Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý các dự án đầu tư xây dựng tại Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huê NGUYEN QUANG PHỢC* TRẦN ANH HÀ" Tóm tắt Trên cơ sở sô liệu thứ cấp và sơ cấp, nghi
Trang 1Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý các dự án đầu tư xây dựng tại Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huê
NGUYEN QUANG PHỢC*
TRẦN ANH HÀ" Tóm tắt
Trên cơ sở sô liệu thứ cấp và sơ cấp, nghiên cứu đánh giá thực trạng quản lý các dự án đầu tư xây dựng (ĐTXD) tại Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế Kết quả nghiên cứu cho thấy, Trường Đại học Y - Dược đã thực hiện khá đầy đủ và đúng quy định về quản lý
dự án ĐTXD Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế, như: số lượng nhà thầu tham gia đấu thầu còn ít, duy tu bảo dưỡng công trình chưa được quan tâm đúng mức Từ kết quả nghiên cứu, nhóm tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý dự án ĐTXD trong thời gian tới.
Từ khóa: quản lý các dự án đầu tư xây dựng, nhà thầu, Trường Đại học Y - Dược
Summary
On the basis of secondary and primary data, this study assesses the current situation of construction investment project management at the University of Medicine and Pharmacy, Hue University Research results show that the University has fully and properly implemented the regulations on construction investment project management However, there are some limitations concerning the small number of contractors participating in the bidding, or the lack of proper attention to the maintenance of the project From those findings, the author proposes four groups of solutions for improving the efficiency of construction investment project management in the coming time.
Keywords: construction investment project management, contractors, University of Medicine and Pharmacy
GIỚI THIỆU
TrườngĐại học Y -Dược là 1 trong tám trường đại
học thành viên của Đại học Huế Theo định hướng
phát triểnđến nam 2030, TrườngĐạihọc Y - Dược trở
thành đơn vị đào tạo khoa học sức khỏe trọng điểm,
chất lượng cao theo định hướng thực hành và nghiên
cứu,có nănglực giao lưu hợp tác trong nước vàquốc
tế, nhằm đào tạo nguồn nhân lực y tế chất lượng cao
đáp ứng nhu cầu xãhội
Để đạt cácmục tiêu trên,nhiều dựán, như: ĐTXD
khuhọc vàthí nghiệm7 tầng, trung tâm sản nhi, nâng
câp trường và bệnh viện trường đã được triển khai
tạiTrườngĐại học Y- Dược trong thời gian gần đây,
nhằm hiện đại hóa vàđáp ứng ngày càngtốt hơn nhu
cầusử dụng của đơn vị Theo báo cáo của Nhà trường,
tổng mức đầu tư vào các dự án xây dựng giai đoạn
2018-2020 là hơn 70 tỷ đồng, trong đó nguon vốn tự
có của Nhà trường chiếm 33,0% [3], Mặc dù sô' lượng
và quy mô các dự án ĐTXD tạiTrường Đại học Y - Dược chưa nhiều, nhưng trong quá trình quản lý đã có nhiều khó khăn tháchthức đặt ra, đó là: sau khi bàn giao sử dụng, nhiều công trình chưa quan tâm đến côngtác bảotrì, bảo dưỡng nên nhanh xuống cấp; khó khăn trong thủ tục giải phóng mặt bằng, nên kéo dài thời gian thực hiện dự án; các quy định của phápluật còn chồng chéo, nhiều thủ tục, quy trình; năng lực quản lý của cán bộ chuyên tráchcòn nhiều hạn chế
