Muốn nâng cao chất lượng, đảm bảo thực hiện tốt các mục tiêu, nhiệm vụ của bậc tiểu học thì việc xây dựng kế hoạch nói chung và kế hoạch năm học nói riêng là công việc hết sức quan trọng
Trang 2Để đưa đất nước ta từng bước tiến kịp cùng với họ đòi hỏi các nhà quản lý phải phát huy vai trò lãnh đạo của mình để hoàn thành tốt các nhiệm vụ Trong cơ chế hiện nay, yêu cầu người quản lý phải luôn luôn làm việc có kế hoạch Trước khi làm một công việc gì phải lập kế hoạch rõ ràng, cụ thể, từ đó thực hiện theo kế hoạch đã định Khi nghiên cứu về kế hoạch các nhà khoa học đã khẳng định: “Xây dựng kế hoạch có một vai trò hết sức quan trọng, ảnh hưởng đến công việc; “không có kế hoạch một doanh nghiệp hay bất kỳ một tổ chức nào khác sẽ như con thuyền không lái, chỉ chạy vòng quanh”, lập
kế hoạch sơ sài có lẽ vẫn là nguyên nhân gây ra nhiều thất bại trong quản lý” (7 - Trang 119)
Trong hệ thống xã hội ngành giáo dục là một bộ phận quan trọng xã hội Nhiệm vụ của ngành giáo dục là đào tạo những con người có đủ phẩm chất đạo đức và năng lực đáp ứng nền sản xuất mới của xã hội Đảng ta coi trọng con người - coi “nguồn lực người là quý báu nhất, có vai trò quyết định, (2 - Trang 9) cũng chính là coi trọng giáo dục và đào tạo
Trong hệ thống giáo dục quốc dân, giáo dục tiểu học là một bộ phận và là bộ phận quan trọng nhất có tính chất nền tảng Bậc tiểu học là bậc học đầu tiên dành cho tất cả mọi người dân ở khắp mọi miền đất nước, là bậc học tạo cơ sở ban đầu để thực hiện mục tiêu “nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài”, tạo nguồn nhân lực con người cho xã hội Như vậy, nhất thiết phải nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học
Muốn nâng cao chất lượng, đảm bảo thực hiện tốt các mục tiêu, nhiệm vụ của bậc tiểu học thì việc xây dựng kế hoạch nói chung và kế hoạch năm học nói riêng là công việc hết sức quan trọng và cần thiết
Trang 3kế hoạch là đặc điểm của quản lý, có kế hoạch là nguyên tắc của quản lý, quản lý bằng kế hoạch là phương pháp chủ đạo của quá trình quản lý
Mục đích của quản lý trường học là nâng cao chất lượng và hiệu quả các hoạt động của nhà trường, trong đó dạy và học là hoạt động chủ đạo Để hoạt động của nhà trường đạt hiệu quả, ngay từ đầu năm học, Hiệu trưởng phải tổ chức xây dựng một bản kế hoạch đầy đủ, chi tiết, phù hợp với điều kiện hiện có của nhà trường, yêu cầu của ngành và thực
tế địa phương nơi trường đóng, bản kế hoạch có khả năng thực thi cao
1.2 Thực tiễn:
ở trường tiểu học, muốn nâng cao chất lượng giáo dục đòi hỏi phải có nhiều yếu tố tác động như cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, sự quan tâm của ngành và chính quyền địa phương, trong đó, vai trò lãnh đạo của người Hiệu trưởng là quan trọng nhất Người Hiệu trưởng giỏi tất yếu bộ mặt nhà trường sẽ có những tiến bộ rõ rệt Người Hiệu trưởng muốn quản lý tốt thì luôn luôn phải có kế hoạch và làm việc theo kế hoạch Trong từng năm học, việc xây dựng kế hoạch ngay từ đầu sẽ giúp người Hiệu trưởng định hướng trước được những công việc sẽ làm, phải làm, ai làm, thời gian bao lâu, Làm như vậy trong quá trình thực hiện nhiệm vụ năm học, người Hiệu trưởng cũng như đội ngũ cán bộ giáo viên khỏi bị bất cập và không bị bỏ sót một công việc nào hoặc làm qua loa vì không
có thời gian Xây dựng kế hoạch năm học là biện pháp tốt nhất góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục
Nhưng qua tìm hiểu thực tế ở một số trường tiểu học hiện nay thì việc xây dựng kế hoạch năm học chưa được quan tâm đúng mức ở các trường tiểu học hiện nay, Hiệu trưởng tuy đã nhận thức được tầm quan trọng của việc xây dựng kế hoạch năm học
Trang 4
nhưng vì chưa nắm chắc lý luận nên một số Hiệu trưởng xây dựng kế hoạch chưa tuân theo các nguyên tắc và quy trình của nó Do đó bản kế hoạch phần lớn là sản phẩm riêng của Hiệu trưởng chứ chưa tập trung được trí tuệ của tập thể dẫn đến nội dung kế hoạch ít mang tính khả thi, chất lượng hoạt động của nhà trường không cao, chỉ mang tính bề nổi, không đi vào chiều sâu Vậy làm thế nào để khắc phục tình trạng trên? Đó là câu hỏi khiến chúng tôi băn khoăn và suy nghĩ, mong tìm được giải pháp hữu hiệu để khắc phục
nó
Sau thời gian nghiên cứu lý luận, mặc dù kinh nghiệm của bản thân còn ít ỏi sự hiểu
biết còn hạn chế nhưng tôi mạnh dạn tìm hiểu đề tài “Một số biện pháp xây dựng kế
hoạch năm học ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão - Bố Trạch - Quảng Bình” với mong
muốn góp một phần nhỏ vào việc tìm ra biện pháp xây dựng kế hoạch năm học một cách hợp lý
2-/ Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu lý luận và thực tiễn về công tác xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu học hiện nay, đối chiếu giữa lý luận và thực tiễn để tìm ra một số mặt tích cực và hạn chế, từ đó tìm ra một số biện pháp giải quyết cho phù hợp
3-/ Nhiệm vụ nghiên cứu:
Nghiên cứu lý luận về kế hoạch và kế hoạch hoá, tìm hiểu thực tế việc xây dựng kế hoạch năm học ở một số trường tiểu học ở địa phương, rút ra những ưu điểm, nhược điểm Phân tích những ưu, nhược điểm đó và đề xuất một số biện pháp khắc phục nhược điểm trong việc xây dựng kế hoạch năm học
4-/ Phạm vi nghiên cứu:
Do thời gian hạn chế nên đề tài này chỉ nghiên cứu vấn đề xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão - Bố Trạch - Quảng Bình Ngoài ra còn tham khảo thêm ở một số trường lân cận
5-/ Đối tượng nghiên cứu:
Nghiên cứu về “Biện pháp xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão - Bố Trạch - Quảng Bình”
Trang 5
6- Phương pháp nghiên cứu:
Trong quá trình nghiên cứu tôi đã sử dụng các phương pháp sau:
6.1 Phương pháp nghiên cứu tài liệu
6.2 Phương pháp đàm thoại trực tiếp, phỏng vấn
6.3 Phương pháp điều tra bằng phiếu
6.4 Phương pháp phân tích, so sánh
6.5 Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
7-/ Kế hoạch thời gian:
Từ: 14/2 đến 28/2 : Thu thập và xử lý các số liệu, thông tin
29/2 đến 05/3 : Viết đề cương chi tiết
Chương 1: Cơ sở lý luận có liên quan đến đề tài
Chương 2: Thực trạng việc xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu
học số 2 Hoàn Lão
Chương 3: Một số biện pháp xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu
học
Phần 3: Kết luận và kiến nghị
Trang 6
Phần 2: nội dung
Chương 1
Cơ sở lý luận có liên quan đến đề tài
1-/ Khái niệm, vị trí, vai trò, tầm quan trọng của kế hoạch và kế hoạch hoá:
Như chúng ta đã biết, sự phát triển có kế hoạch, cân đối là một trong các quy luật đặc thù hết sức quan trọng của nền kinh tế xã hội chủ nghĩa Hệ thống giáo dục là một bộ phận cấu thành của nền kinh tế quốc dân cho nên hệ thống giáo dục cũng cần được phát triển một cách có kế hoạch giáo dục là một chức năng cơ bản rất quan trọng của quản lý giáo dục và là cơ sở của quản lý giáo dục Đường lối giáo dục vạch ra các mục tiêu và nhiệm vụ tổng quát, kế hoạch giáo dục có nhiệm vụ diễn tả các nhiệm vụ và mục đích đó thành mục tiêu cần đạt tới trong từng thời kỳ Song mọi kế hoạch đều mang tính “tác chiến” nên nội dung kế hoạch không chỉ bao gồm mục tiêu mà phải bao gồm cả phương tiện, biện pháp thức hiện để đạt được mục tiêu đó Các nhà nghiên cứu đã định nghĩa về
kế hoạch và kế hoạch hoá một cách ngắn gọn như sau:
“Kế hoạch hoá trong giáo dục, với nghĩa rộng nhất là áp dụng việc phân tích hệ thống và hợp lý các quá trình phát triển giáo dục với mục đích làm cho giáo dục đạt được các kết quả và có hiệu quả hơn, phù hợp với những yêu cầu và nhiệm vụ của người học
và xã hội đặt ra” (8)
Có nhiều cánh định nghĩa khác nhau về kế hoạch và kế hoạch hoá nhưng nói một cách chung nhất thì kế hoạch chính là dự kiến những việc cần làm, ai làm, làm bằng cách nào, vào thời gian nào, sao cho hiệu quả công việc đạt tới mức cao nhất
Kế hoạch là chức năng đầu tiên trong 4 chức năng của chu trình quản lý
Chu trình đó được thể hiện qua sơ đồ sau:
Lập kế hoạch
Chỉ đạo
Trang 7Trong quản lý kinh tế cũng như trong quản lý giáo dục, kế hoạch có vai trò hết sức quan trọng Không thể quản lý tốt nếu không có kế hoạch Nhiều lý thuyết gia cho rằng:
“Kế hoạch là cái khởi nguyên của mọi hoạt động, mọi chức năng quản lý khác Họ ví kế hoạch như một chiếc đầu tàu kéo theo các toa “tổ chức”, “chỉ đạo”, “kiểm tra” hoặc như cái thân cây sồi trên đó có các chức năng “tổ chức”, “chỉ đạo”, “kiểm tra” đam cành, kết nhánh” Có thể sự ví von đó hơi quá nhưng nếu không có kế hoạch thì người quản lý sẽ không biết tổ chức nhân sự và các nguồn lực khác như thế nào, không biết chỉ dẫn, lãnh đạo người thuộc quyền mình ra sao để đạt được kết quả như mong muốn Không có kế hoạch không thể xác định đúng mục tiêu cần đạt và sự kiểm tra sẽ trở thành vô căn cứ
Có thể nói kế hoạch có ý nghĩa to lớn cả về lý luận và thực tiễn, cả tầm vĩ mô và vi mô trong quản lý Kế hoạch là chức năng cơ bản, quan trọng và cũng là một chức năng bắt buộc trong quản lý nói chung và quản lý giáo dục nói riêng
Trong trường học, muốn thực hiện tốt mục tiêu giáo dục - đào tạo thì quản lý không thể không có kế hoạch Kế hoạch giáo dục phổ thông nhằm mục tiêu xây dựng nền tảng dân trí của đất nước, cung cấp giáo dục cơ bản cho mọi người dân Việc xây dựng kế hoạch nhằm để phối hợp các hoạt động trong tổ chức trường học khẳng định sự phát triển của một tổ chức trong tương lai, đảm bảo cơ sở hợp lý cho hoạt động của tổ chức, kế hoạch được xem là một công cụ quản lý Chính bản kế hoạch là quyết định đầu tiên của người quản lý để thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ giáo dục - đào tạo Kế hoạch giúp người quản lý hạn chế sự bất ổn định trong hệ thống trước những thay đổi của mục tiêu, tạo khả năng thực hiện công việc một cách kinh tế, tập trung sự cố gắng của mọi người vào mục tiêu và tạo điều kiện tối đa cho người quản lý kiểm tra, đánh giá hoạt động của mọi người
Khi xem cấu trúc hoạt động của trường phổ thông theo quan điểm hệ thống, ta thấy
ở trường phổ thông bao gồm các thành tố sau:
Trang 84 Phương tiện 8 Kết quả
Các thành tố này tạo thành một hệ thống toàn vẹn, chúng tác động và bổ sung cho nhau theo một quy luật nhất định Muốn hoàn thành các mục tiêu giáo dục thì phải điều hành tốt các hoạt động của các thành tố trên cơ sở các mối quan hệ chặt chẽ có tác động
hỗ trợ cho nhau cùng phát triển Chính vì vậy, việc xây dựng kế hoạch được xem là một chức năng nền tảng nhằm định hướng cho quản lý giáo dục đi đến đích và đạt được kỳ vọng như mong muốn
2-/ Các nguyên tắc của kế hoạch:
