Slave: này là slave... Chú ý: Khai báo là NONE trong Bios Setup cho a CD-ROM.. Màn hình Video – Primary Display... EGA/VGA: Dành cho lo i màn hình s d ng card màu EGA hay VGA, Super VGA.
Trang 1CH NG 2: A C NG IDE
I GIAO TI P
a c ng ang c dùng i trà hi n này trên các máy PC gia ình là
lo i theo chu n giao ti p IDE do tính d l p t và giá thành th p Ngoài ra còn có chu n SCSI nh ng không thông d ng do giá thành cao, òi h i ph i
có card riêng c ng nh ph n m m qu n lý các thi t b SCSI riêng
II L P RÁP, K T H P VÀ DI CHUY N
Máy PC cho phép b n s d ng 2 a c ng (Mainboard i c ) hay
a c ng (Mainboard i m i) cùng lúc phân bi t các a trên cùng 1 cáp tín hi u, chúng ta ph i xác l p b ng cách n i t t các chân c m c quy
nh c th trên t ng a (set jumper) Nhà s n xu t luôn cung c p s set jumper hay d a trên a c a mình vì n u thi u, ch có cách là set “mò” hay d a trên a khác
Chú ý: B n ph i hi u v nguyên lý, máy tính xem a c ng là m t thi t IDE hay nói m t cách khác, máy PC cho phép b n s d ng t i a là 4 thi t b IDE n i vào 2 dây cáp a CD-ROM theo chu n giao ti p IDE
ng c xem là m t thi t b IDE nên s c tính vào t ng s này
1 Các quy c khi l p ráp, k t h p a.
Dây cáp: Cáp tín hi u c a a c ng có 3 u n i gi ng y nhau M t u
g n vào u n i IDE trên Card I/O hay mainboard, hai u còn l i g n vào u n i trên 2 a c ng Khi c m dây, chú ý c m sao cho v ch s n
c nh cáp n i v i chân s 1 c a u n i Th ng chân s 1 c quy c
nh sau:
Trang 2Trên mainboard hay trên card I/O: C nh có ghi s 1 hay có d u ch m trong hay d u tam giác
Chú ý: Có hãng s n xu t, ã ng a tr ng h p c m ng c cáp b ng cách
b t m t chân u n i trên a c ng, và bít 1 l t ng ng u n i trên cáp
Khi n i cáp, c g ng xoay tr u cáp sao cho n dây i t mainboard hay Card I/O n a c ng là ng n nh t Th m chí b n có th n i u gi a lên Mainboard, 2 u bìa lên a c ng
a: Gi a 2 nhóm a 1, 2 và 3, 4 phân bi t b i hai dây cáp g n vào hai u Pri (th nh t 1, 2) hay Sec (th nhì 3, 4) Gi a a 1, 2 hay 3, 4 phân bi t b ng cách set Jumper trên a là Master (1, 3) hay Slave (2, 4)
- Trên a có các set sau:
Master (single): Ch s d ng 1 a duy nh t
Master (dual): này là master nh ng có k t h p v i khác
Slave: này là slave
Cable Selec: Xác l p master hay slave b ng cáp (gi ng a m m)
Thông th ng b n nên set là Master (dual) hay Slave, nh ng khi dùng
a Caviar có khi b n b t bu c ph i set là Master (single) nó m i ch u ch y
a kh i ng b t bu c ph i set là Master và c g n vào cáp Pri (1)
Có tr ng h p 2 a không ch u ch y chung v i nhau khi g n cùng
t cáp B n ph i s d ng 2 cáp cho 2 a này, n u máy không có ng cáp th hai b n bu c ph i s d ng a khác (hay x y ra v i Caviar c a WD)
Chú ý: Trong s nh ng c i ti n trong BIOS c a mainboard P5, quan
tr ng và có ích trong s d ng là ph n BOOT máy C i ti n này giúp b n
kh i m t thì gi t l i các jumper cho a c ng khi chuy n i
Trang 3B n có th l a ch n cho Boot máy b ng a m m A, a CD-ROM,
a SCSI, a c ng C hay D, E, F (n u có) Ngh a là ngoài các a truy n
