Hiện nay với nhiều phần mền ứngdụng để soạn bài giảng E-learning đã giúp học sinh trải nghiệm và tiếp thubài học tốt hơn và đã đưa những hình ảnh tưởng chừng như xa lạ đối với họcsinh nh
Trang 2PHẦN I: MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài:
Ngày nay với sự đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứngyêu cầu công nghiệp hóa - hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường,định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế của hội nghị lần thứ VIII,ban chấp hành Trung ương khóa XI (Nghị quyết số 29 - NQ/TW). Sự đổimới của giáo dục hiện nay đòi hỏi mỗi giáo viên cần phải luôn đổi mới trongcách dạy và phương pháp để có thể bắt kịp xu thế của thời đại công nghệphát triển. Thay vào việc cô là chủ của kiến thức và giảng giải truyền đạt lạicho học sinh lĩnh hội trước kia thì hiện nay với sự đổi mới của giáo dục đã
“Lấy người học làm trung tâm”, học sinh phải là chủ kiến thức và cô chỉ làngười giải đáp những thắc mắc của học sinh khi học sinh chưa trả lời được
Chúng ta đang đứng trước nhiều thách thức lớn và cấp bách.Với tốc độphát triển kinh tế hội nhập đang diễn ra rất mạnh mẽ, đòi hỏi có sự thay đổinhanh chóng nhiều mặt của xã hội để thích ứng với quá trình đó. Một trongnhững đòi hỏi đó là đào tạo những con người có đủ năng lực tham gia vàocải tiến xã hội
Để đào tạo ra những con người có đủ năng lực thì không thể thiếu được sựgóp mặt của giáo dục vì giáo dục là chìa khóa của sự thành công trong tươnglai
Nhân tố ảnh hưởng lớn nhất chính là người giáo viên. Qua nhiều nămnghiên cứu tôi thấy giáo viên còn nhiều hạn chế trong việc ứng dụng CNTTvào bài dạy, đặc biệt là làm giáo án điện tử E-learning, khi thiết kế bài giảngdiện tử giáo viên vẫn còn nhiều lúng túng và còn ngại tiếp xúc với cái mớivẫn quen dạy theo lối truyền thống. Hiện nay với nhiều phần mền ứngdụng để soạn bài giảng E-learning đã giúp học sinh trải nghiệm và tiếp thubài học tốt hơn và đã đưa những hình ảnh tưởng chừng như xa lạ đối với họcsinh nhưng lại rất gần gũi với các em và cô giáo chính là cầu nối giúp họcsinh đến gần với tri thức hơn, để học sinh ham học, hiểu bài nhanh và thíchtìm tòi khám phá về thế giới quan bên ngoài
Trong quá trình thực tế và nghiên cứu tài liệu, bản than tôi đã rút ra đượcmột số cách làm nhanh nhất và dễ hiểu nhất để giúp giáo viên có thể tiếp cậnElearning một cách nhanh chóng và hiệu quả.Vì vậy tôi đã mạnh dạn nghiên
cứu đề tài “Cách thiết kế bài giảng E-learning để sử dụng trong giảng dạy
môn Sinh học”
2 Thực trạng trước khi thực hiện đề tài.
2.1 Thuận lợi
Trang 3Vì thế, đây là thuận lơị rất tích cực trong việc thực hiện đề tài này
Với phương pháp dạy học mới của Bộ giáo dục - Đào tạo đã trang bị chocác trường nhiều thiết bị công nghệ thông tin. Vì vậy, giáo viên phải tậndụng các trang thiết bị đó. Tôi đã thiết kế bài giảng E-learning để giảm bớtviệc giáo viên phải trình bày nhiều, làm cho bài giảng sẽ sinh động hơn, gâynhiều hứng thú cho học sinh.
2.2 Khó khăn
Về phía giáo viên với phương pháp giảng dạy như hiện nay cũng còn gặpkhông ít khó khăn cần phải khắc phục: Phần lớn các giáo viên lớn tuổi thì kỹnăng sử dụng công nghệ thông tin, thu phát âm thanh còn chưa thành thạo
2.3 Số liệu thống kê
Được giảng dạy bộ môn Sinh học từ năm 2013 đến nay, tôi thấy việc thựchiện bài giảng E-learning chưa được thường xuyên. Khi áp dụng thử bàigiảng thì tôi thấy học sinh có hứng thú hơn
- Khoảng 35% học sinh hào hứng và có kỹ năng thuyết trình trênpowerpoint.
