FILE 20220930 135714 GIÁO án BDHSG KHỐI 9 gdcd (1)

- Nêu được ý nghĩa của tôn sư trọng đạo: + Đối với bản thân: tôn trọng và làm theo lời dạy của thầy cô sẽ giúp ta tiến bộ, trở nên người có ích cho gia đình và xã hội… + Đối với xã hội:

NỘI DUNG ÔN TẬP GDCDChủ đề 1: QUAN HỆ VỚI BẢN THÂN.

1: Tự chăm sóc và rèn luyện thân thể

a Khái niệm

Tự chăm sóc, rèn luyện thân thể là biết giữ gìn vệ sinh cá nhân, ăn uống điều độ, thường xuyênluyện tập thể dục, năng chơi thể thao, tích cực phòng và chữa bệnh, không hút thuốc lá và dùngcác chất kích thích khác

b.Ý nghĩa:

+ Về mặt thể chất: Giúp chúng ta có một cơ thể khỏe mạnh, cân đối, có sức chịu đựng dẻo dai,thích nghi được với mọi sự biến đổi của moi trường và do đó làm việc, học tập có hiệu quả.+ Về mặt tinh thần: Thấy sảng khoái, sống lạc quan, yêu đời

2 Tiết kiệm

a Thế nào là tiết kiệm?

- Tiết kiệm là biết sử dụng đúng mức, hợp lí của cải vật chất, thời gian, sức lực của mình và củangười khác

b Ý nghĩa:

+ Về mặt đạo đức: Đây là một phẩm chất tốt đẹp , thể hiện sự quý trọng kết quả lao động củamình và của xã hội, quý trọng mồ hôi, công sức, trí tuệ của con người

- Sống hoang phí dễ dẫn con người bị sa ngã

+ Về kinh tế: Tiết kiệm giúp ta tích lũy vốn để phát triển kinh tế của gia đình, kinh tế của đấtnước

+ Về văn hóa: Tiết kiệm thể hiện lối sống có văn hóa

c Học sinh phải rèn luyện và thực hành tiết kiệm ntn?

- Biết kiềm chế những ham muốn thấp hèn

- Xa lánh lối sống đua đòi, ăn chơi hoang phí

- Sắp xếp việc làm khoa học tránh lãng phí thời gian

- Tận dụng, bảo quản những dụng cụ học tập, lao động

+ Đối với gia đình: Lối sống giản dị giúp con người biết sống tiết kiệm, đem lại sự bình yên,hạnh phúc cho gia đình

+ Đối với xã hội: Tạo ra mối quan hệ chan hòa, chân thành với nhau; loại trừ được những thói

hư, tật xấu do lối sống xa hoa, lãng phí mang lại, làm lành mạnh xã hội

Bài 4: Trung thực.

a Thế nào là trung thực?

- Trung thực: là tôn trọng sự thật, tôn

trọng lẽ phải, tôn trọng chân lý

b.Biểu hiện:

Ngay thẳng, thật thà, dũng cảm nhận lỗi.

c.Ý nghĩa:

+ Đối với cá nhân: Giúp ta nâng cao phẩm giá, được mọi người tin yêu, kính trọng

+ Đối với xã hội: Làm lành mạnh các mối quan hệ xã hội

Bài 5: Tự trọng.

a Thế nào là tự trọng?

- Tự trọng là biết coi trọng và giữ gìn phẩm cách, biết điều chỉnh hành vi cá nhân cuả mình cho

phù hợp với chuẩn mực xã hội

b Biểu hiện:

Cư xử đàng hoàng, đúng mực, biết giữ lời hứa và luôn làm tròn nhiệm vụ

c.Ý nghĩa:

Là phẩm chất đạo đức cao qúy, giúp con người có nghị lực nâng cao phẩm giá, uy tín cá nhân

và được mọi người tôn trọng qúy mến

d Liên hệ bản thân.

- Bài 6: Tự lập

a Tự lập là gì?

- Tự lập là tự làm , tự giải quyết công việc , tự lo liệu, tạo dựng cuộc sống cho mình

b Biểu hiện của tình tự lập.

- Người có tính tự lập thường gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống

- Được mọi người kính trọng

d Liên hệ bản thân.

Bài 7: Tự chủ.

a Thế nào là tự chủ?

Tự chủ là làm chủ bản thân Người biết tự chủ là người làm chủ được suy nghĩ, tình cảm, hành

vi của mình trong mọi hoàn cảnh, điều kiện của cuộc sống

b Ý nghĩa của tính tự chủ.

Tính tự chủ giúp con người sống đúng đắn, cư xử có đạo đức, có văn hóa

- Tính tự chủ giúp con người vượt qua khó khăn, thử thách và cám dỗ

c Cách rèn luyện tính tự chủ.

- Suy nghĩ kĩ trước khi nói và hành động

- Xem xét thái độ, lời nói, hành động, việc làm của mình đúng hay sai

- Biết rút kinh nghiệm và sửa chữa

Bài tập1

Câu 1: Một doanh nghiệp không có lòng tự trọng sẽ không bao giờ làm nên thương hiệu Bởi

thiếu tự trọng, họ sẽ cho ra đời những sản phẩm của sự vô trách nhiệm Và những sản phẩm nhưthế sẽ không bao giờ tồn tại lâu dài hay có khả năng chinh phục xã hội Một dân tộc không cólòng tự trọng sẽ mãi mãi phụ thuộc như một thứ nô lệ vào dân tộc khác Một dân tộc không cólòng tự trọng không có khả năng hiện thực hoá giấc mơ độc lập, tự do, văn minh và phồn thịnhcủa mình Một dân tộc đánh mất lòng tự trọng trước sau sẽ dẫn đến mất nước mà lại không hề

hay biết gì

Suy nghĩ của em khi đọc thông tin trên?

* Gợi ý: - Khẳng định câu nói đó đúng.

Tự trọng là biết coi trọng và giữ gìn phẩm cách, biết điều chỉnh hành vi cá nhân cuả mìnhcho phù hợp với chuẩn mực xã hội

Tự trọng được biểu hiện ở nhiều khía cạnh khác nhau như: Cư xử đàng hoàng, đúng mực,biết giữ lời hứa và luôn làm tròn nhiệm vụ

Tự trọng là phẩm chất đạo đức cao qúy, giúp con người có nghị lực nâng cao phẩm giá, uy

tín cá nhân và được mọi người tôn trọng qúy mến

- Lấy ví dụ để chứng minh.

- Liên hệ bản thân

Câu 2: Có một câu danh ngôn như thế này: “Bạn có não trong đầu Bạn có chân trong giày.

Bạn có thể tự chỉ mình về bất cứ hướng nào bạn chọn Bạn độc lập, và bạn biết điều mình biết

Và bạn là người quyết định mình sẽ đi đâu.”

Câu danh ngôn trên đề cập đến phẩm chất đạo đức nào mà em đã được học trong chươngtrình GDCD 8? Trình bày hiểu biết của em về phẩm chất đạo đức đó?

Gợi ý Câu nói trên thể hiện phẩm chất tự lập.

- Tự lập là tự làm , tự giải quyết công việc , tự lo liệu, tạo dựng cuộc sống cho mình

b Biểu hiện của tình tự lập Tự tin; có bản lĩnh; vượt khó khăn gian khổ; có ý chí phấn đấu,kiên trì, bền bỉ

c Ý nghĩa của tính tự lập

- Người có tính tự lập thường gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống

- Được mọi người kính trọng

+ Lấy ví dụ chứng minh.

d Liên hệ bản thân

BT2

Câu 1: Một trong những vấn đề nổi bật hiện nay là có một bộ phận không nhỏ người dân Việt

Nam sống thiếu ý thức trong việc sử dụng lãng phí tài nguyên thiên nhiên và môi trường và gâyhậu quả không nhỏ

Em hãy nêu một số hành vi và hậu quả của những hành vi đó? Để khắc phục tình trạng trênchúng ta cần có những biện pháp nào?

Câu 2: Đang học tiết GDCD về đức tính trung thực thì Nam nói với Ngọc rằng”

Tính trung thực chỉ nên thể hiện đối với người thân, còn lại không cần thiết bởi vì người tathường nói “Thật thà ăn cháo, lếu láo ăn cơm”

Ngọc băn khoăn không biết Nam nói thế đúng hay sai, và im lặng

Em có đồng tình với ý kiến của Nam không? Vì sao? Nếu em là Ngọc thì khi xảy ra tình huốngnhư thế em sẽ làm gì?

Câu 3: Có ý kiến cho rằng: Tính tự lập chỉ có ở những thiên tài còn chúng ta không cần phải tự

lập Em đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?

+ Đáp án.

Câu 1:

- Hành vi: Chặt phá rừng làm nương rẫy; Săn bắt động vật quý hiếm; xả nước thải chưa qua xử

lí xuống môi trường…

- Hậu quả: Làm cạn kiệt, suy thoái TNTN;ô nhiễm môi trường; sạt lở đất; xói mòn; biến đổi

khí hậu…

- Biện pháp: Trồng cây gây rừng; khai thác có quy hoạch; xử lí nước thải công nghiệp…

- Liên hệ bản thân.

Câu 2:

a - Không đồng tình ý kiến của Nam vì nếu chúng ta không thật thà thì sẽ mất niềm tin đốivới mọi người, mọi người sẽ không quý mến và khó thành công trong cuộc sống Còn ngườikhông thật thà mặc dù trước mắt họ có được những cái lợi, nhưng rồi thời gian sẽ lộ ra thì hậuquả còn nặng nề hơn…vv

- HS nêu được khái niệm trung thực.

- Nêu ý nghĩa của trung thực.

- Lấy ví dụ thực tế chứng minh: Các vụ tham ô tham nhũng của Vinaline, Vina Shin, một số

quan chức cao cấp khác của Việt Nam…vv

- Liên hệ bản thân.

b Nếu là Ngọc thì sẽ giải thích cho Nam hiểu về tính trung thực, có thể lấy thêm một số câuchuyện để chứng minh “Cậu bé chăn cừu.”

Câu 3 Em không đồng ý Vì:

- Nêu được khái niệm tự lập.

- Nêu ý nghĩa của tự lập

- Lấy ví dụ chứng minh: Lê Thái Hoàng, thầy giáo Nguyễn Ngọc Kí; Nich Voizich…vv

- Chứng minh thêm trong học tập, lao động và trong các hoạt động khác rất cần tính tự lập.

- Liên hệ bản thân.

BT3

Câu 1: Suy nghĩ của em về hiện tượng học sinh mải mê chơi face book ?

Câu 2: Suy nghĩ của em về bệnh thành tích trong học tập và thi cử?

 Gợi ý:

a Giới thiệu

Thời gian gần đây, dư luận xã hội và báo chí đã có không ít phản ứng trước một thực trạngtrong đời sống xã hội: đó là tình trạng bằng cấp giả, ngồi nhầm lớp, tiêu cực trong thi cử… Sựtồn tại của hiện tượng này vừa gây mất niềm tin, vừa tạo đà cho sự xuống cấp của chất lượnggiáo dục

Vấn đề trung thực trong học tập và thi cử không chỉ còn là vấn đề của riêng ngành giáodục mà đã trở thành vấn đề chung của cả cộng đồng

- Trung thực: ngay thẳng, thật thà, tôn trọng sự thật, không làm sai lạc sự thật

Trung thực trong học tập và thi cử:

+ Hướng tới tiếp thu, nắm vững kiến thức tạo thực lực cho bản thân (học thật)

+ Làm bài thi bằng những kiến thức mình có, không gian lận hòng đạt kết quả cao hơn khảnăng thật (thi thật)

b.Vì sao cần học thật?

Học thật là con đường duy nhất dể tiếp thu kiến thức, là giàu vốn tri thức cho bản thânHọc thật là cách duy nhất để có kiến thức thật – những kiến thức có thể vận dụng một cách

có ích trong mọi hoạt động sống cũng như lao động, nghiên cứu

Học thật cũng là cơ sở tạo nên ý nghĩa chân chính của các hoạt động học tập và thi cử

Vì sao cần thi thật?

Để đánh giá chính xác kết quả học tập, năng lực của bản thân người học Trên cơ sở đó,ngưòi học mới có thể xác định chính xác mục tiêu, hướng đi cho tương lai

Để tạo sự công bằng giữa các cá nhân tham gia các hoạt động học tập và thi cử

Là động lực thúc đẩy hoạt động học để học là học thật chứ không phải là học giả

c Làm thế nào để trung thực trong học tập và thi cử?

Trong học tập: người học phải có năng lực tiếp thu kiến thức và bản lĩnh để đổi mặt vớinhững khó khăn trở ngại (cũng có nghĩa là không nên ngồi nhầm lớp); có định hướng về mục

tiêu phấn đấu và tự biết mình, dám nhìn thẳng vào sự thật để phát huy điểm mạnh, khắc phụcđiểm yếu.

Trong thi cử: có trình độ kiến thức thật sự, có ý thức nghiêm túc về ý nghĩa kỳ thi, sẵnsàng đón nhận thành công song cũng dám đốì mặt với thất bại, biết vượt qua những áp lựckhông có ý nghĩa tích cực

d.Giải pháp

Phê phán căn bệnh thành tích và tình trạng học giả, thi giả, bằng cấp hiện nay

Điều kiện để tính trung thực trong học tập và thi cử được đảm bảo: sự chung tay góp sứccủa toàn xã hội Trung thực trong học tập và thi cử không phải là câu chuyện riêng của ngànhgiáo dục mà là câu chuyện của mỗi cá nhân, mỗi gia đình và cả cộng đồng Chừng nào áp lực

về bằng cấp, về chuyện đỗ – trượt giảm đi, chừng ấy tính trung thực trong học tập và thi cử mớiđược đảm bảo

- Lễ độ thể hiện sự tôn trọng, quan tâm đối với mọi người

- Lễ độ là biểu hiện của người có văn hóa, có đạo đức, có lòng tự trọng, do đó được mọi ngườiquý mến

-Làm cho quan hệ với mọi người tốt đẹp, XH tiến bộ, văn minh

2 Sống chan hòa với mọi người.

- Đối với bản thân: Được mọi người giúp đỡ, quý mến

- Đối với xã hội: Góp phần vào xây dựng mối quan hệ XH tốt đẹp

3 Biết ơn.

a Biết ơn.

Là sự bày tỏ thái độ trân trọng, tình cảm và nhữngviệc làm đền ơn đáp nghĩa đối với nhữngngười đã giúp đỡ mình, với những người có công với dân tộc, đất nước

b Ý nghĩa của lòng biết ơn.

