Câu 23 điểm: Từ nội dung câu chuyện trên, em hãy viết một bài văn nghị luận về sự đồng cảm và sẻ chia trong cuộc sống.. Có thể là đồng tình với ý kiếncủa tác giả, “hành động của cậu lại
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO
MÃ ĐỀ 01
ĐỀ THI THỬ TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
NĂM HỌC 2020 - 2021 MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 90 phút.
Câu 1(2.0 điểm): Đọc câu chuyện sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:
“ Câu chuyện đặc biệt xảy ra trong ký túc xá của Đại học FPT, thuộc khu công nghệ cao Hòa Lạc, huyện Thạch Thất, Hà Nội Ngày hôm nay (23/3), khu
ký túc xá này chính thức trở thành nơi cách ly tập trung cho những người từ vùng dịch về hoặc người có yếu tố dịch tễ liên quan đến dịch bệnh COVID-19
Trước đó, sinh viên của trường đã đến dọn dẹp, quét phòng sạch sẽ để kí túc xá sẵn sàng đón người cần cách ly Đáng chú ý là bức thư mà một cậu sinh viên viết cho những người sẽ dùng phòng trong thời gian tới:
"B5.10 xin chào các cô chú ạ
Cháu xin chào các bác, các cô chú, anh chị Cháu biết mọi người có thể đã trải qua chuyến bay khá dài và mệt mỏi rồi đúng không ạ ? Lời đầu tiên cháu chúc mọi người có một sức khỏe thật tốt và có khoảng thời gian vui vẻ trong Hola campus đẹp đẽ này của chúng cháu nhé (Đừng nghi là cách ly ạ vì ở đây thích lắm!)
Cháu cũng không có gì nhiều, còn lại một chút sữa và đồ ăn, cô chú đừng chê nhé Cô chú nhớ để ý nhà vệ sinh (bồn cầu) ấy ạ vì nếu xả mạnh tay quá nước sẽ chảy nhanh và bị kẹt Wifi phòng cháu còn thoải mái nhé, tên wifi là C4.10L; mật khẩu là 18081974 Dùng năm đến sáu người không lo lắng ạ
Chúng cháu có kê lại giường, mọi người đừng chỉnh lại nhé vì nhà dột đó
ạ Có thể lúc các cô chú vào, phòng không được sạch sẽ và thơm như ở nhà Cháu xin lỗi nhé vì từ Tết, năm thằng chúng cháu về quê
Chúc mọi người sức khỏe Nếu có gì cần hỏi về wifi thì mail cho cháu ạ.Các chú ơi đừng niêm phong thùng mì này nhé, các chú bộ đội"
Lá thư được gửi kèm một thùng các - tông đựng sữa đậu nành, mì tôm và
ít giấy ăn Trước khi rời đi, chàng trai tốt bụng đã cẩn thận hướng dẫn và dặn dò những người đến cách ly rất tỉ mỉ Hành động của cậu khiến những người chứng kiến thích thú và xúc động”
(Theo báo Gia đình và Xã hội).
a) Những phương thức biểu đạt nào được sử dụng trong câu chuyện trên ?
Trang 2b) Em có đồng tình với ý kiến “Hành động của cậu lại khiến những người chứng kiến thích thú và xúc động” không ? Vì sao ?
c) Thông điệp mà tác giả muốn gửi đến người đọc trong câu chuyện trên
là gì ?
Câu 2 (3 điểm): Từ nội dung câu chuyện trên, em hãy viết bài văn nghị
luận về sự đồng cảm sẻ và chia trong cuộc sống
Câu 3 (5.0 điểm):
Cảm nhận của em về đoạn thơ sau:
“Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc
Ơi con chim chiền chiện Hót chi mà vang trời Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng.
Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao…
Đất nước bốn ngàn năm Vất vả và gian lao
Đất nước như vì sao
Cứ đi lên phía trước”.
(Mùa xuân nho nhỏ, Thanh Hải, Ngữ văn 9, tập
hai)
……… HẾT ………
Trang 3PHÒNG GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO
MÃ ĐỀ 02
ĐỀ THI THỬ TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
NĂM HỌC 2020 - 2021 MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 90 phút.