- Số học sinh còn lại trong tiết học các em rất thụ động, không có hứngthú học tập dẫn tới kết quả kiểm tra chưa cao.
Trong một lớp, không phải tất cả các học sinh đều chăm ngoan và tự tin nênlàm cho tỉ lệ học sinh có khả năng thuyết trình thấp. Điều này đòi hỏi giáoviên cần phải cải thiện nhanh chóng để giúp tất cả các học sinh có thể chaudồi kĩ năng thuyết trình trên lớp
PHẦN II NỘI DUNG ĐỀ TÀI
1 Cơ sở thực tiễn 1.1 Điều kiện về cơ sở vật chất:
- Cần trang bị thêm các máy tính xách tay cho các lớp
- Tu sửa hoặc đầu tư thêm trang bị thêm máy chiếu để phục vụ cho công tácgiảng dạy cho giáo viên.Để nâng cao chất lượng học tập của trẻ và nâng caotrình độ đội ngũ giáo viên giỏi về CNTT
1.2 Điều kiện về kinh tế:
- Mua phần mềm bản quyền Adober prensenter 10 do cục CNTT cấp
1.3 Điều kiện về xã hội:
Trang 41.5 Điều kiện về thời gian:
- Thời gian để thiết kế một bài giảng hoàn chỉnh mất rất nhiều thời gian vìvậy khi thiết kế tác giả cần tập trung cao độ để tránh sự sơ xuất khi thiết kếbài giảng dẫn tới làm cho bài giảng bị hỏng hoặc bị lỗi
2 Về nội dung của sáng kiến:
Nền giáo dục nước ta ngày càng phát triển kéo theo sự phát triển của nềncông nghệ thông tin hiện đại cũng phát triển và con người đã biết sáng tạo ranhiều phần mềm ứng dụng tin học mang lại nhiều lợi ích cho con người
E-learing là nói đến sự phát triển của công nghệ tin học ngày nay, ngườihọc không chỉ học ở tại trường mà có thể học ở mọi lúc mọi nơi nhờ cáccông cụ điện tử hiện đại như máy tính, mạng internet, mạng vệ tinh…thôngqua công cụ hiện đại đó người dạy và người học có thể thảo luận trực tiếphay giao tiếp với nhau qua mạng internet, mạng LAN, qua các phần mềm…
Các tài liệu nghiên cứu cho thấy vào những năm 2002 trở về trước giáo ánE-learning ở Việt Nam không nhiều. Gần đây các hội thảo, hội nghị về côngnghệ thông tin và giáo dục đều đề cập đến việc khả năng áp dụng E-learningvào môi trường đào tạo Việt Nam
Bài giảng E-Learning khác hoàn toàn với các khái niệm: bài trình chiếuhoặc bài giảng điện tử (powerpoint) thường gọi. Từ trước đến nay bạn soạnbài giảng bằng PowerPoint thì bạn phải trực tiếp sử dụng nó, còn bài giảngE-Learning thì là một bài giảng hoàn toàn phụ thuộc vào tác động của ngườihọc. Bài giảng E-Learning có thể dùng để học ngoại tuyến (off-line) hoặctrực tuyến (online) và có khả năng tương tác với người học, giúp người học
có thể tự học mà không cần đến thầy dạy, không cần đến trường - lớp. Do
đó, để soạn 1 bài giảng E-Learning bạn phải dự kiến các tình huống xảy rakhi người học tác động vào bài giảng để có phương án xử lý thích hợp. Cóthể nói E-Learning là bài giảng của giáo viên được soạn thảo trên nền web
Nếu bạn thành thạo trong việc soạn thảo, lập trình trên trang web có thể dễdàng thiết kế một bài giảng trên mạng
Để giúp cho người thầy tạo 1 bài giảng E-Learning được dễ dàng hơn màkhông cần có kiến thức chuyên sâu về lập trình mạng, một số đơn vị làmphần mềm đã tạo ra các chương trình để tạo 1 bài giảng E-Learning. Cụ thểmột số phần mềm được Cục CNTT đã giới thiệu như sau:
1. Adobe Presenter
2. LectureMAKER