- Là truyền thống của dân tộc ta

- Làm đẹp quân hệ giữa người với người

- Làm đẹp nhân cách con người

+ Biết cảm ơn, xin lỗi.

=> có trình độ văn hoá, có đạo đức

-Lịch sự, tế nhị: có ý thức cao ở nơi công cộng

*Trái với lịch sự, tế nhị: Hành vi cư xử thô lỗ, cộc cằn, thiếu văn hóa.

c Ý nghĩa: Lịch sự, tế nhị trong giao tiếp ứng xử thể hiện trình độ văn hóa, đạo đức của mỗi

người

Góp phần làm cho quan hệ giữa con người trở nên tốt đẹp

5 Yêu thương con người.

a Thế nào là yêu thương con người?

- Là quan tâm giúp đỡ người khác

- Làm những điều tốt đẹp

- Giúp người khác khi họ gặp khó khăn hoạn nạn

b Biểu hiện: Sẵn sàng giúp đỡ, thông cảm chia sẻ; Biết tha thứ; Có lòng vị tha, biết hi sinh.

c Ý nghĩa.

- Yêu thương con người sẽ được mọi người quý trọng

- Mọi người yêu thương lẫn nhau sẽ làm cho mỗi quan hệ xã hội trở nên lành mạnh, tốt đẹphơn

6 Tôn sư trọng đạo.

a Tôn sư trọng đạo:

+ Tôn trọng, kính yêu và biết ơn đối với thầy cô giáo ở mọi nơi, mọi lúc

+ Coi trọng và làm theo những điều thầy cô dạy

+ Có những hành động đền đáp công ơn của thầy cô giáo

b Biểu hiện cuả tôn sư trọng đạo là:

- Cư xử có lễ độ, vâng lời thầy cô giáo

- Thực hiện tốt nhiệm vụ của người học sinh, làm cho thầy cô vui lòng

- Nhớ ơn thầy cô

- Quan tâm, giúp đỡ thầy cô

c Ý nghĩa.

+ Đối với bản thân: Tôn trọng và làm theo lời dạy của thầy cô sẽ giúp ta tiến bộ, trở thành

người có ích cho gia đình và xã hội

+ Đối với xã hội: Tôn sư trọng đạo giúp các thầy cô giáo làm tốt trách nhiệm nặng nề và vẻ

vang của mình là đào tạo nên những lớp người lao động trẻ tuổi đóng góp cho sự tiến bộ của xãhội

+ Tôn sư trọng đạo là truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta, chúng ta cần giữ gìn và phát huy

7 Đoàn kết, tương trợ.

a Thế nào là đoàn kết tương trợ?

Đoàn kết tương trợ là sự thông cảm, chia sẻ bằng việc làm cụ thể, giúp đỡ lẫn nhau khi khókhăn

- Giúp ta có thêm sức mạnh vượt qua khó khăn, thực hiện được mục đích của mình

- Đoàn kết tương trợ là truyền thống qúy báu cuả dân tộc ta

- Sức mạnh, đoàn kết, nhất trí, đảm bảo mọi thắng lợi thành công Câu thơ trên cuả Bác Hồ đãđược dân gian hóa thành một câu ca dao có giá trị tư tưởng về đạo đức cách mạng

8 Khoan dung.

a Thế nào là khan dung?

+ Khoan dung có nghĩa là rộng lòng tha thứ Người có lòng khoan dung luôn tôn trọng và thôngcảm với người khác, biết tha thứ cho người khác khi họ hối hận vàsửa chữa lỗi lầm

b Biểu hiện.

- Biết lắng nghe; tha thứ cho người khác; không định kiến, hẹp hòi khi nhận xét người khác;luôn tôn trọng người khác…

c Ý nghĩa.

+ Đối với cá nhân: Khoan dung là một đức tính quý báu Người có lòng khoan dung được mọi

người tin cậy, yêu mến và có nhiều bạn tốt

+ Đối với xã hội: Nhờ có long khoan dung, cuộc sống xã hội và quan hệ giữa mọi người trở nên

lành mạnh, thân ái và dễ chịu

Bài tập1.

Câu 1 Tôn sư trọng đạo là một trong những truyền thống tốt đẹp, đáng tự hào của dân tộc Việt

Nam Bằng sự hiểu biết của mình, em hãy giới thiệu truyền thống tốt đẹp trên?

Câu 2.

Cha ông ta có câu :

“Muốn sang thì bắc cầu kiều

Muốn con hay chữ thì yêu kính thầy”

Đây là một truyền thống quý báu của dân tộc ta Bằng vốn hiểu biết của mình, em hãy làm nổibật truyền thống đó

Câu 3 Hưởng ứng đợt phát động thi đua lập thành tích chào mừng 30 năm ngày nhà giáo Việt

Nam 20-11, là một học sinh để thể hiện lòng thành kính với thầy cô giáo em hãy giới thiệu mộtcâu ca dao hoặc tục ngữ về chủ đề “ Tôn sư trọng đạo ” và trình bày hiểu biết của em về chủ đề

đó

Câu 4: (2 điểm) Hãy nêu hiểu biết của mình về ý kiến sau:

Chí công vô tư là phẩm chất riêng của cán bộ công chức nhà nước

+ Có tình cảm, thái độ lễ phép, biết ơn

+ Có hành động, việc làm tốt đẹp đền ơn đáp nghĩa

- Ý nghĩa:

+ Tôn sư trọng đạo là truyền thống quý báu của dân tộc ta, thể hiện lòng biết ơn với thầy côgiáo

+ Là nét đẹp trong tâm hồn của mỗi con người, làm cho mối quan hệ giữa con người với conngười ngày càng trở lên tốt đẹp hơn

+ Thể hiện một quan niệm của dân ta: Tôn vinh nghề dạy học

- Liên hệ trách nhiệm bản thân

Câu 2: Yêu cầu học sinh trình bày được các nội dung sau:

- Truyền thống là những giá trị tinh thần được hình thành trong quá trình lịch sử lâu dài của dântộc, được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác

- Khẳng định: Việt Nam có nhiều truyền thống tốt đẹp

- Câu “Muốn sang thì ” nói đến truyền thống tôn sư trọng đạo Đó là một truyền thống quýbáu, tiêu biểu của dân tộc ta

- Truyền thống này được thể hiện: + Trước đây

+ Hiện nay

- Ý nghĩa: + Góp phần giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc Việt Nam

+ Tạo nên sức mạnh tinh thần

- Phê phán một số biểu hiện làm mai một truyền thống: lãng quên, vô ơn

- Liên hệ bản thân: Thể hiện sự kính trọng và biết ơn thầy cô giáo; cố gắng học tập, rèn luyện,khuyến khích người khác

Câu 3: Yêu cầu trình bày được các nội dung sau:

- Nêu được một câu ca dao hoặc tục ngữ đúng chủ đề tôn sư trọng đạo

- Nêu được: Tôn sư trọng đạo là tôn trọng, kính yêu và biết ơn đối với thầy cô giáo ở mọi lúcmọi nơi; coi trọng và làm theo những điều thầy cô dạy bảo, có những hành động đền đáp công

ơn thầy cô giáo

- Nêu được ý nghĩa của tôn sư trọng đạo:

+ Đối với bản thân: tôn trọng và làm theo lời dạy của thầy cô sẽ giúp ta tiến bộ, trở nên người

có ích cho gia đình và xã hội…

+ Đối với xã hội: tôn sư trọng đạo giúp các thầy cô giáo làm tốt trách nhiệm nặng nề và vẻ vangcủa mình là tạo nên những lớp người lao động trẻ tuổi đóng góp cho sự tiến bộ của xã hội…+ Tôn sư trọng đạo là truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta, chúng ta cần giữ gìn và phát huy (sosánh trước đây, hiện nay)

- Nêu được những tình cảm thái độ cao đẹp trong cuộc sống hàng ngày thể hiện tôn sư trọngđạo …

- Phản ánh hiện tượng trái với tôn sư trọng đạo trong xã hội hiện nay (lấy ví dụ liên hệ )

- Liên hệ bản thân

Câu 4: Yêu cầu HS nêu được

- Không đồng ý với ý kiến trên nêu được:

- Trình bày khái niệm chí công vô tư …

- Ý nghĩa:

+ Đối với bản thân: Giúp ta sống thanh thản được mọi người kính trọng

+ Đối với tập thể xã hội: Đem lại lợi ích cho tập thể, cộng đồng, XH, đất nước

- Lấy ví dụ thực tế để chứng minh:

+ Tấm gương tiêu biểu thể hiện chí công vô tư …

+ Hành vi trái chí công vô tư như tham ô, tham nhũng …

- Liên hệ bản thân:

+ Tích cực học tập nâng cao kiến thức để bảo vệ, ủng hộ quý trọng người chí công vô tư

+ Dám phê bình thẳng thắn những hành động vụ lợi cá nhân, thiếu công bằng trong giải quyếtmọi công việc …

BT2

Câu 1 Trong một buổi sinh hoạt liên đội tại Trường THCS A, thầy Tổng phụ trách đội đã

nhận xét: “… Đại hội chi đội lớp 9A đã diễn ra tốt đẹp Tất cả đội viên trong chi đội đã tham gia xây dựng bàn bạc về phương hướng phấn đấu của chi đội trong năm học mới Đại hội cũng

đã bầu ra được ban cán sự gồm các bạn học tốt, ngoan ngoãn, có ý thức xây dựng tập thể, lãnh đạo chi đội trở thành đơn vị xuất sắc của trường…”

a Em hãy cho biết vì sao đại hội chi đội lớp 9A lại thành công như vậy?

b Nhằm góp phần xây dựng đơn vị 9A trở thành đơn vị xuất sắc của trường, em hãy làm

rõ nội dung dân chủ và kỷ luật mà em đã được học

Câu 2 Lối sống “vô cảm” khiến trái tim con người hóa thành sỏi đá.

Suy nghĩ của em?

1

a Vì đã phát huy tính dân chủ và kỉ luật

1 Khái niệm.

a Dân chủ là: Mọi người làm chủ công việc, được biết, được tham gia, được

kiểm tra, giám sát những công việc chung của tập thể và xã hội

b Kỷ luật là: Tuân theo quy định chung của cộng đồng, tổ chức, xã hội để đạt

được chất lượng, hiệu quả trong công việc

- Mọi người cần tự giác chấp hành kỷ luật

- Cán bộ lãnh đạo, các tổ chức xã hội tạo điều kiện cho mỗi cá nhân phát huy dânchủ, kỷ luật

- Học sinh phải vâng lời cha mẹ,thực hiện quy định của nhà trường, lớp, tham giadân chủ, có ý thức của một công dân

+VD: thấy người bị nạn không giúp đỡ, thiếu quan tâm, thiếu hòa đồng với bạn

bè, người thân…

- Nguyên nhân:

+KQ: mặt trái của sự phát triển xã hội, cách giáo dục trong gia đình…

+ CQ: tính ích kỷ, nhận thức hạn hẹp, lệch lạc…

- Hậu quả:

+ Với cá nhân: kết quả lao động, học tập giảm sút; ảnh hưởng nhân cách…

+Với gia đình: Sự gắn kết giữa các thành viên lỏng lẻo; không hạnh phúc…

+ Với đất nước,xã hội: Làm mất niềm tin giữa con người và con người; mai mộttruyền thống tương thân, tương ái của dân tộc, xh kém phát triển, kém vănminh…

- Hành động:

+ Cá nhân: xây dựng mối quan hệ thân thiện với mọi người; có tinh thần tươngthân,tương ái; tham gia các hoạt động tập thể, xã hội mang tính chất nhân đạo;đồng tình, cổ vũ tinh thần đoàn kết, vị tha lên án, phê phán thói thờ ơ, vô tráchnhiệm …

+ Gia đình: Quan tâm, chăm sóc,yêu thương, gần gũi, chia sẻ lẫn nhau…

+ Nhà nước, xã hội: Tuyên truyền, giới thiệu những tấm gương điển hình ngườitốt, việc tốt trên hệ thống truyền thông; tổ chức các chương trình nhằm kết nốicộng đồng ; lên án thói thờ ơ; xử phạt các hành vi vô cảm gây hậu quả xấu chomọi người…

+ Liên hệ bản thân: ……

Bài tập 3.

1 Đề ra

Bài 1: Hãy làm rõ: “Đoàn kết là sức mạnh”

Bài 2: Hãy biết tha thứ cho người khác khi có thể Câu nói trên đề cập đến phẩm

chất đạo đức nào mà em đã được học trong chương tring GDCD 7? Trình bày hiểu

biết của em về phẩm chất đạo đức đó?

2 Đáp án:

Câu 1 Đoàn kết, tương trợ.

1 Thế nào là đoàn kết tương trợ?

- Đoàn kết tương trợ là sự thông cảm, chia sẻ bằng việc làm cụ thể, giúp đỡ lẫn nhau khi khókhăn

(- Trong cuộc sống, học tập…con người luôn có các mối quan hệ với nhau Đoàn kết tương trợ

là sự liên kết, đùm bọc lẫn nhau, giúp đỡ nhau tạo nên sức mạnh lớn hơn để hoàn thành nhiệm

vụ của mỗi người và làm nên sự nghiệp chung

- Đoàn kết tương trợ không phải là chia bè, kéo cánh, a dua hoặc bao che cho cái xấu, đi ngượclại lợi ích chung )

2 Biểu hiện

- Cảm thông, sẻ chia, giúp đỡ

- Ví dụ: Nhân dân ta đoàn kết chống giặc Pháp, Mỹ xâm lược; Học sinh học khá giúp bạn họcyếu hơn mình; một tập thể thân ái, hòa thuận, không có xích mích, bất hòa; Giúp đỡ đồng bào bịthiên tai, lũ lụt…

3.Ý nghĩa :

- Giúp chúng ta dễ dàng hòa nhập, hợp tác với những người xung quanh và được mọi người yêuquý

- Giúp ta có thêm sức mạnh vượt qua khó khăn, thực hiện được mục đích của mình

- Đoàn kết tương trợ là truyền thống qúy báu cuả dân tộc ta

4 Liên hệ:

- Quan tâm, tôn trọng mọi người, giúp đỡ những người gặp khó khăn

- Có quan hệ thân ái trong tập thể, đối xử bình đẳng trong bạn bè

- Không gây xích mích, không chia bè phái, tránh lôi kéo nhauvaf những việc xâu như chơi bời,quậy phá, bao che khuyết điểm cho nhau.

Bài 2 Câu nói trên đề cập đến phẩm chất đạo đức: Khoan dung.

