SỬA ĐỔI, BỔ SUNG LUẬT ĐẤT ĐAI NĂM 2013 Nhuhg kiên nghị, đế xuất tíí tỉnh Ninh Bình và tỉnh Kon Tum o THANH BÌNH Tiến hành tổng kết việc tổ chức, thi hành Luật Đất đai năm 2013, ủy ban nh
Trang 1SỬA ĐỔI, BỔ SUNG LUẬT ĐẤT ĐAI NĂM 2013 Nhuhg kiên nghị, đế xuất tíí tỉnh Ninh Bình và tỉnh Kon Tum
o THANH BÌNH
Tiến hành tổng kết việc tổ chức, thi hành Luật Đất đai năm 2013, ủy ban nhân dân
các tỉnh, thành phô (cấp tỉnh) đả chỉ đạo rà soát, kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy
định của pháp luật gây ách tắc, cản trở hoạt động đầu tư, kinh doanh và đời sông xã
hội Bài báo này ghi nhận những nội dung kiên nghị sửa đổi, bổ sung từ tỉnh Ninh Bình
và tỉnh Kon Tum.
Kiến nghị từ Ninh Bình
Về tài chính đất đai: Hiện
nay, Luật Đấu thầu có quy định
về đấu thầu lựa chọn nhà đầutư
thực hiện dự án có sử dụng đất
(SDĐ), Tuy nhiên, Luật Đất đai
năm 2013 (LĐĐ) chỉ quy định về
đấu giá quyền sử dụng đất
(QSDĐ) mà không quy định cụ
thể về giá đất, tiền SDĐ, tiềnthuê
đất trong trường hợp đấu thầu lựa
chọn nhà đầu tư thựchiện dự án
có SDĐ, dẫnđến các địa phương
còn lúng túng trongquá trình thực
hiện.Do đó, LĐĐ cần sửa đổi, bổ
sung quy định về tài chính đất đai
đối với trường hợp đấu thầu lựa
chọn nhà đầutư thực hiện dự án
có SDĐ để bảo đảm thống nhất
giữa các luật và tổ chức thực
hiện; bổ sung các quy địnhcụ thể
về trình tự thủ tục giao đất, cho
thuê đất đối với trường hợp nhà
đầu tư được lựa chọn thực hiện
dự án có SDĐ thông qua hình
thức đấuthầu dự án
Bổ sung khoản Điều 114
LĐĐ quy định, UBNDtỉnh có thể
ủy quyền cho UBND cấp huyện
phê duyệt giá đất cụ thể làmcăn
cứ tính tiền bồi thưòng khi Nhà
nước thu hồi đất (THĐ) để rút
ngắn thòi giantrong việc xác định
giá đất cụ thể, đảm bảo tiến độ
thực hiện dự án
Sửa đổi LĐĐ theo hưống quy
định thống nhất việc xác định giá
đất cụthể làthẩmquyền của một
cơ quan (Sở Tài chính hoặc Sở
TN&MT).Đồng thời, quyđịnh tách
biệt cơ quan xác định giá đất, cơ
quan thẩm định là cơ quan trình
UBND tỉnh phê duyệt giá đất cụ thể Bổ sung các quy định cụ thể
về thời điểm thành lập, thành phần của Hội đồng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nướcTHĐ vào trong LĐĐ hoặc quy định trong Nghị định số47/2014/ND-CP Bo sung quy định về hỗ trợ đấtvườn
ao cùng thửa đất với đất mà không được xác định làđấtởtrong khu dân cư khi Nhà nước THĐ vì mục tiêu phát triển KT-XH
Về hình thức SDĐ:Đề nghị nghiên cứu, sửa đổi Điều 172 LĐĐ theo hướng quy địnhcụ thể các trường hợp được lựa chọn hình thức thuêđấttrả tiềnmột lần, còn lại là các trường hợpthuê đất trả tiền hàng năm
Về thời hạn SDD: Quy định cụ thể cách xác định thời hạn SDĐ của doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài khi nhận chuyển nhượng vốn đầu tư của dự án là giá trị QSDĐ (quy định tại Điều
169 LĐĐ và Điều 39 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP) trong trường hợp bên chuyển nhượng vốn đầu tư của dự án là giá trị QSDĐđã được cấp GCN vớithời hạn SDĐ lâu dài (do trướcđây bên chuyển nhượng vốn đầu tư của dự án nhận chuyển nhượng QSDĐ ở của hộ gia đình, cá nhân)
Đề nghị sửa đổikhoản3 Điều
126 LĐĐ, bỏ quy định về thời hạn không quá 70 năm vì thực tế không rõ các tiêu chí dự án có vốn đầu tư lớn nhưng thu hồi vốn chậm, việc áp dụng sẽ khó giải trình với cáccơ quan kiểm tra, các trường hợp đã giao đất, cho thuê
