PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP THÁI NGUYÊNTRƯỜNG THCS TÍCH LƯƠNG THI THỬTUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT NĂM HỌC 2020-2021 Môn: Ngữ văn Thời gian: 120 phút không kể thời gian giao đề MA TRẬN ĐỀ
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG THCS TÍCH LƯƠNG THI THỬTUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT NĂM HỌC 2020-2021
Môn: Ngữ văn
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
MA TRẬN ĐỀ THI
số Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận
dụng cao
Phần
I:
Đọc
Hiểu
- Ngữ liệu: văn bản
nhật dụng
- Tiêu chí chọn ngữ liệu:
+ 01 đoạn trích/ văn bản hoàn chỉnh
+ Độ dài: 150-300 chữ.
+ Tương đương với văn bản HS đã được học chính thức trong chương trình lớp 9.
- Nhận biết được phương thức biểu đạt/ chỉ ra được biện pháp tu từ được sử dụng trong văn bản.
- Hiểu được nội dung văn bản/
quan điểm,
tư tưởng của người viết văn bản.
- Nhận xét, đánh giá về tư tưởng, quan điểm, thái
độ của tác giả thể hiện trong bài
- Rút ra bài học về
tư tưởng, nhận thức
Tổng Số điểmSố câu 1,02 1,01 1,01 3,04
Phần
II:
Làm
văn
Câu 1: Nghị luận xã hội
- Đoạn văn khoảng
200 chữ
- Trình bày suy nghĩ
về một vấn đề xã hội đặt ra ở trong văn bản
ở phần đọc hiểu.
Nêu được vai trò cà cách sử dụng yếu
tố biểu cảm trong văn nghị luận
Viết 01 đoạn văn nghị luận
xã hội.
Câu 2: Nghị luận văn học
- Nghị luận về một đoạn thơ/ bài thơ.
- Nghị luận về một tác phẩm/ đoạn trích văn xuôi.
- Nghị luận về một ý kiến bàn về văn học.
Viết 01 bài văn nghị luận văn học.
Tổng
Tổng
Cộng Số điểm Số câu 1,0 2 1,0 1 3,0 2 5,0 1 10,0 6
Trang 2PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG THCS TÍCH LƯƠNG THI THỬTUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT NĂM HỌC 2020-2021
Môn: Ngữ văn
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
PHẦN I ĐỌC - HIỂU (3,0 điểm)
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu:
Hai biển hồ
Người ta bảo ở bên Palextin có hai biển hồ Biển hồ thứ nhất gọi là biển Chết Đúng như tên gọi, không có sự sống nào bên trong cũng như xung quanh biển hồ này Nước trong hồ không có một loài cá nào có thể sống nổi mà người uống phải cũng bị bệnh Ai ai cũng đều không muốn sống gần đó Biển hồ thứ hai là Galilê Đây là biển hồ thu hút nhiều khách du lịch nhất Nước ở biển hồ lúc nào cũng trong xanh mát rượi, con người có thể uống được mà cá cũng sống được Nhà cửa được xây cất rất nhiều ở nơi đây Vườn cây xung quanh tốt tươi nhờ nguồn nước này.
Nhưng điều kì lạ là cả hai biển hồ này đều đón nhận nguồn nước từ sông Jordan Nước sông Jordan chảy vào biển Chết Biển Chết đón nhận và giữ lại riêng cho mình mà không chia sẻ nên nước trong biển Chết trở nên mặn chát Biển
hồ Galilê cũng đón nhận nguồn nước từ sông Jordan rồi từ đó tràn qua các hồ nhỏ
và sông lạch, nhờ vậy nước trong biển hồ này luôn sạch và mang lại sự sống cho cây cối, muông thú và con người
(Quà tặng cuộc sống - Nhà xuất bản Trẻ, 2007)
Câu 1 (0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính của văn bản
Câu 2 (0,5 điểm) Theo tác giả, vì sao biển hồ thứ nhất gọi là biển Chết?
Câu 3 (1,0 điểm) Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ trong câu: “Biển Chết
đón nhận và giữ lại riêng cho mình mà không chia sẻ nên nước trong biển Chết trở nên mặn chát.”
Câu 4 (1,0 điểm) Em rút ra được bài học gì từ văn bản trên?
