Sử dụng kênh hình trong giảng dạy môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam

Si DỤNG KÊNH HÌNH TRONG GIĂNG DẠY MÔN ĐGÒNG LỒI CÁCH MẠNGCŨA ĐÃNG CỆNG SẢN VIỆT NAM Phạm Thị Hải Trường Cao đẳng Sư phạm Bắc Ninh Email: phamhail921 2@gmaiL com Tóm tắt: Trong quá trình

Si DỤNG KÊNH HÌNH TRONG GIĂNG DẠY MÔN ĐGÒNG LỒI CÁCH MẠNG

CŨA ĐÃNG CỆNG SẢN VIỆT NAM

Phạm Thị Hải

Trường Cao đẳng Sư phạm Bắc Ninh

Email: phamhail921 2@gmaiL com

Tóm tắt: Trong quá trình dạy học các mòn lí luận chính trị nói chung và bộ môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam nói riêng, sử dụng kênh hình để phục vụ cho bài giảng là một trong những biện pháp quan trọng để giảng viên nâng cao chất lượng dạy học đối với bộ môn Bài viết luận giải kênh hình, phàn loại kênh hình, sự cần thiết phải sử dụng kênh hình trong giáng dạy môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam một sô'hướng sử dụng kênh hình và một sô'lưu ý sử dụng kênh hình trong giàng dạy môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sẩn Việt Nam.

Từ khóa: Sừ dụng kênh hình, Giảngdạy, Đường lối cách mạng của Đảng Cộngsản ViệtNam.

Nhận bài: 12/04/2022; Phàn biện: 20/04/2022; Duyệt đăng: 25/04/2022

1-Đặt vấn đề

Môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt

Nam trang bị kiến thức vể sự ra đời của Đảng Cộng sản

Việt Nam, đường lối cách mạng của Đảng từ cách mạng

dân tộc dân chủ nhân dân đến cách mạng xã hội chủ

nghĩa, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

và hội nhập quốc tế Học phần này chúa đụng khối lượng

kiến thúc lớn, khô khan, nhiều sự kiện, chủ trương, chính

sách trên các lĩnh vục khác nhau gây tâm lí ngại học đối

với sinh viên

Từ thực tế giảng dạy của bản thân, chúng tôi nhận

thấy cần để ra những giải pháp để nâng cao chất lượng

dạy và học học phần này Trong dạy học môn Đường lối

cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam,khai thác sử

dụng kênh hình là biện pháp quan trọng đế’ nâng cao

chất lượng dạy học bộ môn, gây hứng thú học tập cho

sinh viên Đối với giảng viên khai thác sử dụng kênh hình

không chí làm cho bài giáng trở nên sinh động, hẫp dẫn

mà còn góp phần quan trong trọng việc phát triển kĩ

năng quan sát, trí tưởng tượng, tư duy ngôn ngữ, giáo

dục tư tưởng cảm xúc, cảm nghĩ ở người học, đồng thời

sẽ giúp các em hiểu sâu sắc hơn kiến thức bộ môn này

2 Giải quyết vấn đề

2.1 Kênh hình và phân loại kênh hình

Kênh hình bao gồm tất cả các hình vẽ, sơ đồ, lược

đổ, bản đồ, đổ thị, tranh ảnh, các bảng biểu, phim ảnh,

Có nhiều loại kênh hình, để tiện cho quá trình giảng

dạy và phù hợp với đặc trung của bộ môn, trình độ nhận

thức của người học, kênh hình gồm các loại sau:

- Tranh, ảnh: Là những tác phẩm hội họa phản ánh

hiện thực bằng đường nét và màu sắc Tranh, ảnh có

nguồn gốc khác nhau: Tranh từ sách, từ internet, các

ảnh tự chụp,

- Sơ đồ: Là những hình vẽ qui ước sơ lược nhằm mô

tả một số đặc trưng nào đó hay một quá trình nào đó

- Bản đồ, lược đồ: Là hình vẽ thu nhỏ trên mặt phẳng dựa vào các phương pháp toán học, phương pháp biểu diễn bằng kí hiệu để thể hiện các thông tin cần thiết