Câu 1(2.0 điểm): Đọc câu chuyện sau và trả lời các câu hỏi bên dưới:
“ Câu chuyện đặc biệt xảy ra trong ký túc xá của Đại học FPT, thuộc khu
công nghệ cao Hòa Lạc, huyện Thạch Thất, Hà Nội Ngày hôm nay (23/3), khu
ký túc xá này chính thức trở thành nơi cách ly tập trung cho những người từ
vùng dịch về hoặc người có yếu tố dịch tễ liên quan đến dịch bệnh COVID-19
Trước đó, sinh viên của trường đã đến dọn dẹp, quét phòng sạch sẽ để kí
túc xá sẵn sàng đón người cần cách ly Đáng chú ý là bức thư mà một cậu sinh
viên viết cho những người sẽ dùng phòng trong thời gian tới:
"B5.10 xin chào các cô chú ạ
Cháu xin chào các bác, các cô chú, anh chị Cháu biết mọi người có thể đã
trải qua chuyến bay khá dài và mệt mỏi rồi đúng không ạ ? Lời đầu tiên cháu
chúc mọi người có một sức khỏe thật tốt và có khoảng thời gian vui vẻ trong
Hola campus đẹp đẽ này của chúng cháu nhé (Đừng nghĩ là cách ly ạ vì ở đây
thích lắm!)
Cháu cũng không có gì nhiều, còn lại một chút sữa và đồ ăn, cô chú đừng
chê nhé Cô chú nhớ để ý nhà vệ sinh (bồn cầu) ấy ạ vì nếu xả mạnh tay quá
nước sẽ chảy nhanh và bị kẹt Wifi phòng cháu còn thoải mái nhé, tên wifi là
C4.10L; mật khẩu là 18081974 Dùng năm đến sáu người không lo lắng ạ
Trang 4Chúng cháu có kê lại giường, mọi người đừng chỉnh lại nhé vì nhà dột đó
ạ Có thể lúc các cô chú vào, phòng không được sạch sẽ và thơm như ở nhà Cháu xin lỗi nhé vì từ Tết, năm thằng chúng cháu về quê
Chúc mọi người sức khỏe Nếu có gì cần hỏi về wifi thì mail cho cháu ạ.Các chú ơi đừng niêm phong thùng mì này nhé, các chú bộ đội"
Lá thư được gửi kèm một thùng các-tông đựng sữa đậu nành, mì tôm và ít giấy ăn Trước khi rời đi, chàng trai tốt bụng đã cẩn thận hướng dẫn và dặn dò những người đến cách ly rất tỉ mỉ Hành động của cậu khiến những người chứng kiến thích thú và xúc động”
(Theo báo Gia đình và Xã hội)
a) Những phương thức biểu đạt nào được sử dụng trong câu chuyện trên ?
b) Em có đồng tình với ý kiến “Hành động của cậu lại khiến những người chứng kiến thích thú và xúc động” không ? Vì sao ?
c) Thông điệp mà tác giả muốn gửi đến người đọc trong câu chuyện trên
là gì ?
Câu 2(3 điểm): Từ nội dung câu chuyện trên, em hãy viết một bài văn
nghị luận về sự đồng cảm và sẻ chia trong cuộc sống
Câu 3 (5.0 điểm)
Cảm nhận của em về đoạn thơ sau:
“… Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa
Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến.
Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc.
Mùa xuân – ta xin hát Câu Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình
Trang 5Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế”.
( Mùa xuân nho nhỏ, Thanh Hải, Ngữ văn 9, tập
hai)
HẾT
THI THỬ TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
NĂM HỌC 2020 - 2021 MÔN: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 90 phút.
HƯỚNG DẪN CHẤM NGỮ VĂN 9
I Hướng dẫn chung
- Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của đề bài để đánh giá tổng quát năng
lực của thí sinh: năng lực hiểu biết, vận dụng, sáng tạo và khả năng tạo lập văn bản
- Vận dụng linh hoạt Hướng dẫn chấm, cân nhắc từng trường hợp cụ thể:
nếu thí sinh làm bài theo cách riêng nhưng đáp ứng được yêu cầu cơ bản hoặc có những kiến giải sáng tạo, thuyết phục thì vẫn có thể cho điểm tối đa; tránh việc đếm ý cho điểm
- Trân trọng những bài viết sáng tạo, giàu chất văn, có lối tư duy phản biện; kết cấu chặt chẽ, mạch lạc
- Với bài mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp và kiến thức thì tuỳ vào mức
độ để cho điểm
II Hướng dẫn cụ thể
Câu 1: (2.0 điểm)
a Các phương thức biểu đạt có trong văn bản là: tự sự, biểu cảm, miêu tả 0.5
b Học sinh tự bộc lộ quan điểm của mình Có thể là đồng tình với ý kiếncủa tác giả, “hành động của cậu lại khiến những người chứng kiến
thích thú và xúc động” , bởi hành động đó thể hiện sự thấu hiểu tâm lý,
tình cảm, cảm xúc của cậu sinh viên đối với những người sẽ đến ở nơi
phòng của cậu khi nơi đây được chọn làm khu cách li tập trung; đồng
1,0
Trang 6thời thấy được niềm vui, sự nhiệt tình, chu đáo, sẵn sàng sẻ chia, giúp
đỡ họ một cách rất hồn nhiên, vô tư của cậu sinh viên
Học sinh có thể theo cách cảm nhận của mình đưa ra những quan điểm
khác nhau Đây là một hướng để tham khảo, đánh giá: Qua câu chuyện,
tác giả muốn gửi đến người đọc thông điệp là trong khó khăn, hoạn
nạn, mọi người hãy thấu hiểu, đồng cảm, động viên nhau, sẵn sàng chia
sẻ cho nhau cả vật chất lẫn tinh thần để cùng nhau vượt qua khó khăn,
hoạn nạn
0,5
Câu 2.
