Để xây dựng được trường học hạnh phúc thì mỗi tập thể lớp của nhà trường cũng phải là nhân tố lớp học hạnh phúc.. Được sống, học tập và làm việc trong một môi trường hạnh phúc sẽ giúp mỗ
Trang 11/76
MỤC LỤC
PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ
1.2 Mục tiêu, ý nghĩa, tính mới của đề tài
1.2.1 Mục tiêu, ý nghĩa của đề tài
1.2.2 Tính mới của đề tài
1.3 Phương pháp nghiên cứu
1.3.1 Phương pháp điều tra
1.3.2 Phương pháp quan sát
1.3.3 Phương pháp nghiên cứu tài liệu
1.3.4 Phương pháp thực nghiệm và thống kê
1.4 Phạm vi nghiên cứu
2
PHẦN II NỘI DUNG
1 CƠ SỞ LÍ LUẬN
1.1 Khái niệm hạnh phúc 1.2 Trường học hạnh phúc
3
2 CƠ SỞ THỰC TIỄN
2.1 Thực trạng môi trường dạy học trong các nhà trường hiện nay 6 2.2.Thực trạng của phong trào “Xây dựng lớp học hạnh phúc” ở
trường THPT Diễn châu 3
2.2.1 Thuận lợi
8
2.2.3.Kết quả khảo sát
3 GIẢI PHÁP XÂY DỰNG MÔ HÌNH LỚP HỌC HẠNH PHÚC
3.1 Các thành tố lớp học hạnh phúc
12
Trang 22/76
3.3.3 Phụ huynh hạnh phúc
3.5 Giải pháp xây dựng lớp học hạnh phúc
3.3.6 Đa dạng hóa hình thức, nội dung, phương pháp tổ chức giờ
Phần III KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
Trang 33/76
PHẦN I ĐẶT VẤN ĐỀ 1.1 Lí do chọn đề tài
Sự tôn vinh, kính trọng đối với nhà giáo không chỉ ở kiến thức uyên thâm hay ở tài nghệ sư phạm mà quan trọng hơn cả là ở sự mô phạm về phẩm chất đạo đức, lòng yêu nghề, yêu trò, sự mẫu mực trong lối sống, ở giá trị cao cả và trong sáng của nhân cách nhà giáo Hãy yêu thương học trò bằng tất cả trái tim và tấm lòng nhân ái của mình, hãy lan tỏa cho học sinh niềm tin và tình yêu vào cuộc sống, vào tương lai bằng chính những ứng xử đầy tính nhân văn của mình Hãy làm cho mỗi lớp học, mỗi ngôi trường thực sự trở nên hạnh phúc, mỗi ngày đến trường của các em học sinh thực sự là một ngày vui
Ngày 22/4/2019, Bộ GD&ĐT đã tổ chức Lễ phát động “Triển khai kế hoạch nâng cao năng lực ứng xử sư phạm, đạo đức nhà giáo vì một trường học hạnh phúc” Mục tiêu của kế hoạch nhằm tạo sự chuyển biến căn bản trong nhận thức và hành động của đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên, hướng tới sự chuẩn mực trong ứng xử, không vi phạm các quy chế, quy định của ngành Với việc xây dựng mô hình điểm “Trường học hạnh phúc - Thầy
cô hạnh phúc - Học sinh hạnh phúc”, trong đó lấy tiêu chí trường học không
có hiện tượng vi phạm đạo đức nhà giáo làm tiêu chí chính
Năm học 2019 – 2020 trường THPT Diễn Châu 3 được SGD&ĐT Nghệ An chọn làm thí điểm xây dựng mô hình trường học hạnh phúc Để xây dựng được trường học hạnh phúc thì mỗi tập thể lớp của nhà trường cũng phải là nhân tố lớp học hạnh phúc Lớp học hạnh phúc là nơi học sinh và giáo viên cảm thấy “muốn đến”, ở đó học sinh và giáo viên có hứng thú, niềm vui, sự mong chờ và những rung cảm, hạnh phúc Lớp học hạnh phúc
là nơi giúp giáo viên và học sinh hình thành cũng như duy trì các trạng thái cảm xúc tích cực Mỗi lớp học hạnh phúc sẽ tạo nên một môi trường học đường hạnh phúc mà ở đó ai cũng cảm thấy được an toàn, được yêu thương
và tôn trọng Được sống, học tập và làm việc trong một môi trường hạnh phúc sẽ giúp mỗi cá nhân học sinh cũng như giáo viên thiết lập được tình cảm lành mạnh, góp phần phát triển nhân cách tốt đẹp của mỗi cá nhân,……
Xuất phát từ những lí do trên, với trải nghiệm thực tế và hiểu biết khiêm tốn của bản thân, tôi đã lựa chọn đề tài: “Xây dựng lớp học hạnh phúc ở trường THPT Diễn Châu 3”
Trang 44/76
1.2 Mục tiêu, ý nghĩa, tính mới của đề tài
1.2.1 Mục tiêu, ý nghĩa của đề tài
Huy động sức mạnh tổng hợp các lực lượng trong và ngoài nhà trường
để xây dựng môi trường giáo dục hạnh phúc, tập trung vào ba giá trị cốt lõi