Nguyên tắc là điều cơ bản định ra nhất thiết phải tuân theo trong một loạt việc làm
Để kế hoạch có hiệu quả cần tuân theo những nguyên tắc sau:
2.1 Nguyên tắc kế hoạch phục vụ nhiệm vụ chính trị - xã hội (nguyên tắc tính
Đảng)
Kế hoạch hoạt động của nhà trường phải phù hợp với chủ trương, đường lối phát triển của Đảng về Giáo dục và đào tạo Khi xây dựng kế hoạch phải bám sát hệ thống mục tiêu phát triển của nền kinh tế - xã hội, nhất là mục tiêu của ngành giáo dục Nội dung của bản kế hoạch phải làm rõ chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước, tuân theo
sự lãnh đạo của cấp trên, dựa vào thực tế địa phương, bám sát mục tiêu phát triển của địa phương của ngành
2.2 Nguyên tắc đảm bảo tính tập trung dân chủ:
Nguyên tắc này vừa thể hiện tính làm chủ của dân, vừa thể hiện sự lãnh đạo của Đảng Với cơ chế: Đảng lãnh đạo, dân làm chủ, chính quyền quản lý, đây là nguyên tắc quản lý xã hội chủ nghĩa Dân chủ trên cơ sở pháp luật, tập trung nguồn quản lý, chỉ đạo theo cơ chế thị trường
Trang 9
Trong việc xây dựng kế hoạch năm học, để đảm bảo nguyên tắc này người Hiệu trưởng phải tranh thủ ý kiến đóng góp của tập thể sư phạm, tôn trọng ý kiến của họ, khai thác trí tuệ của họ nhằm làm cho bản kế hoạch có chất lượng hơn
2.3 Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học và tính thực tiễn:
Tính khoa học là thuộc tính cơ bản của kế hoạch Vì vậy bản kế hoạch phải xây dựng sao cho khoa học tức là phải rõ ràng, dễ thực hiện, phù hợp với định hướng phát triển giáo dục chung của xã hội và tình hình địa phương, nhà trường Các biện pháp đưa
ra để thực hiện các mục tiêu phải vừa vận dụng các thành tựu khoa học - công nghệ nhưng phải phù hợp với thực tế của nhà trường và địa phương, khi đó kế hoạch mới mang tính khả thi cao
2.4 Nguyên tắc đảm bảo tính cân đối, thống nhất và ưu tiên nhiệm vụ trọng tâm:
Nội dung bản kế hoạch được xây dựng phải đảm bảo tính cân đối, thống nhất giữa các mục tiêu và các biện pháp thực hiện Khi xây dựng kế hoạch phải xác định các mục tiêu: Mục tiêu ưu tiên, mục tiêu lâu dài, nhiệm vụ trọng tâm cần Phải sắp xếp nó một cách hợp lý, chặt chẽ, logic Dành thời gian và kinh phí phù hợp cho việc thực hiện từng mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể
2.5 Nguyên tắc đảm bảo tính liên tục, kế thừa và phát triển:
Khi xây dựng một bản kế hoạch người Hiệu trưởng phải dựa trên những thành tựu
đã đạt được trong những năm qua để làm cơ sở, căn cứ cho việc xây dựng kế hoạch trong những năm tiếp theo Kế hoạch năm sau phải phát triển những thành tựu của năm trước lên một mức cao hơn
2.6 Nguyên tắc đảm bảo tính pháp lệnh và tính linh hoat, mềm dẻo:
Kế hoạch được xem là một quyết định quản lý hành chính tổng hợp Vì vậy, mọi nhiệm vụ đặt ra trong kế hoạch đều phải mang tính pháp chế, bắt buộc đối với người thực hiện Tuy nhiên trong quá trình thực hiện tuỳ tình hình thực tế để có sự điều chỉnh linh hoạt trong khả năng cho phép, nhằm thực hiện có hiệu quả các công việc của nhà trường
2.7 Nguyên tắc đảm bảo tính kinh tế, hiệu quả:
Trang 10
Khi xây dựng kế hoạch, người Hiệu trưởng cần chú ý tính toán đến tính kinh tế và tính hiệu quả của nó Các biện pháp đề ra để thực hiện mục tiêu cần hạn chế đến mức thấp nhất các chi phí nhưng phải đạt kết quả tối ưu
Trong quá trình xây dựng kế hoạch cũng như tổ chức thực hiện kế hoạch, người Hiệu trưởng cần chú ý đến các nguyên tắc, áp dụng trong từng điều kiện cụ thể để phát huy vai trò của bản kế hoạch
3-/ Các giai đoạn xây dựng kế hoạch:
3.3 Xây dựng kế hoạch sơ bộ:
Đây là giai đoạn hết sức quan trọng vì đây là tiền đề của bản kế hoạch chính thức Giai đoạn này gồm các công việc sau:
Trang 11- Trình cấp trên (phòng Giáo dục, chính quyền địa phương, ) xét duyệt
- Lập chương trình hành động Bước này bao gồm các công việc cụ thể:
+ Phân tích thời gian thực hiện
+ Phân công người phụ trách
+ Phân bổ ngân sách cho các mục tiêu
+ Lập kế hoạch hỗ trợ và kế hoạch điều hành của người quản lý
- Phân bổ ngân sách cho các mục tiêu và đặt mức ưu tiên cho các mục tiêu
- Thông qua bản nội dung kế hoạch năm học trước hội đồng sư phạm để thống nhất thực hiện
4-/ Kế hoạch năm học:
Trong trường tiểu học, kế hoạch năm học là bản kế hoạch quan trọng nhất vì nó hội
tụ đầy đủ nội dung của mọi hoạt động trong nhà trường Có thể nói kế hoạch năm học là
kế hoạch mẹ của tất cả các loại kế hoạch khác trong năm học Kế hoạch năm học bao gồm hệ thống m ục tiêu, nhiệm vụ của nhà trường cùng các biện pháp, giải pháp và điều kiện để thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ đó Nói một cách cụ thể hơn, kế hoạch năm học là
hệ thống chương trình hành động trong năm học của nhà trường Chính vì vậy, khi xây
Trang 12
dựng kế hoạch năm học cần dựa trên các căn cứ cụ thể, sát thực có ảnh hưởng đến chương trình hoạt động trong năm học của nhà trường
* Căn cứ để xây dựng kế hoạch:
- Căn cứ vào đặc điểm, tình hình địa phương nơi trường đóng
- Căn cứ vào Chỉ thị, Nghị quyết, Văn bản hướng dẫn của Đảng và chính quyền cấp trên theo ngành và lãnh thổ
- Căn cứ vào kết quả thực hiện nhiệm vụ năm học trước và điều kiện hiện có (như đội ngũ giáo viên, tình hình học sinh, cơ sở vật chất - thiết bị dạy học, nguồn tài chính) của nhà trường
