Về năng lực + Trình bày sự xuất hiện của con người trên Trái Đất; các giai đoạn phát triển của thời nguyên thuỷ thông qua lao động sản xuất; lý giải nguyên nhân tan rã của xã hội nguyên
Trang 1TRƯỜNG THCS .
Tổ: Văn –
Giáo viên giảng dạy:
Tiết 14: ÔN TẬP GIỮA HỌC KÌ I
Môn Lịch sử- Lớp 6A
Số tiết: 01 tiết
I MỤC TIÊU
1 Về kiến thức
+ Lịch sử là gì, cách tính thời gian trong lịch sử
+ Xã hội nguyên thuỷ
2 Về năng lực
+ Trình bày sự xuất hiện của con người trên Trái Đất; các giai đoạn phát triển của thời nguyên thuỷ thông qua lao động sản xuất; lý giải nguyên nhân tan rã của xã hội nguyên thuỷ
+ Trình bày được tác động điều kiện tự nhiên đã hình thành nên các quốc gia cổ đại; Những thành tựu văn hoá lớn thời cổ đại
- Bồi dưỡng kỹ năng bước đầu so sánh, khái quát và đánh giá các sự kiện Lịch sử
- Định hướng phát triển năng lực:
+ Năng lực chung: Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề
+Năng lực chuyên biệt: So sánh, khái quát và đánh giá các sự kiện Lịch sử
- Rèn luyện kĩ năng nêu, trình bày và đánh giá vấn đề
3 Về phẩm chất:
- Giáo dục lòng tự hào ngưỡng mộ sự sáng tạo của con người ở thời đại cổ đại
II CHUẨN BỊ THIẾT BỊ VÀ HỌC LIỆU
1 Giáo viên
- Các phiếu bài tập, hệ thống câu hỏi
- Máy tính, máy chiếu
2 Học sinh
- Ôn tập kiến thức
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC
1 HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG (5’)
a) Mục tiêu: Tạo tâm thế để học sinh xác định được mục tiêu và nội dung về kiến
thức, kĩ năng trong trong tiết ôn tập
b) Nội dung: GV tổ chức cho HS chơi trò chơi “vòng quay may mắn”.
c) Sản phẩm: HS lắng nghe câu hỏi, sử dụng phiếu học tập để trả lời câu hỏi.
d) Cách thức thực hiện:
Trang 2Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV giới thiệu tên trò chơi, phổ biến thể lệ, cách
chơi, cử 1 HS làm quản trò, 1 HS làm thư ký
1 Dựa vào đâu để biết lịch sử?
A Tư liệu truyền miệng. B.Tư liệu hiện vật
C Tư liệu chữ viết D Cả 3 nguồn trên
2 Bia đá thuộc loại tư liệu nào?
A Hiện vật. B Truyền miệng
C Chữ viết D.Không thuộc các loại trên
3 Câu danh ngôn “Lịch sử là thầy dạy của cuộc sống “ là của ai?
A Hê-raclet B Đê -mô-crit
C Xanh Xi-mông D Xi-xê-rông
4 Một thế kỷ có bao nhiêu năm?
A 10 năm B 100 năm C 1000 năm D 10000 năm
5 Cơ sở chủ yếu để người phương Đông cổ đại làm ra lịch là?
A Sự di chuyển của các vì sao
B Dựa vào chu kì quay của Mặt Trời quanh Trái Đất.
C Dựa vào chu kì quay của Mặt Trăng quanh Trái Đất
D Dựa vào chu kì quay của Mặt Trời và Mặt Trăng quanh Trái Đất
6 Cơ sở chủ yếu để người phương Tây cổ đại làm ra lịch là?
A Dựa vào chu kì quay của Mặt Trăng quanh Trái Đất
B Dựa vào chu kì quay của Mặt Trời quanh Trái Đất.
C Dựa vào chu kì quay của Mặt Trời và Mặt Trăng quanh Trái Đất
D Dựa vào chu kỳ quay của Trái Đất quanh Mặt Trăng
7 Ở Việt Nam người ta thường tính thời gian theo cách nào trong các cách sau ?
