Yêu cầu cần đạtNhận biết và bước đầu nhận xét được nét độc đáo của bài thơ Nêu được bài học về cách nghĩ vò cách ứng xử của cá nhân do văn bản đã đọc gợi ra Viết đoạn văn ghi lại cảm
Trang 2VIẾT ĐOẠN VĂN GHI LẠI CẢM XÚC
VỀ MỘT BÀI THƠ LỤC BÁT
BÀI 3 TIẾT 40,41
Trang 3Yêu cầu cần đạt
Nhận biết và bước đầu nhận xét được nét độc đáo của bài thơ
Nêu được bài học về cách nghĩ vò cách ứng xử của cá nhân do văn bản đã đọc gợi ra
Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài thơ lục bát
Trình bày cảm xúc về một bài thơ lục bát
Trang 4Nội dung chính của bài
Tìm hiểu tri thức về đoạn văn.
Phân tích kiểu văn bản.
Quy trình viết đoạn văn
VIẾT ĐOẠN VĂN GHI LẠI CẢM XÚC
VỀ MỘT BÀI THƠ LỤC BÁT
Trang 5Các em hãy chia sẻ những điều em đã biết và muốn biết về một đoạn văn vào các cột (K) và (W) nhé !
W
(Những điều em MUỐN BIẾT về một đoạn văn )
L
( Những điều em
SẼ HỌC về một đoạn văn)
K
( Những điều em
ĐÃ BIẾT về một
đoạn văn)
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
BÀI 3 TIẾT 40,41
VIẾT ĐOẠN VĂN GHI LẠI CẢM XÚC VỀ MỘT
BÀI THƠ LỤC BÁT
Trang 6BÀI 3
VIẾT ĐOẠN VĂN GHI LẠI CẢM XÚC VỀ MỘT
BÀI THƠ LỤC BÁT
I Tìm hiểu tri thức về kiểu bài
1 Đặc điểm của đoạn văn
a Nội dung
- Đoạn văn là đơn vị trực tiếp để tạo nên văn bản
- Biểu đạt nội dung tương đối trọn vẹn (cảm xúc với một bài thơ lục bát)
b Hình thức
- Đoạn văn thường do nhiều câu tạo thành,
- Bắt đầu bằng chữ viết hoa lùi đầu dòng và kết thúc
bằng dấu câu dùng để ngắt đoạn.
Trang 7BÀI 3 TIẾT 40,41
VIẾT ĐOẠN VĂN GHI LẠI CẢM XÚC VỀ MỘT
BÀI THƠ LỤC BÁT
II Phân tích kiểu văn bản
1 Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc về một bài thơ lục bát Gồm 3 phần:
- Mở đoạn: Giới thiệu nhan đề, tác giả và cảm xúc
chung về bài thơ (câu chủ đề)
- Thân đoạn: trình bày cảm xúc của người đọc về nội
dung và nghệ thuật của bài thơ Làm rõ cảm xúc bằng những hình ảnh, từ ngữ được trích từ bài thơ.
- Kết đoạn: Khẳng định lại cảm xúc về bài thơ và nêu ý
nghĩa của nó đối với bản thân.
Trang 8Công cha như núi ngất trời Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông
Núi cao biển rộng mênh mông
Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi.
Bài ca dao trên luôn gợi cho tôi những cảm xúc sâu lắng về
“công cha, nghĩa mẹ” Với âm hưởng ngọt ngào của thể thơ lục bát, bài ca dao làm tôi nhớ đến lời ru thân thương thuở nào Những hình ảnh so sánh quen thuộc như “ núi ngất trời” và “ nước ngoài biển Đông” giúp tôi hình dung về công lao không thể nào đong đếm được của đấng sinh thành Đúng vậy, làm sao có thể kể hết bao khó khăn, nhọc nhằn mà cha mẹ đã trải qua để nuôi dưỡng chúng ta nên người Câu cuối “ Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi.” là lời dặn dò chân thành, tha thiết và cũng là lời dạy của người xưa về bổn phận làm con Làm con là phải khắc ghi công ơn trời biển ấy Những câu ca dao về tình cha, nghĩa
mẹ như vậy đã nuôi dưỡng tâm hồn tôi từ thơ bé, giúp tôi thấm thía những yêu thương mà mình nhận được trong đời.
Đọc đoạn văn sau và hoàn thành phiếu học tập phía dưới:
Trang 9III Quy trình viết:
Đề bài: Em hãy viết đoạn văn ( từ 150 đến 200 chữ ) ghi lại cảm xúc của em về một bài thơ lục bát
Trang 10BƯỚC 1
- Xác định đề tài:
- Thu thập tư liệu:
Chuẩn bị trước khi viết
Trang 11* Xác định đề tài:
-Yêu cầu: ghi lại cảm xúc của em về một bài thơ lục bát.
-Độ dài: từ 150-200 chữ
* Thu thập tư liệu:
Em có thể tìm và chọn 1 bài thơ lục bát mà em yêu thích hoặc có cảm xúc đặc biệt để viết.