1 Thế nào là khan dung?

+ Khoan dung có nghĩa là rộng lòng tha thứ Người có lòng khoan dung luôn tôn trọng và thôngcảm với người khác, biết tha thứ cho người khác khi họ hối hận vàsửa chữa lỗi lầm

Chủ đề 3: QUAN HỆ VỚI CÔNG VIỆC.

Bài 1: Mục đích học tập của học sinh.

a Mục đích học tập của học sinh:

- Học tập để trở thành con ngoan trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ, người công dân tốt

- Trở thành con người chân chính có đủ khả năng lao động để tự lập nghiệp và góp phần xâydựng quê hương, bảo vệ Tổ quốc XHCN

- Kiên trì: Là sự quyết tâm làm đến cùng dù gặp khó khăn gian khổ

b.Biểu hiện của siêng năng ,kiên trì.

- Siêng năng, kiên trì trong học tập : đi học chuyên cần, chăm chỉ làm bài tập,có kế hoạch họctập

- Siêng năng, kiên trì trong lao động: chăm làm việc nhà, không bỏ dở công việc, không ngạikhó

- Các hoạt động khác : kiên trì luyện tập thể dục - thể thao, bảo vệ môi trường

Con người muốn tồn tại phải siêng năng, kiên trì lao động để tạo ra của cải, xây dựng cuộc sóng

ấm no, hạnh phúc Ngược lại, nếu không chịu khó, kiên trì trong lao động thì sẽ đói nghèo vàkhông đạt được mục đích gì, trở thành kẻ ăm bám cho gia đình và xã hội, cuộc sống xẽ trở nên

vô nghĩa Vì vậy có thể nói: Siêng năng, kiên trì sẽ giúp ta thành công trong cuộc sống

Bài 3 Tôn trọng kỉ luật:

a Khái niệm.

Tự giác chấp hành những quy định chung của tập thể, của tổ chức ở mọi lúc, mọi nơi

b Biểu hiện: Là sự tự giác chấp hành phân công.

- Tiết kiệm được công sức, thời gian, đạt kết quả cao

- Giúp ta chủ động trong công việc, trong cuộc sống và thực hiện được mục đích đã đề ra

- Là yêu cầu không thể thiếu đối với người lao động trong thời kì hiện đại; giúp con người thíchnghi được với cuộc sống hiện đại, với yêu cầu lao động có kĩ thuật cao

c Liên hệ

Bài 5: Liêm khiết.

a Khái niệm.

- Liêm khiết là một phẩm chất đạo đức, thể hiện lối sống không hám danh, hám lợi, không nhỏnhen, ích kỉ

- Lao động tự giác là chủ động làm việc không đợi ai nhắc nhở

- Lao động sáng tạo là luôn suy nghĩ, cải tiến để tìm tòi cái mới, nhằm nâng cao chất lượng,hiệu quả lao động

b Biểu hiện.

- Tự giác học bài, làm bài.

- Đổi mới phương pháp học tập

- Luôn suy nghĩ những cách giải bài tập, những cách lập luận, giải quyết vấn đề khác nhau

- Biết nhìn nhận, phân tích vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau

- Biết đưa ra ý kiến, quan điểm riêng của bản thân

c Ý nghĩa.

- Giúp con người học tập mau tiến bộ, nâng cao năng suất và chất lượng lao động, phát triển

nhân cách; thúc đẩy sự phát triển xã hội

- Không, vì nếu không lao động tự giác và sáng tạo thì sẽ không đạt thành quả cao trong học tập

Là những quy định, quy ước

Do nhà nước ban hành Do một tập thể, cộng đồng, tổ chức quy

- Thường xuyên, tự giác thực hiện đúng những quy định của nhà trường, cộng đồng, nhà nước

Bài 8.Chí công vô tư.

a Khái niệm.

- Chí công vô tư là phẩm chất đạo đức của con người, thể hiện ở sự công bằng, không thiên vị,giải quyết công việc theo lẽ phải, xuất phát từ lợi ích chung và đặt lợi ích chung lên trên lợi ích

cá nhân

b Biểu hiện: Công bằng, không thiên vị, làm việc theo lẽ phải, vì lợi ích chung.

c.Ý nghĩa của phẩm chất chí công vô tư.

+ Đối với cá nhân: Người có chí công vô tư sẽ luôn sống thanh thảnh, được mọi người vị nể,kính trọng

+ Đối với tập thể, xã hội: Đem lại lợi ích cho tập thể, cộng đồng, xã hội, đất nước

d Cách rèn luyện chí công vô tư.

- Ủng hộ, quý trọng người có đức tính chí công vô tư

- Phê phán hành động trái với chí công vô tư

Bài 9: Năng động, sáng tạo.

a Khái niệm.

- Năng động là tích cực, chủ động, dám nghĩ, dám làm

- Sáng tạo là say mê nghiên cứu tìm tòi để tạo ra những giá trị mới về vật chất, tinh thần hoặcsản phẩm mới

-> Người năng động sáng tạo là luôn làm việc say mê ham khám phá tìm tòi

b Ý nghĩa của năng động, sáng tạo.

- Là phẩm chất cần thiết của người lao động

- Giúp con gười vượt qua khó khăn của hoàn cảnh, rút ngắn thời gian để đạt được mục đích

- Làm nên thành công, kì tích vẻ vang, mang lại niềm vinh dự cho bản thân, gia đình và xã hội

c Rèn luyện tính năng động, sáng tạo.

- Tìm cho mình cách học tập tốt nhất - Tích cực vận dụng kiến thức vào trong cuộc sống thựctiễn

Bài 10: Làm việc có năng suất, chất lượng, hiệu quả.

a Khái niệm.

- Làm việc có năng suất, chất lượng, hiệu quả là tạo ra được nhiều sản phẩm có giá trị cao về cảnội dung và hình thức trong một thời gian nhất định

b Ý nghĩa.

- Là yêu cầu cần thiết đối với người lao động trong sự nghiệp CNH-HĐH đất nước

- Góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cá nhân, gia đình và xã hội

c Rèn luyện cách làm việc có năng suất, chất lượng, hiệu quả

- Lao động tự giác, kỉ luật

- Luôn năng động, sáng tạo

- Tích cực nâng cao tay nghề, rèn luyện sức khoẻ

Bài 11: Dân chủ và kỷ luật.

- Mọi người cần tự giác chấp hành kỷ luật

- Cán bộ lãnh đạo, các tổ chức xã hội tạo điều kiện cho mỗi cá nhân phát huy dân chủ, kỷ luật

- Học sinh phải vâng lời cha mẹ,thực hiện quy định của nhà trường, lớp, tham gia dân chủ, có ýthức của một công dân

- Lao động tự giác là chủ động làm việc không đợi ai nhắc nhở

- Lao động sáng tạo là luôn suy nghĩ, cải tiến để tìm tòi cái mới, nhằm nâng cao chất lượng,hiệu quả lao động

b Biểu hiện.

- Tự giác học bài, làm bài.

- Đổi mới phương pháp học tập

- Luôn suy nghĩ những cách giải bài tập, những cách lập luận, giải quyết vấn đề khác nhau

- Biết nhìn nhận, phân tích vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau

- Biết đưa ra ý kiến, quan điểm riêng của bản thân

c Ý nghĩa.

- Giúp con người học tập mau tiến bộ, nâng cao năng suất và chất lượng lao động, phát triển

nhân cách; thúc đẩy sự phát triển xã hội

- Không, vì nếu không lao động tự giác và sáng tạo thì sẽ không đạt thành quả cao trong học tập

và lao động

d Rèn luyện.

Biết lập kế hoạch học tập và lao động; biết điều chỉnh, lựa chọn các biện pháp, cách thức thựchiện để đạt kết quả cao

Câu 2 Tục ngữ có câu “Kiến tha lâu cũng có ngày đầy tổ”.

Câu tục ngữ trên đề cập đến đức tính gì của con người? Bằng kiến thức đã học em hãy làm rõđức tính đó

* Gợi ý Câu tục ngữ đề cập đến phẩm chất “Siêng năng, kiên trì”.

+ Trình bày hiểu biết của em về phẩm chất đạo đức đó:

a Khái niệm:

- Siêng năng: Là phẩm chất đạo đức của con người biểu hiện ở sự cần cù, tự giác, miệt mài,thường xuyên, đều đặn

- Kiên trì: Là sự quyết tâm làm đến cùng dù gặp khó khăn gian khổ

b.Biểu hiện của siêng năng ,kiên trì.

- Siêng năng, kiên trì trong học tập : đi học chuyên cần, chăm chỉ làm bài tập,có kế hoạch họctập

- Siêng năng, kiên trì trong lao động: chăm làm việc nhà, không bỏ dở công việc, không ngạikhó

- Các hoạt động khác : kiên trì luyện tập thể dục - thể thao, bảo vệ môi trường

Con người muốn tồn tại phải siêng năng, kiên trì lao động để tạo ra của cải, xây dựng cuộc sóng

ấm no, hạnh phúc Ngược lại, nếu không chịu khó, kiên trì trong lao động thì sẽ đói nghèo vàkhông đạt được mục đích gì, trở thành kẻ ăm bám cho gia đình và xã hội, cuộc sống xẽ trở nên

vô nghĩa Vì vậy có thể nói: Siêng năng, kiên trì sẽ giúp ta thành công trong cuộc sống

Câu 3 Theo nguồn tin của báo tuổi trẻ cho biết: Hiện nay có rất nhiều bạn học sinh thường

gây gổ đánh nhau tại sân trường và ảnh hưởng không nhỏ tới trật tự an ninh trường học Đã cónhiều bạn không những các bạn trai mà còn các bạn gái bị thương tích nặng nề, thậm chí phảinghỉ học

a Em hãy nêu những nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên?

b Suy nghĩ của em khi đọc thông tin trên?

* Gợi ý.Khẳng định: chỉ có một bộ phận HS có tình trạng trên.

a Nguyên nhân

- Chủ quan: Do thiếu ý thức, thiếu hiểu biết…

- Khách quan: Do bạn bè rủ rê, lôi kéo…

b HS nêu suy nghĩ(Hậu quả, giải pháp)

BT2.

Câu 1 Chủ Tịch Hồ Chí Minh là tấm gương sáng về những phẩm đạo đức “cần, kiệm, liêm,

chí công vô tư” Hiện nay, chúng ta đang hưởng ứng thực hiện cuộc vận động học tập và làmtheo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Vậy em hiểu thế nào về những phẩm chất đạo đức đó ?Bản thân em đã thực hiện ra sao ?

Câu 2: Giải thích câu ca dao sau

“Trống chùa ai vỗ thì thùngCủa chung ai khéo vẫy vùng nên riêng.”

- Câu ca dao trên nói đến phẩm chất đạo đức nào?

- Em đã làm gì để rèn luyện phẩm chất đạo đức ấy?

Câu 3 Em hãy trình bày hiểu biết của mình về ý kiến sau:

Năng động, sáng tạo là phẩm chất riêng của những thiên tài

Hướng dẫn.

Câu 1: HS nêu được những nội dung sau.

Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn là tấm gương sáng về ngững phẩm chất đạo đức “cần, kiệm,liêm, chính, chí công vô tư” Hiện nay cả nước chúng ta đang tích cực hưởng ứng cuộc vậnđộng học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Em hiểu về những phẩm chất đạo đức của Hồ Chí Minh đó cũng chính là những chuẩnmực chung nhất của đạo đức cách mạng Việt Nam trong thời đại mới cụ thể là:

Cần : Tức là đạo đức cần cù siêng năng lao động có kế hoạch, sáng tạo có năng suất cao lao

động với tinh thần tự lực cánh sinh không lười biếng, không ỷ lại, không dựa dẫm Phải thấy rõlao động là nghĩa vụ thiêng liêng, là nguồn sống nguồn hạnh phúc của chúng ta

Kiệm: Tức là tiết kiệm sức loa động, tiết kiệm thì giờ, tiết kiệm tiền của của dân của nước,

của bản thân mình,phải tiết kiệm từ cái to đến cái nhỏ, nhiều cái nhỏ cộng lại thành cái to,Không xa xỉ , không hoang phí, không bừa bãi, không phô trương hình thức, không liên hoanchè chén lu bù

Liêm : Tức là luôn luôn tôn trọng giữ gìn của công và của dân, phải trong sạch ,không tham

lam, không hám danh ,không hám lợi, quang minh chính đại , không hủ hóa, không nhỏ nheních kỷ

Chính: Nghĩa là không tà , nghĩa là thẳng thắn , đứng đắn đối với mình, không tự cao,

không tự đại luôn chịu khó học tập cầu tiến bộ, luôn tự kiểm điểm để phát huy điều hay, sửa đổiđều dở của bản thân mình

Chí công vô tư : Có nghĩa là công bằng không thiên vị, giải quyết công việc theo lẽ phải,

xuất phát từ lợi ích chung và đặt lợi ích chung lên trên lợi ích cá nhân

Cần , kiệm,liêm ,chính, sẽ dẫn đến chí công vô tư ; ngược lại đã chí công vô tư, một lòng vìnước, vì dân, vì đảng thì nhất định sẽ thực hiện được cần, kiệm, liêm, chính và có nhiều tính tốtkhác

Bản thân em luôn phấn đấu học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

+ Phải điều chỉnh hành vi, thái độ của mình theo yeu cầu của nếp sống văn hóa Luôn bìnhtĩnh, ôn hòa

+ Phải hạn chế những đòi hỏi, mong muốn hưởng thụ cá nhân và xa lánh những cám dỗ đểtránh những việc làm xấu

+ Phải suy nghĩ trước và sau hành động, xem xét việc làm đó đúng hay sai để kịp thời rútkinh nghiệm và sửa chữa

Câu 3: - Không đồng ý

- Trình bày khái niệm năng động, sáng tạo

- Ý nghĩa: Giúp con người vượt qua ràng buộc của hoàn cảnh, rút ngăn thời gian

- Năng động, sáng tạo có được là do quá trình rèn luyện một cách kiên trì, tích cực

- Lấy ví dụ thực tiễn để chứng minh

Câu 2 Hiện nay, trên các phương tiện thông tin đại chúng có đăng tải một số hình ảnh, bài

viết về tình trạng bạo lực học đường Đây là hiện tượng tiêu cực của xã hội đang được mọingười quan tâm

Là một học sinh em có suy nghĩ và hành động gì để góp phần giảm thiểu hiện tượng tiêucực trên ?

* Đáp án.