A Theo âm lịch B Theo dương lịch
C Theo cả dương lịch và âm lịch D Không theo các cách trên
8 Tổ chức xã hội của người tinh khôn là gì?
9 Hoạt động kinh tế chủ yếu của người nguyên thủy trong giai đoạn đầu là gì?
A Săn bắt và hái lượm B Buôn bán C.Trồng trọt D Chăn nuôi
10 Trong quá trình tồn tại và phát triển, Người tối cổ đã có phát minh lớn nào?
A Biết giữ lửa trong tự nhiên.
B Biết chế tạo ra lửa bằng cách ghè hai mảnh đã với nhau.
C Biết chế tạo ra đồ đá để sản xuất.
D Biết sử dụng kim loại.
Bước 2 : HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ.
Bước 3 : HS tích cực tham gia trò chơi.
Trang 3Bước 4 : GV chốt khái quát, đánh giá bài làm của học sinh.
2 HOẠT ĐỘNG 2 : ÔN TẬP KIẾN THỨC (15’)
a) Mục tiêu: Tạo tâm thế để học sinh xác định được mục tiêu và nội dung về kiến
thức, kĩ năng trong trong tiết ôn tập
b) Nội dung: GV hướng dẫn HS ôn tập
c) Sản phẩm: HS lắng nghe và trả lời câu hỏi
d) Cách thức thực hiện:
GV tổ chức cho HS ôn tập các nội dung chính sau:
Nội dung 1: Tư liệu lịch sử
- GV hướng dẫn học sinh hoàn thành phiếu học tập 1
- Hãy phân loại các tư liệu sau thành 3 nhóm: tư liệu hiện vật, tư liệu thành văn, tư liệu truyền miệng
- Số 1 – tư liệu hiện vật
- Số 2 – tư liệu thành văn
- Số 3 – tư liệu truyền miệng
Nội dung 2: Xã hội nguyên thuỷ
1 Nguồn gốc loài người
- GV tổ chức cho HS hoàn thành sơ đồ sau
Em hãy vẽ sơ đồ sự xuất hiện của loài người
Trang 42 Tổ chức xã hội của người tối cổ và người tinh khôn
Em hãy hoàn thiện sơ đồ sau:
Gợi ý sản phẩm
3 Đời sống vật chất
Hoàn thành bài tập sau:
Đời sống
Trang 5vật chất
Đời sống
tinh thần
Gợi ý sản phẩm
Đời sống
vật chất
Biết ghè đẽo đá làm công cụ lao động, tạo ra lửa, săn bắt và hái lượm tìm thức ăn, sống trong hang động
Biết mài đá làm công cụ lao động, chế tạo cung tên, làm đồ gốm, dệt vải, trồng trọt, chăn nuôi, dựng lều bằng cành cây, xương thú…để ở
Đời sống
tinh thần
Làm đồ trang sức như vòng đeo tay bằng vỏ ốc hay răng thú,…
Vẽ tranh trên vách đá
Làm đồ trang sức (vòng tay…), làm tượng bằng đá, vẽ tranh trên đá, làm ống sáo…đã có tục chôn người chết
Nội dung 3: Các quốc gia cổ đại:
Câu 1: Lập bảng thống kê
Ai Cập Lưỡng Hà
Vị trí
Điều kiện tự nhiên
Hoạt động kinh tế
Tổ chức nhà nước
+ Thời gian thành lập
+Người đứng đầu nhà
nước
Gợi ý sản phẩm
Vị trí vùng đất thuộc Đông Bắc châu Phi
- Nền văn minh Ai Cập được hình thành trên sông Nile
Nằm ở khu vực Trung Đông -Hình thành trên lưu vực sông Tigrơ và Ơphrat
Điều kiện tự
nhiên