Trang 5Trong trường số máy trong phòng máy còn ít, số máy ở các đầu lớp vẫncòn thiếu, dẫn đến tình trạng nhiều lớp chưa vận chưa có máy tính để ứngdụng CNTT vào giảng dạy. Để học sinh nắm bắt được kiến thức nhanh vàphát huy được tính ham học hỏi của học sinh đòi hỏi giáo viên phải luôn đổimới phương pháp và tư duy của mình để tạo ra những hình ảnh đẹp mắt,những âm thanh thú vị và cả những cảnh quay đẹp cũng kích thích học sinhhứng thú vào bài học hơn. Tất cả cái mới, cái lạ đó chỉ có trong giáo án điện
tử E-learning. E-learning người ta có thể vận dụng ở tất cả các bộ môn họcđặc biệt là môn Sinh học và giáo viên chính là cầu nối đưa học sinh tiếp cận
Trang 6tài““Cách thiết kế bài giảng E-learning để sử dụng trong giảng dạy môn
Sinh học”
Để soạn giáo án E-learning thì có rất nhiều phần mềm có thể soạn thảođược như:
MS PowerPoint, một ứng dụng được hầu hết các giáo viên nắm bắt và sửdụng trong các tiết dạy có ứng dụng CNTT. (Quá thuận lợi trong việc sửdụng vì chỉ thêm phần ứng dụng Presenter nữa là hoàn thành tốt bài giảngđiện tử). Đáp ứng được các tiêu chí của Cục CNTT - Bộ GD&ĐT đặt ratrong việc thiết kế bài giảng điện tử. Để soạn giáo án E-learning trước hết
chúng ta phải cài phần mềm Adobe Presenter
2.1 Cài đặt phần mềm Adobe Presenter:
Đây là phần mềm có bản quyền của hãng Adobe, mọi người đều có thể tảibản dùng thử 30 ngày tại địa chỉ: http://www.adobe.com/products/presenter/
Hoặc cũng có thể tìm từ những nguồn cung cấp khác bằng cách sử dụngtrình tìm kiếm Google với từ khóa Adobe Presenter (có kèm theo key)
Trang 7+ Sau đó ta nhấn Next để tiếp tục sang bước tiếp theo của quá trình cài đặt:
+ Lựa chọn đường dẫn để cài đặt Adobe Presenter 10
Hệ thống sẽ cài đặt phần mềm này theo đường dẫn như hình trên, tuynhiên ta hoàn toàn có thể thiết lập lại đường dẫn sao cho thích hợp (click
Giao diện của Adobe Presenter 10 trên Powerpoint 2007
Trang 8Về tính năng của chúng tương tự nhau. Tuy nhiên, do thói quen sử dụngcủa đại đa số giáo viên. Cho nên từ lúc này trở đi, trong khuôn khổ tài liệunày sẽ chỉ trình bày trên gói giao diện với MS PowerPoint 2007
2.2 Các bước cơ bản để sử dụng Adobe Presenter 10:
+ Bước 1: Tạo bài trình chiếu bằng PowerPoint, có thể tận dụng bài trìnhchiếu cũ để tiết kiệm thời gian trong khâu chuẩn bị, tuy nhiên cũng cần phải
có một số điều chỉnh để thích hợp như: Đưa Logo của trường vào, đưa hìnhảnh tác giả, chỉnh lại màu sắc cho thích hợp
(Kinh nghiệm: Nên tạo bài mới để thực hiện dễ dàng hơn nhất là đối vớinhững giáo viên có kỹ năng tương tác với phần mềm còn hạn chế)
+ Bước 2: Biên tập Đưa multimedia vào bài giảng: cụ thể là đưa video và
âm thanh vào, ví dụ âm thanh thuyết minh bài giảng; đưa các tệp flash; đưacâu hỏi tương tác (quizze), câu hỏi khảo sát và có thể ghép tệp âm thanh đãghi sẵn sao cho phù hợp với đúng hoạt hình
Trang 9Bài học kinh nghiệm khi tạo Slide:
a. Trang mở đầu: Có tên bài và tên tác giả, thông báo copyright nếu thấycần
b. Trang kết thúc: Cám ơn
c. Tài liệu tham khảo: có thể là tài liệu .doc, có thể là đường link tới trangweb hay các hình ảnh. Thường nằm ở trang gần kết thúc
d. Đưa logo của trường, hay của riêng bạn vào
e. Tạo các trang phân cách chủ đề nếu bài quá dài
f. Tạo các câu hỏi tương tác (quizze) giúp người học chủ động, hứng thútheo dõi bài giảng.