- Đảm bảo hình thức là một bức thư

- Khái niệm hòa bình : Hòa bình là tình trạng không có chiến tranh

- Tác hại của chiến tranh : Gây đau thương, chết chóc ; thiệt hại vật chất

- Tác dụng của hòa bình : Đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc ; tạo điều kiện cho cá nhân, xã hội phát triển

- Liên hệ bản thân

- Rút ra được, bảo vệ hòa bình là trách nhiệm của tất cả mọi người ở mọi nơi, mọi lúc

- Biện pháp: + Xây dựng mối quan hệ thân thiện, tôn trọng, bình đẳng giữa người với người + Thiết lập mối quan hệ hiểu biết, hữu nghị, hợp tác giữa các dân tộc, các quốc gia

+ Ủng hộ và tham gia các hoạt động bảo vệ hòa bình : mít tinh, biểu tình, tuần hành

- Trình bày được một số nét về bối cảnh quốc tế hiện nay : chiến tranh, xung đột, bạo loạn , lên án các cuộc chiến tranh phi nghĩa

Câu 2.

- Hiểu biết của mình về vấn đề bạo lực học đường

- Thực trạng bạo lực học đường trong giai đoạn hiện nay

- Hậu quả

- Nguyên nhân

- Đề xuất hướng khắc phục

- Liên hệ bản thân có những đóng góp thông qua một số việc làm cụ thể

- Khẳng định ngăn chặn nạn bạo lực học đường là nhiệm vụ cấp bách, là trách nhiệm chung củatoàn xã hội

Chủ đề 4: QUAN HỆ VỚI CỘNG ĐỒNG, ĐẤT NƯỚC, NHÂN LOẠI.

Bài 1: Tích cực, tự giác trong hoạt động tập thể, hoạt động xã hội.

a Thế nào là tích cực, tự giác?

- Tích cực: luôn luôn cố gắng, vượt khó, kiên trì học tập, làm việc và rèn luyện

- Tự giác: chủ động làm việc, học tập không cần ai nhắc nhở, giám sát

b Ý nghĩa:

- Tích cực, tự giác tham gia hoạt động tập thể và hoạt động XH sẽ mở rộng hiểu biết về mọimặt, rèn luyện được những kĩ năng cần thiết của bản thân; XD quan hệ tập thể, tình cảm thân áivới mọi người xung quanh

Bài 2 Xây dựng gia đình văn hóa.

a Tiêu chí.

- Gia đình hòa thuận, hạnh phúc, tiến bộ

- Đoàn kết với xóm giềng

- Thực hiện KHHGĐ

Thực hiện tốt nghĩa vụ công dân

b Ý nghĩa:

- Đối với cá nhân và gia đình: Gia đình là tổ ấm nuôi dưỡng, giáo dục mỗi con người.

- Đối với xã hội: Gia đình là tế bào của xã hội Gia đình có hạnh phúc, bình yên xã hội mới ổn

định, vì vậy xây dựng gia đình văn hóa là góp phần xây dựng gia đình văn minh, tiến bộ, hạnhphúc

c Bổn phận, trách nhiệm của các thành viên trong gia đình:

- Đối với mọi người: Thực hiện tốt bổn phận, trách nhiệm của mình với gia đình, sống giản dị,

không tham gia những thú vui thiếu lành mạnh, không sa vào các tệ nạn xã hội

- Đối với học sinh: Phải chăm học, chăm làm, kính trọng, vâng lời, giúp đỡ ông bà cha mẹ,

thương yêu anh chị em; không đua đòi ăn chơi, không làm điều gì tổn hại đến danh dự gia đình

Bài 3 Giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ.

a Khái niệm:

Giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ là tiếp nối, phát triển và làm rạng

rỡ thêm truyền thống ấy

+ Tiếp nối truyền thống: Mỗi gđ, dòng họ dù ít hay nhiều ddeefu có những truyền thống tốt đẹp.Các thế hệ con cháu phải tìm hiểu, học tập để tiếp thu, làm theo, không để truyền thống đó bịmai một

+ Phát triển , làm rạng rỡ truyền thống: Làm sao để truyền thống gia đình, dòng họ ngày càngphong phú hơn, tạo ra những giá trị mới, giúp truyền thống đó tỏa sáng, phát huy được tác dụngrộng rãi

b Ý nghĩa.

+ Đối với cá nhân: Truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ là những vốn quý, những kinh

nghiệm mà các thế hệ con cháu có thể học tập, có thêm sức mạnh để không ngừng vươn lên; thểhiện lòng biết ơn đối với ông bà, cha mẹ, tổ tiên, đạo lí của dân tộc Việt Nam

+Đối với xã hội: Truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ góp phần làm phong phú truyền

thống và bản sắc dân tộc Nhất là trong thời đại hội nhập, điều đó càng có ý nghĩa quan trọng

Bài tập1.

Câu 1 Như chúng ta đã biết, đất nước ta có được như ngày hôm nay là nhờ

công lao to lớn của cha anh đổ biết bao xương máu trong các cuộc đấu tranh để giành lại độclập Tuy nhiên, một bộ phận không nhỏ của giới trẻ hiện nay do không chứng kiến chiến tranhnên không hiểu những mất mát, hi sinh của dân tộc Chính vì thế họ rất thờ ơ trước những tấm

gương anh hùng liệt sĩ, vô cảm trước những hành vi gây hấn của Trung Quốc, thờ ơ thậm chícòn vui vẻ trước sự ra đi của Đại tướng Võ Nguyên Giáp…vv.

Trình bày suy nghĩ của em khi đọc những thông tin trên Là người con đất Việt, em cầnphải làm gì để bảo vệ tổ quốc?

* Gợi ý HS nêu được các bước sau:

Câu 2: Gia đình là tế bào của xã hội Gia đình có bình yên thì xã hội mới ổn định và

phát triển Tuy nhiên, hiện nay có không ít gia đình vẫn còn trường hợp bạo lực xảy ra, con cái

hư hỏng, không có nề nếp, kỉ cương, sinh đẻ không có kế hoạch, không thực hiện nghĩa vụ củacông dân…Đó chính là vấn nạn của xã hội

Em có suy nghĩ gì khi đọc thông tin trên? Bằng kiến thức đã học ở chương trình GDCD 7 emhãy làm rõ thông tin đó

* Gợi ý.

- Nêu suy nghĩ của bản thân về thực trạng trên

- Làm rõ ván đề trên:

+ Ý nghĩa:

- Đối với cá nhân và gia đình: Gia đình là tổ ấm nuôi dưỡng, giáo dục mỗi con người.

- Đối với xã hội: Gia đình là tế bào của xã hội Gia đình có hạnh phúc, bình yên xã hội mới ổn

định, vì vậy xây dựng gia đình văn hóa là góp phần xây dựng gia đình văn minh, tiến bộ, hạnhphúc

+ Bổn phận, trách nhiệm của các thành viên trong gia đình:

- Đối với mọi người: Thực hiện tốt bổn phận, trách nhiệm của mình với gia đình, sống giản dị,

không tham gia những thú vui thiếu lành mạnh, không sa vào các tệ nạn xã hội

- Đối với học sinh: Phải chăm học, chăm làm, kính trọng, vâng lời, giúp đỡ ông bà cha mẹ,

thương yêu anh chị em; không đua đòi ăn chơi, không làm điều gì tổn hại đến danh dự gia đình

BT2

Câu 1.Thế nào là truyền thống tốt đẹp của dân tộc? Kể tên một số truyền thống tốt đẹp củadân tộc ta? Em sẽ làm gì để phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc?

Câu 2 Hoa đang là sinh viên , cô được sinh ra trong gia đình nghèo nhưng hiếu học ở

một làng quê nghèo chiêm trũng Cô luôn thấy xấu hổ vì điều này nên không bao giờ muốnnói về gia đình và quê hương mình

1 Em có suy nghĩ gì về quan điểm và thái độ của Hoa?

2.Qua câu chuyện trên, em có suy nghĩ như thế nào về việc giữ gìn và phát huy truyềnthống dân tộc?

Câu 3 Có ý kiến cho rằng: Chỉ những gia đình, dòng họ nào có những truyền thống tốt đẹp

mới cần phải giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình dòng họ mình, còn không thìkhông cần thiết

Em đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?

Câu 4 Theo nguồn tin từ kênh 14.vn ngày 20.12.2014.

Vào lúc 17h30 ngày 12-12-2014, cháu Phạm Phan Diệu Hiền ( SN 2008) bị chính bố ruộtcủa mình là ông Phạm Ngọc Phúc (SN 1974, hộ khẩu thường trú thôn Tây, xã Tịnh Sơn, huyệnSơn Thịnh, tỉnh Quảng Ngãi) dùng vở cuộn tròn lại rồi đốt lửa châm vào miệng, ngực và lưng

của bé gây bỏng Ngoài ra, trên thân thể bé Hiền còn có nhiều vết bầm khác Tuy nhiên, gầnmột tuần sau mới được giáo viên chủ nhiệm phát hiện và báo lại với chủ trọ Nguyên nhân đượccho là bé Hiền đã lấy tiền của những bạn học chung lớp để tiêu xài.

Suy nghĩ gì khi đọc thông tin trên?

BT3

Câu 1- Nêu khái niệm truyền thống tốt đẹp của dân tộc là những giá trị tinh thần được hình

thành trong quá trình lịch sử lâu dài của dân tộc, được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác

- Nêu một số truyền thống tốt đẹp của dân tộc như: Yêu nước, đoàn kết, hiếu học, nhân nghĩa,

- Những việc làm để phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc

Câu 2: * Quan điểm về truyền thống:

- Là những giá trị tốt đẹp được hình thành trong quá trình lịch sử và được truyền từ thế hệ nàysang thế hệ khác

- Mỗi chúng ta phải giữ gìn và phát huy truyền thống vì đó là cội rễ, là bản sắc, là sức mạnhcủa mỗi dân tộc

- Phê phán, ngăn chặn những hành vi làm tổn hại đến những truyền thống tốt đẹp của dân tộc

Câu 3

- Cần khẳng định ý kiến đó sai vì mỗi gia đình, dòng họ có những điểm mạnh riêng.

- Nêu khái niệm

- Ý nghĩa

- Lấy ví dụ chứng minh

- Liên hệ bản thân

Câu 4

- Hành vi trên là xâm phạm quyền trẻ em

- Gia đình không quan tâm cho con, chưa biết cách giáo dục con

- Nêu ý nghĩa của xây dựng gia đình văn hóa

- Liên hệ bản thân

BT4

Câu 1 Hưởng ứng đợt phát động thi đua lập thành tích chào mừng 30 năm ngày nhà giáo Việt

Nam 20-11, là một học sinh để thể hiện lòng thành kính với thầy cô giáo em hãy giới thiệu một

câu ca dao hoặc tục ngữ về chủ đề “ Tôn sư trọng đạo” và trình bày hiểu biết của em về chủ đề

đó

* Gợi ý

- Câu ca dao “Muốn sang thì bắc cầu kiều

Muốn con hay chữ thì yêu lấy thầy”

- Nêu được khái niệm, biểu hiện, ý nghĩa và lien hệ bản thân

Câu 2 Một trong những truyền thống tốt đẹp và quý báu của dân tộc ta là truyền thống “Đoàn

kết tương trợ” Bằng kiến thức đã học em hãy làm rõ truyền thống đó

* Gợi ý.

- Nêu khái niệm truyền thống là gì.

- Việt Nam có nhiều truyền thống tốt đẹp đáng tự hào

- Phân tích truyền thống đoàn kết, tượng trợ:

+ Trong kháng chiến

+ Trong thời kỳ hiện nay

- Lấy ví dụ trong cuộc sống

- Liên hệ bản thân

Chủ đề 5: QUAN HỆ VỚI MÔI TRƯỜNG THIÊN NHIÊN.

Bài 1: Yêu thiên nhiên, sống hòa hợp với thiên nhiên.

a Thiên nhiên.

- Thiên nhiên bao gồm: nước, không khí, sông, suối, cây, bầu trời, đồi núi, khoáng sản

- Là sống gần gũi, gắn bó với thiên nhiên; tôn trọng và bảo vệ thiên nhiên, không làm nhữngđiều có hại với thiên nhiên; biết khai thác từ thiên nhiên những điều có lợi cho con người vàkhắc phục, hạn chế những tác hại do thiên nhiên gây ra

b Vai trò của thiên nhiên đối với con người.

- Thiên nhiên là tài sản vô giá rất cần thiết cho con người

c Trách nhiệm của con người với thiên nhiên.

- Phải bảo vệ, giữ gìn

- Tuyên truyền, nhắc nhở mọi người cùng thực hiện

- Sống gần gũi, hoà hợp với thiên nhiên

Bài tập1.

Câu 1

Việt Nam là một trong năm nước trên thế giới chịu tác động và ảnh hưởng của biến đổi khí hậutoàn cầu

a Em hãy nêu nguyên nhân, hậu quả của sự biến đổi khí hậu toàn cầu

b Biện pháp khắc phục hậu quả đó?

Câu 2 Trên đường đi học Nam và Hà thấy có một đám cháy lớn ở rừng Thấy vây,

Nam bảo Hà hãy đến báo với chính quyền địa phương để họ giải quyết, vì nếu cứ để thế lửacháy lớn sẽ phá hoại khu rừng Nhưng Hà không đồng ý và bảo kệ nó, cháy chừng ấy cũngkhông ảnh hưởng gì, cháy một lúc tự khắc lửa sẽ bị dập tắt mà

a Em có nhận xét gì về tình huống trên?

b Nếu em là Nam thì em sẽ làm gì khi có trường hợp trên xảy ra?

c.Vì sao chúng ta phải bảo vệ môi trường và thiên nhiên?

Câu 3 Chứng minh: Thiên nhiên có vai trò rất quan trọng đối với con người?

Đáp án.

Câu 1

a Nguyên nhân:

- Do ý thức của con người vẫn còn kém trong việc bảo vệ môi trường và TNTN (Chặt

phá rừng, xả rác xuống môi trường, săn bắt các loài động thực vật quý hiếm )

- Sự quản lí của các cấp chính quyền còn lỏng lẻo

- Do nạn lâm tặc hoành hành

- Nạn du canh du cư

- Do hậu quả của chiến tranh

b Hậu quả

- Mất cân bằng sinh thái

- Ô nhiễm môi trường

- Cạn kiệt các nguồn TNTN

- Suy thoái môi trường

- Băng tan hai cực

- Mực nước biển dâng cao

- Nhiệt độ tăng cao

c Biện pháp để bảo vệ môi trường và thiên nhiên

- Trồng và chăm sóc cây xanh

- Khai thác rừng có kế hoạch, kết hợp giữa khai thác và trồng rừng

- Bảo vệ các loài động vật, không đánh bắt thủy hải sản bằng phương pháp hủy diệt (nổ mìn,xung điện vv).