th ng nh A, C, b n có th cho Boot b ng CD ROM và b t c a v t lý nào ang có trên máy mà không c n phân bi t chúng ang là Master hay Slave, là IDE hay SCSI
2 Thí d :
Máy b n có a A, 1 a CD ROM (G), 3 a c ng IDE (C, D, E), 1
a c ng SCSI (F) B n có quy n ch nh cho kh i ng b ng a nào trong s các a này (A, C, D, E, F, G) c ng c
Khi b n s d ng Win97 (OSRA hay Memphis), b n không c n khai báo
a c ng th hai tr i trong Bus (k c a m m) Win 97 t bi t các
a này và t tên cho chúng ti p theo tên a Logic cu i cùng trên a
t lý có khai báo D nhiên là khi ó chúng không th kh i ng c do không có khai báo
III TU I TH
Tu i th c a a c ng chính là tu i th c a các thành ph n di chuy n trong c u t o a a có 2 mô t chính là mô t quay a và mô t d ch chuy n u t m b o t c truy xu t cao c a a, a c ng b t
bu c ph i quay liên t c t khi b n m máy cho t i khi b n t t máy và u t luôn treo l l ng phía trên m t a m t kho ng cách c c nh b i m t l p
m khí c t o ra do t c quay nhanh (khi a ng ng quay, u t s áp’ lên trên m t a do m t l p m khí an toàn, hãng s n xu t t o v trí áp t ng cho u t khi t t máy) Nh v y mô t quay a có ch làm vi c n ng nh t và tu i th c a nó quy t nh tu i th c a a Hay nói
t cách khác, tu i th c a a tu thu c vào th i gian s d ng máy ch không tu thu c vào th i gian truy xu t a nh a m m
Trang 4V nguyên t c k thu t trong vi c s d ng ng c , càng ít l n t t m
ng c càng th Nh v y khi b n cho máy ch y liên t c 24/24, a c ng
a b n s t th i gian s d ng t i a i v i máy gia ình, do vi c s
ng không liên t c (m i ngày m máy vài l n) nên tu i th a có gi m
nh ng bù l i th i gian s d ng s c kéo dài h n (thí d a ch y liên
c 24h/ngày s th 10.000 gi t c là 417 ngày th c t , n u ch y không liên
c kho ng 8h/ngày, tu i th gi m còn 7.000 gi nh ng s là 875 ngày th c ) Vi c t t m máy còn làm t ng nguy c va ch m u t v i m t a, t o
h ng không ph c h i c Do ó b n càng h n ch vi c t t m máy càng t t
Trong BIOS có các máy m i th ng hay có ch m c ch nh ng ng
a c ng khi không ho t ng sau m t th i gian nh t nh (Power Manager) Chúng tôi khuyên b n ng s d ng m c này vì nó ch có tác d ng trên
nh ng máy xách tay là lo i máy mà ng i ta ch p nh n gi m th t t c các linh ki n trong máy i l y th i gian s d ng pin lâu N u b n thích s
ng m c này thì c th và chú ý ti ng kêu c a a khi chuy n tr ng thái
ho t ng, có th b n s c m th y t i nghi p a c a b n
1 Khái ni m ng t (Interrupt Request)
Nh ta ã bi t CPU làm vi c v i nhi u thi t b khác nhau Song t i m t
th i m thì CPU ch ph c v c m t công vi c nh t nh nào ó Do ó, CPU có th ki m soát và ph c v t t t t c các thi t b thì khi m t thi t b
có yêu c u x lý nó s g i CPU ng ng các công vi c khác ph c v cho mình, quá trình trên g i là ng t Khi làm vi c, m i thi t b c c tr ng
i m t ch s ng t nào ó mà thôi Nh v y, ng t làm vi c nh th nào và
có bao nhiêu lo i ng t
Khi có yêu c u ng t thì CPU s l u gi các thông s c a ch ng trình ang th c hi n, sau ó g i ch ng trình x lý ng t th c hi n áp ng a