g. Sử dụng đa phương tiện để truyền tải bài giảng: âm thanh, video, hìnhảnh
2.3 Sử dụng phần mềm Adobe Presenter
2.3.1 Thiết lập ban đầu cho bài giảng điện tử
Nhấn vào nút lệnh Presentation Settings sẽ cho màn hình sau:
Trang 10Đặt title (Tiêu đề) và Themes (giao diện) phù hợp sau đó chọn sang thẻ Playback
Khi lựa chọn thích hợp các chỉ mục trên thì chuyển sang thẻ Quality để
hiệu chỉnh chất lượng cho âm thanh và phim ảnh (nên để chế độ mặc định làphù hợp nhất)
Cuối cùng chọn Attackment để đính kèm thêm tài liệu văn bản hoặc bảng
tính bằng nút lệnh. Khi này một hộp thoại sẽ xuất hiện cho phép người dùng
Trang 11File: Tệp tin trên máy Link: Tệp tin từ website khác
Trang 122.3.3 Chèn hình ảnh vào bài giảng
Giáo viên có thể ghi hình video giáo viên giảng bài vào mỗi slide. Hãydùng webcam ghi video
Ghi hình trực tiếpChèn tệp video đã có sẵnBiên tập
2.3.4 Chèn âm thanh
Từ menu của Adobe Presenter, nháy chọn các mục Audio với 4 công việc như sau:
Ghi âm trực tiếp Chèn tệp âm thanh đã có sẵn Đồng bộ âm thanh với hoạt động trênslide
Biên tậpNếu giáo viên đã có file âm thanh (*.mp3, ), phần sau đây sẽ hướng dẫncách lồng ghép file âm đã có sẵn vào bài giảng, cách thực hienẹ như sau:
Trang 13Gọi lệnh từ menu Adobe Presenter \ Import Audio, hộp thoại sau xuất
Trang 14Phần âm thanh và hình ảnh, các bạn hãy tự thao tác để cảm nhận. Tuynhiên ưu điểm chính của âm thanh trong Adobe Presenter là đồng bộ âmthanh với các hoạt động của slide và biên tập âm thanh
2.3.5 Chèn câu hỏi trắc nghiệm, tương tác, vấn đáp (Quiz)
Đây là một ưu điểm rất mạnh của Adobe Presenter 10. Giáo viên cần khaithác để thể hiện trình độ sư phạm cao khi xây dựng bài giảng điện tử. tôi đưa
ra khái niệm xây dựng hệ thống tương tác thông minh. Các câu hỏi trắc
nghiệm khi kiểm tra học sinh có nhiệm vụ đánh giá năng lực học sinh mộtcách máy móc: đúng thì được điểm, sai thì thôi. Vì vậy mẫu câu hỏi là “khôcứng”, đơn điệu. Trái lại, các câu hỏi trắc nghiệm trong Adobe Presenterđược thiết kế nhằm mục đích giúp học sinh học được kiến thức, có hỗ trợ xử
lý tình huống, gợi ý. Trong một số trường hợp, CNTT giúp cho mẫu câu hỏiphong phú đa dạng, thí dụ máy phát ra giọng đọc để thu hút học sinh
Adobe Presenter giúp giáo viên thiết kế hệ thống câu hỏi tương tác thôngminh, xử lý theo tình huống, có nhiều loại, nhiều dạng câu hỏi khác nhau
Từ menu của Adobe Presenter, nháy chọn mục Quizze Manager.
Thêm câu hỏi trắc nghiệm với nhiều loại khác nhau. Bổ sung thêm loạicâu hỏi và xử lý cách làm bài của giáo viên
Trang 15Cái hay của phần chèn câu hỏi trắc nghiệm nên tôi tách riêng phần này đểphân tích cho mọi người đều có thể nắm rõ và thực hiện thành công tùy theonhu cầu của bài giảng
2.3.6 Câu hỏi nhiều lựa chọn (Multiple choice)
Là loại câu hỏi có nhiều lựa chọn để trả lời, trong đó có thể chỉ có một lựachọn được chọn là câu trả lời chính xác hoặc cũng có thể có nhiều lựa chọnchính xác
Trang 17Như đã nói nếu chỉ là việc lựa chọn như một bài kiểm tra bình thường thì
sẽ dẫn đến tính khô cứng của câu hỏi. Không phát huy được tính gợi mở chongười học. Không có tác dụng phản hồi lại thông tin giúp trẻ học tiến bộđược. Vì vậy, Adobe Presenter cung cấp chức năng tương tác ngược lại vớingười học thông qua thẻ Option. Một chức năng vô cùng độc đáo tạo ra sứcmạnh đặc trưng cho bài giảng điện tử. Giáo viên cần khai thác triệt để chứcnăng này