- Giải thích cho bạn ấy hiểu tác dụng của rừng

- Nếu bạn ấy không đi báo chính quyền địa phương giải quyết thì tự bản thân em sẽ đi

- Trường hợp mà bận học thì găp giáo viên hoặc ai đó để họ thông báo kịp thời

c.Vì sao chúng ta phải bảo vệ môi trường và thiên nhiên?

- Thiên nhiên cung cấp cho con người những thứ cần thiết cho cuộc sống, đáp ứng nhu cầu tinhthần của con người; thiên nhiên chính là môi trường sống của con người, không có thiên nhiênthì con người không thể tồn tại được

- Thiên nhiên bị tàn phá sẽ làm ô nhiễm môi trường, mất cân bằng sinh thái, gây ra những hậuquả nặng nề mà con người phải gánh chịu (Làm cho cuộc sống gặp nhiều khó khăn, thiệt hại tàisản, tính mạng của con người vv)

Câu 3 Chứng minh:

- Học sinh nêu được:

+ Khái niệm của thiên nhiên

- Thiên nhiên bao gồm: nước, không khí, sông, suối, cây, bầu trời, đồi núi, khoáng sản

- Là sống gần gũi, gắn bó với thiên nhiên; tôn trọng và bảo vệ thiên nhiên, không làm nhữngđiều có hại với thiên nhiên; biết khai thác từ thiên nhiên những điều có lợi cho con người vàkhắc phục, hạn chế những tác hại do thiên nhiên gây ra

+ Vai trò của thiên nhiên

- Thiên nhiên cung cấp cho con người những thứ cần thiết cho cuộc sống, đáp ứng nhu cầu tinhthần của con người; thiên nhiên chính là môi trường sống của con người, không có thiên nhiênthì con người không thể tồn tại được

- Lấy ví dụ để chứng minh: Thiên nhiên cung cấp những thứ cần thiết cho con người,

con người khai thác, chế biến để phục vụ cho con người

- Thiên nhiên bị tàn phá sẽ làm ô nhiễm môi trường, mất cân bằng sinh thái, gây ra những hậuquả nặng nề mà con người phải gánh chịu (Làm cho cuộc sống gặp nhiều khó khăn, thiệt hại tàisản, tính mạng của con người vv)

+ Nêu một số hành vi xâm hại thiên nhiên như: Đốt rừng làm nưng rẫy, săm bắt các lài độngvật quý hiếm, xả rác chưa xử lí xuống môi trường và hậu quả của những hành vi đó

+ Liên hệ bản thân

Bài tập2.

Câu 1 Hiện nay tài nguyên thiên nhiên của chúng ta đang bị khai thác cạn kiệt, môi trường

đang bị ô nhiễm trầm trọng, bằng sự hiểu biết của mình hãy trình bày:

a Vai trò của tài nguyên thiên nhiên và môi trường đối với đời sống của con người?

b Bảo vệ môi trường là gì? Nêu các biện pháp bảo vệ môi trường?

Câu 2 Vì sao bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên là vấn đề bức xúc toàn cầu? Là

học sinh , em làm gì để bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên?

Câu 3

a Môi trường là gì? Tài nguyên thiên nhiên là gì? Vai trò của môi trường và tài nguyên nhiênđối với đời sống của con người như thế nào?

b Thế nào là bảo vệ môi trường? Là học sinh em cần phải làm gì để góp phần bảo vệ môitrường và tài nguyên nhiên?

Câu 4 Việt Nam là một trong năm nước trên thế giới chịu tác động và ảnh hưởng của biến đổi

khí hậu toàn cầu

a Em hãy nêu nguyên nhân, hậu quả của sự biến đổi khí hậu toàn cầu

b Biện pháp khắc phục hậu quả đó?

Câu 5 Trên đường đi học Nam và Hà thấy có một đám cháy lớn ở rừng Thấy vây, Nam bảo

Hà hãy đến báo với chính quyền địa phương để họ giải quyết, vì nếu cứ để thế lửa cháy lớn sẽphá hoại khu rừng Nhưng Hà không đồng ý và bảo kệ nó, cháy chừng ấy cũng không ảnhhưởng gì, cháy một lúc tự khắc lửa sẽ bị dập tắt mà

a Em có nhận xét gì về tình huống trên?

b Nếu em là Nam thì em sẽ làm gì khi có trường hợp trên xảy ra?

c.Vì sao chúng ta phải bảo vệ môi trường và thiên nhiên?

Câu 6 Chứng minh: Thiên nhiên có vai trò rất quan trọng đối với con người?

Hướng dẫn.

Câu 1.

a Vai trò của tài nguyên thiên nhiên và môi trường

- Có tầm quan trọng đặc biệt đối với đời sống con người, tạo cơ sở vật chất để phát triển kinh

tế, văn hóa, xã hội, tạo cho con người phương tiện sinh sống, phát triển đạo đức, trí tuệ và tinhthần

+ Nếu MT trong lành, sạch đẹp, đảm bảo cân bằng sinh thái sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho conngười có phương tiện sinh sống và phát triển các mặt

+ Nếu MT bị ô nhiễm, việc sử dụng TNTN không có kế hoạch sẽ gây mất cân bằng sinh thái,làm cho MT bị suy thoái là nguyên nhân dẫn đến lũ lụt, hạn hán, ảnh hưởng trực tiếp đến đờisống con người

b Bảo vệ MT: là các hoạt động giữ cho MT xanh, sạch, đẹp, đảm bảo cân bằng sinh thái

- Các biện pháp bảo vệ MT

+ Không được sử dụng các nguyên, nhiên liệu là tác nhân gây ô nhiễm mt

+ Không vứt rác bừa bãi

+ Xử lí hiệu quả các chất thải công nghiệp, chất thải sinh hoạt để không làm ô nhiễm mt

+ Khai thác và sử dụng hợp lí, tiết kiệm nguồn tài nguyên TN

+ Nghiên cứu các biện pháp ngăn chặn, khắc phục các hậu quả xấu do con người và thiên nhiêngây ra

+ Chăm sóc và bảo vệ các loài động vật, thực vật quý hiếm cần phải bảo tồn

+ Đối với HS phải cùng với mọi người tích cực tham gia hưởng ứng tết trồng cây, tham gia bảo

vệ cây xanh ở trường học, ven đường, giữ gìn vệ sinh trường lớp, thôn xóm nơi cư trú tích cựủng hộ hội bảo vệ TN và MT Việt Nam và hưởng ứng ngày MT thế giới hàng năm

Bảo vệ MT, các biện pháp bảo vệ MT

- Hiện nay môi trường và tài nguyên thiên nhiên đang bị đe dọa bởi chất thải của các nhà máy,

xí nghiệp, các công ty….bởi sự thiếu hiểu biết và thiếu ý thức của con người đã làm cho môitrường bị ô nhiễm nặng nề, tài nguyên thiên nhiên bị cạn kiệt, thiên tai lũ lụt thường xuyên xảy

ra Vì vậy, bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên là trách nhiệm của mọi người và toàn

xã hội

- Liên hệ: Hiểu giá trị của môi trường và tài nguyên thiên nhiên để có ý thức trách nhiệm bảovệ

+ Tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên như: Tham gia

vệ sinh công cộng, trồng cây gây rừng, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, bảo vệ động thực vật,thủy- hải sản, nguồn nước….Tuyên truyền cho những người xung quanh cùng tích cực tham giabảo vệ môi trường và tài nguyên thiên nhiên

Câu 3:

a, - Khái niệm môi trường và khái niệm tài nguyên thiên nhiên (SGK)

- Vai trò của môi trường và tài nguyên thiên nhiên :

+ Tạo cơ sở vật chất để phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội

+ Tạo phương tiện sinh sống, phát triển trí tuệ, đạo đức, tinh thần

b - Khái niệm bảo vệ môi trường (SGK)

- Những biện pháp mà học sinh có thể làm gì để góp phần bảo vệ MT và TNTN:Thamgia làm vệ sinh trường lớp, nơi ở; Trồng và chăm sóc cây xanh; Tuyên truyền, vận động mọingười thực hiện bảo vệ MT và TNTN; Tham gia hoạt động bảo vệ MT và TNTN do trường,hoặc địa phương tổ chức

Câu 4.

a Nguyên nhân, hậu quả của sự biến đổi khí hậu toàn cầu

- Nguyên nhân:

+ Chủ quan: do con người thiếu ý thức

+ Khách quan: Chiến tranh, nạn lâm tặc

- Hậu quả: Ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng

b Biện pháp khắc phục hậu quả đó: Trồng cây gây rừng, khai thác có quy hoạch

Câu 5, 6: Tương tự đáp án câu 1

Chủ đề 6: QUYỀN TRẺ EM; QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CÔNG DÂN TRONG GIA ĐÌNH. Bài 1 Công ước LHQ về QTE.

d Nhóm quyền tham gia:

Là những quyền được tham gia vào những công việc có ảnh hưởng đến cuộc sống của trẻ em,

như được bày tỏ ý kiến, nguyện vọng của mình.

- Mỗi chúng ta cần biết bảo vệ quyền của mình và tôn trọng quyền của người khác ; phải thựchiện tốt bổn phận và nghĩa vụ của mình.

Bài 2: Quyền được bảo vệ, giáo dục và chăm sóc của trẻ em Việt Nam.

1 Bổn phận của trẻ em trong gia đình, nhà trường và xã hội.

+ Đối với gia đình: Yêu quý, kính trọng, hiếu thảo với ông bà, cha mẹ, giúp đỡ cha mẹ làmnhững điều vừa sức mình

+ Đối với nhà trường: Chăm chỉ học tập, kính trọng thầy cô giáo, đoàn kết với bạn bè

+ Đối với xã hội: Sống có đạo đức, tôn trọng pháp luật, tôn trọng và giữ gìn bản sắc văn hóadân tộc; yêu quê hương, đất nước, yêu đồng bào, có ý thức xây dựng Tổ quốc Việt Nam XHCN

và đoàn kết quốc tế

2 Trách nhiệm của gia đình, Nhà nước và xã hội trong việc chăm sóc và giáo dục trẻ em.

- Gia đình là người chịu trách nhiệm trước tiên trong việc tạo điều kiện tốt nhất cho sự pháttriển của trẻ

- Nhà nước và xã hội tạo mọi điều kiện tốt nhất để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của trẻ em,chăm sóc, giáo dục và bồi dưỡng các em trở thành công dân có ích cho đất nước

Bài 3: Quyền và nghĩa vụ công dân trong gia đình.

1 Quyền và nghĩa vụ của cha mẹ, ông bà.

- Cha mẹ có quyền và nghĩa vụ nuôi dạy, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con.Khôngphân biệt đối xử, ngược đãi, xúc phạm con

- Ông bà có quyền và nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng cháu chưa thànhniên

2 Quyền và nghĩa vụ của con, cháu

- Con cháu có bổn phận yêu quý, kính trọng, biết ơn cha mẹ, ông bà

- Con cháu có quyền và nghĩa vụ chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, ông bà Nghiêm cấm hành vingược đãi ông bà, cha mẹ

3 Anh chị em có bổn phận thương yêu, chăm sóc, giúp đỡ nhau.

Bài tập1.

Câu 1 Theo nguồn tin từ GiadinhNet - Đó là ý kiến của luật sư Trần Chí Thanh - Văn phòng

Luật sư Tâm Đức (Hà Nội) sau trải nghiệm hơn 10 năm giải quyết các vụ án dân sự.

Luật sư Trần Chí Thanh đã từng giải quyết một vụ án người con trai trưởng đuổi bố mẹ rakhỏi nhà ở huyện Văn Lâm - Hưng Yên Ông Nguyễn Văn H và bà Phan Thị Th có 4 người controng đó có một người con trai là Nguyễn Văn B Sau khi các con ông H lập gia đình, ông bà Hsống cùng vợ chồng người con trai trong ngôi nhà và mảnh vườn mà ông cha để lại Khi ông bà

H về già, con dâu lo lắng sẽ bị chia nhà chia đất cho các cô em chồng nên đã xúi chồng đuổi bố

mẹ ra khỏi nhà Anh B nghe vợ và đã đuổi bố mẹ đi Khi mấy người em xúm vào khuyên nhủ,anh B liền đoạn tuyệt bố mẹ rằng "ông bà không phải là bố mẹ tôi"

Một trường hợp tương tự khác ở Hà Nội, mặc dù khá đông con (2 trai, 4 gái), nhưng ôngPhạm Viết Đ và bà Nguyễn Thị Th (ở phường Thụy Khuê, quận Ba Đình), đều đã trên 80 tuổicũng bị anh Phạm Tiến M, người con trai trưởng hắt hủi, ngược đãi Anh M thường văng tụcvới bố mẹ, nói năng thiếu đạo đức Các con anh vì thế cũng rất hỗn hào với ông bà Người contrai út ở bên cạnh nhìn thấy bố mẹ mình sống buồn tủi như vậy, tha thiết mời bố mẹ về sốngcùng vợ chồng mình, nhưng vợ chồng ông Đ nhất quyết không nghe Ông bà nói rằng, sốngchết thế nào cũng ở cùng con trai trưởng Nhưng không chịu được sự hắt hủi, hỗn hào của contrai trưởng, ban ngày vợ chồng ông Đ đành phải sang nhà anh con út để ăn uống Tối, ông bà lại

về nhà con trai trưởng để ngủ, như vậy vẫn không phải mang tiếng với hàng xóm là có con cháubất hiếu!

Suy nghĩ của em khi đọc thông tin trên? Trình bày quy định của pháp luật về quyền vànghĩa vụ của công dân trong gia đình?

*Gợi ý: - Nêu suy nghĩ của bản thân.

- Quy định của pháp luật:

1 Quyền và nghĩa vụ của cha mẹ, ông bà.

- Cha mẹ có quyền và nghĩa vụ nuôi dạy, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con.Khôngphân biệt đối xử, ngược đãi, xúc phạm con

- Ông bà có quyền và nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng cháu chưa thànhniên

2 Quyền và nghĩa vụ của con, cháu

- Con cháu có bổn phận yêu quý, kính trọng, biết ơn cha mẹ, ông bà

- Con cháu có quyền và nghĩa vụ chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, ông bà Nghiêm cấm hành vingược đãi ông bà, cha mẹ

3 Anh chị em có bổn phận thương yêu, chăm sóc, giúp đỡ nhau.

Chủ đề 7: QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CÔNG DÂN VỀ TRẬT TỰ AN TOÀN XÃ HỘI;

BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN.