- Căn cứ vào kế hoạch phát triển dài hạn của nhà trường và địa phương
- Căn cứ vào nhu cầu học tập của địa phương
* Phương pháp xây dựng kế hoạch năm học:
- Phương pháp cân đối: cân đối giữa nhu cầu giáo dục, khả năng thực hiện nhu cầu
đó của nhà trường và địa phương
- Phương pháp tỷ lệ cố định: lấy một tỷ lệ nào đó, coi nó làm cố định để lấy tỷ lệ tương quan
Khi xây dựng kế hoạch năm học cần phối hợp sử dụng các phương pháp sao cho bản kế hoạch có chất lượng cao và có khả năng thực thi nhất
Trên đây là những nét chính về cơ sở lý luận của công tác kế hoạch nói chung và kế hoạch trong nhà trường tiểu học nói riêng Đó là cơ sở và chỗ dựa cho việc phân tích và đánh giá thực trạng về công tác xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu học hiện nay
Chương 2
Thực trạng công tác xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão -
Bố Trạch - Quảng Bình
Trang 13Hiện nay, trong cơ chế mới, nhân dân Hoàn Lão vẫn luôn luôn cố gắng, phấn đấu, không ngừng có những bước tiến mới Địa bàn thị trấn Hoàn Lão có 12 tiểu khu, với diện tích 514,82 ha, có 1.555 hộ gia đình Tổng số dân là 6.730 người, trong đó có 2.060 người đang trong độ tuổi lao động Trên địa bàn thị trấn có một chợ huyện nên dân cư ở nhiều nơi tập trung về đây làm ăn sinh sống Dân ở đây sống bằng nhiều nghề khác nhau nhưng chủ yếu là nông nghiệp, buôn bán, dịch vụ và cán bộ công nhân viên Nhà nước, số cán bộ nghỉ hưu cũng khá đông Cuộc sống của người dân tương đối ổn định song bên cạnh đó vẫn còn có một số hộ nghèo Tổng thu nhập bình quân đầu người năm 1999 là 3,8 triệu đồng
Tuy đời sống chưa cao nhưng nhân dân ở đây rất hiếu học, lãnh đạo của địa phương cũng rất quan tâm đến sự nghiệp giáo dục, chăm lo vun đắp cho giáo dục xã nhà phát triển Cho đến nay trên địa bàn thị trấn có 1 trường trung học phổ thông, 1 trường trung học cơ sở, 2 trường tiểu học và 2 trường mầm non Trong đó có 1 trường mầm non đạt trường chất lượng cao của tỉnh, 1 trường tiểu học đã được công nhận trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 1996-2000, trường tiểu học còn lại và trường trung học cơ sở đang tiếp tục xây dựng để đạt chuẩn Chất lượng giáo dục hàng năm ở các trường đều cao Hàng năm có rất nhiều học sinh thi học sinh giỏi huyện và tỉnh đạt giải, rất nhiều học sinh trung học phổ thông thi đỗ vào các trường đại học
Trang 14
Có thể nói Hoàn Lão có truyền thống hiếu học từ lâu Ngày nay, trong cơ chế mới, được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước chắc chắn Hoàn Lão có nhiều triển vọng phát triển sự nghiệp giáo dục
1.2 Tình hình nhà trường:
Trường tiểu học số 2 Hoàn Lão mới được thành lập cách đây chưa đầy 2 năm (trường có Quyết định thành lập ngày 28/8/1998) Trường được tách ra từ trường tiểu học Hoàn Lão trước đây (nay là trường tiểu học số 1 Hoàn Lão) Trường có diện tích 2.400
m2 Khi mới về nhận trường, cơ sở vật chất của nhà trường chỉ có được một dãy nhà 2 tầng được xây dựng theo dự án của ODA tài trợ cùng với bàn ghế, bảng đen trang bị ở trong phòng học Ngoài ra các cơ sở vật chất khác đều không có
Khu vực nơi trường đóng là một vùng đất khá thấp nên đến mùa mưa thường xuyên
bị ngập úng, gây khó khăn cho việc đi lại của thầy và trò Học sinh của trường được chia theo vùng thị trấn và có tuyển thêm học sinh ở một số trường khác trong huyện
Phải nói rằng với điều kiện ban đầu nhà trường gặp rất nhiều khó khăn trong việc tổ chức thực hiện nhiệm vụ năm học Thế nhưng với sự cố gắng, phấn đấu, nỗ lực vươn lên không ngừng của tập thể cán bộ giáo viên đặc biệt là sự linh hoạt của thầy hiệu trưởng,
Trang 15Về đội ngũ giáo viên: năm học vừa qua nhà trường có:
+ 02 đồng chí đạt chiến sĩ thi đua cấp cơ sở
+ 02 đồng chí đạt giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh
+ 02 đồng chí đạt giáo viên dạy giỏi cấp huyện
+ 10 giáo viên dạy giỏi cấp cơ sở
Cũng trong năm học vừa qua nhà trường đã huy động được sức dân đóng góp để xây dựng cơ sở vật chất cho nhà trường khang trang, đẹp đẽ Hiện nay nhà trường đã có
hệ thống tường rào bao quanh trường, có nhà để xe cho giáo viên và học sinh, hệ thống đường đi lối lại trong khu vực trường đã được bê tông hoá, sân trường đã được nâng cấp
và trồng cỏ để làm sạch môi trường, chống bụi về mùa nắng và chống lầy lội về mùa mưa Các phòng học được trang trí đẹp, khoa học và mang tính giáo dục cao Hệ thống cây xanh (cây lấy bóng mát) trong sân trường đã được trồng, chăm sóc và bảo vệ cẩn thận, hiện nay đã bắt đầu phát triển Khuôn viên của trường đẹp, sân trường luôn sạch sẽ, thoáng đãng, nhà vệ sinh đảm bảo sạch sẽ Tương lai không xa trường tiểu học số 2 Hoàn Lão sẽ trở thành trường xanh, sạch, đẹp kiểu mẫu
Tháng tư năm 1999 vừa qua trường được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và đào tạo công nhân trường đạt chuẩn quốc gia giai doạn 1996-2000
Trang 16
Năm học 1999-2000 này, kế thừa những thành tích đã đạt được của năm học
1998-1999, nhà trường bước đầu có những thuận lợi đáng kể:
- Về đội ngũ cán bộ giáo viên, Nhà trường có một đội ngũ tương đối vững mạnh Với tổng số cán bộ giáo viên là 21 người (có 4 nam và 17 nữ) Trong đó, có:
+ 02 cán bộ quản lý (01 hiệu trưởng và 01 phó hiệu trưởng)