Trang 5ch c a ch ng trình x lý ng t c ch a trong b ng vector ng t Khi th c
hi n xong ng t, CPU khôi ph c l i l nh c a ch ng trình ang th c hi n d
ti p t c B x lý ng t ph n c ng có th c th c hi n b i m t chip
c g n tr c ti p trên mainboard hay trên thi t b g i là chip x lý ng t
Ng t có nhi u cách phân lo i nh ng t c ng và ng t m m, ng t che c và không che c, ng t trong và ng t ngoài,v.v…
ây ta ch nh ngh a theo cách ng t c ng và ng t m m
+ Ng t c ng là ng t c t o ra b i các ph n c ng nh ng t bàn phím, chu t Ng t c ng th ng do m t chip x lý ng t c a thi t b t o ra m i khi
có yêu c u ph c v
+ Ng t m m là do ch ng trình t o ra nh các ng t yêu c u d li u,
ng t chia cho 0
Ngoài ra, khi giao ti p v i các thi t b ngoài CPU còn quy nh cùng trao i d li u cho thi t b g i là vùng nh vào ra (I/O – Input/Output) Do
ó, m i h th ng có m t s b nh c b n vào ra (I/O Map) S này
có th do ng i s d ng khai báo ho c máy tính t ng c p nh t S k t
p gi a ng t và a ch b nh vào ra cho m t thi t b g i là c ng c a thi t ó
2 Setup BIOS
Khi kh i ng máy l n u tiên, máy tính s c m t t p h p d li u
c l u trong CMOS (m t chip b nh c bi t luôn ho t ng nh m t
c pin nh ), không có thông tin này máy tính s b tê li t Vi c xác l p các thông tin này g i là Setup Bios và bao gi ng i bán c ng ph i làm th t c Setup Bios ngay sau khi l p máy Nh ng b n c ng ph i bi t cách Setup Bios phòng tr ng h p máy t m t các thông tin l u trong Bios vì các lý do
nh : H t pin, nhi u n, vius… Hi n nay, ng i ta s d ng Flash Ram
u thông tin Bios nên không c n ph i có pin nuôi trên mainboard Tu
Trang 6mainboard, các m c trong Bios có th khác nhau theo t ng hãng ch t o (Award, Ami, Pheonix…) nh ng v c n b n chúng v n gi ng nhau và trong
ph n này ch y u bàn v c n b n, còn các tính n ng riêng b n ph i ch u khó tìm hi u thêm nh vào các ki n th c c n b n này
Màn hình Bios Setup a s là màn hình ch y ch TEXT G n ây ang phát tri n lo i BiosWin (Ami) có màn hình Setup g m nhi u c a s
gi ng t ng t Windows và s d ng c mouse trong khi Setup nh ng các
c v n không thay i
Chú ý: Thao tác vào BIOS Setup là b m phím Del khi m i kh i ng máy i v i máy ài Loan i v i máy M , th ng là b n ph i thông qua
ch ng trình qu n lý máy riêng c a t ng hãng n u mu n thay i các thông
c a Bios
* Bios th ng: Di chuy n v t sáng l a ch n m c b ng các phím m i tên Thay i giá tr c a m c ang Set b ng 2 phím Page Up và Page Dn Sau ó nh n phúm Esc thoát kh i m c (giá tr m i s c l u tr ) Nh n F10 thoát Setup Bios n u mu n l u các thay i, khi h p tho i hi n ra,
m Y l u, N không l u Nh n Esc n u mu n thoát mà không l u thay
i, khi h p tho i hi n ra b m Y không l u, N tr l i màn hình Setup Bios
* Bios Win: Màn hình Setup xu t hi n d i d ng ho g m nhi u c a , s d ng c muose n u b n có muose lo i: PS/2 mouse, Microsoft mouse, Serial mouse, Logitect C mouse Dùng mouse b m kép vào c a s
