglốimụctiêuvàchiếnlượccủatừngđịnhchếtàichính
Môi trường xã hội .Cácnhântốnàygồmtậpquán,trìnhđộdântrí,lốisống,thói
quen…
Nósẽảnhhưởngnhiềuđếnnhucầungườitiêudùngvàtừđóảnhhưởngđếnmốiquanhệchovay
tiêudùnggiữakháchhàngvàtổchứctíndụng.Vídụ,tuỳtừngvùngvớinhữngtậpquánsinhhoạtănuốngchitiêukhácnhaumàlươngtiềnhọchitiêuđểthoảmãnnhucầuhiệntạivàtươnglail à khácnhau
1.2.5.2 Nhântốchủquan
Đâylànhómnhântốphụthuộcchínhvàobảnthânđịnhchếtàichính,c á c địnhchếtàichínhcóthểchiphốiđược
Chính sách, q u y trình t í n dụng Chínhs á c h tíndụngbaogồm:g i ớ i h ạ n ch
ovay,lãisuấtchovay,thờihạnchovay,đốitượngkháchhàngđượcvay…
Mộtchínhsácht í n dụngt i ê u dùngphùhợpđápứngđượcnhucầu,mongmuốncủa ngườivaytiêudùngsẽ thuhútđượcnhiềukháchhàngvayt i ê u dùng,từđótạođiềukiệnmởrộngchovaytiêudùng.Quytrìnhchovayt i ê u dùngcủatổchứctíndụngcũnglàmộtyếutốquantrọngảnhhưởngđếnhoạtđộngc h o va y tiêudùng.Quytrìnhch ovaytiêud ù n g làquátrìnhbaog ồ m cácbướcđểtiếnhànhchovaytiêudùngtừviệctiếpnhậnhồsơkhách
Trang 25hàng;thẩmđịnhvàlậpbáocáothẩmđịnh;Phêduyệtvàquyếtđịnhchovay;H o à n chỉnhthủtụcchovayvàgiảingân;kiểmtravàđánhgiáviệcsửdụngtiềnvay;Điềuchỉnhvàxửlýkhoảnvay;thunợvàtấttoánkhoảnvay.Nếuquytrìnhchovaytiêudùngnhanhchóng nhưngvẫnchặtchẽ,t ạ o điềukiệnc h o kháchhàngvayvốnnhưngvẫnquảnl ý đượcr ủ i r o s ẽ đượcc o i l à quytrìnhchovayhiệuquả.
Vốn t ự c ó v à khảnăng h u y độngvốnđược c o i làt i ề m lựcc ủ a mỗiđịnhchế
tàichính.Nótácđộnglớnđếnchiếnlượcvàhoạtđộngcủatổchứctài chính,đặcbiệtl
à đốiv ớ i hoạtđộngch o vay,t r o n g đ ó cóh o ạ t độngchovaytiêudùng
Trình độ nghiệpvụcủa đội ngũ nhânviên Chấtlượngcánbộ,nhânv i ê n thể
hiệnquatrìnhđộnghiệpvụchuyênmônđạođứcnghềnghiệp,cũngnhưkhảnănggiaotiếpcủacánbộ,nhânviên.Nhữngcánbộ,nhânviênnàysẽlànhữngngườitiếpxúctrựctiếpvớikháchhàngnênhọsẽchínhlàbộmặtc ủ a côngty.N h ư n g b ê n cạnhđ ó , cán
b ộ nhấtthiếtcầnphảic ó trìnhđộchuyênmôncao,hiểubiếtsâurộng,cón h ư v ậ y thìviệcthẩmđ ị n h kháchh à n g mớichínhxác,từđóđưaraquyếtđịnhmớiđúngđắn,giảmthiểurủirov i ệ c chovaycủacôngty
Cơ
sở vậtchất thiếtbịcũng ảnhhưởnglớnđếnviệcthuhútkháchhàng.Việctrang
bịđầyđủcơsởvậtchất,phùhợpđápứngđượcnhucầucủakháchhàngsẽgiúptổchứctíndụnggia
tăngkhảnăngcạnhtranh,thuhútđượcnhiềukháchhànghơn.Mặtkhácviệcápdụngcáccôngnghệtiêntiếngiúphoạtđộngcủa
Trang 26cómộtphươngphápđolườngrõràng,chínhxácnhữnglợiíchvàrủirocáckhoảnchovaytiêudùngmanglại.Chínhvìvậy,phươngphápđánhgiáhoạtđộngchovaytiêudùnglàmộtnộidungrấtquantrọng
Hoạtđộngchovaytiêudùngtạimộtđịnhchếđượcđánhgiádựavàoc á c tiêuchísau:
*Lợinhuậnmanglạitừhoạtđộngchovaytiêudùng
Tốcđộtăngcủalợinhuận
thutừhoạtđộngchovaytiêudùng =
Lợinhuậntừchovaytiêudùngnămtrước Lợinhuậntừchovaytiêudùngnămtrước
Lợinhuậntừchovaytiêudùngnămnay-Tốcđộtăngcủalợinhuậnthutừhoạtđộngchovaytiêudùngchobiếtsựt ă n g lêncủalợinhuậntừchovaytừchovaytiêudùngnămnaysovớinămtrước.Tỷlệnàytănglênthểhiệnhoạtđộngchovaytiêudùngđãmanglạilợinhuậncaochotổchức
Trang 27Tỷlệnợxấutừchovaytiêudùngnămtrước tỷlệnợxấutừchovaytiêudùng =
Tỷlệnợxấutừchovaytiêudùngnămnay-Tỷlệnợxấutừchovaytiêudùngnămtrước
Tỷlệnợxấucủacáckhoảnchovaytiêudùnglàthướcđochấtlượngc ủ a cáckhoảnvaytiêudùng.Vàcũnglàmộttrongnhữngchỉdẫnđểcôngtyc ó nhữngđịnhhướngpháttriểnmảnghoạtđộngchovaytiêudùng.Ngaycảkhihoạtđộngchovaytiêudùngmanglạilợinhuậncaonhưngcũngdẫntớinợxấucaovàrủirolớnchocôngtytàichínhthìcôngtycũngphảicónhữngc h i ế n lượcvàđịnhhướngmới
1.2.7 Cácphươngphápthẩmđịnhkhoảnvay
1.2.7.1 Đánhgiámộtđơnxinvaytiêudùng
Yếutốchínhcầnđượcphântíchtrongviệcxétduyệt1đơnxinvaytiêudùnglàđặcđiểmcủangườiđivayvàkhảnăngthanhtoáncủahọ.Nhânviên
Trang 28tíndụngphảiđượcbảođảmrằngnhữngkháchhàngvayvốnýthứcrõràngvềtráchnhiệmphảihoàntrảđầyđủvàđúnghạncáckhoảnnợ.Thêmvàođó,ngườiđivayphảicómứcthunhậpvàcócáctàisảngiátrịđủđểđảmbảohọc ó khảnănghoàntrảkhoảnvay.Nhữngyếutốquantrọngkhixemxétmộtkhoảnvaytiêudùng:
Đặc điểm và mục đích Thôngthườngthìnhữngđặcđiểmcơbảncủan h ữ n g
ngườiđivayđượcbộclộthôngquamụcđíchcủaviệcvaytiền.Mụcđ í c h vayv ố ncũnglàmộttrongnhữngyếut ố x é t duyệtmứctíndụngmàkháchhàngsẽđượccấp.Cánbộtíndụngsẽphảihỏixem
kháchhàngsẽdùngkhoảntiềnvayvàoviệcgì.Liệumụcđíchđócóphùhợpvớichínhsáchchovayc ủ a côngtyt à i chínhhayk h ô n g ?
Thôngq u a việctiếpx ú c vớikháchh à n g , cánbộtíndụngkhôngnhữngcóđượcnhữngthôngtinvềmụcđíchvayvốn,tìnhtrạngtàichính,n h u c ầ u củakháchh à n g màc ò
n cóđượccáinhìnđ á n h giátổngquanvềđặcđiểmkháchhàng.Chínhvìvậy,vớinhữngcánbộtíndụngcókinhnghiệm chỉcầnthôngquaviệctiếpxúcvớikháchhàngcóthểđánhgiákháchhàngcótrungthựchaykhông,cóđángtinhaykhông,nhờvậymàhọcóthểnhanhchóngđưaraquyếtđịnhcóchovayhaykhông
Mức thunhập Mứcthunhậpv à sựổnđịnhtrongthunhậpl à nhữngt h ô n g tinq
uantrọng.Nhữngkháchhàngcóthunhậpcaovàổnđịnhsẽđượcđ á n h giácao.Cánbộtíndụngđồngthờitiếnhànhđánhgiácơquannơikháchh à n g làmviệcđểđánhgiáđộchínhxáccủamứcthunhập
Sự
ổ n định v ề việc làm v à nơi c ư trú.Hầu h ế t c á c côngtyt à i chínhkhôngmu