Hiệu trưởng có trình độ Đại học sư phạm
Phó hiệu trưởng có trình độ Trung học sư phạm (10+2)
+ 15 giáo viên đứng lớp, trong đó:
01 giáo viên có trình độ Đại học sư phạm
03 giáo viên có trình độ Cao đẳng sư phạm
01 giáo viên có trình độ Trung học âm nhạc
10 giáo viên có trình độ Trung học sư phạm (10+2 và 12+2)
Trong số đó, hiện tại có 03 giáo viên đang theo học lớp Đại học tại chức (Khoa tiểu học)
+ 01 cán bộ bán chuyên trách Đội, có trình độ Cao đẳng sư phạm
+ 02 nhân viên (1 kế toán văn phòng + 1 thư viện thiết bị) Cả hai đồng chí đều có trình độ Trung học chuyên nghiệp
+ 01 nhân viên bảo vệ trường
Trình độ chính trị: Trong số cán bộ giáo viên của trường có 10 đồng chí Đảng viên
- Về học sinh:
+ Số lượng học sinh toàn trường trong năm học 1999-2000 này, tính đến tháng 3/2000 là 408 học sinh Nhà trường có 12 lớp, tất cả các lớp đều học 2 buổi/ngày Số học sinh được chia thành các khối lớp như sau:
Khối lớp Số lớp Số học sinh
Trang 17+ Chất lượng khảo sát đầu năm của học sinh đạt kết quả như sau:
Môn Tiếng Việt
Khối lớp Giỏi Khá Trung bình Yếu
Chất lượng khảo sát cuối kỳ 1 đạt kết quả như sau:
Môn Tiếng Việt
Khối lớp Giỏi Khá Trung bình Yếu
Trang 181999 và đang xây thêm nhà ăn bán trú để năm học tới tổ chức bán trú cho học sinh
Bên cạnh những mặt mạnh và những thành tích đã đạt được, nhà trường vẫn còn những khó khăn và hạn chế nhất định Cơ sở vật chất tuy đã khác khang trang hơn những trường khá trong huyện song vẫn chưa đầy đủ lắm Các phòng chức năng như phòng nha học đường, phòng thể dục thể thao, phòng nhạc chưa có Khu nội trú của giáo viên chưa có nên những người ở xa đến phải ở trọ tại nhà dân Đội ngũ giáo viên tuy giỏi nhưng dạy chưa đều các môn ở các khối lớp Gần cuối năm học này có một giáo viên chuyên chuyển
đi theo yêu cầu công tác nên nhà trường sẽ khó khăn trong việc bố trí giáo viên chuyên
Trang 19
Mặc dù vậy, với điều kiện hiện có và tinh thần cố gắng phấn đấu của tập thể sư phạm, chắc chắn năm học 1999-2000 này nhà trường sẽ gặt hái được những thành tích cao hơn nhiều so với năm học 1999-2000
2-/ Thực trạng công tác xây dựng kế hoạch năm học ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão
và một số trường tiểu học lân cận:
Qua điều tra, nắm tình hình, tôi được biết ở các trường tiểu học, việc tiến hành xây dựng kế hoạch năm học được tiến hành như sau:
2.1 ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão:
* Về thời gian: Quy trình xây dựng kế hoạch năm học của Hiệu trưởng được bắt đầu từ
tháng 6 đến cuối tháng 9 là kết thúc Quy trình được chia làm 2 giai đoạn:
+ Giai đoạn xây dựng kế hoạch sơ bộ bắt đầu từ 25/6 đến 5/7 là kết thúc Giai đoạn này Hiệu trưởng làm trong 10 ngày
+ Giai đoạn xây dựng kế hoạch chính thức từ 20/9 đến 27/9 Giai đoạn này Hiệu trưởng thực hiện trong 7 ngày
* Thành phần tham gia xây dựng kế hoạch gồm có: Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng,
bí thư chi Bộ, bí thư chi Đoàn, tổng phụ trách Đội
* Các bước tiến hành xây dựng kế hoạch:
+ Xác định căn cứ: chủ yếu là căn cứ vào kết quả năm học trước, đặc điểm tình hình nhà trường đầu năm học mới, các văn bản, chỉ thị, hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học của các cấp, một số nét cơ bản về tình hình địa phương
+ Xác định mục tiêu, nhiệm vụ của năm học: Hiệu trưởng dựa vào các căn cứ đã xác định để đề ra mục tiêu tổng quát của nhà trường, sau đó triển khai thành nhiệm vụ cụ thể
+ Giải pháp thực hiện: căn cứ vào từng nhiệm vụ đề ra, Hiệu trưởng đưa ra các giải pháp thực hiện thích hợp
* Trình tự lập kế hoạch:
Trang 20
Vào cuối tháng 6, khi đã kết thúc năm học cũ, Hiệu trưởng xem xét, thống kê và nắm một số tình hình của nhà trường khi vừa kết thúc năm học như cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, số lượng và chất lượng học sinh, kết quả thực hiện nhiệm vụ năm học vừa qua
Từ những thống kê đó Hiệu trưởng lập kế hoạch sơ bộ cho năm học mới Hiệu trưởng thông qua bí thư chi bộ bản kế hoạch đó, sau đó đưa trình duyệt cấp trên vào nửa đầu tháng 7 Đến đầu tháng 9, khi đã bước vào năm học mới cấp trên (phòng Giáo dục) mới trả lại kế hoạch sơ bộ cho trường
Giữa tháng 9 (15/9) trường nhận được các văn bản chỉ thị, hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ năm học mới Khi đã có đầy đủ các căn cứ cần thiết Hiệu trưởng lập một ban xây dựng kế hoạch năm học gồm các cán bộ chủ chốt trong nhà trường, bàn bạc để lấy thêm ý kiến về các mảng thuộc quyền họ phụ trách Các cá nhân tự đăng ký chỉ tiêu thi đua dựa trên chỉ tiêu của nhà trường đưa ra Dựa trên những cơ sở đó Hiệu trưởng viết thành bản kế hoạch chính thức vào ngày 27/9 và được thông qua Hội nghị cán bộ công chức vào ngày 29/9 để thảo luận thêm và triển khai thực hiện
2.2 Một số trường tiểu học lân cận khác:
Nhìn chung các bước tiến hành xây dựng kế hoạch năm học giống như ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão Song cũng có một vài điểm khác như:
- Thời gian xây dựng kế hoạch: khi xây dựng kế hoạch sơ bộ Hiệu trưởng có bàn bạc với xã kỹ hơn về việc xây dựng thêm cơ sở vật chất, thời gian xây dựng kế hoạch chính thức ngắn hơn (chỉ 4 đến 5 ngày)