m m t thành ph n, b m vào m c c n thay i, m t c a s li t kê giá tr
xu t hi n, b m vào giá tr mu n ch n r i thoát b ng cách b m vào ô nh góc bên trái N u không có mouse, dùng các phím m i tên di chuy n, n
c c n thay i b m Enter, xu t hi n h p li t kê, ch n giá tr m i, b m Enter, cu i cùng c m Esc
Trang 73 Setup các thành ph n c n b n (Standard CMOS Setup)
ây là các thành ph n c b n mà Bios trên t t c các lo i máy PC ph i
bi t qu n lý và u khi n chúng
1 Ngày, gi (Date/Day/Time)
B n khai báo ngày tháng n m vào m c này Khai báo này s c máy tính xem là thông tin g c và s b t u tính t ây tr i Các thông tin v ngày gi c s d ng khi các b n t o hay thao tác v i các t p tin, th m c
Có ch ng trình khi ch y c ng c n thông tin này, thí d báo cho b n c p
nh t khi quá h n, ch m d t ho t ng khi n ngày quy nh… Bình th ng
n Set sai hay không Set n c ng ch ng nh h ng gì n ho t ng c a máy Các thông tin này có th s a ch a tr c ti p ngoài Dos b ng hai l nh Date và Time, hay b ng Control Panel c a Windows mà không c n vào Bios
Chú ý: ng h máy tính luôn luôn ch y ch m trong vài giây/ngày,
th nh tho ng b n nên ch nh l i gi cho úng Nh ng n u quá ch m là có v n
c n ph i thay mainboard
2 a m m (Drive A/B
Khai báo lo i a cho A và B, b n c n c vào vi c n i dây cho
a xác nh a n i v i u n i ngoài cùng c a dây n i là A, kia là
B có kích th c l n là 1.2 M 5.25 inch, nh là 1.44 M 3.5 inch N u không có thì ch n Not Installed N u b n khai báo sai, a s không ho t
ng ch không h h ng gì, b n ch c n khai báo l i Trong các mainboard
d ng Bios i m i, khai báo sai lo i a 1.2 Mb thành 1.4 Mb hay
ng c l i, a v n ho t ng bình th ng nh ng kêu r t l n lúc m i b t
u c a, v kâu dài có th gây h a
Các Bios và card I/O i m i cho phép b n trao i 2 a m m mà không c n tráo i dây (swap floppy drive), t c là làm A thành B và
Trang 8ng c l i khi s d ng Khi tráo i b ng cách Set jumper trên card I/O, b n
nh khai báo l i trong Bios Setup (Khi khai báo b ng l nh Swap trong Bios thì không c n ph i khai báo l i), nh ng có ng d ng không ch u cài t khi Swap a m m, nh t là các ng d ng có b o v ch ng sao chép
3 a c ng (Drive C/D) lo i IDE
Ph n khai báo a c ng r c r i h n, b t bu c b n ph i khai báo chi ti t các thông s , b n khai báo sai không nh ng c ng không ho t ng mà ôi khi còn làm h c ng n u b n khai báo quá dung l ng th t s c a c ng
và cho ti n hành FDISK, FORMAT theo dung l ng sai này May m n là các Bios sau này u có ph n dò tìm thông s c ng IDE t ng (IDE HDD auto detection) nên các b n kh i m t công nh khi s d ng a c ng
lo i IDE Chúng tôi s nói v ph n auto detect này sau Ngoài ra, các a
ng sau này u có ghi thông s trên nhãn dán trên m t B n cho ch y Auto detect, Bios s t ng n các th ng s này dùm b n Vi c khai báo c ng
C và D òi h i ph i úng v i vi c Set các jumper trên 2 c ng B n xác l p
c ng không ph i qua u n i dây mà b ng các jumper trên m ch u ki n