ốnchovaytớinhữngngườimớichỉlàmviệctạinơilàmviệchiệnt ạ i đượcmộtvàitháng.Thờigiansốngtạinơicưtrúhiệntạicũngquantrọngvìnếumộtngườihaythayđổichỗởthểhiệncuộcsốngcủangườiđókhôngổnđịnh
Trang 29Sốdư cáctàikhoảntiền gửi :Mộttiêuthứcgiántiếpvềtổngthunhậpvàsựổ n địn
ht h u nhậpcủakháchhàngl à sốdưt i ề n g gửit r u n g bìnhhàngngàymàkháchhàngduytrì,cánbộtíndụngcũngphảikiểmtraconsốnàyquacáctổchứctíndụngcóliênquan
làcóthểgiảiquyếtnhanhchóngmộtsốlượnglớnyêucầumàkhôngc ầ n nhiềusứcngười,điềuđósẽgiảmchiphíhoạtđộng;vàđócóthểlàcáchđ án hgiácóhiệuquảthaythếchoviệcsửdụngnhữngcánbộtíndụngthiếukinhnghiệm.Hệthốngtínhđiểmtíndụngthườngdựatrêncơsởcácmôhìnhđ ặ c biệthoặcmộtsốkỹthuậtcóliênquannhưmôhìnhtrungthực…,trongđómộtvàibiếnsốsẽđượckếthợplạiđểđánhgiávềđiểmsốchomỗiláđơn.Lýluậncơsởcủahệthốngnàylàcôngtytàichínhcóthểđịnhdạngđượccácyếut ố v ề tàichính,k i n h t ế vàđộngc ơ c ủ a kháchh à n g đểtáchriêngcáckhoảnchov a y tốtvớikhoảnvayx ấ u thôngq u a v i ệ c quansát,thuthậpvàtổngkếttừsốđôngnhữngkháchhàngđãtừngnợtừtrướcđếnnay
Trang 30Cán bộ cấp cao hoặc điều hành kinh doanh
Công nhân kỹ thuật
Nhân viên văn phòng
Sinh viên
Công nhân không có chuyên môn
Nhân viên làm việc nửa thời gian
642
10520
52
21
20
3344
Trang 31- Hơn ba
8 Các loại tài khoản ngân hàng đã mở
Cả tài khoản tiết kiệm và giao dịch
Chỉ có tài khoản tiết kiệm
Chỉ có tài khoản giao dịch
Không có
2
4320
Trang 32tác,tìnhtrạnghônnhânvàmộtvàitiêuthứckhácmàtheoluậthoặctheoquyđịnhcủaToàánlà bịcấm.
1.2.7.3 Xácđịnhlợisuấtđốivớimộtkhoảnchovaytiêudùng
*Đolườnglợisuấthứahẹnđốivớimộtkhoảnchovaytiêudùng(k)k=ROAtrên1$chovay
Trang 33(4))Nhữngkhoảnmụcngoàigiákhác(đặcbiệtlàsốdưkýquỹvàdựtrữbắtbuộc)
Cùngvớirủirotíndụng,nhữngyếutốnàycầnđượcxemxétkhiđánhgiákhản ăngsinhlờivàrủirocủakhoảnvay.
Chúý:
- Khilãisuấttốithiểutrênkhoảnvayđượcxác định,thìmứcbùrủirot í n dụnglàyếutốchủyếuxácđịnhlợisuấthứahẹntrênmộtkhoảnvay
E(r)= p(1+ k)(Trongđó:p=xácsuấthoàntrảkhoảnvay)
1.2.7.4 Đolườngrủirovỡnợmộtkhoảnchovaytiêudùng
Nhưđ ã trìnhb à y r ủ i rotíndụngc ủ a cáckhoảnchov a y t i ê u dùng(1.2.4),nhữngmôhìnhđolườngmớithườngđượcsửdụngđểđolườngrủirovỡnợcủacáckhoảnvaytiêudùngnhư:môhìnhcấutrúcthờihạnrủirovàmôhìnhRAROC.Sauđâysẽnghiêncứuchitiếthaimôhìnhnày
MÔHÌNHCẤUTRÚCTHỜIHẠNRỦIRO
Bảnchấtcủamôhìnhcấutrúcthờihạnrủirolàphântíchmứcbùrủirotrongcơcấulãisuấtcủacáckhoảnnợcủacôngtyhaykhoảnvaytớinhữngngườivaycórủirotươngđương,đánhgiámứcđộrủirotíndụngvàxácsuấtvỡnợ
Trang 34Cáchthứctiếnh à n h Xâyd ự n g môh ì n h đ o lườngrủirovỡn ợ vớikhoảnvaycóthờihạn1năm,sauđómôhìnhđượcmởrộngravớicáckhoảnvayhainămvàtrênhainăm.