Nghị luận về sự đồng cảm và sẻ chia trong cuộc sống 3.0
a Đảm bảo cấu trúc của một bài văn nghị luận; đúng kiểu bài nghị luận
về một vấn đề tư tưởng, đạo lý
0.25
b Xác định đúng vấn đề nghị luận: Suy nghĩ về ý nghĩa của sự đồng cảm
và sẻ chia trong cuộc sống
0.25
c Triển khai bài viết mạch lạc, tự nhiên, hợp lý, kết hợp lý lẽ và dẫn
chứng
2.0
Có nhiều cách triển khai vấn đề Đây là một hướng tham khảo để đánh
giá:
- Giới thiệu vấn đề cần nghị luận: Sự đồng cảm và sẻ chia trong
cuộc sống
0.25
- Giải thích: Giải thích đồng cảm và chia sẻ:
Đồng cảm và sẻ chia là đặt bản thân vào vị trí của người khác để thấu
hiểu và cảm nhận được tâm lý, cảm xúc của họ Từ đó, biết yêu thương,
giúp đỡ, san sẻ với họ để vượt qua mọi khó khăn, gian khổ
0.25
- Bàn bạc, làm sáng tỏ vấn đề:
+ Cuộc sống đầy những khó khăn, gian khổ nên cần lắm những tấm
lòng đồng cảm, sẻ chia cả về vật chất (nhường cơm sẻ áo) và tinh thần
(biết lắng nghe, mở lòng để thấu hiểu, động viên…) Biết đồng cảm và
chia sẻ với nhau, cuộc sống sẽ giảm bớt những đau thương và xã hội sẽ
tốt đẹp hơn Dẫn chứng: các phong trào Tết cho người nghèo, Áo ấm
cho học sinh nghèo, chung tay chống dịch COVID-19
0,5
Trang 7+ Đồng cảm, sẻ chia là những hành động đẹp, là biểu hiện mang tính
nhân văn Tuy nhiên, bên cạnh những tấm lòng đồng cảm, sẵn sàng sẻ
chia vẫn còn có những con người vô cảm, dửng dưng trước nỗi đau và
mất mát của mọi người xung quanh, của cộng đồng Đó là biểu hiện của
lối sống ích kỉ
- Liên hệ, mở rộng vấn đề:
+ Đề cao giá trị của đồng cảm và sẻ chia, cha ông ta có những lời
khuyên như: “Lá lành đùm lá rách”; “Thương người như thể thương
thân”; “Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ”; trong cuộc sống có các
phong trào Tết vì người nghèo, Áo ấm cho em, Chung tay phòng chống
dich COVID-19…
+ Lên án, phê phán căn bệnh vô cảm, lối sống ích kỷ, sống thiếu trách
nhiệm với cộng đồng ở một số người
0,25
- Bài học nhận thức và hành động:
+ Trong cuộc sống, đồng cảm và sẻ chia sẽ giúp con người có thêm
sức mạnh để vượt qua những thử thách, những nghịch cảnh của cuộc
đời Biết đồng cảm và sẻ chia sẽ góp phần xây dựng xã hội văn minh,
tiến bộ
+ Ai cũng có thể đồng cảm, sẻ chia với những người quanh mình với
điều kiện và khả năng có thể của mình Phải học cách đồng cảm, sẻ chia
và phân biệt đồng cảm, sẻ chia với sự thương hại, ban ơn
0.5
d. Sáng tạo: Khuyến khích những bài viết có cách diễn đạt độc đáo, có sự
khám phá trong triển khai giải quyết vấn đề
0.25
e. Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp, ngữ
nghĩa tiếng Việt
0.25
Câu 3:
Mã
01
Cảm nhận ba khổ thơ đầu bài Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải.