Bài 1: Thực hiện trật tự an toàn giao thông.

1 Nguyên nhân tai nạn giao thông.

- Dân số tăng nhanh

- Các phương tiện tham gia giao thông ngày càng nhiều

- Quản lý của Nhà nước về giao thông còn nhiều hạn chế

- Ý thức của một số người tham gia giao thông còn chưa tốt

2 Các loại biển báo.

- Biển báo cấm: hình tròn, viền đỏ nền trắng, hình vẽ màu đen thể hiện điều cấm

- Biển báo nguy hiểm: hình tam giác đều, viền đỏ, nền vàng, hình vẽ màu đen thể hiện điềunguy hiểm cần đề phòng

- Biển chỉ dẫn: hình chữ nhật hoặc hình vuông , nền xanh lam, chữ trắng

- Biển hiệu lệnh: hình tròn nền xanh lam, hình vẽ trắng thể hiện điều phải thi hành

3 Quy định của pháp luật.

+ Đối với người đi bộ

+ Đối với người đi xe đạp

+ Đối với trẻ em

Bài 2: Phòng, chống các tệ nạn xã hội.

1 Tệ nạn xã hội là gì.

- Tệ nạn xã hội là là hiện tượng xã hội bao gồm những hành vi

+ Sai lệch chuẩn mực xã hội

+ Vi phạm đạo đức và pháp luật

+ Gây hậu quả nghiêm trọng về mọi mặt đối với đời sống xã hội

2 Pháp luật nước ta quy định việc phòng chống tệ nạn xã hội.

- Nghiêm cấm sản xuất, tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng, tổ chức sử dụng trái phép chất

ma túy

- Nghiêm cấm dụ dỗ, dẫn dắt, hoạt động mại dâm

- Trẻ em không được đánh bạc, uống rượu, hút thuốc

3 HS phải làm gì để phòng chống tệ nạn xã hội.

- Có lối sống giản dị, lành mạnh

- Không tham gia vào các tệ nạn xã hội

- Tham gia các hoạt động, phòng chống tệ nạn xã hội trong nhà trường và địa phương

Bài 3: Phòng chống nhiếm HIV/AIDS.

1 Khái niệm HIV/AIDS.

- HIV là tên một loại vi rút gây suy giảm miễn dịch ở người

- AIDS là giai đoạn cuối của sự nhiễm HIV

2 Con đường lây nhiễm HIV/AIDS.

- Lây truyền qua đường máu( truyền máu, dùng chung bơm kim tiêm)

- Lây truyền qua đường tình dục

- Lây truyền từ mẹ sang con

3 Cách phòng tránh HIV/AIDS.

- Tránh tiếp xúc với máu của người nhiễm HIV/AIDS

- Không tham gia vào các tệ nạn ma tuý, mại dâm

- Có hiểu biết đầy đủ về HIV/AIDS để chủ động phòng tránh

- Tích cực tham gia các hoạt động phòng, chống nhiễm HIV/AIDS

Bài 4: Phòng ngữa tai nạn vũ khí, cháy nổ và các chất độc hại.

1 Tác hại của tai nạn vũ khí, cháy, nổ và các chất độc hại.

- Các tai nạn vũ khí, cháy, nổ và các chất độc hại gây ra những tổn thất về người, tài sản cho giađình và xã hội

2 Các quy định phòng ngừa tai nạn vũ khí, cháy, nổ và các chất độc hại.

- Cấm tàng trữ, vận chuyển, buôn bán, sử dụng trái phép các loại vũ khí, các chất nổ, chất cháy,chất độc hại

- Chỉ những cơ quan, tổ chức, cá nhân được nhà nước giao nhiệm vụ và cho phép mới được giữ,chuyên chở, sử dụng vũ khí, chất nổ

3 Trách nhiệm của học sinh: Tìm hiểu, thực hiện tuyên truyền các quy định về phòng ngừa tai

nạn vũ khí, cháy, nổ và các chất độc hại;Tố cáo các hành vi vi phạm pl

Bài tập1.

Câu 1 Theo thông tin của Cục phòng chống HIV, AIDS “ Tính đến ngày 30/9/2012, cả

nước có trên 206.000 người nhiễm HIV, hơn 59.000 người đã chuyển sang AIDS và trên 62.000 người đã tử vong do AIDS Ở Nghệ An, tính đến ngày 30/4/2012, số người nhiễm HIV là 6.329 người trong đó bệnh nhân AIDS là 3.457 người và số người tử vong do AIDS là 1.991 người.”

a Em có suy nghĩ gì khi đọc thông tin trên?

b Nêu hiểu biết của em về phòng, chống nhiễm HIV/AIDS trong giai đoạn hiện nay?

Câu 2: Trong một buổi sinh hoạt liên đội tại Trường THCS A, thầy Tổng phụ trách đội đã

nhận xét: “… Đại hội chi đội lớp 9A đã diễn ra tốt đẹp Tất cả đội viên trong chi đội đã tham gia xây dựng bàn bạc về phương hướng phấn đấu của chi đội trong năm học mới Đại hội cũng

đã bầu ra được ban cán sự gồm các bạn học tốt, ngoan ngoãn, có ý thức xây dựng tập thể, lãnh đạo chi đội trở thành đơn vị xuất sắc của trường…”

a Em hãy cho biết vì sao đại hội chi đội lớp 9A lại thành công như vậy?

b Nhằm góp phần xây dựng đơn vị 9A trở thành đơn vị xuất sắc của trường, em hãy làm

rõ nội dung dân chủ và kỷ luật mà em đã được học

Câu 3 Cho tình huống sau:

Để bài kiểm tra học kỳ đạt kết quả cao, trong giờ ôn tập học kỳ II cô giáo dạy môn

GDCD đưa ra 10 bài tập cho cả lớp về nhà làm Tuấn bàn với các bạn để ôn tập đỡ vất vả thì chúng ta phải biết hợp tác với nhau, mỗi nhóm làm 2 câu sau đó đem kết quả trao đổi cho nhau.Làm thế ai cũng đủ bài tập để báo cáo với cô giáo mà lại nhàn nữa

Ý kiến của em về cách làm trên?

Hãy trình bày hiểu biết của mình về nội dung hợp tác cùng phát triển trong giai đoạn hiệnnay?

* Gợi ý :

Yêu cầu nêu được:

- Khẳng định ý kiến của Tuấn đưa ra là sai

- Giải thích: Vì mục đích của cô giáo là mỗi người tự làm bài tập để hiểu và khắc sâu kiếnthức nội dung bài học Nếu làm như Tuấn thì mỗi người không hiểu sâu hết kiến thức dẫn đếnchất lượng kém, không phát triển hơn nữa việc làm đó thể hiện sự đối phó, lừa dối giáo viên,thiếu trung thực trong học tập Đó không phải là bản chất của hợp tác cùng phát triển

b Hiểu biết của em về vấn đề hợp tác cùng phát triển trong giai đoạn hiện nay:

- Nêu khái niệm hợp tác: Hợp tác là cùng chung sức làm việc ,giúp đỡ, hỗ trợ lẫn nhau trongcông việc, lĩnh vực nào đó vì mục đích chung

- Hợp tác phải dựa trên cơ sở bình đẳng, hai bên cùng có lợi và không làm phương hại đếnlợi ích của những người khác

- Khẳng định được tính tất yếu của hợp tác: Hiện nay thế giới đang đứng trước những vấn

đề cấp thiết, đe doạ sự sống còn của nhân loại ( như bùng nổ dân số, ô nhiễm môi trường,khủng bố quốc tế, dịch bệnh hiểm nghèo ) để giải quyết những vấn đề đó cần phải có sự hợptác quốc tế chứ không một quốc gia riêng lẻ nào có thể tự giải quyết được

- Thành tựu hợp tác của Việt Nam nói riêng và thế giới nói chung trên mọi lĩnh vực ( vềvốn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, giải quyết các vấn đề toàn cầu )

- Nguyên tắc hợp tác quốc tế của Đảng và Nhà nước ta:

+ Tôn trọng độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của nhau

+ Không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau, không dùng vũ lực hoặc đe doạ dùng vũlực

Chủ đề 8: QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN VỀ VĂN HÓA, GIÁO DỤC VÀ

- Hoàn thành bậc giáo dục Tiểu học

- Gia đình có nhiệm vụ tạo điều kiện cho con em hoàn thành nghĩa vụ học tập

Bài 2: Bảo vệ di sản văn hóa.

- DSVH là tài sản của dân tộc nói lên truyền thống dân tộc, thể hiện công đức của tổ tiên trongcông cuộc xây dựng và bảo vệ tổ quốc, thể hiện kinh nghiệm của dân tộc trên các lĩnh vực Cácthế hệ sau có thể tiếp thu, kế thừa truyền thống, kinh nghiệm đó để phát triển nền văn hóa mangđậm bản sắc dân tộc.

+ Đối với thế giới

- DSVH của Việt Nam đóng góp vào kho tang văn hóa của thế giới Một số DSVH của ViệtNam được công nhận là DSVH thế giới để được tôn vinh, giữ gìn như những tài sản quý giácủa nhân loại

3 Quy định của pháp luật về bảo vệ DSVH.

- Nhà nước bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp chủ sở hữu DSVH Chủ sở hữu DSVH có tráchnhiệm bảo vệ và phát huy giá trị của DSVH

- Nghiêm cấm các hành vi:

+ Chiếm đoạt, làm sai lệch DSVH

+ Hủy hoại hoặc gây nguy cơ hủy hoại DSVH

+ Đào bới trái phép địa điểm khảo cổ, XD trái phép, lấn chiếm đất đai thuộc di tích lịch sử vănhóa…

4 Trách nhiệm của công dân sinh, học.

- Tôn trọng, tự hào về DSVH

- Tìm hiểu DSVH của quê hương, đất nước để giới thiệu cho mọi người biết

- Luôn có ý thức bảo vệ DSVH

Bài 3: Quyền sở hữu tài sản và nghĩa vụ tôn trọng tài sản của công dân.

1 Quyền sở hữu của công dân

- Quyền chiếm hữu: Là quyền trực tiếp nắm giữ, quản lí tài sản

- Quyền sử dụng: Là quyền khai thác giá trị sử dụng của tài sản

- Quyền định đoạt: Là quyền quyết định đối với tài sản như mua, bán, tặng, cho

2 Nghĩa vụ của công dân

- Tôn trọng quyền sở hữu tài sản của người khác, không được sâm phạm tài sản của cá nhân, tổchức, tập thể và của nhà nước

- Khi vay, nợ phải trả đầy đủ, đúng hẹn

- Khi mượn phải giữ gìn cẩn thận, nếu hỏng phải sửa chữa hoặc bồi thường

3 Nhà nước công nhận và bảo hộ quyền sở hữu hợp pháp của công dân

Bài 4: Nghĩa vụ tôn trọng, bảo vệ tài sản nhà nước và lợi ích công cộng.

1.Tài sản của nhà nước, lợi ích công cộng.

- Đất đai, rừng núi, sông, hồ, phần vốn và tài sản do nhà nước đầu tư vào các xí nghiệp, côngtrình văn hoá, xã hội

- Lợi ích công cộng là những lợi ích chung dành cho mọi người và xã hội

2 Nghĩa vụ của công dân đối với Tài sản của nhà nước, lợi ích công cộng.

- Công dân phải có nghĩa vụ tôn trọng, bảo vệ tài sản nhà nước và lợi ích công cộng

- Không được xâm phạm tài sản của nhà nước và lợi ích công cộng

- Khi được giao quản lí, sử dụng phải bảo quản, giữ gìn

3 Nhà nước ban hành và tổ chức thực hiện các quy định pháp luật về quản lí và sử dụng tài sản

thuộc sở hữu toàn dân

Bài tập.

Câu 1: Tình huống: Trong tiết học môn Giáo dục công dân về nội dung

“Thực hịên trật tự an toàn giao thông”, sau khi giới thiệu các loại biển báo, cô giáo hỏihọc sinh: Em hãy trình bày đặc điểm (hình dạng, màu sắc) của biển báo cấm? Bạn Hồng trả lời:

Tất cả biển báo cấm có hình tròn, nền màu trắng có viền đỏ, hình vẽ màu đen thể hiện điềucấm.

a Em hãy nhận xét câu trả lời của bạn Hồng

b Để đảm bảo an toàn khi đi đường, mỗi chúng ta phải làm gì?

Câu 2: Sách giáo khoa Giáo dục công dân lớp 8, trong một phần đặt vấn đề đã dẫn: Hải

là một cậu bé lai da đen, học giỏi và tốt bụng Song, vì màu da của mình mà em thường bị một

số bạn bè trong lớp chế giễu, châm chọc Điều đó làm Hải cảm thấy buồn tủi và giận các bạn vì

đã đối xử bất công với em Hải nghĩ: “Mình có làm gì nên tội đâu? Lẽ nào “da đen” là xấu?Không! Không thể như thế được, mình đã được hưởng màu da này từ cha Mình yêu nó và tựhào vì nó”

Suy nghĩ và hành động của Hải đã thể hiện một phẩm chất đạo đức tiêu biểu của conngười Bằng kiến thức đã học ở lớp 8 em hãy làm nổi bật phẩm chất đó?

Câu 3: Thông tin:

- Theo cục cảnh sát Phòng cháy chữa cháy (PCCC) và cứu nạn, cứu hộ, chỉ tính 9 thángđầu năm 2012, cả nước đã xảy ra 1377 vụ cháy làm 51 người chết, 112 người bị thương Những

vụ cháy này đã gây thiệt hại lớn về người và tài sản với trị giá hơn 844,52 tỷ đồng

- Theo tổ chức y tế thế giới, mỗi năm Việt Nam có khoảng trên 8 triệu người bị ngộ độcthực phẩm hoặc ngộ độc liên quan đến thực phẩm

a Em có suy nghĩ gì khi biết thông tin trên?

b Trình bày hiểu biết của em về phòng ngừa vũ khí cháy nổ và các chất độc hại?

Câu 4 Hiện nay, trên các phương tiện thông tin đại chúng có đăng tải một số hình ảnh,

bài viết về tình trạng bạo lực học đường Đây là hiện tượng tiêu cực của xã hội đang đượcmọi người quan tâm

Là một học sinh em có suy nghĩ và hành động gì để góp phần giảm thiểu hiện tượng tiêucực trên ?

