Đơn vị: Trường Tiểu học Lê Lai Nhiệm vụ được giao trong đơn vị: Giảng dạy môn Mĩ thuật Tên biện pháp: “Vận dụng phương pháp dạy học tích cực trong môn Mĩ thuật Tiểu học” II.. Nội dung ch
Trang 1PHÒNG GD&ĐT THĂNG BÌNH
TRƯỜNG TIỂU HỌC LÊ LAI
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Bình Trung, ngày 10 tháng 10 năm 2022
BÁO CÁO Biện pháp: “Vận dụng phương pháp dạy học tích cực trong môn Mĩ
thuật Tiểu học”
I Thông tin chung
Họ và tên người thực hiện: Thủy Thị Năm
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị: Trường Tiểu học Lê Lai
Nhiệm vụ được giao trong đơn vị: Giảng dạy môn Mĩ thuật
Tên biện pháp: “Vận dụng phương pháp dạy học tích cực trong môn Mĩ
thuật Tiểu học”
II Nội dung
1 Tình trạng trước khi đề xuất giải pháp và sự cần thiết cải tiến
1.1 Thuận lợi
- Đa số học sinh nhà gần trường Hầu hết các em đi học đúng độ tuổi,
ngoan ngoãn, lễ phép
- Ban giám hiệu nhà trường luôn tạo mọi điều kiện thuận lợi để giáo
viên thực hiện tốt công việc giảng dạy bộ môn Mĩ thuật
- Được thường xuyên bồi dưỡng kiến thức chuyên môn nghiệp vụ, cập
nhật phương pháp giảng dạy mới
1.2 Khó khăn:
- Về phía phụ huynh: chưa quan tâm đến việc học Mĩ thuật của các em
dẫn đến các em thường xuyên hay quên đem đồ dùng làm ảnh hưởng đến chất
lượng học tập của các em
- Về phía học sinh:
+ Một số học sinh hoàn cảnh kinh tế gia đình còn khó khăn không mua
được đồ dùng cần thiết cho môn học mĩ thuật
+ Khả năng tư duy sáng tạo khá chậm, nhiều em còn thụ động trong giờ
học ít chịu suy nghĩ, không tự tin khi giao tiếp, không chịu hợp tác nhóm, hay
mất tập trung trong giờ học
+ Học sinh thường chép theo bài minh họa được có trong sách giáo khoa
và bài vẽ minh họa của giáo viên
Trang 2- Về phía nhà trường: chưa có đầy đủ đồ dùng dạy học môn Mĩ thuật Đồ dùng trực quan cho môn học chưa có nên giáo viên phải tự tìm tòi nghiên cứu làm đồ dùng dạy học cho mỗi chủ đề
2 Nội dung chi tiết của giải pháp:
Phương pháp dạy học tích cực là phương pháp dạy học mà giáo viên sẽ không đưa ra kết luận cuối cùng mà thay vào đó là việc đưa ra những định hướng để học sinh nghiên cứu, tìm hiểu nội dung bài học; Sau đó giáo viên tổ chức cho học sinh thực hiện Giáo viên hỗ trợ, cố vấn giúp học sinh tự đánh giá
để tìm ra kết quả cuối cùng
Phương pháp này tập trung vào việc sử dụng tư duy sáng tạo, chủ động, tích cực của học sinh làm nền tảng và giáo viên chỉ là người hướng dẫn và gợi
mở vấn đề
Để có thể áp dụng phương pháp dạy học tích cực vào dạy học đòi hỏi giáo viên phải là người có chuyên môn, kiến thức sâu cùng sự bản lĩnh, nhiệt thành
và hoạt động hết mình trong công việc
* Mô tả nội dung của các giải pháp:
2.1 Giải pháp 1: Khám phá
Là phương pháp giáo viên khéo léo đặt hệ thống câu hỏi để học sinh khởi động nhằm gợi mở cho học sinh chủ động sáng tạo nêu được những vấn đề mới,
