KẾ HOẠCH BÀI DẠYĐỊA LÍ BÀI: HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT CỦA NGƯỜI DÂN Ở TÂY NGUYÊN I.. - Chăm chỉ: Thích tìm tòi các kiến thức về hoạt động sản xuất của người dân ở Tây Nguyên.. Biết sử dụng tra
Trang 1KẾ HOẠCH BÀI DẠY
ĐỊA LÍ BÀI: HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT CỦA NGƯỜI DÂN Ở TÂY NGUYÊN
I MỤC TIÊU : Qua bài học, giúp HS hình thành một số phẩm chất và năng lực sau:
1/ Phẩm chất:
- Yêu nước: HS thêm tự hào, yêu quê hương, đất nước Việt Nam, biết giữ gìn bảo vệ tài
nguyên thiên nhiên
- Chăm chỉ: Thích tìm tòi các kiến thức về hoạt động sản xuất của người dân ở Tây
Nguyên
- Trách nhiệm: Có ý thức tự giác trong học tập, bảo vệ môi trường, bảo vệ động vật
hoang dã và khai thác rừng hợp lí
2/ Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ, tự học: HS biết đặt những câu hỏi đơn giản, tự tìm kiếm phân tích trả
lời các câu hỏi của GV Biết sử dụng tranh, ảnh để nhận biết về đặc điểm chính của môi trường và TNTN và việc khai thác TNTN ở miền núi vàt trung du (rừng, khoáng sản, đất
đỏ ba dan, sức nước )
- Năng lực giao tiếp, hợp tác: HS biết hoàn thành nhiệm vụ học tập theo hướng dẫn.
- Năng lực giải quyết vấn đề, sáng tạo: biết vận dụng kiến thức vừa học, giải quyết các
câu hỏi bài tập hoặc những thắc mắc về địa lí trong cuộc sống
3/ Năng lực đặc thù :
- Năng lực tìm hiểu về địa lí:
+ Biết được là vùng đất đỏ bazan, có rừng nguyên sinh nhiệt đới, rừng khộp và có nhiều loài thú quý hiếm
+ Biết được với địa hình ở Tây Nguyên thuận lợi cho việc khai thác khoáng sản, rừng, sức nước
- Năng lực vận dụng:
+ Biết sử dụng bản đồ, lược đồ, bảng số liệu cây trồng và vật nuôi để xác lập được mối quan hệ địa lí giữa thiên nhiên với hoạt động sản xuất của con người: đất ba dan-trồng cây công nghiệp; trồng rừng;
* BVMT: Giáo dục học sinh tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng, động vật hoang dã và khai thác hợp lí rừng, tài nguyên thiên nhiên và sức nước.
II Đồ dùng dạy học:
- Bản đồ dĩa lí tự nhiên Việt nam, lược đồ sông chính ở tây Nguyên
- Tranh ảnh: cây (cà phê, cao su, hồ tiêu, chè), nhà máy Thủy điện Y-a-li, rừng rậm nhiệt đới, rừng khộp
1/ Giới thiệu bài:
Mến chào các con đến với tiết địa lí hôm nay Tiết học trước
các con đã biết Tây Nguyên là xứ sở của các cao nguyên
Với đia hình khá bằng phẳng, có nhiều sông suối và đồng
cỏ xanh tốt Thì hoạt động sản xuất của người dân nơi đây
sẽ như thế nào các con cùng tìm hiểu qua bài “ Hoạt động
sản xuất của người dân ở Tây Nguyên”
Trang 2Hoạt động 1: Trồng cây công nghiệp và chăn nuôi:
- Dựa vào thông tin SGK/ 87 và lược đồ một số cây trồng
và vật nuôi chính ở Tây Nguyên, các em hãy trả lời câu hỏi
sau:
+ Kể tên những cây trồng chính ở Tây Nguyên ( Trắc
nghiệm)
- GV: (chiếu hình ảnh những loại cây trên) Cao su, cà phê,
hồ tiêu, chè …là những loại cây công nghiệp được trồng
nhiều ở Tây Nguyên
+ Các em có biết vì sao ở Tây Nguyên lại thích hợp cho
việc trồng cây công nghiệp? ( Gv giới thiệu hình ảnh về đất
đỏ ba dan : Xưa kia nơi này đã từng có núi lửa hoạt động
Đó là hiện tượng vật chất nóng chảy, từ lòng đất phun trào
ra ngoài đóng cục lại thành đá ba dan Trải qua hàng triệu
năm, dưới tác dụng của nắng mưa, lớp đá ba dan trên mặt
vụn bở tạo thành đất đỏ ba dan là loại đất có màu nâu đỏ,
tơi xốp, phì nhiêu)
+ Gv đưa bảng số liệu về diện tích trồng cây công nghiệp
HS quan sát và cho biết cây công nghiệp lâu năm nào được
trồng nhiều nhất ở đây?