Đáp án:

1

1

a/ - Khẳng định câu trả lời của bạn Hồng đưa ra là không đúng 0,5

- Giải thích: Hầu hết chứ không phải tất cả các biển báo cấm đều

có hình tròn, nền màu trắng có viền đỏ, hình vẽ màu đen

Ví dụ như: Biển Dừng lại (Stop), Cấm đi ngược chiều, cấm đỗ xe,cấm dừng đỗ xe

0,5

b/ Để đảm bảo an toàn khi đi đường mỗi chúng ta phải:

- Tuyệt đối chấp hành các quy định về đi đường, hệ thống biểnbáo hiệu giao thông, tín hiệu đèn giao thông

0,25

2 - Khẳng định đoạn trích trên thể hiện đức tính tôn trọng người

khác

0,25

- Đó là phẩm chất đạo đức cần thiết ở trong mọi thời đại 0,25

- Tôn trọng người khác là sự đánh giá đúng mức, coi trọng danh dự

phẩm giá và lợi ích của người khác

0,25

- Người biết tôn trọng người khác sẽ được người khác tôn trọng lại

Mọi người biết tôn trọng lẫn nhau sẽ góp phần làm cho quan hệ xã

- Tầm quan trọng của tôn trọng người khác ở mọi lúc mọi nơi 0,25

3 a/ Khi được xem thông tin trên em thấy:

-Hậu quả do tai nạn vũ khí cháy nổ và các chất độc hại gây ra (về

người và tài sản ) thật khủng khiếp

0,25

- Từ hậu quả trên đặt ra nhiệm vụ cấp bách là phải tăng cường

công tác phòng ngừa vũ khí cháy nổ và chất độc hại

0,25

b/ Hiểu biết của em về phòng, ngừa vũ khí cháy nổ và chất độc hại:

- Nhận dạng được các loại vũ khí, chất cháy và chất độc hại 0,25

- Nêu được tính chất nguy hiểm, tác hại của các tai nạn đó đối với

con người và xã hội: gây tổn thất to lớn cả về người và tài sản cho

cá nhân gia đình và xã hội

0,25

- Nguyên nhân: Do thiếu hiểu biết của con người, sự thiếu ý thức

chấp hành pháp luật, bất chấp pháp luật, vì lợi ích cá nhân hoặc do

sơ suất bất cẩn của con người

+ Chỉ những cơ quan, tổ chức, cá nhân được nhà nước giao nhiệm

vụ và cho phép mới được giữ, chuyên chở và sử dụng vũ khí ,chất

nổ, chất cháy, chất phóng xạ và độc hại

0,25

+ Cơ quan cá nhân, tổ chức có trách nhiệm bảo quản, chuyên chở

và sử dụng vũ khí, chất nổ, chất cháy, chất phóng xạ, chất độc hại

phải được huấn luyện về chuyên môn, có đủ phương tiện cần thiết

và tuân thủ quy định về an toàn

0,25

- Trách nhiệm của công dân, học sinh:

+Tự giác tìm hiểu và thực hiện nghiêm chỉnh các quy định về

phòng ngừa tai nạn vũ khí, cháy, nổ và các chất độc hại

0,25

+ Tuyên truyền vận động gia đình bạn bè và mọi người xung quanh

thực hiện tốt các quy định về phòng ngừa

0,25

+ Tố cáo những hành vi vi phạm hoặc xúi dục người khác vi phạm

các quy định trên

0,25

4 - Hiểu biết của mình về vấn đề bạo lực học đường 0,25

- Thực trạng bạo lực học đường trong giai đoạn hiện nay 0,5

- Khẳng định ngăn chặn nạn bạo lực học đường là nhiệm vụ cấpbách, là trách nhiệm chung của toàn xã hội

0,25

- Liên hệ bản thân có những đóng góp thông qua một số việc làm

cụ thể

1,0

Chủ đề 9: QUYỀN TỰ DO DÂN CHỦ CƠ BẢN CỦA CÔNG DÂN.

Bài 1 Quyền được pháp luật bảo hộ về tính mạng, thân thể, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm.

1 Pháp luật quy định:

+ Công dân có quyền bất khả xâm phạm về thân thể Không ai được xâm phạm tới thân thểngười khác Việc bắt giữ người phải theo đúng quy định của pháp luật

+ Mọi người phải tôn trọng tính mạng, sức khoẻ, danh dự và nhân phẩm của người khác

+ Mọi việc làm xâm hại đến tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm của người khác đều bị

Bài 2 Quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở.

a Đây là quyền cơ bản của CD ( điều 73 HP1992)

- Công dân có quyền được các cơ quan nhà nước và mọi người tôn trọng chỗ ở, không ai được

tự ý vào chỗ ở của người khác nếu không được người đó đồng ý, trừ trường hợp pháp luật chophép

b Trách nhiệm của công dân :

- Tôn trọng chỗ ở của người khác

- Biết bảo vệ chỗ ở của mình

- Phê phán, tố cáo những hành vi trái PL

Bài 3: Quyền tự do tín ngưỡng và tôn giáo.

1 Khái niệm.

+ Tín ngưỡng: Là niềm tin của con người vào một điều gì đó thần bí, hư ảo, vô hình như: thần

linh, thượng đế, chúa trời

+ Tôn giáo: Là một hình thức tín ngưỡng có hệ thống tổ chức, với những quan niệm giáo lí thể

hiện rõ sự tín ngưỡng, sùng bái thần linh và những hình thức lễ nghi thể hiện sự sùng bái ấy

+ Quyền tự do tín ngưỡng và tôn giáo.

- Là quyền của công dân có quyền theo hoặc không theo một tín ngưỡng, tôn giáo nào màkhông ai được cưỡng bức, cản trở

- Tôn trọng nơi thờ tự: Chùa, miếu, đền, nhà thờ

- Không được bài xích, gây mất đoàn kết, chia rẽ giữa những người có tín ngưỡng, tôn giáokhác nhau

3 Quy định của pháp luật về quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo: việc lợi dụng tín ngưỡng, tôn

giáo, lợi dụng quyền tự do, tín ngưỡng, tôn giáo để làm trái pháp luật và chính sách của nhànước

Bài 4: Quyền khiếu nại, tố cáo của công dân.

1.Quyền khiếu nại.

- Là quyền của công dân đề ngghị cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xem xét lại các quyết định khi cho rằng quyết định đó trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình

- Đều là quyền chính trị cơ bản của công dân được pháp luật quy định trong Hiến pháp

- Là công cụ để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp.

- Là phương pháp để công dân tham gia quản lý nhà nớc và quản lý xã hội

- Hình thức: trực tiếp, đơn từ, báo đài.

* Khác nhau Quyền khiếu nại Quyền tố cáo

- Người thực hiện là người trực tiếp bị

- Mục đích: Khôi phục quyền lợi bản

thân của người khiếu nại.

- Mọi công dân.

2 đ

Bài 5: Quyền tự do ngôn luận của công

- Quyền được thông tin theo quy định của pháp luật

- Có quyền tự do ngôn luận trong các cuộc họp ở cơ sở

- Kiến nghị với đại biểu quốc hội, hội đồng nhân dân

- Sử dụng quyền tự do ngôn luận phải tuân theo quy định của pháp luật, để phát huy tính tíchcực và quyền làm chủ của nhân dân

3 Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi để công dân thực hiện quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí.

Chủ đề 10: NHÀ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM – QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CÔNG DÂN TRONG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC.

Bài 1: Công dân nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

1.Thế nào là công dân, quốc tịch?

- Công dân là người dân của một nước

- Quốc tịch là căn cứ xác định công dân của một nước

- Công dân Việt Nam là người có quốc tịch Việt Nam

- Mọi cá nhân, mọi dân tộc cùng sinh sống trên lãnh thổ Việt Nam đều có quyền có quốc tịchViệt Nam

2 Những trường hợp được công nhận là công dân Việt Nam:

- Trẻ em sinh ra có cả bố và mẹ là công dân Việt Nam

- Trẻ em sinh ra có bố hoặc mẹ là công dân Việt Nam

- Trẻ em bị bỏ rơi trên lãnh thổ Việt Nam không rõ bố mẹ là ai

4 Nghĩa vụ của công dân đối với Nhà nước

- Nghĩa vụ học tập

- Bảo vệ Tổ quốc

- Công dân phải làm nghĩa vụ quân sự

- Nghĩa vụ tôn trọng và bảo vệ tài sản của nhà nước và lợi ích công cộng

- Nghĩa vụ tuân theo hiến pháp và pháp luật

- Nghĩa vụ đóng thuế và lao động công ích

Bài 2: Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

1 Bản chất của nhà nước ta:

Nhà nước Cộng hòa XCN Việt Nam là Nhà nước của dân, do dân, vì dân

2 Bộ máy Nhà nước.

- Bộ máy Nhà nước là một hệ thống tổ chức bao gồm các cơ quan nhà nước cấp trung ương vàcấp địa phương, có các chức năng và nhiệm vụ khác nhau.(Cấp trung ương; cấp tỉnh; cấphuyện; cấp xã)

Bài 3: Bộ máy Nhà nước cấp cơ sở.

1 Cơ quan Nhà nước cấp cơ sở.

+ Hội đồng nhân dân xã

+ Ủy ban nhân dân xã

Bài 4: Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

1 Hoàn cảnh ra đời của Hiến pháp.

- Hiến pháp 1946: Sau khi CMT8 thành công, nhà nước ban hành hiến pháp của CM dân tộc,dân chủ và nhân dân

- Hiến pháp 1959: Là hiến pháp của thời kì xây dựng CNXH ở miền Bắc và đấu tranh thốngnhất đất nước

- Hiến pháp 1980: Là hiến pháp của thời kì quá độ lê CNXH trên phạm vi cả nước

- Hiến pháp 1992: Là hiến pháp của thời kì đổi mới

-> Hiến pháp Việt Nam là sự thể chế hóa đường lối chính trị của đảng cộng sản Việt Namtrong từng thời kì, từng giai đoạn cách mạng

2 Hiến pháp:

- Hiến pháp là luật cơ bản của nhà nước, có hiệu lực pháp lí cao nhất trong hệ thống pháp luậtViệt Nam Mọi văn bản pháp luật khác đều được xây dựng, ban hành trên cơ sở các quy địnhcủa hiến pháp, không được trái với hiến pháp

3 Nội dung cơ bản của hiến pháp

- Hiến pháp do quốc hội xây dựng.

- Mọi công dân phải nghiêm chỉnh chấp hành hiến pháp, pháp luật

Bài 5: Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

3 Bản chất của pháp luật Việt Nam.

- Pháp luật Việt Nam thể hiện ý chí của giai cấp công nhân và nhân dân lao động, thể hiệnquyền làm chủ của nhân dân

4 Vai trò của pháp luật.

- Pháp luật là công cụ để quản lí nhà nước, kinh tế, văn hoá xã hội

- Là công cụ để giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội

- Là phương tiện phát huy quyền làm chủ của nhân dân, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

Y Ban, Lô Yến, Vi Hòa là ba người bạn thân thiết Năm nay, Vi Hòa phải xa hai bạn

xuống trường tỉnh để học Nhớ bạn, Vi Hòa đã viết thư cho Lô Yến Một lần, lên văn phòng nhàtrường thấy lá thư đó, Y Ban rất mừng liền bóc ra xem

Hỏi: a Em có nhận xét gì về hành vi của Y Ban? Vì sao?

b Nếu là Y Ban, trong trường hợp đó em sẽ làm gì?

Câu 4 Tình huống:

Một tốp học sinh mải nói chuyện khi đang đi xe đạp nên đã va quệt vào chị lao công dọn

vệ sinh bên đường Mấy bạn vẫn tiếp tục đi và còn cười khúc khích Thấy vậy, Bảo Chi ái ngạinói: “Chúng mình quay lại xin lỗi chị ấy đi” nhưng Hoàng xua tay: “Bà quét rác thì cần gì phảixin lỗi”

Hỏi: a Em có nhận xét gì về thái độ của Bảo Chi và Hoàng?

b Em sẽ làm gì trong tình huống trên?

Câu 5.

Nếu chủ đề cuộc thi viết thư quốc tế UPU năm 2012 là: “Bảo vệ hòa bình”, với tư cáchmột công dân của dân tộc yêu chuộng hòa bình thì em sẽ gửi bức thông điệp nào để bày tỏnhững khát vọng của mình đến bạn bè thế giới?

GỢI Ý

Câu 1- Hoa có quyền chiếm hữu và quyền sử dụng

- Hoa không có quyền định đoạt

- Vì: + Chiếc xe đạp đó là do bố mẹ mua cho

+ Hoa 15 tuổi thì đang chịu sự quản lí của bố mẹ

+ Chỉ bố mẹ Hoa mới có quyền định đoạt

- Quyền sở hữu tài sản là quyền của công dân(chủ sở hữu) đối với tài sản thuộc sở hữucủa mình Bao gồm:

+ Quyền chiếm hữu là quyền trực tiếp nắm giữ và quản lý tài sản

+ Quyền sử dụng là quyền khai thác giá trị sử dụng tài sản

+ Quyền định đoạt là quyền quyết định đối với tài sản như mua bán, tặng cho

- Thái độ: Biết bảo vệ và quản lí tài sản của mình tôn trọng quyền sở hữu của ngườikhác, không được xâm phạm tài sản cá nhân, tập thể, tổ chức

Câu 2 : Tệ nạn xã hội là hiện tượng xã hội bao gồm những hành vi sai lệch chuẩn mực xã hội,

vi phạm đạo đức và pháp luật, gây hậu quả xấu về mọi mặt đối với đời sống xã hội

- Kể tên được một số tệ nạn xã hội như : ma túy, cờ bạc

- Hậu quả : + Đối với bản thân

+ Đối với gia đình

+ Đối với xã hội

- Nguyên nhân: + Chủ quan: Thiếu tự chủ, ăn chơi, đua đòi

+ Khách quan: Do tác động của môi trường

- Thái độ:

+ Phê phán, lên án, đấu tranh các thói hư, tật xấu

- Hành động:+ Sống giản dị, lành mạnh

+ Ủng hộ, tuyên truyền các hoạt động phòng chống TNXH

+ Biết tự bảo vệ mình và những người xung quanh

+ Tích cực tham gia các hoạt động phòng chống TNXH

Câu 3 Hành vi của Y Ban là sai

Vì theo quy định của pháp luật:

- Thư tín của công dân phải được đảm bảo an toàn, bí mật

- Không ai được tự ý chiếm đoạt hoặc mở thư của người khác

- Nếu quan tâm đến Vi Hòa thì có thể hỏi thăm thông qua Lô Yến

Việc bóc mở thư phải được sự đồng ý của người chủ lá thư hoặc do cơ quan có thẩm quyền quyết định

Em sẽ:

- Không tự ý mở thư

- Đem thư về cho Lô Yến

- Hành vi tự ý bóc mở thư của người khác là vi phạm pháp luật

- Đồng ý với thái độ của bạn Bảo Chi

- Không đồng ý với thái độ của bạn Hoàng

Em sẽ :

+ Xin lỗi chị lao công

+ Nghề nào cũng vẻ vang như nhau nếu làm tròn trách nhiệm

+ Không có nghề nào thấp kém, chỉ những kẻ lười biếng, ỉ lại mới đáng xấu hổ

+ Nêu được lao động là nghĩa vụ, là nguồn sống, nguồn hạnh phúc

Câu 4.