đó là: An toàn, yêu thương và tôn trọng, phù hợp với điều kiện của địa phương và đáp ứng nhu cầu của xã hội
Phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh trong học tập, tu dưỡng và trong các hoạt động tập thể, hoạt động xã hội, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh
Đề tài tập trung nghiên cứu về một số giải pháp“ Xây dựng lớp học hạnh phúc” thuộc phạm vi của đơn vị công tác, đồng thời chia sẻ những kinh nghiệm cho các đơn vị bạn ở các trường THPT cùng tham khảo
1.2.2 Tính mới của đề tài
Đề tài lần đầu tiên được nghiên cứu và áp dụng tại trường THPT Diễn Châu
3, bước đầu đã xây dựng được mô hình lớp học hạnh phúc, góp phần hoàn thiện mô hình trường học hạnh phúc tại đơn vị công tác
1.3 Phương pháp nghiên cứu
1.3.1 Phương pháp điều tra
Sử dụng phương pháp điều tra để tìm tòi, thu thập các số liệu liên quan đến các đối tượng được nghiên cứu
1.3.2 Phương pháp quan sát Sử dụng phương pháp quan sát để ghi chép lại
về không gian, điều kiện giáo dục trong các lớp học trong nhà trường; Quan sát thái độ, hành vi, tác phong, ứng xử giữa các đối tượng được nghiên cứu 1.3.3 Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Nghiên cứu các văn bản chỉ đạo, các hướng dẫn và báo cáo của ngành, trường, sách báo, … liên quan đến đề tài
Trang 55/76
1.3.4 Phương pháp thực nghiệm và thống kê
Phân tích và xử lý các số liệu thu thập được để đưa ra các nhận định
và đánh giá về một số giải pháp xây dựng lớp học hạnh phúc
1.4 Phạm vi nghiên cứu
Đề tài được áp dụng tại lớp chủ nhiệm thuộc trường THPT Diễn Châu
3 trong 2 năm học 2020 – 2021 (10A1); 2021 – 2022 (11A1)
PHẦN II NỘI DUNG
1 CƠ SỞ LÍ LUẬN
1.1 Khái niệm hạnh phúc
Mỗi con người sinh ra ở trên đời, chẳng ai lại không mong muốn mình được hạnh phúc Tình cảm ấy, mơ ước chung ấy, không phân biệt giới tính, lứa tuổi, màu da, sắc tộc, tôn giáo… Chỉ có điều, mỗi người lại có một suy nghĩ riêng về hạnh phúc và không phải lúc nào, người nào cũng có sự cắt nghĩa “hạnh phúc” một cách rõ ràng
Trong cả tư tưởng phương Tây và phương Đông, các nhà triết học cổ đại đã đề cập về hạnh phúc trong các tác phẩm của họ Theo Đức Phật, người
ta có thể đạt được hạnh phúc thông qua sức mạnh của tâm trí, bằng cách vượt qua những nhu cầu và mong muốn, sự bình tĩnh hoặc sự an tâm và suy nghĩ tích cực (Fronsdal, 2005) Phật giáo xác định hạnh phúc là một thứ không chỉ là trung tâm của mỗi cá nhân, mà là một thứ gì đó được chia sẻ với những người khác Trong The Dhammapada, hay giáo lý của Đức Phật, hạnh phúc
là có bạn bè khi có nhu cầu nảy sinh (Fronsdal, 2005, trang 80) Theo Socrates, hạnh phúc không chỉ là mục đích của cuộc sống, mà còn là thứ gì
đó có thể đạt được và có thể dạy được thông qua nỗ lực của con người; đặc biệt là thông qua “đức hạnh” (Beebe, 2003) Aristotle sau đó xác định hạnh phúc không chỉ là mục đích tồn tại của con người, mà còn là thứ gì đó phụ thuộc vào việc thực hiện tính cách đạo đức thông qua các đức tính trong đó
là tình bạn, công lý và quyền công dân (Crisp, 2000) Hạnh phúc có thể được định nghĩa là ở trạng thái cảm xúc tích cực hoặc trạng thái ảnh hưởng tích cực, trong khi hạnh phúc đề cập đến một giá trị, hoặc những gì có thể được coi là tốt cho một người (Haybron, 2013)
Theo từ điển tiếng Việt, hạnh phúc được hiểu “trạng thái sung sướng
vì cảm thấy hoàn toàn đạt được ý nguyện” Người ta có thể nói về hạnh phúc của cá nhân, một tổ chức như gia đình, nhà trường, một cơ quan đoàn thể và
Trang 628/76