PHẦN II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1 (2,0 điểm)
Từ đoạn trích trong phần Đọc - Hiểu viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của cho và nhận trong cuộc sống
Câu 2 (5,0 điểm) Hãy nêu cảm nhận của em về đoạn thơ sau trong bài thơ “Đồng
chí” (Chính Hữu)
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh
Sốt run người vừng trán ướt mồ hôi
Áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay
Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đấu súng trăng treo
(Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2011, trang 129)
Trang 3PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TP THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG THCS TÍCH LƯƠNG THI THỬTUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT NĂM HỌC 2020-2021
Môn: Ngữ văn
Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
HƯỚNG DẪN CHẤM
PHẦN I ĐỌC – HIỂU (3,0 điểm) Câu 1
(0,5 điểm)
+ Phương thức biểu đạt: Nghị luận 0,5
Câu 2
(0,5 điểm)
Theo tác giả, biển hồ thứ nhất gọi là biển Chết bởi không
có sự sống nào bên trong cũng như xung quanh biển hồ này Nước trong hồ không có một loài cá nào có thể sống nổi mà người uống phải cũng bị bệnh
0,5
Câu 3
(1,0 điểm)
- Biện pháp tu từ: Nhân hóa, so sánh
- Tác dụng: Làm nổi bật đặc điểm của Biển Chết
0,5 0,5
Câu 4
(1,0 điểm)
+ Học sinh trả lời theo ý hiểu của mình nhưng phải hợp lý, có
PHẦN II TẬP LÀM VĂN (7,0 điểm)
Câu 1
(2,0 điểm)
1 Yêu cầu chung
Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kĩ năng về dạng bài nghị luận xã hội để tạo lập đoạn văn Đảm bảo thể thức đoạn văn; có quan điểm riêng, suy nghĩ mới mẻ, diễn đạt trôi chảy bằng ngôn ngữ của mình, đảm bảo tính liên kết, không mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp
2 Yêu cầu cụ thể
a Đảm bảo thể thức đoạn văn
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
c Chia vấn đề nghị luận thành các ý phù hợp, có sự liên kết chặt chẽ, sử dụng tốt các thao tác lập luận để triển khai ý Có thể trình bày theo định hướng sau:
- Giải thích khái niệm, biểu hiện của “cho và nhận”
- Nêu ý nghĩa và bài học nhận thức
d Sáng tạo: Cách diễn đạt độc đáo, có quan điểm riêng,
suy nghĩ mới, sâu sắc nhưng không trái với chuẩn mực
đạo đức và pháp luật (0,25 điểm).
e Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp, ngữ nghĩa (0,25 điểm).
0,25 0,25 1,0
0,25 0,25
Trang 4Câu 2
(5,0 điểm) 1 Yêu cầu chung
Thí sinh biết kết hợp kiến thức và kỹ năng về dạng bài nghị luận văn học để tạo lập văn bản Bài viết phải có
bố cục đầy đủ, rõ ràng; văn viết có cảm xúc; thể hiện khả năng cảm thụ văn học tốt; diễn đạt trôi chảy, đảm bảo tính liên kết; không mắc lỗi chính tả, từ ngữ, ngữ pháp
0,5 0,25 3,5
0,5 1,0
1,0
1,0
2 Yêu cầu cụ thể
a, Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
c Chia vấn đề nghị luận thành các luận điểm phù hợp; các luận điểm được triển khai theo trình tự hợp lí, có sự liên kết chặt chẽ; sử dụng tốt các thao tác lập luận để triển khai các luận điểm đó; biết kết hợp giữa nêu lí lẽ và đưa dẫn chứng (3,5 điểm).
Có thể trình bày theo định hướng sau:
- Giới thiệu sơ lược về tác giả, tác phẩm, đoạn trích.
- Biểu hiện của tình đồng chí.
+ Là sự đồng cam, cộng khổ trong cuộc đời người lính:
+ Là hiện thực khắc nghiệt nơi chiến trường
nhau: Hình ảnh “tay nắm bàn tay” chất chứa bao yêu
thương, sẵn lòng chia sẻ khó khăn
trên nền hoàn cảnh khắc nghiệt:
+ Thời gian, không gian: rừng đêm hoang vu, lạnh lẽo
+ Không khí căng thẳng trước một trận chiến đấu Trước mắt họ là cả những mất mát, hi sinh không thể tránh khỏi
- Được biểu hiện qua một hình ảnh thơ độc đáo, đầy sáng tạo: “Đầu súng trăng treo” gợi liên tưởng: chiến tranh
-hòa bình, hiện thực - ảo mộng, kiên cường – lãng mạn, chất chiến sĩ – chất thi sĩ; Gợi vẻ đẹp của tình đồng chí sáng trong, sâu sắc; Gợi vẻ đẹp tâm hồn dân tộc Việt Nam
- Đặc sắc nghệ thuật
Trang 5+ Lối miêu tả chân thực, tự nhiên;
+ Từ ngữ, hình ảnh giản dị và giàu sức gợi, cảm xúc dồn nén
+ Mức tối đa (5,0 điểm): Đáp ứng tốt các yêu cầu trên + Mức chưa tối đa (0,25 điểm đến 4,75 điểm): Chưa đáp ứng yêu cầu trên
Tùy mức độ, GV cho điểm phù hợp
+ Mức không đạt (0 điểm): Không đáp ứng được bất cứ yêu cầu nào trong các yêu cầu trên
* Lưu ý: Học sinh có thể có những cách trình bày và
cách diễn đạt khác nhưng phải hợp lí.