* Yêu cầu chung:
Nắm được giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn thơ Thể hiện được kĩ
năng làm văn nghị luận về một đoạn thơ Bài viết có bố cục mạch lạc,
không mắc lỗi diễn đạt, cảm nhận tinh tế, biết dẫn và phân tích dẫn chứng
Trang 8thuyết phục.
* Yêu cầu cụ thể: Trên cơ sở những hiểu biết về Thanh Hải, bài thơ Mùa
xuân nho nhỏ và đoạn trích, bài làm có thể triển khai theo nhiều cách, song
cần phải đáp ứng những yêu cầu cơ bản sau:
2.
2.1 Xác định vị trí và khái quát nội dung chính của đoạn: Đây chính là bakhổ thơ đầu của bài thơ Mùa xuân nho nhỏ, thể hiện những cảm xúc say
mê của tác giả trước mùa xuân của thiên nhiên và mùa xuân đất nước
0.5
2.2 Về nội dung:
- Khổ thơ đầu là những cảm nhận về mùa xuân thiên nhiên Bức tranh
thiên nhiên mùa xuân vừa tươi sáng vừa tràn đầy sức sống, bức tranh được
vẽ bằng cả màu sắc và âm thanh Đó là sông xanh, hoa tím; là tiếng chim
lảnh lót, trong trẻo Hình ảnh mùa xuân hiện lên trong cảm xúc thiết tha,
trìu mến (ơi, hót chi mà…) Nhà thơ thể hiện sự trân trọng, nâng niu gìn
giữ vẻ đẹp của mùa xuân qua tư thế: “Tôi đưa tay tôi hứng…”
- Khổ hai và khổ 3 là hình ảnh mùa xuân đất nước và cảm xúc say sưa
phấn chấn của tác giả
+ Nhà thơ cảm nhận về mùa xuân đất nước với hai hình ảnh “người cầm
súng” và “người ra đồng” – biểu trưng cho hai nhiệm vụ chiến đấu và lao
động xây dựng đất nước Sức sống của mùa xuân sinh sôi lan tỏa trong
những hình ảnh “lộc giắt đầy trên lưng” người ra trận và “trải dài” trên
những cánh đồng Cả dân tộc bước vào mùa xuân với khí thế khẩn trương,
náo nhiệt Mùa xuân gieo sức sống lên vạn vật, thiên nhiên đất trời hòa
cùng không khí náo nức của mùa xuân đất nước: “Tất cả như hối hả/ Tất
cả như xôn xao…”
+ Từ hình ảnh mùa xuân gần gũi, nhà thơ liên tưởng, suy tư về chiều sâu
lịch sử của đất nước: sự “vất vả và gian lao”, đến sức xuân dồi dào và khí
thế “cứ đi lên phía trước” và vẻ đẹp vĩnh hằng của đất nước (đất nước như
vì sao) Tâm hồn nhà thơ cũng hồ hởi, náo nức cùng mùa xuân thiên nhiên
đất nước
2.3 Về nghệ thuật, đoạn thơ có nhiều đặc sắc: nghệ thuật đảo ngữ (câu
đầu), nghệ thuật ẩn dụ chuyển đổi cảm giác (từng giọt long lanh rơi), hình
ảnh thơ mang nghĩa tả thực đan xen hình ảnh có ý nghĩa biểu tượng (người
cầm súng, người ra đồng, lộc, vì sao), ngôn ngữ giản dị mà tinh tế, thể thơ
năm chữ với giọng thiết tha tâm tình,…
1.0
1.0
0.5
0.5
2.4 Đánh giá: Qua ba khổ thơ đầu, nhà thơ đã khắc họa thành công bức
tranh xuân tươi đẹp, đồng thời thể hiện niềm yêu đời với những cảm xúc
say mê, phấn chấn trước vẻ đẹp của thiên nhiên đất nước vào xuân Cảm
xúc ấy sẽ thôi thúc khát vọng cống hiến được bộc lộ ở những khổ thơ kế
tiếp
(Có thể liên hệ hoàn cảnh sáng tác của bài thơ để đánh giá giá trị nội dung
tư tưởng)
0.5
Trang 93. Khẳng định vấn đề nghị luận (đánh giá đóng góp của đoạn trích với tác
phẩm,…) và bày tỏ ấn tượng sâu sắc về đoạn thơ
0.5
Mã
02
Cảm nhận ba khổ thơ cuối bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải.