- Trình tự lập kế hoạch đơn giản hơn Khi sắp sửa đại hội cán bộ công chức nhà trường đầu năm học, Hiệu trưởng lấy đăng ký thi đua ở các tổ rồi lập kế hoạch và thông qua bộ tứ (Ban giám hiệu, Bí thư chi Bộ, Bí thư chi Đoàn và Chủ tịch công Đoàn), sau đó vài ngày là tổ chức đại hội để thông qua bản kế hoạch năm học
3-/ Nhận xét thực trạng công tác xây dựng kế hoạch năm học của các trường tiểu học:
3.1 Về nhận thức của Hiệu trưởng:
Trang 21
Hầu hết các Hiệu trưởng đều nhận thức được tầm quan trọng của việc xây dựng kế hoạch năm học trong nhà trường Họ thống nhất với ý kiến cho rằng, bản kế hoạch năm học là quyết định đầu tiên, cơ bản nhất của nhà trường Bản kế hoạch là cái cơ sở, căn cứ
để tổ chức thực hiện và kiểm tra đánh giá việc thực hiện nhiệm vụ năm học Nếu không
có kế hoạch hoặc lên kế hoạch sơ sài thì sẽ rất khó tổ chức các hoạt động trong nhà trường, việc kiểm tra đánh giá thiếu chính xác Hơn nữa làm tốt công tác này cũng là một tiêu chuẩn để đánh giá năng lực quản lý của người Hiệu trưởng
Tuy nhận thức như vậy, song qua điều tra thực tế cách làm của họ thì hầu hết họ xây dựng kế hoạch chưa đúng quy trình, chưa đảm bảo thời gian và nguyên tắc của kế hoạch Nguyên nhân chủ yếu là họ chưa nắm lý luận, đội ngũ giáo viên chưa có nhận thức đúng đắn trong việc xây dựng kế hoạch
3.2 Về cách tổ chức xây dựng kế hoạch:
- Về thời gian: Nhìn chung trường tiểu học số 2 Hoàn Lão cũng như một số trường
tiểu học lân cận tiến hành xây dựng kế hoạch năm học thời gian tương đối đảm bảo Việc bắt đầu xây dựng kế hoạch vào tháng 6 là hợp lý, vì năm học cũ khép lại là năm học mới chuẩn bị mở ra Việc lên kế hoạch ngay từ đầu sẽ giúp Hiệu trưởng định hướng trước được toàn bộ các công việc của năm học mới ngay từ đầu, tránh được sự bất cập khi đã bước vào năm học Đặc biệt một số trường cơ sở vật chất còn nghèo, việc lên kế hoạch trước nhằm
để xây dựng dần các cơ sở vật chất là rất đúng đắn, nếu không sẽ rất khó khăn cho việc thực hiện tiến trình dạy học Hơn nữa kế hoạch được duyệt từ tháng 7 để cấp trên có kế hoạch phân bổ ngân sách và bố trí giáo viên cho các trường ngay từ đầu năm học Song thời gian dành cho việc xây dựng kế hoạch năm học của các trường còn quá ít Tuy kéo dài
từ tháng 6 đến tháng 9 nhưng thực ra Hiệu trưởng chỉ tiến hành trong mấy ngày Đặc biệt khi xây dựng kế hoạch chính thức cho năm học Hiệu trưởng chỉ dành có mấy ngày (4,5 đến
7 ngày), chính vì thế mà quy trình thực hiện vẫn chưa nghiêm túc, hiệu trưởng vẫn phải cố
“chạy đua” với thời gian để cho kịp đại hội cán bộ công nhân viên chức đầu năm học
- Các bước xây dựng kế hoạch:
ở trường tiểu học số 2 Hoàn Lão cũng như một số trường tiểu học lân cận, khi xây dựng kế hoạch năm học, Hiệu trưởng đã thực hiện tương đối đầy đủ các bước Chuẩn bị
Trang 22
xây dựng kế hoạch năm học, hiệu trưởng đã xác định các căn cứ, từ các căn cứ đó, đề ra mục tiêu chung cho nhà trường và từ mục tiêu chung Hiệu trưởng đã đề ra các mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể cùng các giải pháp thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ đó Vì thế mà các bản
kế hoạch của các hiệu trưởng đã có phần “ các nhiệm vụ , mục tiêu, biện pháp, ” khá rõ ràng
- Trình tự lập kế hoạch:
Như phần thực trạng đã nêu, vào tháng 6 khi toàn bộ cán bộ giáo viên đã nghỉ hè, hiệu trưởng phải tiếp tục cho việc lên kế hoạch năm học mới Hiệu trưởng phải tự xác định tình hình, thống kê các số liệu cần thiết và lên kế hoạch, kế hoạch đó được thông qua bí thư chi Bộ trước khi được trình duyệt cấp trên Đến khi xây dựng kế hoạch chính thức chuẩn bị cho đại hội giáo dục đầu năm, Hiệu trưởng mới họp các cán bộ chủ chốt của nhà trường lại để họ góp ý thêm về các mảng công việc của họ, từ đó Hiệu trưởng mới xây dựng kế hoạch chính (có lấy thêm các chỉ tiêu đăng ký thi đua của các tổ, cá nhân)
Với cách làm này, hiệu trưởng sẽ tiết kiệm được rất nhiều thời gian và cách làm đơn giản hơn nhưng chất lượng của nó không cao và thiếu khoa học
Ngay từ khi xây dựng kế hoạch sơ bộ, trước đó, Hiệu trưởng không thành lập ban xây dựng kế hoạch để cùng Hiệu trưởng điều tra, nắm tình hình, thu thập các thông tin cần thiết phục vụ cho việc xây dựng kế hoạch mà tự mình làm tất cả Với một mình Hiệu trưởng thì việc điều tra sẽ không đầy đủ các thông tin bởi công việc cuối năm khá bận rộn ý kiến đưa
ra cho kế hoạch này mới chỉ riêng của Hiệu trưởng chứ chưa khai thác được trí tuệ của cả tập thể để đề ra mục tiêu, nhiệm vụ sát hơn, biện pháp phong phú và khả thi hơn Việc thông qua
bí thư chi bộ khi đã lập xong kế hoạch, đó chỉ là ý kiến tham khảo chứ bí thư chi bộ chưa cùng nhà trường xác định các phương hướng cho năm học
Khi đã vào năm học mới, việc xây dựng kế hoạch chính thức Hiệu trưởng chỉ làm vỏn vẹn trong mấy ngày (4,5 ngày đến 7 ngày, tùy theo trường) ở lần này, Hiệu trưởng
đã tập hợp các cán bộ chủ chốt trong nhà trường như: bí thư chi Bộ, bí thư chi Đoàn, tổng phụ trách Đội để bàn bạc và lấy đăng ký chỉ tiêu thi đua các cá nhân Với cách làm xem
ra là rất dân chủ nhưng thực ra các cán bộ tham gia lập kế hoạch đó chỉ là xây dựng thêm
ý kiến thuộc phần việc họ phụ trách để Hiệu trưởng lên kế hoạch chứ chưa cùng Hiệu
Trang 23