đất thời hạn 70 năm tại địa phương đang phảithực hiện điều chỉnh theo kết luận của cơ quan thanh tra, kiểm tra
Về công tác giao đất, cho
thuê đất, chuyển mục đích SDĐ, THĐ: Chính phủ đã phân bổ chỉ tiêu SDĐ cấp quốc gia và phê duyệt QSDĐ cấp tỉnh, do vậy đề nghị sửa đổi khoản 1 Điều 58 LĐĐ theo hướng trường hợp dự
án có SDĐ trồng lúa, đất rừng đặc dụng, đất rừng phòng hộ thì giaocho HĐND cấp tỉnhxemxét, thông qua trước khi cơ quan có thẩm quyền quyết định giao đất, cho thuê đất
Đề nghị bổ sung Điều 149 LĐĐ và khoản 36, Điều 2 Nghị định số 01/2017/NĐ-CP quỵ định đối với trường hợp giao đất cho nhà đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật cụm công nghiệp là đơn vị
sự nghiệp công lập tự chủ tài chính và việc cho thuê đất của các nhà đầu tư sản xuất kinh doanh vào cụm công nghiệp mà
do đơn vị sự nghiệp công lập tự chủ tài chính làm chủ đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật
Đề nghị bổ sung quy địnhđối với trường hợp các dựán sản xuất kinh doanh SDĐ thông qua hình thức nhận chuyển nhượng, thuê QSDĐ, nhận gópvốn QSDĐ theo quy định tại Điều 73LĐĐ, khi chủ
dựán tự thỏa thuận còn một phần diện tích mà không thỏa thuận được để tránh kéo dài cho các nhàđầu tư dẫn đến gâylãng phí đất đai Bổ sung quy định việc cưỡng chếTHĐ do vi phạm pháp
Tài nguyên và Môi trường 21
Kỳ 2-Tháng 9/2021
Trang 2LĐĐ Sửa đổi quy định tại Điều
103 LĐĐ về việc xác định diện
tích đất ở đối với trường hợp có
vườn ao để đảm bảo công bằng
giữa người đã được cấp GCN
QSDĐ và người chưa được cấp
GCN QSDĐ mà đến nay diện tích
đất ở được công nhận được xác
định bằng không quá 5 lần hạn
mức giao đất ồ Bổ sung hướng
dẫn trình tự, thủ tục giao đất cho
các hộ gia đình, cá nhân được
giao đất không thông qua hình
thức đấu giá QSDĐ theo quy định
tại khoản 2 Điều 118
Về thu hồi, bồi thường, hỗ trợ
GPMB khi nhà nước THĐ: Đề nghị
quy định rõ thế nào là chủ sở hữu
tài sản hợp pháp theo quy định tại
Điều 82 LĐĐ để các địa phương
có cách hiểu và thực hiện thống
nhất trong còngtác bồi thường hỗ
trợ, tái định cư
Xem xétđiều chỉnh tăng tỷ lệ
% kinh phí theo khoản 2, Điểu 31,
Nghị định sô' 47/2014/NĐ-CP về
bảo đảm cho việc tổ chức, thực
hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định
cư Bổ sung các quy định cụ thể
về trường hợp Nhànước THĐtạo
quỹ đất sạch để đấu giá QSDĐ
thực hiện các dự án
Đề xuất từ Kon Tum
Thứ nhất, liên quan đến LĐĐ,
Hiến pháp năm 2013 và Bộ Luật
dân sự năm 2015: Khoản 3Điều
191 LĐĐ quy định: “Hộ gia đình,
cá nhân không trực tiếp sản xuất
nông nghiệp không được nhận
chuyển nhượng, nhận tặng cho
QSDĐ trồng lúa ” mâu thuẫn với
quy định về quyền thừa kế của
pháp luật dân sự Khoản 2 Điều
32 Hiến pháp năm 2013 quy định:
" quyền thừa kế được pháp luật
bảo hộ ”. Hiến pháp không quy
định cấm hộ gia đình, cá nhân
không trực tiếp làm nông nghiệp
không được nhận tặng cho
QSDĐ trồng lúa Mặt khác, Điều
459 Bộ luật Dân sự năm 2015,
quy định về tặng cho BĐS như
sau: “1 Tặng cho BĐS phải được
lập thành văn bản có công chứng,
chứng thực hoặc phải đăng ký,
nếu BDS phải đăng ký quyên sở
hữu theo quy định của luật; 2 Hợp
22 Tài nguyên và Môi trường
Kỳ 2-Tháng 9/2021
đồng tặng cho BĐS có hiệu lực kể
từ thời điểm đăng ký; nếu BDS không phải đăng ký quyền sở hữu
thì hợp đồng tặng cho có hiệu lực
kể từ thời điểm chuyển giao tài
sảrì ’. Nhưvậy có thểthấy, quyền
để lại thừa kế và quyền thừa kế