- GV: Các em thân mến! Cà phê là loại cây được trồng
nhiều nhất ở khu vực Tây Nguyên Đặc biệt là cà Phê Buôn
Ma Thuột thơm ngon và nổi tiếng không vùng đất nào có
được Hương vị cà phê thơm ngon say đắm lòng người là
hội tụ tinh hoa của đất trời dành cho vùng đất thân yêu này
Cà phê Buôn Ma Thuột không chỉ nổi tiếng trong nước mà
còn ở ngoài nước nữa
+ Ngày nay các em có biết khó khăn lớn nhất trong việc
trồng cây công nghiệp ở đây là gì không? Đó chính là tình
trạng thiếu nước vào mùa khô đó các em ạ
+ Vây người dân ở đây đã làm gì để khắc phục khó khăn
này?( Họ phải dùng máy bơm hút nước ngầm lên để tưới
cho cây)
- Ngoài những loại cây cây nghiệp lâu năm, Tây Nguyên
còn có rất nhiều vùng cỏ xanh tốt rất thuận lợi cho việc
chăn nuôi các loài gia súc nào?
- Quan sát lược đồ hình 1
+ Hãy kể tên những vật nuôi chính ở Tây Nguyên?
+ Con vật nào được nuôi nhiều ? ( GV chiếu bảng số
liệu/89)
- Các em ạ! Tây Nguyên có nhiều đồng cỏ xanh tốt nên rất
+Cao su, cà phê, hồ tiêu, chè …
+Vì phần lớn các cao nguyên ở Tây Nguyên được phủ đất đỏ ba dan +Cây cà phê được trồng nhiều nhất
+ Phải dùng máy bơm hút nước ngầm để tưới cây
+ Trâu, bò, voi
+ Bò được nuôi nhiều nhất
Trang 3thuận lợi cho việc chăn nuôi trâu, bò Số lượng trâu, bò là
biểu hiện về sự giàu có, sung túc của các gia đình ở Tây
Nguyên Ngoài trâu, bò ra thì nuôi và thuần dưỡng voi cũng
chính là một nghề truyền thống của con người nơi đây.( GV
giới thiệu một số đồng cỏ xanh tốt và voi)
- GV: Để phục vụ nhu cầu sinh hoạt và sản xuất, người dân
ở Tây Nguyên đã tận dụng nguồn tài nguyên thiên nhiên
nào? Cô trò chúng ta cùng tìm hiểu qua hoạt động2
Hoạt động 2: Khai thác sức nước
- Quan sát lược đồ các sông chính ở Tây Nguyên và trả lời
các câu hỏi sau ( Chú ý phần chú giải nhé em)
+ Hãy kể tên một số con sông ở Tây Nguyên? ( hiệu ứng tên
sông)
+ Các em có biết vì sao sông ở tây Nguyên thường nhiều
thác ghềnh?
À Tây Nguyên nơi băt nguồn của nhiều con sông Các con
sông chảy qua nhiều vùng có độ cao khác nhau nên lòng
sông có nhiều thác ghềnh Vậy người dân nơi đây đã khai
thác sức nước để làm gì?
- Một trong những nhà máy thủy điện lớn nhất ở Tây
Nguyên đó là nhà máy thủy điện Y-a-li, Đray Hlinh
- HS quan sát lược đồ các sông chính ở Tây Nguyên kết hợp
hình ảnh thủy điện Y-a-li và trả lời câu hỏi sau:
+ Nhà máy thủy điện Y-a-li nằm trên dòng sông nào?