trưởng tham gia thảo luận, góp ý toàn bộ các mục tiêu biện pháp thức hiện nhiệm vụ năm học của nhà trường Việc đăng ký chỉ tiêu thi đua của các cá nhân và tập thể chỉ là việc
ký kết trách nhiệm phải thực hiện các chỉ tiêu đã ấn định Chỉ tiêu đó là bắt buộc mặc dù
nó tương đối cao so với thực tế vốn có Chẳng hạn chỉ tiêu lên lớp 100% đối với lớp 1,2,3 Với những trường trọng điểm chất lượng cao thì chỉ tiêu đó là đương nhiên và thực hiện khá dễ dàng, còn những trường thuộc vùng khó khăn, nhận thức học tập của dân còn thấp, thực lực của học sinh yếu thì khó mà thực hiện được Song để đảm bảo chỉ tiêu đã
ký kết, cuối năm giáo viên phải cho học sinh lên lớp nhưng chất lượng của nó không đảm bảo, những em yếu sẽ luôn bị thiếu hụt kiến thức so với bạn bè, ảnh hưởng đến quá trình học tập lâu dài của các em
Qua điều tra cho thấy, hầu như các Hiệu trưởng vì không nắm lý luận (hoặc có thể
vì không cần tuân theo lý luận) về công tác xây dựng kế hoạch năm học nên họ chủ yếu
là làm theo kinh nghiệm chủ quan của mình, dẫn đến bản kế hoạch còn sai sót và lệch lạc, các mục tiêu và biện pháp đưa ra còn ít mang tính khả thi
Cũng chính vì không tuân theo quy trình xây dựng kế hoạch nên ngay trong các giai đoạn của quy trình vẫn thiếu những bước quan trọng Việc thu thập các thông tin phục vụ cho công tác này chưa được đầy đủ Hiệu trưởng chủ yếu là căn cứ vào tình hình nhà trường, các văn bản, chỉ thị, hướng dẫn của cấp trên, còn việc căn cứ vào tình hình địa phương còn ít và phiến diện Do đó, kế hoạch năm học của nhà trường chưa trùng khớp với kế hoạch phát triển của địa phương Vì vậy, một số mục tiêu của kế hoạch nhà trường
sẽ rất khó trong việc thực hiện Ví dụ: mục tiêu xây dựng cơ sở vật chất, mục tiêu xã hội hóa giáo dục Vấn đề này đụng chạm nhiều đến dân, nếu không có sự đồng tình ủng hộ của dân thì nhà trường sẽ rất khó thực hiện
Nhìn chung khi tổ chức xây dựng kế hoạch các Hiệu trưởng thường bỏ qua (đốt cháy) giai đoạn, Hiệu trưởng không tuân theo quy trình của nó Bản kế hoạch được xây dựng nên chủ yếu là ý kiến chủ quan của Hiệu trưởng, là sản phẩm của quá trình làm việc của riêng Hiệu trưởng chứ chưa phải là trí tuệ của tập thể Với cách làm đó, Hiệu trưởng
có thể tiết kiệm được nhiều thời gian nhưng Hiệu trưởng rất vất vả, và chưa đảm bảo tính dân chủ trong xây dựng kế hoạch, chất lượng kế hoạch đưa ra chưa cao dẫn đến quá trình
tổ chức thực hiện sẽ gặp nhiều bất cập
Trang 243.3.2 Về cấu trúc:
Qua xem xét 3 bản kế hoạch năm học của 3 trường: tiểu học số 2 Hoàn Lão, tiểu học số
1 và số 2 Hòa Trạch, tôi thấy 3 bản kế hoạch có cấu trúc không giống nhau
- ở bản kế hoạch năm học của trường tiểu học số 2 Hoàn Lão, cấu trúc có 3 phần:
A Khái quát đặc điểm tình hình năm học 1999-2000:
1 Thuận lợi
2 Khó khăn
B Phương hướng chung:
C Nội dung - chỉ tiêu - giải pháp thực hiện:
1 Công tác số lượng và phổ cập giáo dục tiểu học
2 Nâng cao chất lượng các hoạt động giáo dục
3 Xây dựng các điều kiệu phục vụ dạy học
4 Công tác quản lý
Trong mỗi phần ở mục “C” đều có các mục nhỏ chính là các nhiệm vụ cần thực hiện trong năm học, trong mỗi nhiệm vụ, chỉ tiêu cụ thể có đề ra luôn biện pháp thực hiện Đây là việc làm hợp lý
* ở bản kế hoạch năm học của trường tiểu học số 1 Hòa Trạch, không có các phần
lớn như ở bản kế hoạch của trường tiểu học số 2 Hoàn Lão mà ngay từ đầu đề ra các nhiệm vụ luôn
Trang 25
Nhiệm vụ 1: Thực hiện mục tiêu phổ cập giáo dục tiểu học
Nhiệm vụ 2: Thực hiện các mục tiêu giáo dục toàn diện
Nhiệm vụ 3: Xây dựng tốt các điều kiện
Nhiệm vụ 4: Công tác quản lý, chỉ đạo
Trong mỗi nhiệm vụ có đề ra các chỉ tiêu phấn đấu và biện pháp thực hiện các chỉ tiêu dó
Như vậy bản kế hoạch này thiếu hẳn phần khái quát tình hình và phương hướng chung
* ở bản kế hoạch năm học của trường tiểu học số 2 Hòa Trạch, chưa phân mục rõ
2 Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện
3 Xây dựng các điều kiện
4 Công tác quản lý, chỉ đạo
5 Những hoạt động trọng tâm khác
6 Công tác thông tin, thi đua
Trong mỗi mục tiêu, nhiệm vụ, Hiệu trưởng đã đề ra các chỉ tiêu phấn đấu và biện pháp thực hiện để đạt được các chỉ tiêu đó
Cả 3 bản kế hoạch của 3 trường đều không có phần chương trình hóa bản kế hoạch Thiếu phần này bản kế hoạch mất đi một phần quan trọng bởi phần này nhằm cụ thể công việc cần làm trong từng tháng, từng tuần Xác định trước công việc gì cần làm trong thời gian bao lâu, công việc nào cần đầu tư nhiều thời gian và kinh phí hơn, nhằm thực hiện nhiệm vụ năm học một cách có hiệu quả
3.3.3 Nhận xét nội dung bản kế hoạch:
Trang 26
* Bản kế hoạch năm học của trường tiểu học số 2 Hoàn Lão:
Phần 1: Khái quát đặc điểm tình hình năm học 1999-2000
Phần này Hiệu trưởng đã khái quát được các đặc điểm tình hình chung, xác định được các điều kiện thuận lợi cũng như những khó khăn hiện có để làm căn cứ cho việc đề
ra các nhiệm vụ cụ thể và biện pháp thực hiện Song nếu như phần này Hiệu trưởng đưa
ra thêm các số liệu về kết quả đạt được của học sinh trong năm học trước thì căn cứ sẽ cụ thể hơn
Phần 2: Phương hướng chung:
Dựa trên những đặc điểm, tình hình Hiệu trưởng xác định được phương hướng cần đạt được trong năm học
Phần này có thể nên ghép với “Phần 1” làm thành một mục chung đầu tiên của bản
kế hoạch