- Phim ảnh: Phim ảnh lịch sử, chuyển thể từ văn chương, thuyết minh vể danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử, bản sắc văn hoá của người Việt

2.2 Sự cần thiết phải sử dụng kênh hình trong giảng dạy môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sần Việt Nam

Sử dụng kênh hình trong giảng dạy môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam là việc làm cần thiết bởi những lí do sau:

Thứ nhất, kênh hình là phương tiện trực quan quan trọng trong giảng dạy môn học, giảng viên sử dụng, khai thác kênh hình nhằm gợi mở và hướng dẫn sinh viên khai thác các nguồn tri thúc nhằm phát huy tính tích cực của người học, giảm thiểu tính chất giảng dạy mang tính thông báo một chiều

Thứ hai, thông qua kênh hình kết hợp với kênh chữ giúp sinh viên hiểu bài nhanh hơn, nhớ bài lâu hơn,gây húng thú học trong học tập môn học này

Thứ ba, kênh hình góp phần hỗ trợ và phát huy mọi giác quan của người học, giúp sinh viên rèn kỹ năng quan sát, nhận xét các sư kiện, hiện tượng qua hình vẽ, tranh ảnh,

2.3 Một số hướng sử dụng kênh hình trong giảng dạy môn Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam

2.3.1 Sử dụng kênh hình trong khâu kiểm tra kiến thức

Việc kiểm tra kiến thức của sinh viên bằng hình thức

sử dụng kênh hình giúp giảng viên hạn chế việc bắt buộc

116 o Giáo chức Việt Nam

người học, thuộc lòng nội dung bài một cách máy móc

mà sẽ tăng cường kiểm tra kiến thức thông qua việc

phân tích, giải thích vì sao? Rút ra kết luận hoặc để sinh

viên trình bày kiến thức đã học theo các nội dung thể

hiện trong kênh hình Như vậy, để trả lời được câu hỏi

của giảng viên, trong quá trình học, sinh viên phải tập

trung quan sát, chú ý nghe thầy, cô giảng bài

Ví dụ: Khi kiểm tra bài cũ chương 1: Sự ra đời của

Đảng Cộng sản Việt Nam và Cương lĩnh chính trị đầu

tiên của Đảng

Bước 1: Đưa hình ảnh Toàn cảnh Đại hội Tua (Pháp)

năm 1920 để sinh viên quan sát và xác định được khái

quát nội dung

Bước 2: Giảng viên nêu yêu cầu: 1 Sinh viên vận

dụng kiến thức đã học giới thiệu và khái quát nội dung

Đại hội 2 Việc Nguyễn Ái Quốc tán thành gia nhập

Quốc tế Cộng sản và tham gia sáng lập Đảng Cộng sản

Pháp có ý nghĩa gì?

Bước 3: Sinh viên trả lời

Bước 4: Giảng viên nhận xét, bổ sung những nội

dung mà sinh viên trả lời hoàn thành nội dung khai thác

tranh ảnh

2.3.2 Sử dụng kênh hình trong giảng bài mới

Việc hình thành kiến thúc trong bài là một trong những

nhiệm vụ chính của quá trình dạy học Nhiệm vụ này

không thể hoàn thành trọn vẹn nếu không có sự hỗ trợ

của các phương tiện thiết bị dạy học, đặc biệt là kênh

hình Có nhiều cách để đưa kênh hình vào trong quá

trình giảng bài mới Cụ thể như sau:

Cách 1: Dùng kênh hình để minh hoạ kiến thức.

Ví dụ: Khi giảng dạy chương 2: Đường lối đấu tranh

giành chính quyền (1930 -1945) nội dung đặc điểm thời

kì trong những năm 1930 -1935, chúng tôi sử dụng lược

đồ phong trào Xô Viết - Nghệ Tĩnh để khắc hoạ một

phần tình hình trong nước thời kì này

Bước 1: Giảng viên trình chiếu và hướng dẫn sinh

viên quan sát lược đồ (chú ý đến phần chú thích)

Bước 2: Giảng viên nêu câu hỏi yêu cầu sinh viên

trao đổi: 1 Vì sao phong trào chống thực dân Pháp

diễn ra mạnh mẽ nhất ở hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh? 2 Phong trào đấu tranh ở Nghệ - Tĩnh diễn ra nhưthế nào?