- Khái niệm hòa bình : Hòa bình là tình trạng không có chiến tranh

- Đảm bảo hình thức là một bức thư

- Tác dụng của hòa bình : Đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc ; tạo điều kiện cho

cá nhân, xã hội phát triển

- Tác hại của chiến tranh : Gây đau thương, chết chóc ; thiệt hại vật chất

- Liên hệ bản thân

- Rút ra được, bảo vệ hòa bình là trách nhiệm của tất cả mọi người ở mọi nơi, mọi lúc

- Biện pháp : + Xây dựng mối quan hệ thân thiện, tôn trọng, bình đẳng giữa người với người + Thiết lập mối quan hệ hiểu biết, hữu nghị, hợp tác giữa các dân tộc, các quốc gia

+ Ủng hộ và tham gia các hoạt động bảo vệ hòa bình : mít tinh, biểu tình, tuần hành

- Trình bày được một số nét về bối cảnh quốc tế hiện nay : chiến tranh, xung đột, bạo loạn , lên án các cuộc chiến tranh phi nghĩa

Bài tập 2

Câu 1: (5điểm) Trên cả nước liên tiếp xuất hiện nhiều vụ giết người hết sức man rợ gâyxôn xao dư luận Những kẻ gây án có tuổi đời từ 20 đến trên 40 tuổi và đều tự mình gây án vớimột thái độ hết sức thản nhiên Chính điều này đã khiến dư luận đặt câu hỏi: tại sao cái ác lại dễbộc phát đến như thế? Vì sao các vụ án giết người đang ngày càng gia tăng và rất dã man? Cácđối tượng gây án ở đây còn là biểu hiện sự thiếu hiểu biết, thiếu tu dưỡng, rèn luyện nhân cáchđạo đức Có thể thấy, các nghi phạm gây ra 3 vụ án nghiêm trọng ở Bình Phước, Nghệ An vàYên Bái đều còn rất trẻ, hầu hết đều không có công ăn việc làm ổn định, học thức hạn chế Cónhững điểm chung: sát thủ ngày càng trẻ Gần 70 % vụ án hình sự có đối tượng phạm tội làthanh thiếu niên Đó là công bố của Viện Nghiên cứu tội phạm học và điều tra tội phạm củaHọc viện Cảnh sát Nhân dân, Bộ công an Hành vi phạm tội ngày càng lạnh lùng và man rợhơn

+ Hỏi: Suy nghĩ của em khi đọc thông tin trên?

Câu 2(3điểm): Tình huống:

Trước đây Hà là một học sinh chăm ngoan học giỏi Từ khi bố mẹ ly dị Hà chán nản,thường xuyên bỏ học đi theo đám bạn xấu, rồi nghiện ma túy

Em hãy cho biết Tâm và các bạn đã vi phạm những lỗi nào trong luật giao thông đườngbộ? Nếu là bạn của Tâm em sẽ khuyên Tâm điều gì?Pháp luật nước ta quy định như thế nào vềluật giáo thông đường bộ?

Câu 5(5điểm)

Giải thích câu ca dao:

" Dù ai nói ngả nói nghiêng

Lòng ta vẫn vững như kiềng ba chân"

Câu ca dao nói về phẩm chất đạo đức nào? Hãy trình bảy hiểu biết của em về phẩm chấtđạo đức đó

+ Đáp án:

Câu 1(5 điểm):

+ Hành vi trên cho thấy trong những năm gần đây tình hình tệ nạn xã hội xảy ra rất nhiềuvới tính chất ngày càng phức tạp, chủ yếu ở lứa tuổi thanh thiếu niên Điều này ảnh hưởngkhông nhỏ đến tình hình an ninh, xã hội.

+ Làm rối loạn trật tự xã hội

+ Làm suy thoái giống nòi , dân tộc

+ Ma túy, mại dâm còn là con đường ngắn nhất làm lây truyền HIV/AIDS, một can bệnh

vô cùng nguy hiểm

- Quy định của pháp luật

+Cấm đánh bạc dưới bất cứ hình thức nào

+Nghiêm cấm sản xuất, tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng , tổ chức sử dụng, lôikéo, cưỡng bức sử dụng trái phép chất ma túy Những người nghiện ma túy bắt buộc phải cainghiện

+Nghiêm cấm hành vi mại dâm, dụ dỗ, dẫn dắt mại dâm

+Trẻ em không được đánh bạc, uống rượu và dùng chất kích thích có hại cho sức khỏe.Nghiêm cấm lôi kéo trẻ đánh bạc cho trẻ uống rượu hút thuốc Nghiêm cấm dụ dỗ dẫn dắt trẻmại dâm, bán hoặc cho trẻ sử dụng văn hóa phẩm đồi trụy, đồ chơi, trò chơi có hại cho sự pháttriển lành mạnh của trẻ

Câu 2.

-Hành vi của Hà là sai, thiếu tự chủ

- Nếu là Hà em sẽ: Bình tĩnh vượt qua khó khăn, không chán nản, tập trung vào học tập,không đi theo đám bạn xấu, cần nhận thức rõ tác hại của ma túy để tránh xa

Câu 3.

a.Phân biệt chiến tranh và hòa bình:

- Chiến tranh là sự xung đột vũ trang giữa các giai cấp, dân tộc, quốc gia nhằm mục đíchkinh tế, chính trị nhất định Chiến tranh gây đau thương, chết chóc, đói nghèo, bềnh tật , làthảm họa của loài người

-Hòa bình là tình trạng không có chiến tranh hay xung đột vũ trang , là mối quan hệ hữunghị hợp tác giữa các dân tộc Hòa bình đem lại cuộc sống bình yên , ấm no hạn phúc cho nhândân, là khát vọng của nhân loại

b,Vì sao phải bảo vệ hòa hình: Ngày nay ngòi nổ chiến tranh đang âm ỉ và bùng nổnhiều nơi trên thế giới Vì vậy bảo vệ hòa bình là trách nhiệm của toàn nhân loại

c Biện pháp:

-Xây dựng mối quan hệ bình đẳng, hữu nghị, hợp tác giữa các quốc gia, dân tộc, cá nhân-Ý thức bảo vệ hòa bình phải được thể hiện ở mọi lúc mọi nơi, trong mối quan hệ giữa ngườivới người

-Liên hệ thực tế:

+Nhân dân ta tích cực tham gia đấu tranh bảo vệ hòa bình

+ Việc làm của học sinh (Liên hệ cụ thể, rõ ràng )

Câu 4

- Tâm, Thành, Bình đã mắc vào các lỗi sau:

+ Chở quá số người quy định

- Câu ca dao nói về tính tự chủ, nêu được khái niệm tự chủ

- Nêu biểu hiện tự chủ : Luôn bình tĩnh, không nóng nảy vội vàng trong hành động ;cư xửvới mọi người ôn tồn, mềm mỏng, lịch sự ; trước khó khăn không hoang mang, sợ hãi, chán nản

; biết tự kiềm chế những ham muốn của bản thân

- Nêu được cách rèn luyện :Tập suy nghĩ kỹ trước khi hành động; Sau mỗi việc làm cần xemlại lời nói, thái độ, hành động của mình đúng hay sai để kịp thời rút kinh nghiệm, sửa chữa ;Tập hạn chế đòi hỏi mong muốn hưởng thụ cá nhân, xa lánh cám dỗ, tránh việc làm xấu

Bài tập3

Câu1: Hưởng ứng đợt phát động thi đua lập thành tích chào mừng 30 năm ngày nhà giáo

Việt Nam 20-11, là một học sinh để thể hiện lòng thành kính với thầy cô giáo em hãy giới thiệu

một câu ca dao hoặc tục ngữ về chủ đề “ Tôn sư trọng đạo ” và trình bày hiểu biết của em về

chủ đề đó

Câu 2.

Trong thời gian vừa qua trên các phương tiện thông tin đại chúng đang tổ chức cuộc thi

viết về chủ đề “mái ấm gia đình ” Để thể hiện lòng tự hào và tinh thần trách nhiệm với gia

đình em hãy trình bày suy nghĩ và hành động của mình về vấn đề đó

Câu 3: Hãy nêu hiểu biết của mình về ý kiến sau:

Chí công vô tư là phẩm chất riêng của cán bộ công chức nhà nước.

Câu 4 Cho tình huống sau:

Để bài kiểm tra học kỳ đạt kết quả cao, trong giờ ôn tập học kỳ II cô giáo dạy môn GDCDđưa ra 10 bài tập cho cả lớp về nhà làm Tuấn bàn với các bạn để ôn tập đỡ vất vả thì chúng ta phải biết hợp tác với nhau, mỗi nhóm làm 2 câu sau đó đem kết quả trao đổi cho nhau Làm thế

ai cũng đủ bài tập để báo cáo với cô giáo mà lại nhàn nữa

Ý kiến của em về cách làm trên?

Hãy trình bày hiểu biết của mình về nội dung hợp tác cùng phát triển trong giai đoạn hiện nay?

+ Đáp án.

Câu 1 Yêu cầu trình bày được các nội dung sau:

- Nêu được một câu ca dao hoặc tục ngữ đúng chủ đề tôn sư trọng đạo

- Nêu được: Tôn sư trọng đạo là tôn trọng, kính yêu và biết ơn đối với thầy cô giáo ở mọi lúc mọi nơi; coi trọng và làm theo những điều thầy cô dạy bảo, có những hành động đền đáp công ơn thầy cô giáo

- Nêu được ý nghĩa của tôn sư trọng đạo:

+ Đối với bản thân: tôn trọng và làm theo lời dạy của thầy cô sẽ giúp ta tiến bộ, trở nên người có ích cho gia đình và xã hội

+ Đối với xã hội: tôn sư trọng đạo giúp các thầy cô giáo làm tốt trách nhiệm nặng nề và vẻ vang của mình là tạo nên những lớp người lao động trẻ tuổi đóng góp cho sự tiến bộ của xã hội+ Tôn sư trọng đạo là truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta, chúng ta cần giữ gìn và phát huy

(so sánh trước đây, hiện nay) - Nêu được những tình cảm thái độ cao đẹp trong cuộc sống hàng ngày thể hiện tôn sư trọng đạo

- Phản ánh hiện tượng trái với tôn sư trọng đạo trong xã hội hiện nay (lấy ví dụ liên hệ …)

- Liên hệ bản thân, cảm xúc

Câu 2 Yêu cầu học sinh nêu được:

- Hiểu biết của mình về gia đình - Nêu được vai trò của gia đình: Là cái nôi nuôi dưỡng con người, là môi trường quan trọng hình thành và giáo dục nhân cách - Mối quan hệ giữa gia đình và xã hội là mối quan hệ mật thiết với nhau gia đình là tế bào của xã hội, gia đình tốt là xãhội tốt, xã hội tốt là điều kiện tốt cho gia đình phát triển

- Khẳng định việc tổ chức cuộc thi đó là sự thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng,Nhà nước và các tổ chức xã hội về vấn đề gia đình

* Học sinh nói lên được suy nghĩ của mình là các thành viên trong gia đình phải ý thức được quyền và trách nhiệm của mình đối với gia đình cụ thể:

- Ông bà cha mẹ đối với con cháu:

+ Cha mẹ có quyền và nghĩa vụ nuôi dạy con thành những công dân tốt, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con, tôn trọng ý kiến của các con, không được phân biệt đối xử giữa các con, không được ngược đãi xúc phạm con, ép buộc con làm những điều trái pháp luật, trái đạo đức

+ Ông bà nội ngoại có quyền và nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, giáo dục cháu, nuôi dưỡngcháu chưa thành niên hoặc đã thành niên bị tàn tật cháu không có người nuôi dưỡng - Quyền của con cháu đối với ông bà cha mẹ: Con cháu có bổn phận yêu quý, kính trọng ,biết ơn cha mẹông bà; có quyền và nghĩa vụ chăm sóc nuôi dưỡng cha mẹ ông bà đặc biệt khi ông bà, cha mẹ

ốm đau, già yếu Nghiêm cấm con cháu có hành vi ngược đãi, xúc phạm cha mẹ ông bà

- Anh chị em có bổn phận yêu thương, chăm sóc giúp đỡ nhau và nuôi dưỡng nhau nếu không còn cha mẹ * Hành động:

- Yêu quý, kính trọng, lễ phép, quan tâm, hiếu thảo với ông bà cha mẹ - Yêu thương,

nhường nhịn anh chị em, tham gia công việc gia đình phù hợp với khả năng

- Tôn trọng quyền và nghĩa vụ của các thành viên trong gia đình - Tích cực học tập, rèn luyện, tránh xa các tệ nạn xã hội

Câu 3 Yêu cầu nêu được:

- Không đồng ý với ý kiến trên - Trình bày khái niệm chí công vô tư …

- Ý nghĩa:

+ Đối với bản thân: Giúp ta sống thanh thản được mọi người kính trọng

+ Đối với tập thể xã hội: Đem lại lợi ích cho tập thể, cộng đồng, XH, đất nước Lấy ví dụ thực tế để chứng minh:

+ Tấm gương tiêu biểu thể hiện chí công vô tư

+ Hành vi trái chí công vô tư như tham ô, tham nhũng

Liên hệ bản thân:

+ Tích cực học tập nâng cao kiến thức để bảo vệ, ủng hộ quý trọng người chí công vô tư + Dám phê bình thẳng thắn những hành động vụ lợi cá nhân, thiếu công bằng trong giải quyết mọi công việc …

Câu 4 Yêu cầu nêu được:

- Khẳng định ý kiến của Tuấn đưa ra là sai

- Giải thích: Vì mục đích của cô giáo là mỗi người tự làm bài tập để hiểu và

khắc sâu kiến thức nội dung bài học Nếu làm như Tuấn thì mỗi người không hiểu sâu hết kiến thức dẫn đến chất lượng kém, không phát triển hơn nữa việc làm đó thể hiện sự đối phó,