Phần 3: Nội dung - Chỉ tiêu - Giải pháp thực hiện:
Phần này, Hiệu trưởng làm khá tỉ mỉ Hiệu trưởng đã xác định đúng đắn các nhiệm
vụ cần đạt trong năm Mỗi nhiệm vụ đề có các chỉ tiêu phấn đấu và giải pháp thực hiện
Trang 27+ Giáo viên phải tự bồi dưỡng, nâng cao năng lực của mình Phải coi mình là người
mẹ thứ hai của học sinh, gần gũi với học sinh Mỗi giáo viên phải ý thức được rằng, chất lượng giờ dạy trên lớp có tác dụng lôi cuốn học sinh rất cao Phải tổ chức tốt các hoạt động tập thể thật hấp dẫn, bổ ích để tạo cho các em mỗi ngày đến trường là một niềm vui + Phối hợp chặt chẽ với hội cha mẹ học sinh để có những giải pháp đúng, kịp thời, động viên học sinh đến lớp chuyên cần
* Về phổ cập giáo dục tiểu học:
- Mục tiêu:
+ Thực hiện tốt các tiêu chuẩn về phổ cập giáo dục tiểu học đối với thị trấn
+ Huy động hết trẻ 6 tuổi vào lớp 1
- Biện pháp:
+ Phối hợp chặt chẽ với trường tiểu học số 1 Tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương phát động các lực lượng xã hội cùng phối hợp làm tốt công tác phổ cập giáo dục tiểu học
+ Nâng cao tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý - giáo viên - nhân viên, trong khi thực thi công tác này: kiên nhẫn, thận trọng, nghiêm túc, khoa học và nhất quán trong mọi khâu của quy trình
+ Trong khi triển khai, lập các loại hồ sơ phổ cập phải đảm bảo quy trình, vừa phải tự kiểm tra, đối chiếu, bổ sung kịp thời tuyệt đối chống biểu hiện tùy tiện số liệu
Giao trách nhiệm cho đồng chí Phó hiệu trưởng chỉ đạo điều tra - thống kê tập hợp
số liệu (khi Hiệu trưởng đã xử lý số liệu) Chỉ đạo lập, lưu trữ và điều chỉnh số liệu ở hồ
Trang 28
sơ (nếu có sự biến động) và phải báo cáo chính xác số liệu và tình hình điều chỉnh số liệu với đồng chí Hiệu trưởng Chịu trách nhiệm trước đồng chí Hiệu trưởng về công tác này + Phối hợp chặt chẽ với các tổ chức xã hội Triển khai điều tra độ tuổi, trình độ văn hóa của nhân dân trong địa bàn kịp thời và chính xác
Nhìn chung phần này Hiệu trưởng làm rất chu đáo Hiệu trưởng đã nêu ra các nhiệm
vụ cụ thể cần làm trong năm học, mỗi nhiệm vụ đều có các chỉ tiêu cần đạt và biện pháp thực hiện
* ở bản kế hoạch năm học của trường tiểu học số 1 và số 2 Hòa Trạch Hiệu trưởng
cũng đã làm tốt phần cơ bản (phần thực hiện các nhiệm vụ: chỉ tiêu - biện pháp) Với bản
kế hoạch của trường tiểu học số 2 Hòa Trạch nêu quá chi tiết về các hoạt động khác
Cả hai trường này đề ra chỉ tiêu thi đua khá cao so với thực lực vốn có của trường
Ví dụ: Trường tiểu học số 2 Hòa Trạch chỉ tiêu phấn đấu của học sinh về học lực giỏi và khá là 50% Trường tiểu học số 1 Hòa Trạch: chiến sĩ thi đua là 03 đồng chí Hai trường này thực lưc còn thấp,đưa ra chỉ tiêu như vậy kế hoạch sẽ khó thực hiện tốt
*Nhận xét chung về nội dung
Nhìn chung cả ba bản kế hoạch năm học của ba trường đều làm kỹ ở phần các nhiệm vụ - chỉ tiêu và biện pháp thực hiện
Cách xây dựng: đề ra chỉ tiêu cho từng nhiệm vụ, mỗi chỉ tiêu đề ra luôn biện pháp thực hiện Đó là phần cơ bản nhất của mỗi bản kế hoạch mà các hiệu trưởng đều đã làm tốt Chứng tỏ các hiệu trưởng đều có nhiều kinh nghiệm trong chỉ đạo Song cả ba bản kế hoạch đều chưa có phần chương trình hóa bản kế hoạch Phần này nhằm chiết ra từng việc
cụ thể hơn trong từng thời gian, người chịu trách nhiệm phụ trách, để việc thực hiện nhiệm vụ năm học một cách dễ dàng hơn Nếu thiếu phần này bản kế hoạch vẫn chưa được
cụ thể
* Nhận xét chung về thực trạng xây dựng kế hoạch năm học của trường tiểu học số
2 Hoàn Lão và một số trường tiểu học khác:
Hầu hết các đồng chí Hiệu trưởng đều nắm được tầm quan trọng của công tác xây dựng kế hoạch năm học trong nhà trường và tầm quan trọng của bản kế hoạch trong quá trình thực hiện nhiệm vụ năm học Song phần lớn các trưởng đều chưa tiến hành tổ chức
Trang 29
xây dựng kế hoạch năm học đúng với quy trình của nó, chưa sử dụng đủ thời gian hợp lý, chưa áp dụng triệt để các nguyên tắc của kế hoạch hóa Vì vậy mỗi bản kế hoạch năm học vẫn mang dấu ấn cá nhân Hiệu trưởng, là sản phẩm trí tuệ riêng của Hiệu trưởng
Nội dung các bản kế hoạch đã chú ý làm kỹ ở phần cơ bản tức là phần nội dung các nhiệm vụ - chỉ tiêu - biện pháp Song một số bản kế hoạch vẫn sơ sài, chưa đủ các phần, đặc biệt hầu như các bản kế hoạch năm học đều chưa có phần chương trình hóa bản kế hoạch
1-/ Thời gian xây dựng kế hoạch năm học
Đây là yếu tố hết sức quan trọng, ảnh hưởng đến chất lượng và tính khả thi của bản
kế hoạch Chính vì vậy mà cần phải đầu tư thời gian một cách hợp lý Như ở phần thực trạng đã nêu, các trường tiểu học đã làm kế hoạch từ tháng 6 (năm học trước) Đây là ưu điểm Song Hiệu trưởng nên bắt đầu ngay từ đầu tháng 6 Ngay từ thời gian này phải lập ban chuyên trách về xây dựng kế hoạch để ban này giúp hiệu trưởng thu thập và xử lý các nguồn thông tin cần thiết phục vụ cho việc lập kế hoạch năm học Sau khi đã xác định đầy đủ các căn cứ, từ những thông tin đã điều tra, ban này cùng hiệu trưởng bàn bạc để thảo luận kế hoạch sơ bộ
Vào đầu tháng 8 (1/8), trong cuộc họp hội đồng đầu năm, hiệu trưởng cùng ban chuyên trách đưa bản kế hoạch sơ thảo này công bố cho toàn bộ cán bộ giáo viên: các tổ
có trách nhiệm thảo luận và xây dựng kế hoạch dự kiến riêng và báo cáo với ban chuyên