Giáo viên giới thiệu hình ảnh nhà máy Y-a-li
Nằm bên dòng sông Xê Xan rộng lớn quanh năm nước chảy
dạt dào chính là thủy điện Yaly- một trong những công trình
thủy điện lớn của núi rừng Tây Nguyên Được bao phủ bởi
rừng cây xanh mát, đồi núi trập trùng, giữa cao nguyên rộng
lớn - phong cảnh nên thơ, trữ tình nơi đây đã trở thành điểm
tham quan vô cùng hấp dẫn đấy các em ạ Không những thế,
Tây Nguyên còn nổi tiếng với những thác nước hùng vĩ, hồ
nước trong xanh, rừng thông bát ngát làm ngất ngây lòng
người
Các em biết không? Trong những năm gần đây ở Tây
Nguyên người dân còn sử dụng năng lượng mặt trời để phục
vụ nhu cầu sản xuất Ngoài việc khai thác sức nước chạy
tua-bin sản xuất ra điện Các hồ chứa nước còn có tác dụng
gì?
- GV: Các em thân mến! Ngoài khai thác sức nước để sản
xuất ra điện Nơi đây còn có nhiều cánh rừng nguyên sinh
- sông Xê Xan, sông Ba, sông
Đồng Nai, sông Xrê Pôk.
-
- Người dân đắp đập, ngăn sông tạo thành hồ lớn và dùng sức nước chảy từ trên cao xuống để chạy tua-bin sản xuất ra diện
- Nằm trên dòng sông Xê Xan ( chiếu hiệu ứng)
- Giữ nước, hạn chế những cơn lũ bất thường
Trang 4Vậy rừng ở đây đã mang lại những giá trị kinh tế nào cho
người dân nơi đây Chúng ta cùng tìm hiểu qua hoạt động
tiếp theo nhé
Hoạt động 3: Rừng và khai thác rừng ở Tây Nguyên
- Quan sát hình ảnh và tìm hiểu thông tin SGK/91 trả lời
câu hỏi sau:
+ Tây Nguyên có những loại rừng nào?
+ Các em có biết vì sao Tây Nguyên lại có các loại rừng
khác nhau không? ( GV giới thiệu ngắn ngọn về rừng rậm
và rừng khộp thông qua hình ảnh)
+ Rừng rậm nhiệt đới: phát triển chủ yếu ở những nơi có
lượng mưa nhiều Có nhiều loại cây với nhiều tầng lớp,
xanh tốt quanh năm
+ Rừng khộp: Nơi mùa khô kéo dài thì có rừng khộp Rừng
thường có một loại cây và rụng là vào mùa khô
+ Vậy rừng đã mang lại giá trị gì cho người dân?
+ Em có biết gỗ để làm gì không?(GV có thể chiếu 1 số sản
phẩm làm từ gỗ)
Các em thấy đó! Tây Nguyên có nguồn tài nguyên rừng hết
sức phong phú, hoạt động sản xuất của người dân chủ yếu
dựa nhiều nguồn tài nguyên rừng Ngày nay việc khai thác
rừng bừa bã,i đốt phá rừng làm nương rẫy một cách không
hợp lí làm mất rừng , đất bị xói mòn, hạn hán và lũ lụt tăng
Ảnh hưởng xấu đến môi trường và sinh hoạt của con người
(hình ảnh)
+ Vây theo em, chúng ta cần làm gì để bảo vệ rừng?
-GV: Các em thân mến! Rừng cung cấp cho ta nhiều lâm
sản quý, rừng còn là xứ sở của nhiều thú quý hiếm, đem lại
lợi ích kinh tế cho con người Ngày nay có rất nhiều loài
động vật quý đang bị tuyệt chủng do tình trạng đốt rừng,
săn bắn, mua bán động vật làm thức ăn, đồ trang sức một
cách tùy tiện Do đó chúng ta phải bảo vệ và khai thác một
cách hợp lí, bảo vệ các loài động vật hoang dã Bảo vệ rừng
cũng chính là bảo vệ môi trường sống của chúng ta
- Dặn dò: Chuẩn bị bài: Thành phố Đà Lạt
- Rừng rậm nhiệt đới và rừng khộp
- Vì khí hậu Tây Nguyên có hai
mùa rõ rệt: mùa mưa và mùa khô.
- Rừng cho ta nhiều gỗ và lâm sản quý
+ Dùng để đóng các đồ dùng sinh
hoạt trong gia đình như bàn, ghế,
tủ,
-
- Bảo vệ và khai thác hợp lí, trồng lại rừng ở những nơi đất trống, đồi trọc, chăm sóc rừng