c ng Các c ng i m i ch có m t jumper 3 v trí: duy nh t, Master C), Slave ( D) và có nghi rõ cách Set trên nhãn Các a c ng i c nhi u jumper h n n u không có tài li u h ng d n là r c r i, ph i mò m m
t lâu
4 a c ng (Drive E/F) lo i IDE
Các Bios và các card I/O i m i cho phép g n 4 a c ng, vì hi n nay các a CDROM c ng s d ng u n i c ng ho t ng, g i là CDROM Interface IDE (giao di n a IDE) n gi n vi c l p t
Chú ý: Khai báo là NONE trong Bios Setup cho a CD-ROM
5 Màn hình (Video) – Primary Display
Trang 9EGA/VGA: Dành cho lo i màn hình s d ng card màu EGA hay VGA, Super VGA
CGA 40/CDA 80: Dành cho lo i màn hình s d ng card màu CGA 40
t hay CGA 80 c t
Mono: Dành cho lo i màn hình s d ng card tr ng en, k c card VGA khi dùng màn hình en tr ng
4 Treo máy n u phát hi n l i khi kh i ng (Error Halt)
T t c l i (All error): Treo máy khi phát hi n b t c l i nào trong quá trình ki m tra máy, b n không nên ch n m c này vì Bios s treo máy khi g p
i u tiên nên b n không th bi t các l i khác n u có
B qua l i c a keboard (All, But Keyboard): T t c các l i ngo i tr l i
a bàn phím
B qua l i a (All, But Diskette): T t c các l i ngo i tr l i c a a
B qua l i a và l i bàn phím (All, But Disk/Key): T t c các l i ngo i
tr l i c a a và bàn phím
Không treo máy khi có l i (No error): Ti n hành quá trình ki m tra máy cho n khi hoàn t t dù phát hi n b t c l i gì B n nên ch n m c này
bi t máy b tr c tr c b ph n nào mà có ph ng h ng gi i quy t
5 Keyboard
Install: Cho ki m tra bàn phím trong quá trình kh i ng, thông báo trên màn hình n u bàn phím có l i
Not Install: Không ki m tra bàn phím khi kh i ng
Chú ý: ch n m c này không có ngh a là vô hi u hoá bàn phím vì n u v y làm sao u khi n máy Nó ch có tác d ng cho Bios kh i m t công ki m tra bàn phím nh m rút ng n th i gian kh i ng
6 Setup các thành ph n nâng cao (Advanced Setup)
1 Vius Warning
Trang 10N u Enable, Bios s báo ng và treo máy khi có hành ng vi t vào Boot sector hay Partition c a a c ng N u b n c n ch y ch ng trình có thao tác vào hai n i ó nh : Fdisk, Format… b n c n ph i ch y Disable m c này
2 Internal cache
Cho hi u l c (enable) hay vô hi u hoá (disable) cache (L1) n i trong CPU 486 tr lên
3 External cache
Cho hi u l c (enable) hay vô hi u hoá (disable) cache trên mainboard, còn g i là Cache m c 2 (L2)
4 Quick Power On Seft Test
N u enable Bios s rút ng n và b qua vài m c không quan tr ng trong quá trình kh i ng, gi m th i gian kh i ng t i a
5 About 1 MB Memory Test
N u enable Bios s ki m tra t t c b nh N u disable Bios ch ki m tra
1 MB b nh u tiên
6 Memory Test Tick Sound
Cho phát âm thanh (enable) hay không dùng (disable) trong th i gian test b nh
7 Extended Bios Ram Area
Khia báo m c này n u mu n dùng 1 KB trên nh c a b nh quy c,
c KB b t u t a ch 639 K hay 0:300 c a vùng Bios h th ng trong b
nh quy c l u các thông tin v a c ng Xác l p có th là 1K hay 0:300
8 Swap Floppy Drive
Tráo i tên 2 a m m, khi ch n m c này b n không c n khai báo l i
lo i a nh khi tráo b ng cách Set jumper trên card I/O