Bước 3: Sinh viên trả lời câu hỏi bằng việc trình bày kết quả tìm hiểu nội dung lược đồ

Bước 4: Giảng viên nhận xét, bổ sung những nội dung mà sinh viên trả lời hoàn thành nội dung lược đồ

Cách 2: Kiểm tra việc chuẩn bị bài, tái hiện lại kiến thức

Ví dụ: Khi dạy chương 3: Đường lối kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mĩ (1945 -1975) phần hoàn cảnh nước ta sau Cách mạng tháng Tám

Bước 1: Giảng viên chiếu một chuỗi hình ảnh

Bước 2: Dựa vào chuỗi hình ảnh và việc chuẩn bị bài

ở nhà, sinh viên khái quát lại hoàn cảnh nước ta sau cách mạng tháng Tám năm 1945

Bước 3: Giảng viên nhận xét và chốt lại các ý chính

Cách 3: Tạo khả năng liên tưởng, tưởng tượng, nhận thức và suy luận

Ví dụ: Khi dạy chương 7: Đường lối xây dựng phát triển nền văn hoá và giải quyết các vấn đề xã hội phần quan điểm giải quyết các vấn đề xã hội của Đảng (quan điểm 4: Coi trọng chỉ tiêu GDP bình quân đầu người gắn với chỉ tiêu phát triển con người HDI)

Bước 1: Giảng viên chiếu bảng, biểu để sinh viên quan sát

Số 183 (7/2022) o 117

Tâng trưởng GDP và GDP/ngườl qua các năm

Ngày 2 1/3/2017, Liên Hiệp Quốc công bố chi số Phát

triển con người (HDI) của các nước trong năm 201 5

xép hgng Nu-Ớ-C HOI 2015

HDI cùaVNđúng

2 Brunei 0,865 116/188 nưóc nàm

4 Thâí Lan 0,740

5 Indonesia 0.689

6 Vlột Nun> O,tì83

7 Philippines 0.682

1O Myanmar 0.556

Bước 2: Giảng viên nêu vấn đề: Các số liệu trên gợi

cho em liên tưởng đến vấn đề nào trong quan điểm giải

quyết các vấn để xã hội của Đảng? Phân tích nội dung

quan điểm đó

Bước 3: Sinh viên trao đổi

Bước 4:

Giảng viên nhận

xét, đúc kết vấn

đề

Cách 4: Sinh

viên minh hoạ bài

học bằng cách sử

dụng sáng tạo

kênh hình

Khi dạy chương 4: Đường lối công nghiệp hoá phần

định hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá (Định hướng

đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp,

nông thôn, giải quyết đồng bộ các vấn đề nông nghiệp,

nông dân, nông thôn)

Bước 1: Giảng viên chia nhóm giao nhiệm vụ cho các

nhóm (Giao trước tiết học một tuần)

Nhóm 1, nhóm 2: Vẽ sơ đồ tư duy thể hiện định

hướng đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông

nghiệp, nông thôn, giải quyết đồng bộ các vấn đề nông

nghiệp, nông dân, nông thôn

Nhóm 3,4: Làm video thể hiện quá trình công nghiệp

hoá - hiện đại hoá khu vực nông nghiệp, nông thôn tại

Bắc Ninh

Bước 2: Sinh viên xác định đơn vị kiến thức cần minh

hoạ và thực hiện nhiệm vụ

Bước 3: Giảng viên gọi 2 nhóm trình bày sản phẩm

2017

(nhóm còn lại làm cùng nhiệm

vụ sẽ nhận xét, phản biện) Buớc 4: Giảng viên nhận xét, đưa ra ỷ chính

2.3.3 Vận dụng kênh hình

để củng cố kiến thức

Việc củng cố kiến thức cho người học có thể tiến hành ngay sau khi dạy xong một nội dung trong bài học hoặc cuối tiết học, khi dạy xong toàn bộ nội dung bài học Thời gian một tiết học ngắn, nội dung kiến thức nhiều,

do đó khi mới tiếp thu xong sinh viên chưa nhớ ngay kiến thức vừa học Vì vậy, giảng viên cần củng cố kiến thức qua các bài tập hoặc dưạ vào kênh hình để nêu câu hỏi, sinh viên làm việc với kênh hình để giải quyết các yêu cầu mà giảng viên đặt ra