Đo
lườngrủiro vỡ nợ vớikhoảnvaymột năm
GiảsửmộtFI(Địnhchếtàichính)đòihỏilợisuấttrênmộtkhoảnvayt i ê u dùng1nămítnhấtbằnglãisuấtphirủirotrêntráiphiếuKhobạc1năm.Vàplàxácsuấthoàntrảđầyđủcảgốclẫnlãi,(1–p)làxácsuấtvỡnợ
Trườnghợp1:Giảđịnhnếungườivayvỡnợ,FI(Địnhchếtàichính)sẽkhôngnhận đượcgì.
– Gọilợisuấttrênkhoảnchovaytiêudùngmộtnămlà(1+k)vàtrêntráiphiếuKhobạclà(1+i)
– Nhàquảntrịsẽbàngquangiữahaicôngcụnàykhilợisuấtkỳvọngtrênkhoảnvaybằnglãisuấtphirủiro:p(1+k)=(1+i)p=(1+i)/(1+k)
Vídụ:
GiảsửlãisuấttrêntráiphiếuzeroKhobạcmộtnămi=10%vàlãis u ấ t trênkhoảnvaytiêudùngcánhân1nămk=15,8%
Trang 35Trườnghợp2:GiảsửFI(Địnhchếtàichính)cóthểthuhồiđượcmộtphầnk h o ả n va ytrongtrườnghợpngườivayvỡnợhayphásản.Tỷlệthuhồitrêngốcvàlãicủakhoảnv
aylà(>0)
[(1–p)(1+k)]+[p(1+k)]=1+i;
Trongđó:[(1–
p)(1+k)]làkhoảnFI(Địnhchếtàichính)dựtínhcóthểt h u hồitrongtrườnghợpngườivayvỡnợ
– Nếukhoảnvaycót à i sảnthếchấp,v à > 0 , mứcbùrủirođòihỏitrênkhoảnvaysẽnhỏhơn,vớimộtxácsuấtrủirovỡnợ(1–p)xácđịnh
• Phảiướctínhxácsuấtvỡnợtrongnăm2phụthuộcvàoxácsuấtkhôngvỡnợtrongnăm1
– Xács u ấ t vỡnợb i ê n trongmộtn ă m b ấ t k ỳ , t,c ủ a mộtkhoảnv a y là x á c s u ấ t k
hoảnvaysẽvỡnợtrongnămđó,vàphụthuộcvàothựctếlàvỡnợđãkhôngxẩyratrướcđó
1–p1=xácsuấtvỡnợbiêntrongnăm1
Trang 37– Xácsuấtvỡnợdựtínhtrongnăm hailà(1–p2)
Trang 39BảnchấtcủamôhìnhRAROClàmôhìnhđượcsửdụngđểđolường(v àđặtgiá)rủirotíndụngdựatrêndữliệuthịtrường.
RAROC=
Thunhậpròng1nămtrênmộtkhoảnvayR ủ i r ocủakhoảnvayhoặcvốnchịurủiro
Mộtkhoảnvayc h ỉ đượcchấpnhậnk h i RAROCđ ủ caos o vớiROEc h u ẩ n (lợisuấtđòihỏicủacổđôngcủaFI)
Thunhậpròng
mộtnămtrênkhoảnvay =(Chênhlệchlãisuất+Phí)xGiátrịkhoảnvay
Rủirocủakhoảnvayhoặcvốnchịurủirochínhlà
%thayđổigíatrịt h ị trườngcủamộttàisản(tráiphiếu,khoảnvay)liênquantớiDcủatàisảnvàquymôcủasốclãisuất
Trang 40Ápd ụ n g côngthứctrên,tuyn h i ê n giảđịnhl ã i suấtgốc( B R ) khôngthayđổi,sốcl ã i suấtl à do t h a y đổichấtlượngtíndụng(m).B iến đ ổ i côngt h ứ c đểướctínhrủirokhoảnvayhoặcvốnrủirotrênkhoảnvay
∆LN =−DLNx LN x (∆R/(1+R))
• Đểtính∆R:
– Xácđịnhs ố lượngcáctráiphiếucócùngmứcxếphạngtínn h i ệ m đanggiaodịchtrênthịtrường
– Phântíchnhữngthayđ ổ i trongmứcbùr ủ i roc ủ a tấtc ả nhữngtráiphiếunàytrongnămtrướcđó;chọnramứcthayđổilớnnhất:
2%)tới(+3,5%).Chọnkịchb ả n trườnghợpx ấ u nhấttrong99%củatổngsố400tráiphiếu.Khiđóthayđổitrongmứcbùrủiro(max)là1,1%