Mụctiêucủa nghiên cứunày là nhằm đánh giá thực trạng quản lý các dự án ĐTXD tại Trường Đại học Y - Dược giai đoạn 2018-2020, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý các dự án ĐTXD tại đơn vị nghiên cứu trong thời gian tới
'Trường Đại học Kinh tế, Đại học Huế
"Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế
Ngày nhận bài: 10/6/2022; Ngày phản biện: 30/6/2022; Ngày duyệt đăng: 15/7/2022
Trang 2và Dự báo
MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VE
Quản lý dự án ĐTXD là quá trình
quản lývề phạm vi, kế hoạch côngviệc;
khôi lượng công việc; chất lượng xây
dựng; tiến độ thực hiện; chi phí ĐTXD;
an toàn trong thicôngxây dựng; bảo vệ
môi trường trong xây dựng; lựa chọn nhà
thầu và hợp đồng xây dựng; quản lý rủi
ro; quảnlýhệ thốngthông tin và các nội
dung cần thiết khác được thực hiện theo
quyđịnh của Luật Xâydựng và quy định
khác của phápluật có liên quan [5, 7],
Quản lý dự án bao gồm 3 giai đoạn
chủ yếu:
- Lập kê' hoạch:Đây là giai đoạn xây
dựng mục tiêu, xác địnhnhững công việc
cần được hoàn thành,nguồn lực cần thiết
để thực hiện dự án và là quá trình phát
triển mộtkế hoạch hành động theo trình
tự lôgic mà có thể biểu diễn được dưới
dạng sơ đồ hệ thống
- Thực hiện dự án: Đây là quá trình
phân phối nguồn lực bao gồm: tiền vốn,
lao động, thiếtbị vàđặc biệt quan trọng
là điềuphốivàquản lý tiếnđộ thời gian
- Giám sát:Là quátrình theo dõi kiểm
tra tiến trình dự án, phân tích tình hình
hoàn thành,giải quyếtnhững vấn đề liên
quan và thực hiện báocáo hiện trạng
Các bên liên quan trong quá trình
quản lý dự ánĐTXDbao gồm: Chủ đầu
tư; Ban quản lý dự án; Nhà thầu tư vân
thiết kế; Nhà thầu tưvấn giám sát; Nhà
thầu xây lắp và cung cấp thiết bị; và
Người hưởnglợi Trongnghiên cứu này,
người hưởng lợi của cácdự ánĐTXD tại
Trường Đại họcY- Dược là cánbộ,viên
chức, giảng viên và sinh viên,bệnh nhân
đến thăm khám tạibệnh viện
Theo Luật sửa đổi, bổ sung một số
điều của Luật Xây dựng số 62/2020/
QH14, thì nộidung quản lý dự án ĐTXD
bao gồm: Công táclập, thẩm định và phê
duyệt dự án ĐTXD; Công tác lựa chọn
nhà thầu; Công tác quản lý dự án ở giai
đoạn thi côngxây dựng; Công tác quản
lý dự án ở giaiđoạn kết thúc dựán
Trongquátrìnhquản lý dự án ĐTXD,
các nhà nghiên cứu gần đây đã chỉ ra
rằng có 5 nhóm nhân tố ảnh hưởng đến
hiệu quả quản lý các dự án ĐTXD [6],
gồm: Năng lực quản lý của người lãnh
đạo; Hệ thông kiểm tra, giám sát quản
lý dựán; Nhân tố khoa học -công nghệ;
Điều kiệntựnhiên;Năng lực củacán bộ
tham gia quảnlý trựctiếp dự án
Đơn vị : Tỷ đồng
BẢNG 1: VỐN ĐTXD TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC Y - DƯỢC GIAI ĐOẠN 2018-2020
Vốn tự có của Nhà trường 12,89 35,0 9,17 45,0 1,07 8,0
Nguồn: Trương Đại học Y - Dược [3]
BẢNG 2: Ý KIẾN đánh giá v Ề công tác lập , tham định
VÀ PHÊ DUYỆT Dự ÁN
Tiêu chí đánh giá Điểm trung bình Phương án lựa chọn (%)
1 Các dự án đầu tư được lập dựa trên cơ
sở nhu cầu của người sử dụng 4,3 0,0 0,9 9,2 53,2 36,7
2 Các dự án đầu tư được lập dựa trên cơ
3 Các dự án đầu tư được lập bởi các đơn
vị tư vân có năng lực 4,3 0,0 0,9 13,8 40,445.0
4 Công tác thẩm định, phê duyệt được
thực hiện chặt chẽ, khách quan 4,3 0,0 0,9 11,9 39,447,7
5 Công tác thẩm định, phê duyệt được thực hiện đúng tiến độ 4,0 0,0 1,8 26,6 37,6 33,9
Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra
Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu này sử dụng kết hợp số liệu thứ cấp
và sơ cấp để đánh giá tình hình quản lý dự án ĐTXD tại Trường Đạihọc Y - Dược, Đạihọc Huếgiai đoạn 2018-2020 Sô' liệu thứ cấp bao gồm các tài liệu, số liệu về quản lý dự án ĐTXD được thu thập tạiPhòng
Kế hoạch, tài chính và cơsở vật chất, Phòng Quản trị
-cơ sở vật chất của bệnh việntrường thuộcTrường Đại học Y - Dược Số liệu sơ cấp, bằng phương pháp chọn mẫu thuận tiện, được thu thập thông qua phỏng vấn
109 cán bộ nhân viên của các phòng chức năng, các khoa, bộ môn, viện - trung tâm thuộc TrườngĐại học
Y - Dược, Đại học Huế
KẾT QUÁ NGHIÊN cứu
Thực trạng quản lý các dự án ĐTXD
Lập, thẩm định và phê duyệt dự án ĐTXD
Trong giai đoạn 2018-2020, Trường Đại học Y-Dược đã thực hiện 13 dự ánĐTXD với tổng mứcđầu
tư70,01 triệu đồng Trong đó, nguồn vốn ngân sách nhà nước là 46,86 triệu đồng,nguồn vốn tựcó của Nhà trường là 23,15 triệu đồng chiếmtỷ lệ 33% (Bảng 1)
Các bên liên quantrongthời gian quađã thực hiện đúng các yêu cầu về lập, thẩm định và phê duyệt dự
án Nhiều công trình kiến trúc đạt tiêu chuẩn về tính
mỹ quan, phù hợp với yêucầu sử dụng, chấtlượng lập
hồsơ thiết kế, dựtoán công trình đầy đủ Kết quả khảo sát (Bảng 2) cho thấy, công tác lập, thẩmđịnhvàphê duyệt dự án ĐTXD được đánh giá khátốtbởi các bên liên quan (> 4,0 điểm).Đặc biệt làtiêu chí “Công tác
Trang 3Tiêu chí đánh giá Điểm
trung bình
Phương án lựa chọn (%)
1 Việc thông báo mời thầu các dự án đầu tư
được thực hiện công khai 4.3 0,9 0,0 13,8 39,4 45,9
2 Các tiêu chuẩn, năng lực của nhà thầu
3 Việc tổ chức lựa chọn nhà thầu khách quan 4.1 0,9 0,0 21,1 44.0 33,9
4 Các đơn vị trúng thầu đảm bảo các yêu
cầu về năng lực chuyên môn 4,2 0,0 0,0 14,7 48,6 36,7
5 Các đơn vị được chỉ định thầu đảm bảo
Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra
BẢNG 4: QUẢN LÝ THựC HIỆN, GIÁM SÁT Dự ÁN ĐTXD
TT Năm Số công
trình
vượt tiến độ
Đúng tiến độ
Chậm tiến độ Tốt
Trung bình Kém
Nguồn: Trường Đại học Y - Dược [4]
BẢNG 5: Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ VỀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ THựC HIỆN,
GIÁM SÁT Dự ÁN
trung bình
Phương án lựa chọn (%)
1 Công tác giải phóng mặt bằng đúng tiến độ 3,5 4,6 5,5 38,5 35,8 15,6
2 Ban quản lý đáp ứng trình độ, năng lực
3 Công tác giám sát chất lượng thi công các
công trình luôn được đảm bảo 4,1 0,0 0,0 30,3 32,1 37,6
4 Dự án điều chỉnh kịp thời với những thay đổi 4.1 0,0 0,0 21,1 45,0 33,9
5 Tiến độ, thời gian kết thúc thi công luôn
được thực hiện theo đúng kế hoạch 3,7 2,8 11,9 23,9 38,5 22,9
BẢNG 6: Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ VE CÔNG TÁC QUẢN LÝ KÉT THÚC Dự ÁN ĐTXD
trung bình
Phương án lựa chọn (%)
1 Việc bàn giao công trình đảm bảo đúng
yêu cầu đã đề ra 4,1 0,9 1,8 22,9 36,7 37,6
2 Công tác thanh toán ít khi phải điều
3 Công tác quyết toán vôn đầu tư được giải
Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra thẩm định, phê duyệtđược thực hiện chặt chẽ, khách quan” có điểm trung bình 4,3 với hơn 90% sô'người được hỏi đồng ý hoặc rấtđồng ý với nhận định này
Lựa chọn nhà thầu các dự án ĐTXD