Trang 12BƯỚC 2 Tìm ý, lập dàn ý
* Tìm ý:
-Âm thanh, vần, nhịp điệu của bài thơ và những cảm xúc mà bài thơ đã gợi cho em -Ý nghĩa của những từ ngữ, hình ảnh độc đáo, những biện pháp tu từ.
-Chủ đề của bài thơ -Lí giải vì sao em có cảm xúc đặc biệt với bài thơ.
-Viết nhanh ý tưởng dưới dạng cụm từ
Trang 13* Tìm ý:
-Âm thanh, vần, nhịp điệu của bài thơ và những cảm xúc mà bài thơ đã gợi cho em -Ý nghĩa của những từ ngữ, hình ảnh độc đáo, những biện pháp tu từ.
-Chủ đề của bài thơ
-Lí giải vì sao em có cảm xúc đặc biệt với bài thơ.
-Viết nhanh ý tưởng dưới dạng cụm từ
Trang 14* Lập dàn ý: SGK/77
Thân đoạn
Mở đoạn
Tên bài thơ, tên tác giả ………
Cảm xúc chung về bài thơ ………
Cảm xúc thứ nhất ……….……….
Bằng chứng:……… ……….
Cảm xúc thứ hai:………
Bằng chứng:……….………
Kết đoạn Khẳng định lại cảm xúc ………… ……….
Ý nghĩa của bài thơ đối với bản thân ………
Trang 15BƯỚC 3 Viết đoạn văn
Dựa vào dàn ý , viết thành đoạn văn hoàn chỉnh
Trang 16Bước 4 Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm
Các phần của đoạn
Đạt/ Chưa đạt
Thân đoạn
- Trình bày cảm xúc về bài thơ theo một trình tự hợp lí bằng một số câu.
- Trích một số từ ngữ, hình ảnh gợi cảm xúc trong bài thơ.
Trang 17(Ca dao)
Trang 18Trong đầm gì đẹp bằng sen
Lá xanh, bông trắng lại chen nhuỵ vàngNhuỵ vàng, bông trắng, lá xanhGần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn
Nét trong sáng, cao đẹp trong tâm hồn con người Việt Nam từ bao đời đã được ca ngợi và trở thành chủ đề của nhiều bài ca dao trên Hai câu đầu gợi tả vẻ đẹp của
sen từ ngoài vào trong Màu sắc xanh-trắng -vàng hài hòa, tươi tắn vừa dịu dàng, vừa đầy sức sống Câu thứ ba lặp lại câu thứ hai một cách sáng tạo nhờ phép điệp ngữ, đảo
ngữ “nhuỵ vàng, bông trắng, lá xanh” Chính sự tài tình trong sử dụng ngôn ngữ đã
toát lên vẻ đẹp của sen từ trong ra ngoài Câu thơ thứ tư vút lên như lời khẳng định phẩm chất cao quí của sen: Sống giữa bùn lầy mà không sợ bùn đen Hình ảnh sen trong bài thơ như một ẩn dụ để ngợi ca vẻ đẹp của con người Việt Nam Dù sống ở môi trường nào, dù sống trong hoàn cảnh đầy rẫy khó khăn, cạm bẫy, cám dỗ nhưng
họ vẫn giữ được phẩm chất cao đẹp, trong sáng, ngát hương đời Thật tinh tế khi tình
cảm tự hào sâu kín được thể hiện qua câu thứ nhất “ gì đẹp bằng sen” Sen là đẹp nhất, con người Việt Nam cao quí nhất Câu thơ cuối là lời khẳng định đầy tin tưởng
“gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn” Đọc bài ca dao, ta như nghe lời nhắc nhở
ân tình về đạo lý sống của dân tộc: Luôn vươn lên trong mọi hoàn cảnh để giữ vững và khẳng định giá trị của bản thân.
Trang 20Câu hỏi Chia sẻ của em
Tác giả sử dụng ngôi thứ
mấy để viết đoạn văn?
Nội dung của câu mở đoạn
là gì?
Ở thân đoạn, người viết đã
trình bày nội dung gì?
Nội dung của kết đoạn là
Mở đoạn: "Công cha công cha nghĩa mẹ"
Giới thiệu nhan đề, tác giả và cảm xúc chung về bài thơ (câu chủ đề)
Thân đoạn: "Với âm hưởng công ơn trời biển ấy" gồm: Những từ ngữ, câu văn thể hiện cảm xúc của người viết về bài thơ lục bát; Những từ ngữ trong ngoặc kép là những bằng chứng được trích từ bài ca dao để làm rõ cảm xúc của người viết
Kết đoạn: "Những câu ca dao được trong đời" Khẳng định lại cảm xúc về bài thơ và
ý nghĩa của nó đối với bản thân
- Cảm xúc sâu lắng
- Nhớ đến lời ru
- Hình dung công lao đấng sinh thành
Trang 21Yêu cầu của đoạn văn ghi lại cảm xúc về
một bài thơ lục bát
Đảm bảo yêu cầu về hình thức của đoạn văn
- Trình bày cảm xúc về một bài thơ lục bát
+ Kết đoạn: Khẳng định lại cảm xúc về bài thơ và ý nghĩa của nó đối với bản thân
Em rút ra được
yêu cầu gì đối
với đoạn văn ghi
lại cảm xúc về
một bài thơ lục
bát?