tự khám phá tri thức mới bằng những hình ảnh, tài liệu hoặc từ những kinh nghiệm tích lũy được từ cuộc sống Từ những khái niệm trên của phương pháp vấn đáp trong khi dạy học tôi thường xuyên đặt ra câu hỏi phù hợp, logic, ngắn gọn để học sinh hứng thú giải quyết vấn đề Qua đó giúp học sinh phát huy tính chủ động sáng tạo, lôi cuốn các em suy nghĩ về vấn đề trước khi tiếp cận thông tin kiến thức, các em sẽ không bị động trong qua trình tiếp thu kiến thức Qua phương pháp vấn đáp kết hợp trực quan giáo viên đã làm cho học sinh có hứng thú đi vào tiết học nhẹ nhàng hiệu quả
2.2 Giải pháp 2: Sử dụng trực quan sinh động
Sử dụng đồ dùng trực quan trong tiết dạy Mĩ thuật là hết sức rất quan trọng Nhưng trong thực tế hiện nay, đồ dùng trực quan còn rất thiếu nên người giáo viên cần có sự linh hoạt và sáng tạo trong việc chuẩn bị, nhờ sự phát triển của khoa học công nghệ thông tin nguồn tìm kiếm các tư liệu, đồ dùng trực quan trở nên dễ dàng, phong phú và sinh động hơn Tính đổi mới sáng tạo của giải pháp là giáo viên cho học sinh quan sát: Hình ảnh trong thiên nhiên, hình ảnh trong mĩ thuật, đồ dùng dạy học của giáo viên, sản phẩm của học sinh hay video minh họa các bước thực hiện để trình chiếu sẽ dễ dàng gây sự chú đến các em hơn, giúp cho các em có nhiều tư liệu để tham khảo Bản thân luôn sử dụng đồ dùng trực quan trong các tiết dạy Mĩ thuật một cách có khoa học để học sinh dễ quan sát, dễ nhận biết, để khơi dậy lòng say mê học tập, gây sự chú ý cho học sinh trong từng tiết học để từng bước nâng cao hơn nữa chất lượng giảng dạy môn Mĩ thuật hiện nay
Trang 32.3 Giải pháp 3: Hợp tác nhóm đoàn kết và hiệu quả
Làm việc theo nhóm tạo điều kiện cho nhiều học sinh được tham gia vào quá trình nhận thức, mặt khác giúp học sinh hợp tác tích cực tự giác trong học tập hơn Góp ý, thảo luận, sẽ là cơ hội tốt cho sự hình thành thống nhất nội dung
và phát triển khả năng tư duy, trình bày ở học sinh
Phương pháp này phát huy được tính tích cực, chủ động, mọi học sinh đều được tham gia học tập Xây dựng cho học sinh tinh thần tập thể, ý thức cộng đồng với công việc chung, đồng thời hình thành ở học sinh phương pháp làm việc khoa học, tự lập kế hoạch và làm việc theo kế hoạch
Tùy theo yêu cầu của các loại bài, từng bài cụ thể và từng thời điểm nhất định mà giáo viên vận dụng phương pháp làm việc theo nhóm sao cho phù hợp,
có hiệu quả nhất
2.4 Giải pháp 4: Luyện kỹ năng tạo hình, bố cục, vẽ hình, vẽ màu
Dạy học bằng phương pháp luyện tập là phương pháp quan trọng, giáo viên bao quát lớp, vừa để củng cố, bổ sung kiến thức, kỹ năng cho các em, điều này giúp các em thể hiện được sản phẩm theo đúng yêu cầu
Khi làm việc với học sinh, giáo viên hướng dẫn, gợi ý chỉ ra chỗ được và chưa được, yêu cầu các em quan sát, tự sửa chữa, không nên gò các em theo ý của giáo viên Đây là cách dạy mang tính đặc thù của môn Mĩ thuật, vì lúc học sinh làm bài là lúc học có hiệu quả nhất và hướng dẫn, gợi ý của giáo viên trên từng bài vẽ, học và dạy ngay trên thực trạng của bài vẽ học sinh