Trong giai đoạn 2018-2Ỏ20, Nhà trường đã thực hiện tốt công tác lựa chọn nhà thầu theo quy định của LuậtĐấu thầu và quy định hiệnhành Trường Đại học
Y - Dược lập kế hoạch lựachọn nhà thầu trình Đại học Huế, Bộ Giáodụcvà Đào tạo phê duyệt Sau khi được phê duyệt, đô'i với những gói thầu có quy mô nhỏ, không phải đấu thầu theo quy định, thì căn cứ vào năng lực của các nhà thầu để Nhà trường ra quyết định chỉ định thầu
và tiến hành ký hợpđồngđể thực hiện Kết quả khảo sát (Bảng 3) cho thấy, cáctiêuchí đánh giá về lựa chọnnhà thầu đều ở mức cao (>4,1 điểm) Điềunàycho thấy, công tác lựa chọnnhà thầu được thực hiệnnghiêm túc Thực tế, đối với các gói thầu lớn, Trường Đại học Y - Dược đều thuê các công ty tư vấn có năng lực theo quy định củapháp luậtđấu thầu
Quản lý thực hiện, giám sát dự án ĐTXD
Trong số 13 côngtrình được nghiệm thu bàn giao đưa vào sửdụng giai đoạn 2018-2020, công tácquản lý chất lượng được Đại học Huế chú trọng thực hiện,
12 công trình đạt chất lượng tốt, 1 công trình đạt chất lượng trung bình, không
có công trình kém chất lượng (Bảng 4) Tuy nhiên, trong quá trình giám sátcũng còn những hạn chế, như: chưa thường xuyên bám sátcông trình, chưakịp thời pháthiệncác sai sót, chưathấyhết được nhữngbấthợplý trong hồ sơ thiết kếđể báochủ đầutư kịp thờiđiều chỉnh Bảng 5chothấy,cáctiêuchíđánhgiá
về “Ban Quản lý dự ánđáp ứngtrìnhđộ, nănglựctrong ĐTXD”, “Công tác giám sát chất lượng thi công các công trình luôn được đảm bảo”, “Ban Quản lý dự
án điều chỉnh kịp thời với những thay đổi”cóđiểmtrungbình>4,0điểm Điều này cho thấy, chất lượng quản lý các dự
ánĐTXDcủa Trường được các bên liên quan đánh giá cao
Công tác quản lý kết thúc dự án ĐTXD
Trong thời gian qua, Trường Đại học
Y - Dược đã rất nỗ lực, quyết tâm đẩy nhanh tiến độ quyết toán dự án hoàn thành, song cũng còn khá nhiều dự án hoàn thành bàn giao đưa vào sửdụngđã lâu, nhưng chưa nộp báo cáo quyết toán vốn đầutư lêncấp thẩmquyền phê duyệt Nguyênnhân là dohồ sơ thất lạc, sô'liệu không đầy đủ, hoặc đơn vị thi công đã giải thể, nênchưa hoàn thiệnđược hồsơ
để kiểm toán độc lập theo quy định của
Bộ Tài chính
Theo Bảng 6, các tiêu chí đánh giá
“Việc bàn giao công trình đảmbảo đúng yêu cầu đã đề ra” và “Công tác thanh toán ít khi phải điều chỉnh sai sót” có điểm trung bình đều là 4,0 điểm, cho
Trang 4và Dự báo
thấy chất lượngcông tác nghiệmthu bàn
giao công trình đưa vào sửdụng và công
tác thanh toánkhối lượng nghiệm thu các
dự ánđược đánh giá cao từcácđối tượng
khảosát
ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP
Từ kết quả nghiên cứu, tácgiảđề xuất
một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu
quảquản lý cácdự án ĐTXDtại Trường
Đại học Y -Dược, Đạihọc Huếnhư sau:
về công tác lập, thẩm định và phê
duyệt dự án
- Yêu cầu các đơn vị tưvấn thiết kế,
khảosát, lập báo cáo đề xuấtchủ trương
đầu tư, báocáo nghiên cứukhả thi, thiết
kếvà dự toán xây dựng phải đảm bảo
tiêu chuẩn, địnhmứcphùhợp với thực tế,
ápdụng đúng đơn giávớithờiđiểm lập
- Nâng cao chất lượng công tác thẩm
định dự ánvàthiết kế, dựtoán xây dựng
bằng cách chỉ đạo các phòng chức năng
phôihợp với cácđơn vị sử dụng, đượcthụ
hưởng dự án trong việc tham gia đóng
góp ý kiến thẩm định báo cáo đề xuất
chủ trương đầu tư, thiết kế và dự toán