Phía Bắc là đồng bằng châu thổ sông Nile (Hạ Ai Cập), phía Nam
là Thượng Ai Cập (vùng đất dài hẹp, chủ yếu là cồn cát) Nước sông Nin hàng năm dâng tràn 2 bờ
để lại lớp phù sa màu mỡ, thuận lợi canh tác nông nghiệp
Bao bọc xung quanh Lưỡng
Hà là các sa mạc Vùng đất giữa hai con sông Ti-gơ-rơ và Ơ-phơ-rát khá bằng phẳng và màu mỡ
Điều kiện tự nhiên thuận lợi cho trồng trọt, giao thông và buôn bán
Trang 6Hoạt động
kinh tế
Sản xuất nông nghiệp, thủ công nghiệp (gốm, dệt vải), thương nghiệp buôn bán giữa Thượng và
Hạ Ai Cập
=> Cuộc sống ngày càng ổn định,
no đủ, của cải dư thừa
Điều kiện tự nhiên thuận lợi cho trồng trọt, giao thông và buôn bán
Tổ chức nhà
nước
+ 3200 TCN Pha-ra-ông
3000 TCN En-xi
Câu 2: Quan sát lược đồ Ai Cập và Lưỡng Hà cổ đại, kết hợp kiến thức đã học, so sánh
điểm khác nhau về điều kiện tự nhiên giữa Ai Cập và Lưỡng Hà
Điều kiện tự nhiên Ai Cập cổ đại Điều kiện tự nhiên Lưỡng Hà cổ đại
Câu 3 : Hãy dựa vào tư liệu trong sách giáo khoa và hoàn thành bảng thống kê các thành
tựu văn hóa tiêu biểu của Ai Cập, Lưỡng Hà cổ đại? Thành tựu nào vẫn đang được sử dụng ngày nay ?
với cuộc sống này nay?
Đánh giá tầm quan trọng của nó
Chữ viết và văn
học
Toán học
Luật pháp
Kiến trúc và điêu
khắc
Trang 73.Hoạt động 3: Luyện tập ( 25’)
a) Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được
học ở các chương
b) Nội dung: GV hướng dẫn cho HS hoàn thành bài tập.
c) Sản phẩm: Trả lời câu hỏi bằng phiếu bài tập.
d) Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV hướng dẫn HS làm bài tập
TRẮC NGHIỆM (3 điểm) Hãy khoanh tròn vào đáp án đúng các câu sau đây: Câu 1 Người tối cổ kiếm sống bằng gì?
A Chăn nuôi, hái lượm B Săn bắt, chăn nuôi,
C Săn bắt, hái lượm D Chăn nuôi, trồng trọt
Câu 2 Người tinh khôn xuất hiện cách ngày nay khoảng bao nhiêu năm?
A 3 - 4 triệu năm B 4000 ngàn năm
C 4 triệu năm D 4 vạn năm
Câu 3 Thời gian nào con người phát hiện ra kim loại?
A Khoảng 4000 năm TCN B 4 vạn năm TCN
C 1 vạn năm TCN D Khoảng 3500 năm TCN
Câu 4 Do đâu mà có sản phẩm dư thừa?
A Do lao động B Do có công cụ kim loại
A Do chiếm đoạt D Do khai hoang
Câu 5 Phát minh quan trọng nhất, giúp cải thiện cuộc sống của Người tối cổ là
A Biết chế tác công cụ lao động B Biết cách tạo ra lửa
C Biết chế tác đồ gốm D Biết trồng trọt và chăn nuôi
Câu 6 Kim Tự Tháp là công trình kiến trúc nổi tiếng của quốc gia nào
A, Ấn Độ B Ai Cập C Lưỡng Hà D Trung Quốc
Câu 7 Tại sao các quốc gia cổ đại sớm hình thành và phát triển ở lưu vực các sông
lớn?