Trang 22Quy trình viết đoạn vănCác bước Cách thực hiện của em
- Đề bài yêu cầu viết về vấn đề gì?
- Kiểu bài nào? Độ dài của đoạn văn
là bao nhiêu?
Thu thập tư liệu
Trong bước này, em hãy tự hỏi:
- Cần tìm những thông tin nào?
- Tìm những thông tin ấy ở đâu?
Tìm ý
- Đọc bài thơ: cảm nhận âm thanh, vần, nhịp điệu, cảm xúc mà bài thơ đã gợi cho em.
- Xác định ý nghĩa của những từ ngữ, hình ảnh độc đáo, những biện pháp tu từ
- Lí giải vì sao em có cảm xúc đặc biệt với bài thơ.
-Viết nhanh dưới dạng cụm từ thể hiện những ý tưởng trên.
Lập dàn ý.
Mở đoạn: Giới thiệu cảm xúc chung về bài thơ lục bát.
Thân bài: Trình bày chi tiết cảm xúc của bản thân về bài thơ lục bát, Kết đoạn: Khẳng định lại cảm xúc và ý nghĩa của bài thơ đối với bản thân.
PHIẾU HỌC TẬP
Dựa vào dàn ý, viết một đoạn văn hoàn chỉnh
Xem lại và chỉnh sửa Rút kinh nghiệm cho bản thân.
Trang 23Sau khi viết xong, em có thể tự chỉnh sửa đoạn văn của mình dựa vào bảng kiểm dưới đây:
Các phần của
đoạn văn Nội dung kiểm tra
Đạt/ Chưa đạt
Mở đoạn
- Mở đoạn bằng chữ viết hoa lùi vào đầu dòng
- Dùng ngôi thứ nhất để ghi lại cảm xúc của mình về bài thơ
- Có câu chủ đề nêu tên bài thơ, tên tác giả (nếu có)
và cảm xúc khái quát về bài thơ
Trang 24III QUY TRÌNH VIẾT ĐOẠN VĂN GHI LẠI
Bước 3: Viết đoạn văn
Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm
Trang 25LUYỆN TẬP
Viết đoạn văn (khoảng 250-300 chữ) ghi lại cảm xúc của em về bài thơ “Việt Nam quê hương ta hoặ “Chăn trâu đốt lửa”.
(Làm bài vào vở bài tập)
Trang 26Viết đoạn văn ghi lại cảm xúc của em về một bài thơ lục bát.
Một trong những bài thơ lục bát mà em thích nhất chính là bài thơ Việt Nam quê hương của nhà thơ Nguyễn Đình Thi Bài thơ được viết bằng thể lục bát, âm điệu nhẹ nhàng, bay bổng nhưng cũng không kém phần sôi nổi, trầm hùng Câu thơ mở đầu như câu hát ca ngợi da diết để lại cho em ấn tượng sâu sắc : " Việt Nam đất nước ta ơi sớm chiều". Nhà thơ đã tinh tế vẽ nên một bức tranh màu sắc hài hòa, tươi đẹp, rất đặc trưng của làng quê Việt Giữa nền xanh biếc “biển lúa” là hình ảnh đàn cò trắng chao nghiêng rập rờn Cánh cò ấy không cao vút tầng không mà “bay lả” giữa cánh đồng, dưới những đám mây mờ bị che phủ bởi đỉnh núi, mở ra khung cảnh về một đất nước thanh bình. Đánh đổi cho sự thanh bình ấy chính là máu, là nước mắt của biết bao những người con anh dũng kiên cường chiến đấu hết mình bảo
vệ đất nước Chỉ bằng 4 dòng thơ đầu thôi, cũng đủ khơi gợi cho chúng ta niềm tự hào về thiên nhiên, về mảnh đất Việt Nam yêu dấu.
Tham khảo: Mẫu
Trang 27Bảng kiểm
Các phần của
Đạt / Chưa đạt
Trình bày cảm xúc về bài thơ theo một trình tự hợp lí bằng một số câu
Trích một số từ ngữ, hình ảnh gợi cảm xúc trong bài thơ
Kết đoạn
Khẳng định lại cảm xúc và ý nghĩa của bài thơ đối với bản thân
Kết đoạn bằng dấu câu dùng để ngắt đoạn
Trang 28Cần chú ý các vấn đề sau:
Tìm đọc các bài thơ lục bát hay và ghi
lại cảm xúc của mình bằng cách nói hoặc
viết thành đoạn văn.
Nắm được qui trình viết một
đoạn văn ghi lại cảm xúc về
một bài thơ lục bát.
A BÀI CŨ B BÀI MỚI
Đọc và trả lời các câu hỏi
ở bài NÓI VÀ NGHE: Trình bày cảm xúc về một bài thơ lục bát SGK/ 78, 79.