Trong thời gian luyện tập các em bộc lộ rõ nét nhất những hiểu biết của mình qua sự giảng dạy của giáo viên, giáo viên chú ý đi đến từng học sinh để nắm bắt từng đối tượng học sinh để có hướng điều chỉnh và giúp đỡ kịp thời cho các em
2.5 Giải pháp 5: Học mà vui - Vui mà học
Đối với tâm sinh lí của học sinh Tiểu học, các em ham tìm hiểu, thích cái
lạ nhưng chóng chán Nên vận dụng giải pháp sử dụng trò chơi để gây hứng thú học tập cho học sinh là điểm đổi mới có bước cải tiến đáng kể trong giờ học Mĩ thuật Nó hết sức cần thiết và có ích để học sinh tiếp cận và lĩnh hội kiến thức
Nhằm nâng cao hứng thú cho người học, góp phần giảm mệt mỏi căng thẳng phát huy tính năng động, sáng tạo, gây hứng thú cho học sinh, ngoài ra còn giúp cho các em phát huy tinh thần đoàn kết, thân ái thực hiện tinh thần cộng đồng trách nhiệm Qua tất cả các tiết dạy mà áp dụng được trò chơi, bản thân tôi thấy các em rất hào hứng học tập, tinh thần thoải mái, thi đua và cổ vũ cho các bạn, nên hiệu quả bài làm rất cao Tôi thường áp dụng một số trò chơi như: Đi chợ, hộp quà bí mật, Ai tinh mắt hơn …vào các giờ học sôi động hơn
* Những nội dung đã cải tiến, sáng tạo để khắc phục những tồn tại trong thực tiễn nhằm nâng cao năng suất chất lượng, hiệu quả của nội dung giải pháp nêu ra:
Trang 4Trong quá trình giảng dạy môn Mĩ thuật, tôi thường xuyên bồi dưỡng kiến thức chuyên môn nghiệp vụ, cập nhật phương pháp giảng dạy mới dựa trên kết quả của môn Mĩ thuật năm học trước, trong năm học này tôi mạnh dạn áp dụng biện pháp trên vào môn học Mĩ thuật đã có cải tiến, sáng tạo để khắc phục những nhược điểm của giải pháp
Có rất nhiều phương pháp dạy học giúp giáo viên hoàn thành được tiết dạy trên lớp Không có phương pháp nào tối ưu mà phải biết phối kết hợp để có kết quả cao Chính vì vậy tôi phải lựa chọn phương pháp phù hợp với đặc thù của môn học, bài học Trong tình hình đổi mới phương pháp dạy học hiện nay, dạy học có hiệu quả nhất khi học sinh được tích cực tham gia vào quá trình học tập Trong quá trình giảng dạy tôi thường vận dụng linh hoạt phương pháp dạy học tích cực để dạy tốt tiết Mĩ thuật và đã đạt được kết quả Bố trí lớp học hợp
lí, luôn tạo cảm hứng học tập tích cực cho học sinh
Trong quá trình áp dụng biện pháp này, bản thân tôi luôn cải tiến không ngừng sáng tạo để khắc phục những nhược điểm bằng cách thường xuyên áp dụng hằng ngày, hằng tháng để tạo sự tự tin nhất định cho học sinh Cũng như việc thường xuyên quan tâm gần gũi với phụ huynh để trò chuyện thân mật nhằm giải thích, thuyết phục và thực hiện việc làm có hiệu quả để phụ huynh thấy rằng: Muốn có kết quả học tập tốt thì cần có sự quan tâm tích cực từ phía gia đình Từ đó, phụ huynh cũng dần dần hiểu ra và nhiệt tình hưởng ứng
3 Kết quả thực tế đạt được (so với thời điểm chưa áp dụng):