Trang 18Khi click vào nút lệnh này, một bảng với chức năng tương tự được hiểnthị ra để người soạn câu hỏi có thể phản hồi lại thông tin một cách đầy đủnhất tới người học
2.3.7 Câu hỏi dạng đúng - sai (True -False):
Là loại câu hỏi đưa ra sự giải quyết nhanh chóng, hoặc đúng hoặc sai
Người học cần cân nhắc để có thể thực hiện chọn một trong hai đáp án
Tại hộp thoại Adobe Presenter – Qestion Types, chọn mục True / Flase:
Trang 192.3.8 Câu hỏi dạng điền khuyết:
Là loại câu hỏi mang nội dung điền vào ô trống. Học sinh sẽ hoàn thànhbài tập này thông qua vấn đề điền được các nội dung thích hợp vào ô lựachọn do giáo viên soạn câu hỏi đặt ra
Tại hộp thoại Adobe Presenter – Qestion Types, chọn mục blank:
Trang 20Fill-in-the-2.3.9 Loại câu hỏi điều tra, thăm dò, đánh giá mức độ tiếp thu:
Là loại câu hỏi thăm dò ý kiến của trẻ. Không có câu trả lời nào là saitrong này. Trẻ đưa ra các ý kiến của mình trong từng nội dung mà giáo viênthảo câu hỏi đưa ra
Trang 21Mở menu Adobe Presenter \ Publish, hộp thoại Publish Presentation
xuất hiện cho phép khai báo các thông tin và xuất bản bài giảng như sau:
Như vậy là đã hoàn thành xong việc tạo ra bài giảng điện tử. Hy vọng cácđồng nghiệp có thể tự thiết kế cho mình một bài giảng điện tử phù hợp.Vềlâu dài, có thể sẽ là một ứng dụng được sử dụng thường xuyên
3 Kết quả 3.1 Áp dụng đối với học sinh:
- Tôi đã áp dụng trong năm học 2016-2017 và thấy được sự tiến bộ của họcsinh. Học sinh tự tin, hứng thú tham gia học tập sôi nổi. Chủ động học tập
Trang 22- 95% học sinh hứng thú học tập và thích tìm tòi kiến thức hơn. Có sự tiến
bộ hơn trong việc ứng dụng CNTT
3.2 Áp dụng đối với giáo viên:
- Giáo viên có thêm kiến thức bổ trợ về phần mềm E-learning để góp phầnlàm phong phú cho bài giảng của mình trong công tác giảng dạy
- Giáo viên thỏa sức thiết kế bài giảng để phù hợp với độ tuổi mình dạy
- Giúp giáo viên học hỏi nhau phương thức thiết kế qua mạng
Qua một thời gian áp dụng biện pháp soạn giảng giáo án điện tử E-leaningnói trên tôi thấy giáo viên trong trường đã thu nhận được kết quả học tậpnhư sau:
* Về kiến thức: Giáo viên đã trang bị cho mình một số kiến thức cơ bản vềgiáo án E-learning
Biết sử dụng thành thạo phần mềm PowerPoint và nắm vững các thao táclàm E-learning
Biết vận dụng giáo án điện tử E-learning vào trong bài dạy thực tiễn củamình
Biết sử ứng dụng CNTT trong tất cả các bộ môn học
* Về kỹ năng: Giáo viên đã có một số kỹ năng cơ bản về các thao tác làmgiáo án phần mềm E-learning một cách hoàn chỉnh hơn
*Về thái độ: Giáo viên trong trường nhiệt tình hơn và hào hứng tham giacuộc thi làm giáo án điện tử E-learning, giáo viên tự giác và tích cực hưởngứng thi đua
Tổng số giáo viên tham gia thi soạn bài giảng E-learning: 3. Trong đó có
2 bài đạt loại tốt, 1 bài đath loại khá
III KẾT LUẬN
Quá trình học hỏi và những thao tác thực hành thường xuyên đã giúp tôithành thạo và hiểu biết về những tính năng và ứng dụng phần mềm soạn bàigiảng E-learning nhiều hơn và sử dụng nó giống như công cụ đắc lực để đạtkết quả cao trong công tác giảng dạy. Phụ huynh yên tâm và coi trọng việchọc của con cái mình nhiều hơn
Khi đổi mới giờ học không bị áp đặt, học sinh vừa nắm được lí thuyết vừađược rèn kĩ năng, thông qua rèn kĩ năng để nắm kiến thức; Chất lượng dạy
và học cao hơn. (Số lượng học sinh nắm bài tốt đặc biệt là học sinh các lớp