là những quyền cơ bản của công dân được pháp luật bảo hộ Điều
609 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Cá nhàn có quyền lập
di chúc để định đoạt tài sản của mình; để lại tài sản của mình cho người thừa kế theo pháp luật;
hưởng dl sản theo di chúc hoặc theo pháp luật Người thừa kế không là cá nhân có quyền hưởng
di sản theo di chúd’ Theo quy định này, người thừa kế là ca nhân có quyền hưởng di sản thừa
kế theo di chúc hay theo pháp luật, còn người thừa kế là pháp nhân hay tổ chứcchỉ có thểđược hưởng thừa kế theo di chúc Do
đó, sửa đổi LĐĐ để đảm bảo phù hợp với Hiến pháp, Bộ luật Dân
sựnăm 2015
Thứ hai, liên quan đến Luật Đầu tư năm 2020; Nghị định số' 31/2021/NĐ-CP; LĐĐ: Đe nghị sửa đổi Nghị định sô' 31/2021/NĐ-CP cho thống nhất với LĐĐ, không quy định tài liệu kèm theo là bản sao danhmục dự ánTHĐ đã được HĐND cấp tỉnh thông qua
Thử ba,liên quanđến Luật Đầu
tư 2020, Nghị định 31/2021/NĐ-CP với Nghị định 83/2020/NĐ-CP:
Chưa có sựthống nhất tronggiải quyết thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư đối với cácdự áncó chuyển mục đích sử dụng rừng
Đềnghị hướng dẫncụ thể hồ sơ, thủ tục lập chấp thuận chủtrương đầu tư đối với các dự án có chuyển mục đích sử dụng rừng
ThửtƯ, liên quan đến LĐĐ và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành: Điểm c khoản 1 Điều 64 LĐĐ quy định Nhà nước THĐ do vi phạm pháp luật về đất đai đối với: sửađổi, bổ sung các trường hợp THĐ tại điểm c khoản 1 Điều 64LĐĐ cho thống nhất với điểm d khoản 2 Điều 106 LĐĐ; sửa đổi, bổ sung LĐĐ theo hướng cho phép sở
TN&MT được cấp GCN QSDĐ, quyền sở hữu nhà và tài sản khác gắn liền vớiđất chotổ chức,
cơ sở tôn giáo; người Việt Nam định cư ở nước ngoài thựchiệndự
án đầu tư; tổ chức, cá nhân nước ngoài; doanh nghiệp có vốn đầu
tư nước ngoài
Thử năm, liên quan đến Nghị định số 43/2014/NĐ-CP; Thông
tư sô' 24/2014/TT-BTNMT: Việc quy định mẫu đơn đăng ký khác nhau trong cùng một nội dung dẫn đến khó khăn khi triển khai thực hiện trên thực tê' gây phiền
hà cho các tổchức, cá nhân Đề nghị sửađổi, bổ sung Thông tư số 24/2014/TT-BTNMTđể đảm bảo thống nhất với Nghị định sô' 43/2014/NĐ-CP
Thứ sáu, liên quan đến Nghị định số 31/2021/ND-CP; Thông tư 29/2014/TT-BTNMT: Khoản 2 Điều
31 Nghị định số 31/2021/NĐ-CP quy định tài liệu, giấy tờ giải trình
đề xuất hình thức lựa chọn nhà đầu tư theo quy định tạicác khoản
1 và 2 Điều 33 Luật Đầutư, trong
đó có bản sao danh mục dự án THĐ đã được HĐND cấp tỉnh thông qua Tuy nhiên, theo điểm
b khoản 6 Điểu 67 Thông tư sô' 29/2014/TT-BTNMT quy định việc xác định quy mô, địa điểm công trình, dự án; vị trí, diện tích khu vực SDĐ vào các mục đích quy định tại Điều 61 và Điều 62 của LĐĐđể thựchiện THĐ trong năm kê' hoạch, bao gồm: “ a) Các dự án
quy định tại Điều 61 và khoản 1,
2 Điều 62 của LĐĐ và đã được ghi vốn thực hiện trong năm kê' hoạch; b) Các dự án quy định tại khoản 3
Điều 62 của LDĐ và đã được ghi vốn thực hiện trong năm kế hoạch
đối với các dự án thực hiện bằng NSNN; có văn bản chấp thuận
chủ trưdng đầu tư của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối VỚI
các dự án còn lại, ” Như vậy, thành phần hồ sơ trình cấp thẩm quyềnchấp thuậnchủ trương đầu tư chồng chéo với thành phần hồ sơ trình HĐND tỉnh thông qua danh mục dự án THĐ Đề nghị sửa đổi các quy địnhđể có sự thống nhất, tránh chồng chéo.n