A Đây vốn là địa bàn sinh sống của người nguyên thủy
B Điều kiện tự nhiên ở đây thuận lợi, đất đai màu mỡ, dễ canh tác, tạo điều kiện cho sản xuất phát triển
C Cư dân ở đây sớm phát hiện ra công cụ bằng kim loại
D Cư dân ở đây có trình độ văn minh cao hơn
Câu 8 (1.5 điểm) Hãy nối tên sông với tên quốc gia cổ đại cho phù hợp
3 Sông Ti-gơ-rơ, sông Ơ-phơ-rát c.Ai Cập 3 nối với……
TỰ LUẬN ( 7điểm)
Câu 1 (2 điểm): Theo em việc xuất hiện công cụ kim loại làm cho đời sống kinh tế
và xã hội người nguyên thuỷ thay đổi như thế nào?
Câu 2 (3 điểm): Em hãy trình bày thành tựu văn hoá quan trọng của người Ai Cập
và Lưỡng Hà cổ đại?
Trang 8Câu 3 (2 điểm): Hãy nêu 2 vật dụng hay lĩnh vực mà ngày nay chúng ta đang thừa
hưởng từ các phát minh của người Ai Cập và Lưỡng Hà cổ đại?
Bước 2 :
- Hs tiếp nhận nhiệm vụ
- GV gợi ý cho học sinh
Bước 3 : HS báo cáo kết quả làm bài
Bước 4 : GV chốt khái quát, đánh giá bài làm của học sinh.
4 Hoạt động 4: Vận dụng ( 5’)
a Mục tiêu:
- HS vận dụng được kiến thức đã học trong bài để tìm hiểu vai trò của LS trong cuộc sống
- So sánh được điểm khác nhau giữa người tối cổ và người tinh khôn?
b Nội dung:
1 HS tìm hiểu câu nói: “Lịch sử là thầy dạy của cuộc sống”?
2 So sánh điểm khác nhau giữa người tối cổ và người tinh khôn?
Con người
Công cụ sản xuất
Tổ chức xã hội
c Sản phẩm:
1 Lịch sử ghi lại những những điều gì xảy ra trong quá khứ, những điều tốt hay xấu, thành công hay thất bại…Lịch sử giúp chúng ta ngày nay hiểu được cái hay, cái đẹp để phát huy, cái xấu, cái khiếm khuyết để tránh bỏ, từ đó chúng ta rút kinh nghiệm cho bản thân, tự trau dồi đạo đức và sống cho tốt, cống hiến phần sức lực của mình để xây dựng quê hương đất nước Lịch sử là cái gương của muôn đời để chúng ta soi vào Lịch sử là thầy dạy của cuộc sống
2 So sánh điểm khác nhau giữa người tối cổ và người tinh khôn?
Trang 9Đặc điểm Người tối cổ Người tinh khôn
Con người Đứng bằng hai chân, hộp sọ to,
cằm hướng về phía trước
Đứng thẳng, trán cao, hàm lùi vào, răng nhọn, đều, tay chân như người ngày nay
Công cụ
sản xuất
Bằng đá ghè đá thô sơ Công cụ sản xuất và đồ dùng đa dạng,
bằng nhiều nguyên liệu khác nhau: đá, sừng, tre gỗ, đồng
Tổ chức
xã hội
Sống thành bầy đàn, hoạt động săn bắt, hái lượm là chính
Sống theo chế độ thị tộc, gồm vài chục gia đình, có họ hàng gần gũi với nhau,
ăn chung, làm chung, giúp đỡ nhau trong mọi công việc
d Tổ chức thực hiện:
- Chuyển giao nhiệm vụ: Tìm hiểu câu nói: “Lịch sử là thầy dạy của cuộc sống”?
- HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà
- Hạn nộp bài:
- Tiêu chí chấm điểm:
Nội dung - Nêu được đầy đủ vai trò của LS trong cuộc sống 8 Hình thức Viết tay hoặc đánh máy độ dài khoảng 5-8 dòng, trình bày
đẹp
2
Về nhà ôn tập tiết sau kiểm tra giữa học kỳ I
Trang 10TRƯỜNG THCS
Tổ: Văn
Giáo viên giảng dạy:
Tiết 15: Kiểm tra giữa học kì I Môn Lịch sử- Lớp 6A
Số tiết: 01 tiết ( Kiểm tra theo đề của nhà trường)