Ví dụ: Khi dạy xong chuơng 8 phần một số chủ trương, chính sách lớn về mở rộng quan hệ đối ngoại hội nhập, kinh tế quốc tế

Bước 1: Giáo viên đưa ra sơ đồ tư duy

Bước 2: Giảng viên yêu cầu sinh viên hoàn thiện

sơ đồ Bước 3: Sinh viên thực hiện yêu cầu Bước 4: Giảng viên nhận xét, đưa ra sơ đồ

2.4 Một số lưu ý sử dụng kênh hình trong giảng dạy môn Đuòng lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam

Để phát huy hiệu quả việc khai thác, sử dụng kênh hình trong dạy học học phần Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam cần lưu ý một số vấn đề sau:

- Thứ nhất, giảng viên cần nắm được đặc trưng của tùng loại kênh hình và cách sử dụng của mỗi loại để vận dụng phù hợp vào quá trình giảng dạy môn học

- Thứ hai, trong một bài học có thể có một hoặc nhiều kênh hình vì vậy giảng viên cần căn cứ vào mục tiêu, yêu cầu của bài học, xác định loại kênh hình để có những cách khai thác sử dụng phù hợp và có hiệu quả

118 Q Giáo chức Việt Nam

- Thứ tư, không sử dụng quá lâu hoặc lặp đi lặp lại

một loại kênh hình trong một tiết học, thay đổi một

cách linh hoạt và hợp lý để lôi cuốn sinh viên, sử dụng

ở mức độ vừa phải

- Thứ năm, khi khai thác và sử dụng kênh hình giảng

viên phải luôn theo dõi kiểm tra sự thu nhận của sinh

viên giúp sinh viên phân tích, nêu kết luận khái quát về

sự kiện, hiện tượng lịch sử, chủ trương, chính sách

được phản ánh trong kênh hình

3 Kết luận

Trong quá trình dạy học các môn lí luận chính trị

nói chung và bộ môn Đường lối cách mạng của Đảng

Cộng sản Việt Nam nói riêng, sử dụng kênh hình để

phục vụ cho bài giảng là một trong những biện pháp

quan trọng để giảng viên nâng cao chất lượng dạy học

đối với bộ môn, giúp người học tích cực và hứng thú hơn trong học tập, hình thành và phát triển ở sinh viên khả năng quan sát, trí tưởng tượng tư duy và ngôn ngữ, khai thác sử dụng được vốn kiến thức sẵn có của sinh viên để phục vụ cho bài học □

Tài liệu tham khảo

[1] Bộ Giáo dục và Đào tạo (2009), Giáo trình Đường

lối cách mạng của Đáng cộng sản Việt Nam, NXB

Chính trị Quốc gia.

[2] Nguyễn Thị Côi (Chủ biên), Nguyễn Mạnh Hưởng, Nguyễn Thị Thế Bình (2013), Hướng dẫn sử dụng kênh hình trong sách giáo khoa Lịch sử lớp 12, NXB

Đại học Sư phạm.

[3] Phan Ngọc Liên (Chủ biên), Nguyễn Thị Côi, Trịnh Đình Tùng (2012), Phương pháp dạy học Lịch sử

tập II, NXB Đại học Sư phạm.

Using video channels in teaching the subject ot the Communist Party of Vietnam's revolutionary lines

Pham Till Hal

Bac Ninh Teachers Training College

Email: phamhai19212@gmail.com

Abstract: In the process of teaching political theory subjects in general and the subject of the Revolutionary line of the Communist

Party of Vietnam in particular, using video channels to serve lectures is one of the important methods for the teachers to use, elevate high quality teaching for the subject The article explains video channels, classifying video channels, the need to use video channels in teaching the subject of the Revolutionary line of the Communist Party of Vietnam, some directions to use video channels and some notes on using video channels in teaching the subject of Revolutionary line of the Communist Party of Vietnam.

Keywords: Using video channels, teaching, Revolutionary line of the Communist Party of Vietnam.

So 183 (7/2022) o 119