công trình xây dựng
Giải pháp liên quan đến công tác
lựa chọn nhà thầu
- Đẩy mạnh triển khai đâu thầu qua
mạng Kinh nghiệm triểnkhai đấu thầu
trên thếgiới và thực tiễn tại Việt Nam
cho thấy, đấu thầu qua mạng là công cụ
hữu hiệu nhát để tăng cường hiệu quả
muasắmcông của Chính phủ,thể hiện ở
các chỉ tiêu về tăng tính cạnh tranh, tỷ lệ
tiết kiệm cao, giảmthờigian chuẩn bịhồ
sơ, giảm chi phí đi lại, chi phí in âncủa
nhà thầu, bên mời thầu
- Đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng caotrình độ chuyên mônnghiệp vụ chocán bộ làm công tác đấu thầu, quản
lý dự anĐTXD
- Trongcông tác lập hồ sơmời thầu, phải banhành các tiêu chí rõ ràng, cụ thể và công khai, nhằm tránh tình trạng hạn chếsố lượngnhàthầu tham gia dựthầu
do những tiêuchí đánhgiáđưara quá cao
Nhóm giải pháp liên quan đến công tác quản lý thi công xây dựng
-Tăng cường chất lượng công tác quản lýcông việc, xây dựng và thực hiện kế hoạch công việc một cách khoa học
- Nâng cao chất lượng công tác giám sát thi công Nhà trường cần yêu cầu đơnvị giám sát thicông
bố trí nhân sự có trách nhiệm, đúng chuyên môn, có kinh nghiệm thực tế, nhạy bén trong xử lý côngviệc,
có phẩm chất đạo đức tốt và phải có chứng chỉ hành nghề theo quy định
- Định kỳ tổ chức họp giao ban, họp trực tiếp tại công trường với tư vấn giám sát, tư vấn thiết kế, nhà thầu đểđônđốc kiểm trachất lượng tiến độ,giải quyết kịp thời các vấn đề phát sinh, đảmbảo tiếnđộ thi công công trình
Nhóm giải pháp liên quan đến giai đoạn kết thúc
xây dựng
- Thời gian nghiệm thu, thời gian thanh toán phải được quy định rõràng trong hợpđồnggiao nhận thầu thi công, vốn đầu tư trong năm phải nghiệm thu xác nhận khôi lượng, giá trị thực hiện trong năm làm cơ
sở thanh, quyếttoán vốn đầu tư năm đó Kiên quyết khôngký khốngkhôi lượng
- Cần có quy định mức phạt đôi với nhà thầu khi lập và gửi báocáo quyết toán công trìnhchậm, cóthể
là 0,1% so vớigiá trị quyết toán hạng mục công trình
- Tăngcườngquản lýchặt chẽvàđầy đủhồsơ, nhật
ký thi công, hồ sơhoàn công, hồ sơ quyết toán từng phần và hồ sơ hoàn thành bảo hành công trình giữa Trường Đại học Y - Dược với các nhà thầu thi công, nhằmxácđịnh rõtráchnhiệmsửachữa hư hỏng khi sự
cố xảy ra.ũ
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Quốc hội (2020) Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xây dựng, số 62/2020/QH14,
ngày 17/6/2020
2 Chính phủ (2021) Nghị định số 10/2021/NĐ-CP, ngày 09/02/2021 về quản lý chi phí ĐTXỈ)
3 TrườngĐại học Y - Dược (2018-2020) Báo cáo quyết toán các nguồn vốn đầu tư năm 2018,
2019, 2020
4. Trường Đại họcY - Dược (2018-2020) Báo cáo công tác đấu thầu năm 2018, 2019, 2020
5 Đặng Thị Dinh Loan (2020) Nâng cao chất lượng quản lý dựán ĐTXD sử dụng vốn ngân
sáchnhà nước, Tạp chí Xây dựng và Đô thị, số 70/2020
6 Nguyễn Quý Nguyên và Cao Hào Thi (2010) Các nhântốảnh hưởng đến thành quả quản
lý dự án -ápdụng cho cácdự án xây dựng dân dụngở Việt Nam, Tạpchí Phát triển kinh tế, tháng
02/2010
7 Đào Thị Hương (2019). Hoạt động ĐTXD cơ bản trong các trường đại học công lập tự chủ
ở Việt Nam, truy cập từ
html
https://tapchitaichinh.vn/nghien-cuu-trao-doi/hoat-dong-dau-tu-xay-dung-co-ban-trong-cac-truong-dai-hoc-cong-lap-tu-chu-o-viet-nam-305125
75