3.3.2.3 Tạo tiếng cười trong mỗi tiết học: “Tiếng cười là liều thuốc bổ” Tiếng cười trong dạy học - giáo dục sẽ làm tan đi không khí căng thẳng của tiết học Không những thế, tiếng cười còn tạo ra sự hưng phấn để kích thích suy nghĩ Những người thông minh thường có tính hài hước, chính sự hài hước lại tác động vào não để kích thích tư duy Vì vậy, trong quá trình giảng dạy, giáo viên cần vận dụng tính hài hước để thu hút sự chú ý của học sinh, làm tăng tính hấp dẫn của vấn đề cần truyền đạt, giúp quá trình hình thành kiến thức diễn ra tự nhiên và nhẹ nhàng, đem lại kết quả cao Bên cạnh đó, không khí lớp học trở nên thân thiện và hạnh phúc hơn, có hứng thú để bắt đầu cho những tiết học khác
3.3.3 Trải nghiệm để học tập
Hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục, tham gia hoạt động các
em có cơ hội huy động tổng hợp các kiến thức, kĩ năng của các môn học và lĩnh vực giáo dục khác nhau để trải nghiệm thực tiễn đời sống gia đình, nhà trường, xã hội, cơ hội khám phá bản thân và thế giới xung quanh, phát triển đời sống tâm hồn phong phú, biết rung cảm trước cái đẹp của thiên nhiên và tình người, có quan niệm sống và ứng xử nhân văn, bồi dưỡng cho học sinh tình yêu đối với quê hương đất nước, ý thức về cội nguồn và bản sắc của dân tộc để góp phần giữ gìn, phát triển các giá trị tốt đẹp của con người Việt Nam Hoạt động trải nghiệm giúp học sinh được trải nghiệm, thể nghiệm, chiêm nghiệm, được bày tỏ quan điểm, ý tưởng, được đánh giá và lựa chọn
ý tưởng hoạt động, được thể hiện, tự khẳng định bản thân, được tự đánh giá
và đánh giá kết quả hoạt động của bản thân, của nhóm mình và của bạn bè,…
Từ đó, hình thành và phát triển cho các em những giá trị sống và các năng lực cần thiết
3.3.3.1 Trải nghiệm thông qua tham gia các câu lạc bộ
Trang 7
29/76
Hoạt động Câu lạc bộ: là hình thức sinh hoạt ngoại khóa của những
nhóm học sinh cùng sở thích, nhu cầu, năng khiếu,… dưới sự định hướng
của những nhà giáo dục nhằm tạo môi trường giao lưu thân thiện, tích cực
giữa các học sinh với nhau và giữa học sinh với thầy, cô giáo, với những
người lớn khác Hoạt động của Câu lạc bộ tạo cơ hội để học sinh được chia
sẻ những kiến thức, hiểu biết của mình về các lĩnh vực mà các em quan tâm,
qua đó phát triển các kĩ năng của học sinh như: kĩ năng giao tiếp, kĩ năng
lắng nghe và biểu đạt ý kiến, kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng, kĩ năng
viết bài, kĩ năng hợp tác, làm việc nhóm, kĩ năng ra quyết định và giải quyết
vấn đề
Trang 8
30/76
Học sinh tham gia các CLB trong trường 3.3.3.2 Trải nghiệm thông qua các hoạt động thiện nguyện
Tổ chức cho các em các hoạt động trải nghiệm như: gói bánh chưng xuân yêu thương, tổ chức cho các em tự nguyện quyên góp đồ dùng học tập, quần
áo cũ, sách cũ tặng cho các em lớp dưới, cho các em vùng khó khăn, vùng
bị lũ lụt, quyên góp ủng hộ cho các bạn có hoàn cảnh khó khăn trong lớp, trong trường
Học sinh tham gia gói bánh chưng xuân yên thương và ủng hộ đồng bào bị bão lụt 3.3.3.3 Trải nghiệm thông qua các hoạt động tập thể: các em học sinh rất thích tham gia các trò chơi và hoạt động tập thể Chính vì vậy việc tổ chức cho các em tham gia vào các trò chơi và hoạt động tập thể là một việc làm hết sức cần thiết Các trò chơi và hoạt động tập thể như: Tài trí học đường, Rung chuông vàng, Olympia Các hoạt động thể dục thể thao như: Đá cầu, bóng đá, bóng chuyền, cầu lông,… Tham gia trò chơi và các hoạt động giúp các em rèn luyện thể chất, sự khéo léo, trở nên nhanh nhẹn hoạt bát, tạo sự hoà đồng, thân thiện, đoàn kết Những phút vui chơi thoải mái, lành mạnh sẽ giúp các em thêm hào hứng để học tập và sống đẹp, hồn nhiên hơn Hơn nữa, việc vui chơi lành mạnh còn tạo ra nhiều đức tính tốt đẹp, hạn chế những tật xấu, đồng thời rèn luyện thể chất và tâm hồn các em theo chiều hướng tốt hơn
Trang 9
31/76