* Yêu cầu chung:
Nắm được giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn thơ Thể hiện được kĩ
năng làm văn nghị luận về một đoạn thơ Bài viết có bố cục mạch lạc,
không mắc lỗi diễn đạt, cảm nhận tinh tế, biết dẫn và phân tích dẫn chứng
thuyết phục
* Yêu cầu cụ thể: Trên cơ sở những hiểu biết về Thanh Hải, bài thơ Mùa
xuân nho nhỏ và đoạn trích, bài làm có thể triển khai theo nhiều cách, song
cần phải đáp ứng những yêu cầu cơ bản sau:
2. 2.1 Xác định vị trí và khái quát nội dung chính của đoạn: Đây chính là ba
khổ thơ cuối của bài thơ Mùa xuân nho nhỏ Tiếp nối cảm xúc say mê ở ba
khổ thơ đầu, nhà thơ bày tỏ ước nguyện được dâng hiến cho đất nước, cho
cuộc đời
0.5
2.2 Về nội dung:
- Khổ thơ thứ tư thể hiện khát vọng hòa nhập trọn vẹn cuộc đời mình vào
mùa xuân thiên nhiên, đất nước Nhà thơ đã sử dụng đại từ “ta” (đại từ
“tôi” ở khổ đầu đã chuyển thành “ta”) để cho thấy mạch vận động của cảm
xúc Tâm nguyện của tác giả được gửi gắm chân thành qua những hình
ảnh thơ tự nhiên, giản dị Niềm mong ước sống có ích là một lẽ tự nhiên
như con chim mang đến tiếng hót cho mùa xuân thêm tưng bừng rộn rã;
như đóa hoa góp vào vẻ đẹp của mùa xuân sắc hương Mùa xuân đất nước
như bản hòa ca, Thanh Hải muốn làm một “nốt trầm xao xuyến”, không
cao giọng nhưng rung động tâm hồn
- Khổ thơ thứ năm nâng khát vọng ấy thành lý tưởng dâng hiến cho quê
hương, cho dân tộc Sự láy lại các hình ảnh con chim, cành hoa, nốt trầm ở
khổ thơ đầu làm nên hình dung của một “mùa xuân nho nhỏ” với ý nghĩa
mới “Mùa xuân nho nhỏ” là một sáng tạo độc đáo của nhà thơ Hình ảnh
ấy mang vẻ đẹp bình dị, khiêm nhường, thể hiện tâm niệm chân thành, tha
thiết của nhà thơ: dù là nhỏ bé, muốn “lặng lẽ dâng cho đời” những gì tinh
túy nhất Và tâm niệm ấy chính là lẽ sống bền bỉ, trọn vẹn và cao đẹp của
nhà thơ suốt cả cuộc đời: “Dù là tuổi hai mươi/ Dù là khi tóc bạc” Lẽ
sống ấy như đánh thức, như nhắn nhủ: mỗi người hãy là một “mùa xuân
nho nhỏ” để làm nên mùa xuân lớn của đất nước.
- Kết thúc bài thơ, tác giả trở về với điệu dân ca xứ Huế - những giai điệu
buồn thương, trìu mến Giai điệu ấy khiến cho những ước nguyện chân
thành của nhà thơ càng thêm thiết tha, quyến luyến, lắng đọng nghĩa tình:
“Nước non ngàn dặm mình/ Nước non ngàn dặm tình…”.
2.3 Về nghệ thuật, đoạn thơ có nhiều đặc sắc: chuyển đổi đại từ hợp lý và
1.0
1.0
0.5
0.5
Trang 10tinh tế (“tôi” thành “ta”); nghệ thuật điệp ngữ (ta làm, dù là); láy lại các
hình ảnh ở đầu bài thơ để tạo nên ý nghĩa mới và kết cấu chặt chẽ; sáng
tạo hình ảnh giàu ý nghĩa biểu tượng; ngôn ngữ giản dị mà tinh tế; thể thơ
năm chữ với giọng thiết tha tâm tình,…
2.4 Đánh giá: Qua ba khổ thơ, nhà thơ đã thể hiện thành công khát vọng
được góp “mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của cuộc đời,
của đất nước cũng như thể hiện cảm động tiếng lòng yêu đời sâu sắc Cùng
với ba khổ thơ đầu, chủ đề tác phẩm được chuyển tải trọn vẹn
(Có thể liên hệ hoàn cảnh sáng tác để đánh giá giá trị nội dung tư tưởng)
0.5
3. Khẳng định vấn đề nghị luận (đánh giá đóng góp của đoạn trích với tác
phẩm,…) và bày tỏ ấn tượng sâu sắc về đoạn thơ
0.5
Lưu ý:
- Những bài viết còn ở dạng chung chung, hoặc triển khai còn lan man, sơ
sài, điểm tối đa không quá điểm trung bình trên mỗi câu.
- Chỉ cho điểm tối đa cho những bài viết đạt yêu cầu cả kiến thức và kĩ
năng.
HẾT