Qua thực tế giảng dạy và sau một thời gian nghiên cứu vận dụng các phương pháp dạy học được áp dụng trong các tiết Mĩ thuật đạt được kết quả như sau:
3.1 Giáo viên:
Giáo viên chủ động hơn trong các tiết dạy và tổ chức lớp học một cách linh hoạt, có sáng tạo
Có thêm cơ hội trải nghiệm và hoàn thiện các năng lực dạy học của mình Được hoạt động cùng học sinh, giáo viên không còn mất nhiều thời gian trong việc giữ trật tự lớp
3.2 Học sinh:
Giúp các em phát huy được các năng lực: Trải nghiệm; Sáng tạo; Biểu đạt; Phân tích và diễn giải; Giao tiếp và đánh giá một cách có hệ thống và khá nhuần nhuyễn
Thích thú và tích cực tham gia các hoạt động chung, tiết học sôi nổi, học sinh yêu thích môn học
Tạo ra nhiều sản phẩm đẹp, sáng tạo phù hợp với khả năng của từng học sinh
Trong năm học qua, học sinh của tôi được các thầy cô giáo trong trường, Ban Giám Hiệu nhà trường về dự giờ thăm lớp đánh giá chất lượng rất cao Học
Trang 5sinh đạt giải cao trong các cuộc thi do nhà trường, hội đồng đội huyện tổ chức (Học sinh đạt giải nhì trong hội thi ‘Mỹ thuật thiếu nhi” năm 2021)
Cụ thể là trong năm học 2021-2022, sau một thời gian vận dụng, tôi thấy các em có tiến bộ rõ rệt
Kết quả được thể hiện ở bảng điều tra sau:
* Chuẩn bị đồ dùng học tập: Trước khi vận dụng: 45%, sau khi vận dụng: 90% tăng, 45%
* Sản phẩm học sinh: Trước khi vận dụng: 40%, sau khi vận dụng: 95%, tăng 55%
* Chuẩn bị đồ dùng học tập: Trước khi vận dụng: 45%, sau khi vận dụng: 90% tăng, 45%
* Sản phẩm học sinh: Trước khi vận dụng: 40%, sau khi vận dụng: 95%,
tăng 55%
4 Khả năng tiếp tục duy trì và phát triển mở rộng
Biện pháp “Vận dụng phương pháp dạy học tích cực trong môn Mĩ thuật
Tiểu học” hoàn toàn có thể duy trì áp dụng thường xuyên trong quá trình giảng
dạy môn Mĩ thuật ở Tiểu học để tạo hứng thú và nâng cao chất lượng dạy học Không những vậy, biện pháp này có thể áp dụng mở rộng vào dạy môn Mĩ thuật
ở bậc THCS theo chương trình giáo dục phổ thông mới hiện nay
5 Kiến nghị, đề xuất (nếu có): Không
Xuất phát từ những vấn đề được đề cập ở trên và qua kinh nghiệm của bản thân, khi xây dựng kế hoạch giúp học sinh học tốt môn Mĩ thuật nhằm nâng cao chất lượng giáo dục giáo viên cần phải:
Bồi dưỡng và tự bồi dưỡng về chuyên môn nghiệp vụ, thường xuyên cập nhật thông tin Để giờ học Mĩ thuật đạt hiệu quả cao phải nghiên cứu và thực hiện đổi mới phương pháp dạy học Điều cần thiết hơn cả là giáo viên phải có lòng nhân ái, lòng vị tha, tấm lòng yêu trẻ, tâm huyết với nghề
Qua đó mới có thể có những biện pháp sư phạm hợp lý nhất tác động vào các em thì việc giáo dục mới có hiệu quả Trong quá trình dạy học, giáo viên cần kịp thời giúp đỡ học sinh khi các em gặp khó khăn Khen thưởng động viên kịp thời, nhằm phát huy tác dụng trực tiếp đến tinh thần tự học của các em
Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình - nhà trường - xã hội trong công tác giáo dục học sinh
Xác nhận của Hiệu trưởng
Người thực hiện
Thủy Thị Năm